Get a site

پایان نامه بررسی وجوه افتراق مندرجات اعلامیه جهانی حقوق بشر با نظام حقوقی اسلام

 پایان نامه

دانشکده حقوق

پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد

گرایش: بین الملل

عنوان:

بررسی وجوه افتراق مندرجات اعلامیه جهانی حقوق بشر با نظام حقوقی اسلام

استاد مشاور:

دکتر علیرضا آرش پور

تابستان ۱۳۹۳

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده و استاد راهنما در سایت درج نمی شود

مقدمه.۱

۱- بیان مسأله۱

۲- سابقه تحقیق۲

۳- ضرورت و نوآوری تحقیق۳

۴- سئوال های تحقیق.۳

۵- فرضیه های تحقیق۳

۶- اهداف و کاربردهای تحقیق.۴

۷- شیوه ی انجام تحقیق.۴

۸- طرح تحقیق.۴

فصل اول: مفهوم و تاریخچه حقوق بشر.۶

بخش اول: معنا و مفهوم حقوق بشر.۷

گفتار اول: معنای حقوق بشر۸

۱- معنای حقوق بشر در نگاه کلی.۸

۲- معنای حقوق بشر در نگاه اسلام.۹

گفتار دوم: تعریف حقوق بشر.۹

۱- تعریف حقوق بشر از منظر بین الملل.۹

۲- حقوق بشر از دیدگاه فلسفی۱۰

۳- حقوق بشر از نگاه جامعه شناسی۱۰

۴- تعریف لیبرالیستی حقوق بشر.۱۰

۵- حقوق بشر در رویکرد دینی.۱۰

گفتار سوم: مفهوم تاریخی و اجتماعی حقوق بشر۱۱

گفتار چهارم: ماهیت حقوق بشر.۱۲

گفتار پنجم: فرهنگ حقوق بشر۱۲

گفتار ششم: قرائت حقوق بشر.۱۳

گفتار هفتم: ارزش های حقوق بشری۱۳

گفتار هشتم: نسبت مدرنیسیم و حقوق بشر.۱۳

بخش دوم: تاریخچه حقوق بشر۱۴

گفتار اول: بررسی دیدگاه های مختلف۱۴

۱- دیدگاه حقوق طبیعی مدرن۱۴

۲- دیدگاه رواقیون.۱۴

۳- بینش متفکران مسیحی۱۴

گفتار دوم: حق و حقوق بشر۱۵

گفتار¬¬سوم: تاریخچه حقوق بشر تا تدوین اعلامیه جهانی حقوق بشر۱۵

گفتار¬¬چهارم: تدوین اعلامیه جهانی حقوق بشر۱۸

بخش سوم: بررسی تاریخچه حقوق بشر در اسلام.۲۰

گفتار اول: تاریخچه حقوق بشر در اسلام.۲۰

گفتار دوم: بررسی نقش پیامبر(ص) در احیا و توسعه ی حقوق بشر.۲۲

۱- مهمترین اهداف پیامبران الهی.۲۲

۲- وضعیت حقوقی بشر در آستانه ی بعثت.۲۴

۳- تاریخ تدوین حقوق بشر از منظر اسلام.۲۶

الف- قرآن و حقوق بشر.۲۶

ب- اصول حقوق بشر در نهج-البلاغه۲۷

پ- اعلامیه حقوق بشر اسلامی۲۷

۴- انسان در نگاه پیامبر.۲۸

۵- برابری اجتماعی۲۸

۶- برابری در حقوق و تکالیف۲۹

گفتار سوم: حقوق بشر از منظر اسلام۲۹

۱- ویژگی های حقوق بشر در اسلام.۳۰

۲- انگیزه های حقوق بشری در اسلام.۳۱

فصل دوم: بررسی اسناد بین المللی و منطقه ای حقوق بشر با نگاهی به مبانی و منابع حقوق بشر.۳۴

بخش اول: نگاهی به اسناد بین المللی حقوق بشر.۳۵

گفتار اول: اعلامیه جهانی حقوق بشر.۳۵

گفتار دوم: میثاق بین المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی۳۶

گفتار سوم: میثاق بین المللی حقوق مدنی و سیاسی۳۷

۱- اولین پروتکل اختیاری میثاق بین المللی حقوق مدنی وسیاسی۳۷

۲- دومین پروتکل اختیاری میثاق بین المللی حقوق مدنی وسیاسی۳۸

گفتار چهارم: کنوانسیون منع و مجازات کشتار دسته جمعی(ژنوساید)۳۸

گفتار پنجم: کنوانسیون بین المللی محو هر نوع تبعیض نژادی.۳۸

گفتار ششم: کنوانسیون بین المللی منع و مجازات جرم نژادپرستی(آپارتاید)۳۹

گفتار هفتم: کنوانسیون ضد شکنجه و رفتار یا مجازات خشن، غیرانسانی یا تحقیرکننده۴۰

گفتار هشتم: کنوانسیون رفع تبعیض علیه زنان.۴۰

گفتار نهم: کنوانسیون حقوق کودک۴۱

گفتار دهم: کنوانسیون بین المللی ضدآپارتاید در ورزش.۴۲

بخش دوم: بررسی اسناد منطقه ای حقوق بشر۴۳

گفتار اول: نظام اروپایی حقوق بشر۴۳

۱- منشور اجتماعی اروپایی.۴۴

۲- سازمان امنیت و همکاری اروپا.۴۴

گفتار دوم: نظام حقوق بشری حاکم بر سازمان کشورهای آمریکایی.۴۵

۱- کنوانسیون آمریکایی حقوق بشر۴۶

گفتار سوم: منشور آفریقایی حقوق بشر و ملت-ها۴۶

گفتار چهارم: اعلامیه های شورای اسلامی اروپا و اجلاس کویت۴۶

۱- اعلامیه اسلامی جهانی شورای اسلامی اروپا۴۷

۲- اعلامیه اجلاس کویت۴۸

۳- اعلامیه قاهره در مورد حقوق بشر در اسلام.۴۸

بخش سوم: مبانی و منابع نظام بین الملل حقوق بشر و نظام حقوقی بشر۴۹

گفتار اول: مبانی حقوق بشر۵۰

۱- مبانی حقوق بشر در کنوانسیون های بین-المللی.۵۱

۲- مبانی نظام حقوقی اسلام۵۲

گفتار دوم: منابع نظام بین المللی حقوق بشر و نظام حقوقی اسلام۵۴

۱- منابع نظام بین المللی حقوق بشر۵۴

۲- منابع نظام حقوق بشر در اسلام.۵۶

الف- قرآن.۵۷

ب- سنت۵۷

پ- اجماع۵۷

ت- عقل.۵۷

فصل سوم: بررسی وجوه افتراق اعلامیه جهانی حقوق بشر با نظام حقوقی اسلام

 با تاکید بر راه کارهای تقریب-.۵۸¬

بخش اول: آزادی.۵۹

گفتار اول: آزادی از بردگی۶۱

۱- مفهوم بردگی.۶۱

۲- موضع اسلام در رابطه با بردگی.۶۲

۳- تحلیل مفهوم برابری۶۵

۴- تحلیل مفهوم عدالت.۶۶

۵- حدیث مشهور تساوی انسان-ها.۶۶

گفتار دوم: آزادی سیاسی و اجتماعی۶۶

۱- آزادی اندیشه و بیان.۶۷

۲- آزادی سیاسی و اجتماعی۶۸

۳- آزادی اندیشه، عقیده و بیان در فقه اسلامی.۷۱

الف- آزادی اندیشه.۷۲

ب- آزادی عقیده۷۲

پ- آزادی بیان.۷۳

۴- ارزیابی نگرش اسلام به آزادی های سیاسی و اجتماعی۷۳

گفتار سوم: آزادی مذهبی.۷۵

۱- حق آزادی دین.۷۶

۲- آزادی عقیده و مذهب۷۸

۳- آزادی اندیشه و بیان.۷۸

۴- دیدگاه کلی اسلام در مورد آزادی مذهب۷۹

بخش دوم: عدم تبعیض مذهبی۸۱

گفتار اول: برابری مذهبی در فقه اسلامی۸۲

گفتار دوم: دیدگاه کلی اسلام و نظام جهانی حقوق بشر۸۳

بخش سوم: عدم تبعیض براساس جنس۸۴

گفتار اول: حقوق زن.۸۵

گفتار دوم: اهمیت خانواده.۸۵

گفتار سوم: بررسی مسأله زن در فقه اسلامی.۸۷

  1. ازدواج۸۸

الف- سن رشد.۸۸

ب- حقوق مساوی ۸۹

۲- تفاوت در بعضی احکام جزایی۹۰

الف- اختلاف در اجرای حکم اعدام برای زن و مرد.۹۰

یک- موضوع مجازات اعدام۹۱

دو- بررسی مجازات اعدام.۹۱

سه- دیدگاه اسلام در مورد مجازات اعدام.۹۳

ب- اختلاف زن و مرد در میزان دیه۹۳

۳- تفاوت در ارث۹۴

۴- تفاوت در واگذاری مناصب عالی و قضاوت و شهادت۹۴

۵- تبعیت زن از شوهر۹۵

الف- در محل اقامت۹۵

ب- در تابعیت۹۶

گفتار چهارم: تعارض با حقوق مذهبی۹۷

گفتار پنجم: معنی و مفهوم تساوی.۹۷

۱- تساوی حقوقی۹۷

۲- تساوی در نتیجه۹۸

۳- تساوی در فرصت.۹۹

گفتار ششم: ارزیابی دیدگاه اسلام در مورد زنان۹۹

بخش چهارم: راه کارهای هماهنگی موازین حقوق بشری در اسلام۱۰۰

گفتار اول: انتقاد از حقوق بشر.۱۰۰

گفتار دوم: داوری میان فقه و حقوق بشر.۱۰۱

۱- جهان شمولی حقوق بشر یا نسبت گرایی فرهنگی.۱۰۱

۲- لزوم پذیرش حقوق بشر از سوی فقه۱۰۱

گفتار سوم: پیوند فقه و حقوق بشر.۱۰۲

۱- پاس داشت سنت و پذیرش تجدد.۱۰۲

۲- بررسی وضعیت سنت و تجدد در اسلام۱۰۳

۳- عدم اختلاف مبانی اسلام و حقوق بشر۱۰۳

۴- عقل و بنای عقلاء نقطه ی پیوند فقه و حقوق بشر۱۰۴

گفتار چهارم: بازتاب حقوق بشر در فقه معاصر.۱۰۴

۱- حقوق زن۱۰۵

۲- آزادی اندیشه، عقیده و تغییر مذهب.۱۰۵

۳- حقوق بشر و روشن فکری دینی.۱۰۵

نتیجه-گیری۱۰۷

پیشنهادات۱۱۰

منابع فارسی۱۱۲

منابع لاتین۱۲۰

چکیده انگلیسی۱۲۲

مقدمه

۱- تعریف مسأله

در تاریخ دهم ماه دسامبر ۱۹۴۸ متن اعلامیه حقوق بشر به تصویب ۴۸ عضو از ۵۸ عضو وقت سازمان ملل متحد رسید. متن مذکور هیچ مخالفی نداشت اما ۶ کشور کمونیستی(روسیه، بلوروس، اوکراین، چکسلواکی، یوگسلاوی و لهستان) و دو کشور آفریقای جنوبی و عربستان سعودی به آن رأی ممتنع دادند. ریشه ­های تصویب این اعلامیه به حوادث سال­های جنگ جهانی دوم و از جمله  کنفرانس­های دَمبارتن اوکس(۱۹۴۴) و سانفرانسیکو(۱۹۴۵) بر می­گردد که در آن، مسائل بعد از جنگ مورد بحث و بررسی قرار گرفت. در رابطه با اعلامیه جهانی حقوق بشر در جوامع اسلامی عکس العمل­های گوناگونی بروز کرده است که فعلا آنچه که بر عموم متفکرین اسلامی غالب است تنظیم و تدوین اصول و موازین حقوق بشر پذیرفته شده در اسلام و اعلام آنها به عنوان نظام حقوق بشر اسلامی و جا انداختن آن در نظام بین المللی است.(شادان،۱۳۸۵،۱۵) در آثار اسلامی در مورد حقوق بشر متن ویژه­ای وجود نداشت تا آنکه در سال ۱۹۸۰ کنفرانس کشورهای اسلامی در تهران با بهره گرفتن از اصول اسلامی، آیات قرآن کریم، منشور اسلامی حقوق بشر مورد تحقیق و تدوین قرار گرفت و در سال ۱۹۹۰ در کنفرانس قاهره با تغییراتی به تصویب کنفرانس وزیران رسید. مسلما ایده­های بشر در غرب، تماما همان نیست که در اعلامیه­ی جهانی حقوق بشر منعکس شده است. (منتظری،۱۳۸۳،۷) به همین دلیل کنوانسیون­ها و پروتکل­های متعددی در مواردی مانند حقوق پناهندگان، حقوق کودک، کنوانسیون­های مربوط به اسرا و زخمیان جنگ، ژنوساید و . به تصویب رسید. با این حال می­توان اعلامیه­ی جهانی را مظهر تفکر حقوق بشری غرب دانست. از طرفی دیگر باید اذعان کرد که این گونه نیست که تمام مباحث حقوق بشری اعلامیه در اعلامیه قاهره متجلی باشد. (جعفری،۶۷،۱۳۷۰) خصوصا آنکه در حیطه مباحث فقهی اسلامی این مبحث کاملا جدید است و از فقهای بزرگ اسلامی کمتر کسی به این مساله توجه جدی نشان داده است و در همین راستا با توجه به نیازی که احساس می­شد در این پایان نامه درصدد این هستیم که به بررسی وجوه افتراق اعلامیه جهانی حقوق بشر با نظام حقوقی اسلام بپردازیم و این افتراقات را به خوبی تبیین نماییم، البته برای خارج شدن موضوع از حالت کلی فقط به سه تفاوت مهم در این زمینه که عبارتنداز: آزادی، عدم تبعیض مذهبی و عدم تبعیض براساس جنس می­پردازیم، که مسلما با باز شدن این مبحث زوایای زیادی از توجه دقیق اسلام به مساله روشن خواهد شد.

ضرورت و نوآوری­های تحقیق

امروزه مساله حقوق بشر به عنوان یک اهرم سیاسی قوی و کارآمد در روابط بین المللی مطرح است. در تدوین اعلامیه جهانی حقوق بشر تنها کارشناسان منطقه فرهنگی خاصی دخیل بوده ­اند و کارشناسان فرهنگ­های دیگر به ویژه فرهنگ اسلامی که سهم عمده­ای را در پیشرفت تمدن بشری داشته است در این خصوص چندان مشارکتی نداشته­اند. با در نظر گرفتن این موضوع از یک سو و تناقضات قوانین ملی بسیاری از کشورها از سوی دیگر مشکلات زیادی بر سر راه اجرای مفاد اعلامیه و یا بالعکس در راه اجرای قوانین داخلی کشورها بوجود آمده است. درک دقیق زوایای مساله و شناخت مسائلی که در این حیطه وجود دارد می ­تواند به حل بعضی از آنها کمک نماید. با عنایت به این مطلب که در نظام اسلامی، حقوق بشر و احترام به شان و کرامت انسان از جایگاه ویژ­ه­ای برخوردار است و از طرفی اختلاف دیدگاه­ها و همچنین تنوع فرهنگی در بین نظام­های مختلف به ویژه، حقوق غرب و نظام حقوقی اسلام و همچنین اسناد بین ­المللی در زمینه حقوق، موجب طرح دیدگاه­های متفاوت و بعضا متعارفی از دیدگاه اسلامی و اسناد حقوق بشری گردیده است، لذا جنبه نوین بودن آن است که این پژوهش با بررسی وجوه افتراق بین مهمترین سند حقوق بشری(اعلامیه جهانی حقوق بشر) و نظام­های اسلامی، نهایتا راهکارهای نوینی را جهت نزدیک نمودن این دیدگاه­ها  به یکدیگر ارائه نماید.

۴- سئوال­های تحقیق

۱-  آیا نظام حقوقی اسلامی، حاوی قواعد حمایت کننده از حقوق بشری است؟

۲-  آیا عناصر تشکیل دهنده حقوق بشردر کنوانسیون های بین المللی به ویژه در اعلامیه جهانی حقوق بشر با عناصر تشکیل دهنده و یا تامین کننده آن در نظام حقوقی اسلامی دارای وجوه افتراقند؟

۵- فرضیه ­های تحقیق

۱- نظام حقوقی اسلام در جهت تکریم مقام و شأن انسانی از اصول و مقررات پیشرفته ای در جهت حمایت از حقوق بشر بهره­مند است.

۲- در مواردی بین ارزش­های حقوق بشری مندرج در اعلامیه جهانی حقوق بشر با دیدگاه­های اسلامی در این زمینه، تفاوت وجود دارد.

۶- اهداف و کاربردهای تحقیق

در نظر داریم با بررسی­هایی که انجام می­دهیم راهکاری برای نزدیک کردن و در انداختن طرحی برای حل اختلاف میان نظام حقوقی اسلام و حقوق بشر ارائه دهیم و در نهایت رعایت حقوق بشری افراد را تاکید کنیم. از این پایان نامه انتظار می­رود که ­بتواند برای دانشجویان، اساتید، دادگستری و نهادهای حقوق بشری موثر باشد.

۷- شیوه انجام تحقیق

نوع مطالعه توصیفی و تحلیل می­باشد و روش­های گردآوری هم به صورت کتابخانه­ای می­باشد.

۸- طرح تحقیق

این پژوهش از سه فصل تشکیل شده است.

در فصل اول به مفهوم حقوق بشر و تاریخچه­ی آن می­پردازیم، این فصل متشکل از سه بخش می­باشد، که بخش اول به معنا و مفهوم حقوق بشر، بخش دوم به ارائه­ تاریخچه­ای از نظام بین المللی حقوق بشر و بخش سوم به تاریخچه­ای از حقوق بشر در اسلام می ­پردازد.

در فصل دوم به بررسی اسناد بین ­المللی و منطقه­ای حقوق بشر با نگاهی به مبانی و منابع حقوق بشر می­پردازیم. این فصل هم از سه بخش تشکیل شده است، که در بخش اول به بررسی اعلامیه جهانی حقوق بشر و اسناد حقوق بشری بعد از اعلامیه جهانی می­پردازیم، در بخش دوم اسناد منطقه­ای حقوق بشر بررسی می­شوند و در بخش سوم به مبانی و منابع نظام حقوقی بشر در دو نظام بین المللی و اسلام می­پردازیم.

در فصل سوم بررسی وجوه افتراق اعلامیه جهانی حقوق بشر با نظام حقوقی اسلام با تاکید بر راه­کارهای تقریب سازی می­پردازیم. این فصل متشکل از چهار بخش می­باشد، که در بخش اول مفهوم آزادی بررسی می­شود، بخش دوم به عدم تبعیض مذهبی می ­پردازد، در بخش سوم عدم تبعیض بر اساس جنس بررسی می­گردد و در نهایت در بخش چهارم تقریب سازی دیدگاه­های حقوق بشری در اسلام با دیدگاه­های نظام بین المللی حقوق بشر ارائه می­گردد.

تعداد صفحه :۱۵۰

قیمت :۳۷۵۰۰ تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت  [email protected]