Get a site

دسته: مواد مخدر

پایان نامه با عنوان بررسی علل و عوامل موثر در قاچاق مواد مخدر

متن کامل پایان نامه با فرمت ورد

پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته حقوق

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد علوم و تحقیقات مرکز کهگیلویه و بویراحمد

دانشکده علوم انسانی، گروه حقوق

پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد در رشته حقوق

گرایش: جـزا و جـرم شناسی

عنوان:

بررسی علل و عوامل موثر در قاچاق مواد مخدر

در استان فارس

استاد راهنما:

دکتر محمد باقر عامرنیا

استاد مشاور:

دکتر علی جانیپور

بهمن ماه ۱۳۹۲

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                       صفحه         

چکیده:. ۱

۱-کلیات  . ۲

۱-۱- مقدمه ۲

۱-۲- بیان مسئله ۴

۱-۳- اهمیت و ضرورت تحقیق ۶

۱-۴- اهداف تحقیق ۷

۱-۵- هدف کاربردی ۸

۱-۶- سؤالات تحقیق ۸

۱-۷- فرضیه ‏های تحقیق: ۸

۱-۸- پیشینه پژوهش ۸

۱-۹- تعریف واژه‏ها و اصطلاحات ۱۲

۲- مروری بر تحقیقات انجام شده ۱۶

۲-۱- مقدمه ۱۶

۲-۲- سابقه مواد مخدر در جهان و تحولات تقنینی آن در ایران   ۱۶

۲-۲-۱- سیر تحولات قوانین کیفری در زمینه مواد مخدر قبل از انقلاب   ۱۸

۲-۲-۲- سیر تحولات قوانین کیفری در زمینه مواد مخدر پس از انقلاب   ۲۲

۲-۳- جهانی و سازمانی بودن قاچاق مواد مخدر ۲۳

۲-۴- رویکردهای جامعه شناختی نسبت به جرم ۲۵

۲-۴-۱- تئوری فقر اقتصادی و ارتباط آن با ارتکاب جرم ۲۶

۲-۴-۱-۱- بیکاری ۳۱

۲-۴-۱-۲- نظریه های خرده فرهنگ ۳۳

۲-۵- نقش گروه دوستان در روی آوری به ارتکاب جرم ۳۴

۲-۵-۱- نظریه پیوند افتراقی ۳۵

۲-۶- موقعیت جغرافیایی و تأثیر آن در قاچاق ۳۸

۲-۷- محیط و تأثیر آن در ارتکاب ۴۰

۲-۷-۱- نقش فرهنگ در ارتکاب قاچاق ۴۴

۲-۸- رابطه تحصیلات و ارتکاب جرم ۵۰

۲-۹- تأثیر خانواده در روی آوردن به ارتکاب جرم ۵۲

۲-۹-۱- اهمیت خانواده در شکل گیری شخصیت ۵۷

۲-۹-۲- خانواده نابسامان و تأثیر آن در ارتکاب ۵۹

۲-۹-۳- عدم پای بندی خانواده‌ها به آموزه های دینی ۶۲

۲-۱۰- بزهکاری پدر و مادر و ارتباط آن ۶۳

۳-مواد و روش کار ۶۷

۳-۱- مقدمه ۶۷

۳-۲- روش پژوهش ۶۷

۳-۳- جامعه آماری ۶۸

۳-۴- روش نمونه گیری ۶۸

۳-۵- تعیین حجم نمونه ۶۹

۳-۶- حجم نمونه ۶۹

۳-۷- روش گردآوری اطلاعات ۶۹

۳-۸- ابزار گرد آوری اطلاعات ۷۰

۳-۹- روایی پرسش نامه ۷۰

۳-۱۰- پایائی پرسشنامه محقق ساخته ۷۱

۳-۱۱- فرایند جمع آوری اطلاعات ۷۱

۳-۱۲- موانع و محدودیت تحقیق ۷۲

۳-۱۳- روش تجزیه و تحلیل داده‌ها ۷۳

۳-۱۴- جمع بندی فصل ۷۴

۴-نتایج. ۷۵

۴-۱- مقدمه ۷۵

۴-۲- آمار توصیفی ۷۵

۴-۳- سؤال‌های پژوهش ۸۲

۴-۴- فرضیه های پژوهش: ۸۴

۵-نتیجه گیری ۹۲

۵-۱- مقدمه ۹۲

۵-۲- نتیجه گیری ۹۲

۵-۳- سؤال‌های پژوهش ۹۳

۵-۴-پیشنهادات ۹۶

منابع.۹۸

 

 

فهرست جدول ها

 

عنوان                                                                                                      صفحه

 

جدول ۳-۱ تعداد زندانیان شهر شیراز ۶۸

جدول ۳-۲ حجم نمونه توزیع فراوانی و درصد بر اساس گروه و جنسیت ۶۹

جدول ۴-۱ توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب جنس ۷۵

جدول ۴-۲ توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب سن ۷۶

جدول ۴-۳ توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب تحصیلات ۷۷

جدول ۴-۴ توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب تحصیلات پدر ۷۸

جدول ۴-۵ توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب تحصیلات مادر ۷۹

جدول ۴-۶ توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب بزهکاری پدر ۸۰

جدول ۴-۷ توزیع فراوانی و درصد پاسخگویان بر حسب بزهکاری مادر ۸۱

جدول ۴-۸ بین تحصیلات قاچاقچیان مواد مخدر و ارتکاب به قاچاق مواد مخدر رابطه وجود دارد؟ ۸۲

جدول ۴-۹ بین بزهکاری پدر و مادر با ارتکاب به قاچاق مواد مخدر رابطه وجود دارد؟ ۸۳

جدول ۴-۱۰: نتایج آزمون همبستگی پیرسون بین وضعیت جغرافیایی و گرایش به قاچاق مواد مخدر ۸۴

جدول ۴-۱۱: نتایج تحلیل رگرسیون برای وضعیت جغرافیایی و گرایش به قاچاق مواد مخدر ۸۴

جدول ۴-۱۲: نتایج آزمون همبستگی پیرسون بین بحران‌های فرهنگی و خانوادگی و گرایش به قاچاق مواد مخدر ۸۶

جدول ۴-۱۳: نتایج تحلیل رگرسیون برای بحران‌های فرهنگی و خانوادگی و گرایش به قاچاق مواد مخدر ۸۶

جدول ۴-۱۴: نتایج آزمون همبستگی پیرسون بین بحران‌های اجتماعی و گرایش به قاچاق مواد مخدر ۸۷

جدول ۴-۱۵: نتایج تحلیل رگرسیون برای بحران‌های اجتماعی و گرایش به قاچاق مواد مخدر ۸۸

جدول ۴-۱۶: نتایج آزمون همبستگی پیرسون فقر مادی و عدم توانایی برطرف کردن نیازهای مادی از طریق مشروع و گرایش به قاچاق مواد مخدر ۸۹

جدول ۴-۱۷: نتایج تحلیل رگرسیون برای فقر مادی و عدم توانایی برطرف کردن نیازهای مادی از طریق مشروع و گرایش به قاچاق مواد مخدر ۹۰

 

 

 

فهرست شکل ها

 

عنوان                                                                                                صفحه

شکل ۴-۱ توزیع پاسخگویان بر حسب جنس ۷۶

شکل ۴-۲ توزیع پاسخگویان بر حسب سن ۷۷

شکل ۴-۳ توزیع پاسخگویان بر حسب تحصیلات ۷۸

شکل ۴-۴ توزیع پاسخگویان بر حسب تحصیلات پدر ۷۹

شکل ۴-۵ توزیع پاسخگویان بر حسب تحصیلات پدر ۸۰

شکل ۴-۶ توزیع پاسخگویان بر حسب بزهکاری پدر ۸۱

شکل ۴-۷ توزیع پاسخگویان بر حسب بزهکاری مادر ۸۲

شکل ۴-۸: نمودار رگرسیون برای وضعیت جغرافیایی و گرایش به قاچاق مواد مخدر ۸۵

شکل ۴-۹: نمودار رگرسیون برای بحران‌های فرهنگی- خانوادگی و گرایش به قاچاق مواد مخدر ۸۷

شکل ۴-۱۰: نمودار رگرسیون برای بحران‌های اجتماعی و گرایش به قاچاق مواد مخدر ۸۹

شکل ۴-۱۱: نمودار رگرسیون برای فقر مادی و عدم توانایی برطرف کردن نیازهای مادی از طریق مشروع و گرایش به قاچاق مواد مخدر ۹۱

 

بررسی علل و عوامل موثر در قاچاق مواد مخدر در استان فارس

 

چکیده:

امروزه پدیده قاچاق مواد مخدر امری بین‌المللی است که اکثر جوامع با آن درگیر هستند و به عبارتی این جرم مرزهای بین‌المللی را در ربوده و باعث تشکیل باندهای سازمانی و فراملی شده است بنابراین با توجه به اهمیت این موضوع پژوهش حاضر به بررسی علل و عوامل موثر در قاچاق مواد مخدر در استان فارس پرداخته است. این پژوهش از نوع کاربردی بوده و برای اجرای آن از روش توصیفی- همبستگی استفاده شد است. به منظور گردآوری داده­ ها از پرسش­نامه محقق ساخته استفاده گردیده است. پرسشنامه‌های محقق ساخته، شامل چهار مؤلفه (وضعیت جغرافیایی، بحران‌های فرهنگی و خانوادگی، بحران‌های اجتماعی، فقر مادی و عدم توانایی برطرف کردن نیازهای مادی) بوده است. جامعه آماری پژوهش، شامل کلیه زندانیان قاچاق مواد مخدر که در زندان‌های شیراز به سر می‌برند می‌باشد؛ و نمونه آماری با بهره گرفتن از روش نمونه گیری کوکران ۱۵۸ نفر برآورد گردیده است. جهت تجزیه تحلیل داده­ ها در سطح آمار استنباطی از آزمون همبستگی پیرسون و رگرسیون، با بهره گرفتن از نرم افزار spss 16 انجام شد. نتایج پژوهش نشان داد که تمامی مؤلفه های پژوهش (وضعیت جغرافیایی، بحران‌های فرهنگی و خانوادگی، بحران‌های اجتماعی، فقر مادی و عدم توانایی برطرف کردن نیازهای مادی) بر گرایش به قاچاق مواد مخدر تأثیر گذار است و هرکدام از این عوامل به نوبه‌ی خود و به میزان متفاوتی بر گرایش افراد به مواد مخدر تأثیر گذار بوده‌اند بنابراین جهت جلوگیری هر چه بیشتر روی آوردن جوانان به قاچاق انواع مواد مخدر باید به این مؤلفه‌ها توجه کرد و در جهت رفع مشکلات افراد ابتدا در این زمینه‌ها گام برداشت سپس انتظار داشت که در کاهش قاچاق مواد مخدر تغییری حاصل گردد.

واژه های کلیدی: عوامل- قاچاق- مواد مخدر – استان فارس.

 

***ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد

یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل و با فرمت ورد موجود است***

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

چون فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به طور نمونه)

ولی در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

 با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند

موجود است

تعداد صفحه :۱۴۳ صفحه

قیمت : 14700 تومان

 

***

—-

پشتیبانی سایت :               [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  **** ***

پایان نامه بررسی شیوه های درمان اعتیاد موضوعا کمپ ماده ۱۶ قانون مبارزه با مواد مخدر مطالعه موردی کمپ راه سعادت شهرستان کرمانشاه سال ۱۳۹۳

متن کامل پایان نامه با فرمت ورد

پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته حقوق

     دانشگاه آزاد اسلامی

واحد علوم و تحقیقات کرمانشاه

گروه حقوق

پایان نامه جهت دریافت درجه کارشناسی ارشد رشته حقوق (M.A)

گرایش جزا و جرم شناسی

عنوان:

بررسی شیوه های درمان اعتیاد موضوعا کمپ ماده ۱۶ قانون مبارزه با مواد مخدر مطالعه موردی کمپ راه سعادت شهرستان کرمانشاه سال ۱۳۹۳

استاد راهنما:

دکتر اکبر وروایی

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

فهرست مطالب:

چکیده ۱

مقدمه.۲

فصل اول: کلیات تحقیق۵

مبحث اول: روش تحقیق.۶

۱)بیان موضوع۶

۲)اهداف تحقیق.۷

۳) ضرورت تحقیق.۷

۴) پرسشها ی تحقیق۸

۵)فرضیه های تحقیق۹

۶)روش تحقیق۹

۷) پیشینه تحقیق.۹

مبحث دوم: مفاهیم و مبانی تحقیق۱۰

گفتار اول: مفاهیم۱۰

بند اول: اعتیاد۱۰

الف) تعریف اعتیاد.۱۰

ب) انواع اعتیاد.۱۰

ج) نشانه های اعتیاد.۱۲

د) مراحل اعتیاد.۱۳

بند دوم: مواد مخدر۱۳

الف) تعریف مواد مخدر.۱۳

ب) انواع موادمخدر۱۵

ج) پیامدهای مصرف۱۷

بند سوم: درمان.۲۶

الف)تاریخچه درمان.۲۶

ب) تعریف درمان.۳۰

ج) مراحل درمان۳۱

گفتار دوم: مبانی تحقیق۳۳

بند اول: راه های درمان.۳۳

بند دوم: شیوه های کاربردی درمان.۳۹

 

فصل دوم: بررسی کمپ ماده ۱۶قانون مبارزه با موادمخدر.۴۱

مبحث اول:ضوابط قانونی در خصوص کمپ های موضوع ماده ۱۶.۴۲

مبحث دوم:برنامه های درمانی در کمپ های موضوع ماده۱۶(راه سعادت) کرمانشاه.۶۳

گفتار اول: ساختار فیریکی۶۳

گفتار دوم: نحوه پذیرش و اقدامات قضایی در خصوص مددجویان۶۴

گفتار سوم: تمهیدات و اقدامات درمانی نگهداری.۶۵

گفتار چهارم:نحوه ترخیص و اقدامات مراقبتی پس از خروج۶۸

نتیجه گیری و پیشنهادها.۷۰

منابع۷۳

پیوست ها و ضمایم.۷۵

چکیده

وابستگی به موادمخدر در اکثر جوامع یک مشکل سلامت عمومی محسوب می شود. این مشکل یک اختلال چند عاملی سلامت است که اغلب سیری عود کننده و فروکش کننده دارد. تلاش برای درمان و پیشگیری سوء مصرف مواد از طریق اعمال مجازاتهای سخت گیرانه موفق نخواهد بود زیرا این رویکردها تغییرات عصب شناختی را که سوء مصرف مواد روی مسیرهای عصبی انگیزش مغز ایجاد می کنند در نظر نمی گیرند. برنامه های موثر در درمان اعتیاد نوعاً از اجزای مختلفی تشکیل یافته که هر کدام به یکی از جنبه های بیماری اعتیاد و عوارض آن می پردازد. بهترین نتایج درمانی زمانی به دست می آید که رویکردی چندرشته ای و جامع شامل مداخلات متنوع دارویی و روانشناختی برای پاسخ به نیازهای گوناگون به کار رود. هدف اصلی این تحقیق تبیین نحوه فعالیت کمپ های ماده ۱۶ قانون مبارزه با مواد مخدر در درمان معتادین بوده و سوال اصلی اینست که برنامه ها و اقدامات کمپ های موضوع ماده ۱۶ ق مبارزه با مواد مخدر در درمان معتادین تا چه حد موثر می باشد و فرضیه اصلی تحقیق بدین صورت است که برنامه های درمانی کمپ های موضوع ماده ۱۶ قانون مبارزه با مواد مخدر در درمان مددجویان کافی نمی باشد. در روش تحقیق شیوه جمع آوری داده ها از طریق مشاهده ای و کتابخانه ای بوده است. نتیجه ای که در اداره کمپ ماده ۱۶ شهرستان کرمانشاه حاصل گردیده بدین شرح است که از ابتدای کار خوشبختانه دو روش درمانی یعنی درمان با متادون همراه با روش درمان پرهیزمدار دوشادوش هم بوده اند لیکن مشکل اصلی مجتمع مشکل سخت افزاری است مشکلاتی از قبیل عدم ظرفیت کافی جهت پذیرش بیماران، فقدان اتاق های انفرادی قرنطینه برای افرادی که سم زدایی می شوند و نیز آب و گاز لوله کشی، موتورخانه جهت استحمام، عدم تامین نیروی انسانی تخصیص داده شده مطابق قوانین و پروتکلهای مربوط به مجتمع های ماده ۱۶، بطور کلی مراقبت های پس از خروج و ادامه روند درمان در خارج از مجتمع، که جایگاه بسیار مهمی دارد و به آن بی توجهی شده و تا این مشکل حل نشود، چنین مجتمع هایی در سراسر کشور بازدهی مطلوب را نخواهند داشت.

 

مقدمه

از گذشته های دور و نزدیک مردم همواره به عنوان سرمایه ی اصلی جوامع بشری مورد توجه دولت مردان و کارگزاران نظام های حکومتی قرار می گرفتند. دولت ها و حکومت ها برای دستیابی به توسعه ی پایدار، ایجاد و برقراری نظم و امنیت و تأمین امنیت اجتماعی به این امر مهم واقف بوده و هستند که باید جامعه ی اسلامی به دور از هر گونه زشتی و پلیدی باشد، عاری از هرگونه کژی و کاستی باشد و در یک کلام مردم از نظر روحی و جسمی در سلامت کامل باشند.

اعتیاد به موادمخدر و پیامدهای ناگوار اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی، سیاسی، امنیتی و . به گونه ای است که هرگونه قصور و کوتاهی در مقابله و مبارزه با این پدیده ی ضداخلاقی و اجتماعی، صدمات و لطمات غیرقابل جبرانی را متوجه همه ی اقشار جامعه می نماید. علاوه بر آثار و تبعات شوم آن، به عنوان مانع جدی برای رشد و توسعه ی جامعه به شمار می آید.

امروزه افزایش سرسام آور مصرف موادمخدر در جهان و قاچاق روز افزون این مواد پیامدهای وحشتناکی را به دنبال دارد. که به طور مستقیم بشریت و به خصوص نسل جوان را تهدید می کند. بررسی ها نشان می دهد که گسترش شبکه ی قاچاق بین المللی و دام اعتیاد، همه ساله میلیون ها نفر به ویژه نوجوانان و جوانان را به فساد آلوده ساخته و به کام مرگ می کشاند، اما در مقابل سوداگران مرگ را به ثروت هنگفت و قدرت بسیار زیاد می رساند. از این رو آگاهی رسانی و اطلاع رسانی به خانواده ها درباره سرانجام نکبت بار معتادان می تواند در پیشگیری و مهار این معضل کمکی مؤثر به شمار آید.

سازمان بهداشت جهانی مسائل مرتبط با موادمخدر اعم از «تولید»، «انتقال»، «توزیع» و «مصرف» را در کنار سه مساله جهانی دیگر یعنی «تولید و انباشت سلاح های کشتار جمعی»، «آلودگی محیط زیست» و نیز «فقر و شکاف طبقاتی» از جمله مشکلات اساسی جهان برشمرده است که حیات بشری را در ابعاد اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی مورد تهدید و چالش جدی قرار می دهد.

به گفته ی کارشناسان از جمله تأثیرهای زیان بار و مهلک اعتیاد، انتقال و اشاعه ی بیماری های گوناگون و خطرناک از جمله ایدز و هپاتیت می باشد. بر اساس برآوردها، حدود ۶۴ درصد علل ابتلای افراد آلوده به ایدز، تزریق موادمخدر و استفاده از سرنگ های آلوده و مشترک بوده است.

جمهوری اسلامی ایران به دلیل موقعیت خاص جغرافیایی و همسایگی با کشور افغانستان که بزرگترین تولیدکننده ی موادمخدر دنیا به شمار می آید، شرایط حساسی داشته و دارد. به همین سبب در زمینه کشف مواد افیونی نیز رتبه ی اول را در جهان به خود اختصاص داده، به طوری که در سال ۱۳۸۰ بیش از ۵۴ درصد از کشفیات موادمخدر جهان در جمهوری اسلامی ایران صورت گرفته است.

بر اساس برآورد نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران و ستاد مبارزه با موادمخدر، تعداد معتادان کشور اکنون ۲ میلیون نفر است که شامل ۱ میلیون و ۲۰۰ هزار نفر معتاد دائمی و ۸۰۰ هزار نفر معتاد تفننی است.

از این رو برای برون رفت از آسیب های اجتماعی، اقتصادی، سیاسی، فرهنگی، روانی، اخلاقی، حقوقی و . ناشی از اعتیاد، سوء مصرف موادمخدر، باید علاوه بر دستگاه های دولتی (مسئول و مجری در این امر مهم) از همه استعدادها و توانمندی های سایر سازمان های غیردولتی و خصوصی فعال در امر مبارزه با موادمخدر به جد استمداد طلبید و با فراهم سازی زمینه های همکاری و همیاری مشترک، تا محو کامل این پدیده ی شوم و ضد اخلاقی – اجتماعی و خانمان سوز گام برداریم.

در حقیقت مشکل موادمخدر را باید یکی از بحران های جهانی دانست وکشوری را در جهان سراغ نداریم که از ابتلای به آن، در امان مانده باشد. ولی مهم این است که برخی از کشورها، بر اثر اجرای برنامه های ارزیابی شده ی مبارزه با موادمخدر، در کاهش عرضه، مصرف و آسیب های ناشی از آن موفقیت هایی داشته اند.

اگر بخواهیم برای راهبرد مبارزه با مواد مخدر و آسیب های ناشی از آن، یک شکل هندسی ترسیم کنیم. این شکل هندسی در یک قالب کلی به صورت مثلثی متساوی الاضلاع خواهد بود که اضلاع آن را «کاهش عرضه»، «کاهش تقاضا» و «کاهش آسیب» تشکیل خواهد داد.

آنچه امنیت اجتماعی را در معرض خطر جدی قرار می دهد زیرپا نهادن ارزش های پذیرفته شده اجتماع است که چنانچه بر اثر رفتارهای ناپسندیده ی افراد شکسته شود، نظم اجتماع متزلزل می گردد. مصرف کنندگان مواد مخدر به خاطر این رفتار نابهنجار خود، خواه و ناخواه مرتکب جرائمی می شوند که ارزش ها و امنیت اجتماعی را تهدید می کند و این رابطه ی معنادار بین مصرف موادمخدر و ارتکاب جرائم در تحقیقات متعددی تأئید شده است.

از طرفی دیگر معتادان به موادمخدر از نظر اقتصادی لطمات سنگینی به اقتصاد خانواده و کشور بر اثر ناکارآمدی خود و هزینه مصرف مواد وارد می کنند. آمارهای منتشر شده سازمانهای بین المللی خصوصا سازمان بهداشت جهانی و سازمان یونسکو حاکی از افزایش فزاینده مصرف این مواد در سطح جهان است. تنها تفاوت موجود بین کشورها در الگوی مصرف آنهاست. عواقب و خسارتهای اقتصادی بهداشتی روانی و اجتماعی اعتیاد بر کسی پوشیده نیست. پژوهش در دو دهه گذشته در زمینه سوء مصرف مواد نشان داده است که اعتیاد درمان پذیر است. درمان اعتیاد در کاهش مصرف مواد و کاهش ابتلا به عفونت ناشی از HIV ، کاهش هزینه های بهداشتی و اجتماعی ناشی از اعتیاد و کاهش رفتارهای مجرمانه بسیار موثر بوده است. موسسه ملی مطالعه در زمینه سوء مصرف مواد NIDA که بیش از ۸۰ درصد از پژوهشهای انجام گرفته در زمینه سوء مصرف مواد و اعتیاد تحت حمایت آن صورت می گیرد به این نتیجه رسیده است که درمانهای موثر سوء مصرف مواد آن دسته از رویکردهایی هستند که در آنها از هر دو مؤلفه زیست شناختی و رفتاری استفاده می شود.

***ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل و با فرمت ورد موجود است***

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

چون فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به طور نمونه)

ولی در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

 با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند

موجود است

تعداد صفحه : ۱۰۷

قیمت : 14700 تومان

 

***

—-

پشتیبانی سایت :               [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  **** ***

پایان نامه بررسی ارتباط چندشکلی­های ژنتیکی ژن­های GSTM1 ، GSTT1 و CAT با خطر اعتیاد به مواد مخدر

پایان نامه رشته زیست شناسی

گرایش : سلولی و مولکولی

دانشگاه شیراز

دانشکده­ی علوم

 

پایان نامه ­ی کارشناسی ارشد در رشته­ی

 زیست شناسی- سلولی و مولکولی

بررسی ارتباط چندشکلی­های ژنتیکی ژن­های GSTM1 ، GSTT1 و CAT با خطر اعتیاد به مواد مخدر

استاد راهنما

دکتر مصطفی سعادت

شهریور ۱۳۹۳

چکیده
خانواده ژنی گلوتاتیون S ترانسفراز و کاتالاز از آنزیم­های متابولیکی مهم در سم زدایی گونه­های فعال اکسیژن می­باشند. هدف از این مطالعه، بررسی ارتباط چندشکلی­های ژنتیکی GSTM1، GSTT1 و CAT C-262T با استعداد ابتلاء به مواد مخدر هروئین، شیره، تریاک و شیشه می­باشد. در این مطالعه مورد- شاهدی ۷۰۸ نفر معتاد به مواد مخدر و ۷۹۹ نفر سالم به عنوان گروه کنترل انتخاب شدند. برای تعیین ژنوتیپ­های نول GSTM1 و GSTT1 از روش multiplex-PCR و تعیین ژنوتیپ­های چندشکلی CAT C-262T از روش PCR- RFLP استفاده گردید. نتایج نشان داد که فراوانی ژنوتیپ های نول GSTM1 و GSTT1 در افراد معتاد به هروئین، شیره و شیشه نسبت به افراد سالم اختلاف معنی داری ندارد. همچنین حذف همزمان هر دو ژن در افراد معتاد به هروئین، شیره و شیشه در مقایسه با گروه شاهد اختلاف معنی داری را نشان نداد. فراوانی ژنوتیپ نول GSTT1 در گروه معتادان به تریاک در مقایسه با افراد سالم به طور معنی داری بیشتر بود (۰۳۷/۰P=، ۳۹/۲-۰۲/۱CI= 95%، ۵۶/۱OR=)، ولی ارتباط معناداری بین ژنوتیپ نول GSTM1 و خطر اعتیاد به تریاک مشاهده نگردید  (۰۵۲/۰P=، ۰۰/۱-۴۸/۰CI= 95%، ۶۹/۰OR=). در بررسی ارتباط بین چندشکلی ژنتیکی CAT (C-262T) و خطر اعتیاد به هروئین، شیره، تریاک و شیشه، اختلاف معنی داری بین ژنوتیپ­های این چندشکلی و اعتیاد به هروئین، شیره و شیشه مشاهده نشد ولی نتایج نشان داد که فراوانی ژنوتیپ­ TT از این چندشکلی در افراد معتاد به تریاک به طور معنی داری نسبت به افراد سالم بیشتر است (۰۰۲/۰P=، ۴۰/۶-۴۹/۱CI= 95%، ۰۹/۳OR=).
کلید واژه: اعتیاد به مواد مخدر-  پلی مورفیسم GSTM1– GSTT1– CAT –

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                                     صفحه

فصل اول: مقدمه
۱-۱- اعتیاد . ۲
۱-۲- گیرنده­های اپیوئیدی . ۴
۱-۳- مت­آمفتامین ۶
۱-۴- علل گرایش به مواد مخدر. ۶
۱-۵- کانون های پاداش و لذت در مغز ۶
۱-۶-ROS و کانال های L-Type کلسیمی. ۷
۱-۷- ROS و آنزیم های آنتی اکسیدان ۸
۱-۸- گلوتاتیون S ترانسفراز. ۸
۱-۹- ژن GSTM1 13
۱-۱۰- ژن GSTT1 14
۱-۱۱- ژنCAT 15
۱-۱۲-   هدف . ۱۷

فصل دوم: مروری بر تحقیقات انجام شده
۲-۱- مطالعات صورت گرفته  بر روی چند شکلی های ژنتیکی GSTM1 19
۲-۲- مطالعات صورت گرفته  بر روی چند شکلی های ژنتیکی GSTT1 20
۲-۳- مطالعات صورت گرفته  بر روی چند شکلی های تک نوکلئوتیدی CAT21
۲-۴- فرضیه. ۲۳
عنوان                                                                                                                     صفحه
 
فصل سوم: روش انجام کار
۳-۱- نمونه گیری ۲۵
۳-۲- دستگاه های مورد استفاده در پژوهش   ۲۵
۳-۳- استخراج  DNA. 26
۳-۴- مواد مورد استفاده برای انجام PCR 26
۳-۵- واکنش زنجیره ای پلیمراز (PCR) 27
۳-۶- تعیین ژنوتیپ ۲۸
۳-۶-۱- تعیین ژنوتیپ ژن های GSTM1، GSTT128
۳-۶-۲-تعیین ژنوتیپ ژن CAT 29
۳-۷- الکتروفورز . ۳۱
۳-۷-۱- مواد مورد استفاده جهت انجام الکتروفورز ۳۱
۳-۷-۲- تهیه ی محلولهای مورد استفاده جهت انجام الکتروفورز ۳۱
۳-۷-۳- الکتروفورز ژن های GSTM1، GSTT1 و رنگ آمیزی ژل ۳۲
۳-۷-۴- الکتروفورز PCR-RFLP برای ژن کاتالاز و رنگ آمیزی ژل. ۳۳
۳-۸- تحلیل آماری . ۳۴
 
فصل چهارم: نتایج
۴-۱- مشخصات افراد شرکت کننده در پژوهش . ۳۶
۴-۲- مقایسه چندشکلی­های ژنتیکی GSTM1 ،GSTT1 و CAT در دو گروه معتاد به هروئین و سالم    ۳۶
۴-۳- مقایسه چندشکلی­های ژنتیکی GSTM1 ،GSTT1 و CAT در دو گروه معتاد به شیره و سالم       ۳۹

عنوان                                                                                                                     صفحه

۴-۴- مقایسه چندشکلی­های ژنتیکی GSTM1 ،GSTT1 و CAT در دو گروه معتاد به تریاک و سالم      ۴۳
۴-۵- مقایسه چندشکلی­های ژنتیکی GSTM1 ،GSTT1 و CAT در دو گروه معتاد به شیشه و سالم       ۴۵
 
فصل پنجم: بحث و نتیجه گیری
۵-۱- بحث و بررسی نتایج در ژن­های GSTM1 و GSTT1 و CAT 49
۵-۲- پیشنهادات . ۵۲

فهرست منابع. ۵۳
فهرست جدول ها
 
 
عنوان                                                                                                                     صفحه

جدول ۱-۱- GSTها سیتوزولی پستانداران . ۱۱
جدول ۱-۲- سوبستراهای مناسب آنزیم گلوتاتیون S ترانسفراز انسانی ۱۳
جدول ۳-۱- مواد مورداستفاده  برای تهیه واکنش میکس multiplex-PCR 27
جدول ۳-۲- مواد مورداستفاده  برای تهیه واکنش میکس ژنCAT 28
جدول ۳-۳- برنامه mulitiplex-PCR برای تکثیر ژن های GSTM1، GSTT1  ۲۹
جدول ۳-۴- برنامه ی PCR برای تکثیر ژن CAT 30
جدول ۴-۱- اطلاعات جمعیت مورد مطالعه در دو گروه معتاد به هروئین و سالم ۳۷
جدول ۴-۲- توزیع فراوانی ژنوتیپ‌ ژن‌های  GSTT1  و GSTM1  در افراد معتاد به هروئین و سالم   ۳۸
جدول ۴-۳- فراوانی آللی و ژنوتیپی ژن کاتالاز در افراد معتاد به هروئین و سالم. ۳۸
جدول ۴-۴- فراوانی ژنوتیپ ها و الل های چندشکلی CAT-262 در افراد معتاد به هروئین و سالم   ۳۹
جدول ۴-۵- اطلاعات جمعیت مورد مطالعه در دو گروه معتاد به شیره و سالم ۴۰
جدول ۴-۶- توزیع فراوانی ژنوتیپ‌ ژن‌های  GSTT1  و GSTM1  در افراد معتاد به شیره و سالم     ۴۱
جدول ۴-۷- فراوانی آللی و ژنوتیپی ژن کاتالاز در افراد معتاد به شیره و سالم. ۴۱
جدول ۴-۸- فراوانی ژنوتیپ ها و الل های چندشکلی CAT-262 در افراد معتاد به شیره و سالم      ۴۲
عنوان                                                                                                                     صفحه

جدول ۴-۹- اطلاعات جمعیت مورد مطالعه در دو گروه معتاد به تریاک و سالم ۴۳
جدول ۴-۱۰- توزیع فراوانی ژنوتیپ‌ ژن‌های  GSTT1  و GSTM1  در افراد معتاد به تریاک و سالم  ۴۴
جدول ۴-۱۱- فراوانی آللی و ژنوتیپی ژن کاتالاز در افراد معتاد به تریاک و سالم ۴۴
جدول ۴-۱۲- فراوانی ژنوتیپ ها و الل های چندشکلی CAT-262 در افراد معتاد به تریاک و سالم   ۴۵
جدول ۴-۱۳- اطلاعات جمعیت مورد مطالعه در دو گروه معتاد به شیشه و سالم. ۴۵
جدول ۴-۱۴- توزیع فراوانی ژنوتیپ‌ ژن‌های  GSTT1  و GSTM1  در افراد معتاد به شیشه و سالم  ۴۶
جدول ۴-۱۵- بررسی تعادل هاردی- واینبرگ در جمعیت معتاد به شیشه و سالم برای ژن کاتالاز    ۴۷
جدول ۴-۱۶- فراوانی ژنوتیپ ها و الل های چندشکلی CAT-262 در افراد معتاد به شیشه و سالم  ۴۷
فهرست شکل ها

عنوان                                                                                                                     صفحه

شکل ۱-۱- فراوانی مصرف کننده گان الکل و مواد مخدر در ۶ کشور مختلف. ۳
شکل ۱-۲- ساختار گیرنده­های اپیوئیدی ۵
شکل ۱-۳- ROS و کانال­های L-Type کلسیمی ۷
شکل ۱-۴- آنزیم های GST مسؤل کاتالیز کردن ترکیبات کارسینوژنیک و سایتوتوکسیک از طریق کنژوگه کردن آنها با گلوتاتیون می باشند ۱۱
شکل ۱-۵- خانواده ی سوپر ژن گلوتاتیون-S- ترانسفراز ۱۲
شکل ۱-۶- شکل شماتیک ژن کاتالاز و جایگاه چندشکلی ژنتیکی مورد بررسی ۱۶
شکل ۳-۱- یک نمونه از آنالیز multiplex-PCR و چند شکلی ژنتیکی دو ژن GSTM1 و GSTT1 بر روی ژل آگاروز ۳۳
شکل ۳-۲- تعیین ژنوتیپ چندشکلی ژن کاتالاز بر روی ژل آگاروز ۳۴
-۱: اعتیاد[۱]

مصرف مواد مخدر یکی از خطرناک‌ترین پدیده­های جوامع بشری در عصرِ حاضر است. اعتیاد در جهان ما چنان گسترش یافته است که به یک بیماری مزمن اجتماعی تبدیل شده و امنیت اجتماعی را متزلزل ساخته است. بر طبق داده های رسمی ۲/۱ تا ۲ میلیون ایرانی با میانگین سنی ۱۸سال معتاد به آمفتامین هستند. بیش از ۱۱ میلیون از جمعیت کشور با مسئله­ اعتیاد روبرو هستند. در طول ۳۰ سالِ گذشته، جمعیت ایران با نرخ رشد سالانه­ی ۸ درصدی، با بیماری خانمان سوز اعتیاد دست و پنجه نرم کرده­اند. این آمار بیانگر این است که تعداد نوجوانانی که گرایش به مواد مخدر پیدا کرده اند؛ در حال افزایش بوده است(Afkari et al., 2013). متأسفانه امروزه گسترش و شیوع اعتیاد به­حدی است که معضلات اجتماعی، جسمانی و خانوادگی بسیاری را موجب شده است   .(Agha et al., 2008)
به طوری­که سازمان جهانی سلامت برآورد کرده بود که بیش از ۲ میلیارد مصرف کننده­ الکلی، ۳/۱ میلیارد مصرف کننده­ تنباکو و ۱۸۵ میلیون مصرف کننده­ داروهای غیرِمجاز وجود داشته است. بنابراین جهتِ پرده برداشتن از سطح معضلاتی که پاره­ای از کشورها با آنها درگیر بوده ­اند نمودار ترسیمی شکل ۱-۱ را که بیانگر مصرف مواد مخدر و مقدار الکل مصرف شده­ی این گونه کشورها می­باشد به ­عینه دربرابر دیدگان حقیقت بین خوانندگان قرار می­دهیم  .(Goldman et al., 2006)

شکل ۱-۱- فراوانی مصرف کننده­گان الکل و مواد مخدر در ۶ کشور مختلف

عواملی که در شیوع اعتیاد نقش دارند عبارتند از:

  • محیط: محیط از ۳ طریق می ­تواند در گرایش به سوء مصرف مواد مخدر نقش داشته باشد که عبارتند از:
  • تجربه­های جدید زندگی
  • فردی که حتی برای مدت طولانی از مصرف مواد دور بوده است، در محیط پاک یا اصطلاحاً خنثی قرار داشته است؛ می ­تواند با قرار گرفتن در معرض محیط­های آلوده به مصرف مواد مخدر دوباره به سمت اعتیاد گرایش پیدا کند.
  • تجربه­ی خوب مصرف مواد و تاثیرات روحی و روانی آن می ­تواند باعث جذب دوباره­ی افراد به استفاده از این­گونه مواد مخدر شود      .(Caprioli et al., 2007)
  • مصرف دارو[۲]: مصرف سوء داروهایی مثل الکل و نیکوتین، منجر به تغییر در بیان ژن ها و تغییرات رفتاری افراد درگیر با­ این گونه مواد شده ­اند.(Sinha et al., 2009)
  • ژنتیک: مطالعه بر روی خانواده و دوقلوها نقش ژنتیک در اعتیاد را تایید کرده است.

مطالعاتی که بر روی خانواده ­ها و دوقلوها صورت گرفته است نشان­ می­دهد، که وابستگی به الکل، نیکوتین، حشیش و دیگر مواد مخدر غیر­قانونی، تحت تاثیر فاکتور های ژنتیکی بوده است .(Agrawal et al., 2008)
البته در ارتباط با تأثیر عوامل ژنتیکی در مطالعه ای که توسط Tsuang و همکاران بر روی ۳۳۷۲ دوقلو در ویتنام انجام گرفت؛ تأثیرات مختلفی از عوامل ژنتیکی، محیط خانوادگی و غیر خانوادگی بر روی داروهای متعدد گزارش شد که بزرگترین میزان تاثیر سوء در مصرف مواد مخدر را عوامل ژنتیکی داشته اند .(Tsuang et al., 1998)
[۱] – Addiction
[۲]  – Drug Abuse
تعداد صفحه : ۷۷
قیمت : ۱۴۷۰۰ تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        ****       [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

پایان نامه ارشد: بررسی رابطه شیوه های فرزند پروری والدین با گرایش به مواد مخدر در دانشجویان دانشگاه آزاد شهر بندرعباس

پایان نامه ارشد: بررسی رابطه شیوه های فرزند پروری والدین با گرایش به مواد مخدر در دانشجویان دانشگاه آزاد شهر بندرعباس

پایان نامه رشته روانشناسی و علوم تربیتی

گرایش : بالینی

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد علوم و تحقیقات هرمزگان

پایان نامه : روان شناسی (MA)

گرایش : بالینی

 

موضوع:

بررسی رابطه شیوه های فرزند پروری والدین با گرایش به مواد مخدر در دانشجویان دانشگاه آزاد شهر بندرعباس

 

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

***ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل و با فرمت ورد موجود است***

 

فصل اول : کلیات
۱-۱ مقدمه . ۳
۱-۲ بیان مساله ۴
۳-۱ اهمیت و ضرورت تحقیق . ۶
۱-۴ اهداف تحقیق ۷
۱-۴-۱ هدف کلی ۷
۱-۴-۲ اهداف اختصاصی . ۷
۱-۵ فرضیه ­های تحقیق . ۷
۱-۶ تعریف مفهومی و عملیاتی متغییرها ۸ 
۱-۶-۱ شیوه ­های فرزندپروری ۸
فصل دوم :  مروری بر تحقیقات انجام شده
۲-۱ مقدمه . ۱۰
۲-۲ تاریخچه مصرف مواد مخدر ۱۰
۲-۲-۱ نگاهی گذار به تاریخچه اعتیاد در جهان . ۱۰
۲-۲-۲ تاریخچه مواد مخدر در ایران ۱۲
۲-۳ تعریف مواد مخدرو تقسیم آن . ۱۳
۲-۳-۱ تقسیمات مواد مخدر . ۱۳
۲-۴ اعتیاد . ۱۴
۲-۴-۱ علل گرایش به اعتیاد ۱۵
۲-۵ ویژگی های اعتیاد ۲۱
۲-۶ سبب شناسی اعتیاد ۲۲
۲-۷ واکنشهای اجتماعی در برابر اعتیاد ۲۶
۲-۸ نظریه‌های مورد استفاده در امر پیشگیری . ۲۹
۲-۸-۱ نظریه بی‌هنجاری . ۲۹
۲-۸-۲ نظریه انزواطلبی مرتون ۲۹
۲-۸-۳ نظریه برچسب زنی . ۳۰
۲-۸-۴ نظریه انتقال فرهنگی . ۳۰
۲-۸-۵ نظریه تعهد به رسوم، قواعد و تعلق اجتماعی . ۳۱
۲-۸-۶ نظریه کنترل اجتماعی ۳۱
۲-۸-۷ نظریه الگوی رشد اجتماعی ۳۲
۲-۹ آسیب های سوء مصرف مواد مخدر ۳۲
۲-۱۰ عوامل تأثیرگزار در پیشگیری از مواد مخدر ۳۳
۲-۱۱ تاریخچه شیوه‌های فرزند پروری ۳۴
۲-۱۱-۱  اهمیت شیوه‌های فرزند پروری . ۳۶
۲-۱۱-۲ تعامل والدین- فرزند ۳۷
۲-۱۲ شخصیت و روابط والدین با فرزندان ۴۰
۲-۱۳ انواع شیوه های فرزندپروری ۴۱
۲-۱۳-۱. شیوه فرزند پروری مقتدرانه ۴۲
۲-۱۳-۲. شیوه فرزند پروری مستبدانه . ۴۳
۲-۱۳-۳. شیوه فرزند پروری سهل گیرانه . ۴۴
۲-۱۴ نگرش های فرزندپروری ۴۴
۲-۱۴-۱  اقتدار و نفوذ والدین در خانواده و فواید آن ۴۵
۲-۱۴-۲  طبقه اجتماعی و سبک فرزندپروری . ۴۹
۲-۱۵  فرهنگ و فرزندپروری . ۵۰
۲-۱۶  نظریه های فرزندپروری . ۵۱
۲-۱۶-۱  نظریه بامریند ۵۲
۲-۱۶-۲ نظریه» اریکسون ۵۹
۲-۱۶-۳ الگوی زیگلمن ۵۹
۲-۱۷ مروری بر مطالعات انجام شده ۶۲
۲-۱۷-۱ مطالعات انجام شده در داخل کشور . ۶۲

۲-۱۷-۲ مطالعات انجام شده در خارج از کشور

۶۳
فصل سوم : روش تحقیق
۳-۱ روش و نوع پژوهش . ۶۶
۳-۲ روش انجام تحقیق . ۶۶
۳-۲-۱  جامعه آماری ۶۶
۳-۲-۲ روش و طرح نمونه گیری و نمونه پژوهش ۶۶
۳-۳- ابزارهای پژوهش . ۶۷
۳-۳-۱ پرسشنامه شیوه های فرزند پروری بامیرند ۶۷
۳-۳-۲ پرسشنامه گرایش به مواد مخدر ۶۷
۳-۴ متغیرها ۶۸
۳-۵ روش تجزیه و تحلیل اطلاعات ۶۸
فصل چهارم : تجزیه و تحلیل داده ها
۴-۱ مقدمه ۷۰
۴-۲ مشخصات جمعیتی . ۷۰
۴-۳ اطلاعات توصیفی متغیرهای تحقیق ۷۲
۴-۴- یافته های استنباطی . ۷۳
فصل پنجم: بحث و نتیجه گیری
۵-۱ مقدمه ۷۸
۵-۲-  یافته های تحقیق ۷۸
۵-۳- بحث و نتیجه گیری ۸۵
۵-۴- محدودیت های تحقیق ۸۶
۵-۵- پیشنهادات تحقیق . ۸۷
منابع ۸۸
پیوست ۹۳
چکیده انگلیسی . ۹۶

 

چکیده:

این پژوهش با هدف بررسی رابطه بین شیوه ­های فرزند پروری  با گرایش به مواد مخدر دانشجویان دانشگاه آزاد شهر بندرعباس انجام گردید. روش تحقیق توصیفی (همبستگی) طراحی و اجرا شد. نمونه شامل ۳۵۰ نفر از دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد بندرعباس به صورت در دسترس انتخاب گردید. پرسشنامه­ های شیوه‌های فرزندپروری بامریند و گرایش به مصرف مواد مخدر توسط دانشجویان اعضای نمونه تکمیل شد. داده‌های پژوهش حاضر با بهره گرفتن از نرم‌افزار آماری Spss در دو سطح توصیفی (میانگین و انحراف استاندارد) و برای آزمودن فرضیه‌های تحقیق از آمار استنباطی (آزمون تحلیل رگرسیون)،استفاده شد که نتایج آن به شرح ذیل می باشند:

نتایج ضریب همبستگی پیرسون نشان داد بین سبک فرزندپروری آزاد گذاری و گرایش به مواد مخدر دانشجویان رابطه مثبت معناداری به لحاظ آماری وجود دارد (۰۱/۰>P ، ۳۵۰n= ، ۷۰۲/۰r=)، همچنین نتایج همبستگی پیرسون نشان داد که بین سبک فرزندپروری استبدادی و گرایش به مواد مخدر دانشجویان رابطه مثبت معناداری به لحاظ آماری وجود دارد(۰۱/۰>P ، ۳۵۰n= ، ۶۷۴/۰r=). همچنین نتایج همبستگی پیرسون نشان داد که بین سبک فرزندپروری اقتدارمنطقی و گرایش به مواد مخدر دانشجویان رابطه منفی معناداری به لحاظ آماری وجود دارد(۰۱/۰>P ، ۳۵۰n= ، ۷۶/۰-r= ). نتایج رگرسیون نشان داد که شیوه ­های فرزندپروری اقتدار منطقی خانواده ­ها با گرایش به اعتیاد دانشجویان رابطه­ منفی برابر با ۷۶۹/۰- وجود دارد. نتایج مدل رگرسیونی نیز نشان داد که شیوه های فرزندپروری خانواده ها توانسته ۴% از واریانس گرایش به مواد مخدر را پیش ­بینی نماید(۰۰۱>P، ۰۴/۰=Adjusted R، ۲۲۵/۰=R).

نتیجه گیری: نتایج نشان داد که شیوه ­های فرزندپروری والدین، به طور معناداری گرایش به مواد مخدر دانشجویان را تبیین می­نمایند و شیوه ­های فرزندپروری استبدادی و آزاد گذاری رابطه­ منفی و معناداری با گرایش به مواد مخدر دانشجویان دارند، در حالی که شیوه فرزندپروری اقتدارمنطقی رابطه­ منفی و معناداری با گرایش دانشجویان به مواد مخدر دارد.

واژه های کلیدی گرایش به مواد مخدر ، شیوه های فرزندپروری .

 

 

فصل اوّل:

کلّیات پژوهش

۱-۱ مقدمه

تاثیر خانواده آنچنان بر رشد بارز است که پژوهشگران با وجود اختلاف نظر در زمینه ­های مختلف ، در زمینه اهمیت سبک­های فرزند پروری و تاثیر آن بر رشد نظر مشترک دارند. هسته مهمی از فرایندها و تعاملات ناشی از محیط خانواده، به باورها و ادراکات کودک از باورها و رفتارهای والدین با آنهاست، برمی­گردد . با بررسی نحوه ادراک فرزندان از سبک­های فرزند پروری می­توان به شیوه ­های موثر در بروز رفتارهای اعتیادگونه پی برد.

والدینی که در محبت به فرزندان خود افراط می کنند، تلاش می­ کنند تا همه نیازهای نوجوانانشان را بدون توجه به سن و انتظارات­شان پاسخ دهند وبرای آنها محدودیتی قایل نمی­شوند و هیچ تلاشی برای شکل دهی اعمال و رفتار آنها انجام نمی­دهند. برخی از آنها نرم خو و برخی بی تفاوت­اند . و روش آنها پرهیز از مسئولیت با صدور اجازه برای انجام هر کاری به کودک و نوجوان می­باشد . این کودکان در آینده­ای نزدیک به نوجوانانی بی بندوبار ، لا ابالی، سهل انگار، خودخواه و بی هدف تبدیل می­شوند که احساس مسئولیت نمی­کنند و قادر به زندگی اجتماعی نیستند و اغلب در زندگی با شکست مواجه می شوند و در صورت مواجهه با سختی­های بهنجار دوره نوجوانی به صورت فردی ضعیف که فاقد مهارت­های لازم برای مقابله با مسائل خود می­باشد، عمل می­ کنند .

یکی از این دغدغه­ها این پژوهش نیز بدنبال رابطه فرزند پروری با گرایش به مواد مخدر[۲] می­باشد  که با توجه به اهمیت دوران نوجوانی و همچنین تاثیرات نحوه تربیت والدین و چگونگی گرایش نوجوانان به مواد مخدر ، تحقیق حاضر به بررسی رابطه فرزندپروری با گرایش به مصرف مواد مخدر در بین داشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد بندرعباس پرداخته است.

 

۱-۲ بیان مساله

از جمله خطرات و تهدیدهای سلامت اجتماعی و روانی بشر امروز مسئله اعتیاد به موادمخدر در بین جوانان و نوجوانان است؛ مسئله­ای که پیامدهای منفی بسیاری دارد. با نیم نگاهی به پیامدها و عوارض اعتیاد به مواد مخدر نشان داده می­شود که پیامدهای اعتیاد جامعه، فرد و خانواده را از نظر اقتصادی، اجتماعی، روانی و جسمی در برمی­گیرد. از مهم­ترین عوارض جسمی اعتیاد به مواد مخدر می­توان به ناراحتی­های عصبی، بی­اشتهایی، اضطراب، ریزش مکرّر آب از بینی و چشم، ناراحتی عضلانی و فشار شدید در ستون فقرات، لاغر شدن و مانند آن اشاره کرد. عوارض روانی و شخصیتی ناشی از اعتیاد به مواد مخدر می­توان به این موارد اشاره کرد: ضعف اراده، بی توجهی به مسئولیت­های فردی، ضعف شخصیت، ضعف عاطفه، عصبی بودن، به هم خوردن تعادل روانی، شخصیت نامتعادل و متزلزل، و ضعف اعتماد به نفس است(ستوده، ۱۳۸۰).

اعتیاد و سوء مصرف مواد مخدر به مثابه یک مساله اجتماعی پدیده­ای است که همراه با آن توانایی جامعه در سازمان­یابی و حفظ نظم موجود از بین می­رود، عملکرد بهنجار حیات اجتماعی مختل می­گردد و باعث دگرگونی­های ساختار نظام اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی یک اجتماع می­شود. استفاده از مواد مخدر توسط زنان و بخصوص دختران آنها را با داغ اجتماعی مواجه می سازد که خود زمینه را در جهت کج روی های بعدی فراهم می کند. زنان بعلت داشتن وظایف مادری و گاها سرپرستی خانوار اگر به اعتیاد نیز مبتلا شوند موجب بروز درگیری های خانوادگی و اجتماعی برای خودشان می شود اعتماد خانواده نسبت به آنها از بین برود و این زمینه فرار آنها را از خانواده را فراهم می آورد در نتیجه زمانی که زنان حمایت مالی و عاطفی خانواده خود را از دست بدهند به ناچار برای تامین مخارج زندگی و اعتیادشان به روسپی گری و یا دزدی روی خواهند اورد(آشتیانی، ۱۳۸۵).

مطابق با نظریه­ های مختلف روانشناسی گرایش­ها و تمایلات افراد، ممکن است از ناحیه­های مختلف ارتباطات او ناشی شود؛ به طوری که خود نقشی اساسی در شکل گیری و بازسازی ارتباطات دارد و ارتباطات نیز نقش محوری در شکل گیری و حتی بازسازی خود دارند. بسیاری از روان­شناسان علل رفتارهای انحرافی را بر حسب سبک­های تربیتی خانواده توجیه می­ کنند و بر این باورند که برخی از سبک­های تربیتی، بیشتر از گونه­های دیگر، بر گرایش به رفتارهای انحرافی تأثیر دارند. با دانستن عواملی که فرد را در معرض خطر اعتیاد قرار می دهند، می توان افراد در معرض خطر را شناسایی کرد و برای پیشگیری از ابتلای آنان به اعتیاد، برنامه ریزی های دقیق و مؤثر انجام داد.(زنجانی،۱۳۸۶).

با وجود اینکه خانواده مامن و ماوای هر کودک و نوجوان است اما خود در بروز بسیاری از مشکلات رفتاری منجمله اعتیاد نقش بسزایی بازی می کند، اعتیاد، خود نتیجه تداخل پیچیده ای از عوامل روان شناختی، اجتماعی، فرهنگی، زیست شناختی و احتمالا تکوینی است، که خانواده تمامی آثار فوق را در یک جا اعمال می نماید و بنابراین از اهمیت ویژه ای برخوردار است. الگوهای نامتعادل خانوادگیف تاثیر زیادی بر رشد جرایم و انحرافات نوجوانان و جوانان که بخش عمده ای از آن را اعتیاد و خرید و فروش مواد مخدر تشکیل می دهد، دارد(همان منبع).

شکی نیست که سلامت خانواده و به کار گیری روش ها و مهارتهای موثر فرزندپروری در بزرگ کردن سالم فرزندان نقشی اساسی دارد. درست است که عوامل ژنتیک، ذاتی و محیطی در شکل گیری ویژگیها و تکامل کودک نقش دارند اما فرآیندهای خانوادگی نیز حائز اهمیتی کلیدی در این راستا هستند. پژوهش ها نشان داده است که فرزند پروری موثر یک عامل محافظ قدرتمند است . خانواده ها می توانند با تامین نیازهای اساسی ، ایجاد فضای امن خانوادگی، راهنمایی، قانون گزاری مناسب ونظارت بر زندگی فرزندانشان آنان را از بسیاری رفتارهای مشکل ساز و پر خطر از جمله مصرف مواد و بزهکاری دور نگه دارند. خانواده به چند دلیل مهمترین محیط برای پیشگیری از سوءمصرف مواد است. نخست آنکه والدین موثرترین افراد زندگی بچه ها هستند و از ابتدای زندگی او به فرد دسترسی دارند. دوم اینکه والدین مهمترین الگوی رفتاری فرزندان هستند و سوم اینکه بهترین زمان برای پیشگیری اولیه از مصرف مواد سالهای زندگی فرد در خانواده یعنی کودکی و نوجوانی است(ممتازی، ۱۳۸۴).

تحقیقات نشان داده است که اگر پیشگیری از طریق خانواده باعث به تعویق افتادن اولین مصرف سیگار یا هر ماده دیگری باشد یا به عبارت دیگر خانواده ها فرزندانشان را بدون تجربه مواد به  ۱۸ سالگی برسانند، شانس ایجاد مشکلات جدی سوء مصرف مواد و اعتیاد در سالهای بعدی زندگی کاهش می یابد(همان منبع)

 

بر این اساس این پژوهش به دنبال پاسخ به این پرسش اساسی است که آیا بین سبک  فرزند پروری خانواده ها وگرایش به مواد مخدر رابطه وجود دارد؟

[۱]

[۲] Addiction potential

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

چون فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به طور نمونه)

ولی در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

 با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند

موجود است

تعداد صفحه : ۱۰۴

قیمت : ۱۴۷۰۰ تومان

***

—-

پشتیبانی سایت :        ****       [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

پایان نامه بررسی اثربخشی شناخت درمانی در کاهش نگرش‌های ناکارآمد و باورهای مرتبط با مواد در افراد دچار سوء مصرف مواد مخدر شهر ایلام

گرایش : بالینی

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد ایلام

 

پایان نامه برای دریافت کارشناسی ارشد رشته روانشناسی (M. A)

گرایش: بالینی

 

عنوان:

بررسی اثربخشی شناخت درمانی در کاهش نگرش‌های ناکارآمد و باورهای مرتبط با مواد در افراد دچار سوء مصرف مواد مخدر شهر ایلام

 

استاد راهنما:

دکتر شهرام مامی

 

زمستان ۱۳۹۳

 

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

 

 

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                            صفحه

چکیده ۱

فصل اول: کلیات تحقیق

۱-۱- مقدمه. ۳

۱-۲- بیان مسأله. ۴

۱-۳- اهمیت و ضرورت تحقیق. ۶

۱-۴- اهداف تحقیق. ۸

۱-۴-۱- هدف اصلی ۸

۱-۴-۲- اهداف جزیی ۸

۱-۵- سؤالات تحقیق. ۸

۱-۵- ۱- سؤال اصلی ۸

۱-۵- ۱- سؤالات فرعی ۸

۱-۶- فرضیات تحقیق. ۸

۱-۶-۱- فرضیه اصلی ۸

۱-۶-۲- فرضیات فرعی ۹

۱-۷- تعاریف مفهومی و عملیاتی متغیرها ۹

۱-۸- جنبه جدید بودن و نوآوری در تحقیق. ۱۰

فصل دوم: ادبیات، پیشینه تحقیق

۲-۱- مقدمه. ۱۳

۲-۲- مفهوم شناخت درمانی، کاربرد و کارایی آن در پژوهش‌های روان درمانی ۱۳

۲-۲-۱- رویکرد شناختی ۱۳

۲-۲-۲- مفاهیم عمده نظریه‌های شناختی ۱۴

۲-۲-۳- رویکرد شناخت درمانی ۱۴

۲-۲-۴- اصول بنیادی درمان شناختی ۱۶

۲-۲-۵- شناخت درمانی گروهی مایکل فری ۱۶

۲-۲-۶- مدل شناخت درمانی مایکل فری ۱۶

۲-۲-۷- انواع تکنیک‌های شناخت درمانی ۱۷

۲-۲-۸- شناخت درمانی از دیدگاه بک. ۱۸

۲-۲-۹- هدف‌های درمان. ۱۹

۲-۲-۱۰- سنجش در شناخت درمانی ۱۹

۲-۲-۱۰-۱- روش‌های استفاده از فنون سنجش. ۱۹

۲-۲-۱۱- رابطه درمانی ۱۹

۲-۲-۱۲- فرایند درمان. ۲۰

۲-۲-۱۳- کاربردهای درمان شناختی ۲۲

۲-۲-۱۴- فنون درمان. ۲۳

۲-۲-۱۵- تفاوت دیدگاه شناختی درمانی با روان تحلیلی ۲۴

۲-۲-۱۶- محدودیت‌ها و انتقادهای وارد شده به درمان شناختی ۲۵

۲-۲-۱۷- شناخت درمانی در اعتیاد. ۲۵

۲-۳- مفهوم شناسی نظری نگرش‌های ناکارآمد. ۲۶

۲-۳-۱- تعریف نگرش. ۲۶

۲-۳-۲- عناصر نگرش. ۲۶

۲-۳-۳- اهمیت شناخت نگرش. ۲۷

۲-۳-۵- مفهوم نگرش‌های ناکارآمد. ۲۸

۲-۳-۶- الگوهای شناختی و نظریات نگرش‌های ناکارآمد. ۲۹

۲-۳-۷- نقش افکار و باورها در مصرف مواد بر مبنای دیدگاه‌های شناختی ۳۰

۲-۳-۸- ارتباط نگرش و باور با مصرف مواد بر اساس نظریه یادگیری اجتماعی ۳۱

۲-۳-۹- اهمیت و تأثیر نگرش مثبت به مصرف مواد. ۳۱

۲-۴- مفهوم باورها و باورهای مرتبط با مواد مخدر. ۳۲

۲-۴-۱- تعریف باور. ۳۲

۲-۴-۲- باور و حالات بازنما ۳۳

۲-۴-۳- منابع باورها ۳۳

۲-۴-۴- رابطه باور و نگرش. ۳۳

۲-۴-۵- عقاید و باورها در رابطه با مصرف مواد. ۳۴

۲-۴-۶- باورهای غلط و رایج نسبت به مصرف گونه‌های مواد مخدر. ۳۵

۲-۴-۷- ارتباط باور فردی و مصرف مواد. ۳۶

۲-۴-۸- باورهای غیر منطقی و اعتیاد. ۳۷

۲-۴-۹- باورهای فراشناختی و اعتیاد. ۳۸

۲-۵- پیشینه تحقیق. ۴۲

۲-۵-۱- مطالعات داخلی ۴۲

۲-۵-۱- مطالعات خارجی ۴۷

فصل سوم: روش شناسی تحقیق

۳-۱- مقدمه. ۵۰

۳-۲- روش تحقیق. ۵۰

۳-۳- جامعه آماری و روش نمونه گیری ۵۱

۳-۴- ابزار اندازه‌گیری تحقیق. ۵۱

۳-۵- روش اجرا ۵۴

۳-۶- شیوه تجزیه و تحلیل داده ها ۵۶

فصل چهارم: تجزیه و تحلیل یافته‌ها

۴-۱- مقدمه. ۵۸

۴-۲- آمار توصیفی ۵۸

۴-۲-۱- گروه سنی ۵۹

۴-۲-۲- وضعیت تاهل. ۵۹

۴-۲-۳- تحصیلات ۶۰

۴-۲-۴- میزان درآمد ماهیانه. ۶۱

۴-۲-۵- وضعیت شغلی ۶۲

۴-۲-۶- آزمون همسانی واریانس ها ۶۳

۴-۲-۷- آزمون همسانی واریانسها ۶۳

۴-۲-۸- میانگین و انحراف معیار نمرات نگرشهای ناکارآمد در گروه ها ۶۴

۴-۲-۹- میانگین و انحراف معیار نمرات باورهای مرتبط با مواد در گروه ها ۶۴

۴-۳- آمار استنباطی ۶۵

۴-۳-۱- فرضیه (۱) ۶۵

۴-۳-۲- فرضیه (۲) ۶۶

۴-۳-۳-فرضیه (۳) ۶۶

فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهادها

۵-۱- مقدمه. ۶۸

۵-۲- بحث (آزمون فرضیات) ۶۸

۵-۳- نتیجه گیری ۷۲

۵-۴- راهکارها و پیشنهادات ۷۴

۵- ۴-۱- پیشنهادات کاربردی ۷۵

۵-۴-۲- پیشنهادات پژوهشی ۷۶

۵-۵- محدودیت‌های پژوهش. ۷۶

منابع. ۷۸

پیوست ها ۸۷

 

فهرست جدول‌ها

عنوان                                                                                                            صفحه

جدول ۳-۱- سؤالات و شاخص‌های مربوط به هر کدام از متغیرهای پژوهش. ۵۳

جدول ۳-۲- پایایی پرسشنامه به تفکیک هر متغیر در پژوهش حاضر. ۵۳

جدول ۳-۳- شرح جلسات آموزش شناخت درمانی در کاهش نگرش‌های ناکارآمد و باورهای مرتبط با مصرف مواد  ۵۵

جدول ۴-۱- توزیع فراوانی و درصد سن گروه‌های مورد مطالعه. ۵۹

جدول ۴-۲- توزیع فراوانی و درصد وضعیت تاهل در گروه های مورد مطالعه. ۵۹

جدول ۴-۳- توزیع فراوانی تحصیلات گروه های مورد مطالعه. ۶۰

جدول ۴-۴- توزیع فراوانی میزان درآمد گروه‌های مورد مطالعه. ۶۱

جدول ۴-۵- توزیع فراوانی وضعیت شغلی گروه‌های مورد مطالعه. ۶۲

جدول ۴-۶- آزمون لوین برای بررسی یکسانی واریانس. ۶۳

جدول ۴-۷- نتایج آزمون کولموگروف اسمیرنف برای بررسی نرمال بودن توزیع ها در متغیرهای مورد مطالعه. ۶۴

جدول ۴-۸- میانگین و انحراف معیار نمرات پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری نمرات نگرش ناکارآمد در دو گروه ۶۴

جدول۴-۹- میانگین و انحراف معیار نمرات پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری نمرات باورهای مرتبط با مواد در دو گروه ۶۴

جدول ۴-۱۰- نتایج تحلیل کواریانس تاثیر شناخت درمانی بر میزان نمرات نگرش ناکارآمد پس آزمون وپیگیری ۶۵

جدول ۴-۱۱- نتایج تحلیل کواریانس برای بررسی اثربخشی شناخت درمانی بر باورهای مرتبط با مواد. ۶۶

جدول ۴-۱۲- ضریب همبستگی پیرسون بین باورهای مرتبط با مواد و نگرشهای ناکارآمد با عوامل زمینه‌ای (متغیرهای دموگرافیک) ۶۶

 

فهرست نمودارها

عنوان                                                                                                            صفحه

نمودار ۴-۱- توزیع فراوانی و درصد سن گروه‌های مورد مطالعه. ۵۹

نمودار ۴-۲- توزیع فراوانی و درصد وضعیت تاهل گروه‌های مورد مطالعه. ۶۰

نمودار ۴-۳- فراوانی و درصد تحصیلات گروه های مورد مطالعه. ۶۱

نمودار ۴-۴- توزیع فراوانی میزان درآمد گروه‌های مورد مطالعه. ۶۲

نمودار ۴-۵- توزیع فراوانی وضعیت شغلی گروه‌های مورد مطالعه. ۶۳

 

فهرست شکل‌ها

عنوان                                                                                                            صفحه

شکل ۲-۱- مدل شناخت درمانی، برگرفته از کتاب شناخت درمانی گروهی. ۱۷

 

فصل اول:

کلیات تحقیق

 

۱-۱- مقدمه

مصرف مواد یکى از جدّى‌ترین معضلات بشرى در سال‌هاى اخیر است که پایه‌ها و بنیان‌هاى جامعۀ انسانى را تضعیف مى‌کند و پیشگیرى از آن نیازمند کاربرد نظریه‌هاى متعدد در رشته‌هاى علمى مختلف و روش‌ها و فنون متنوع است (علائی و همکاران ۱۳۸۹، ۵۲)، طبق گزارش دفتر پیشگیرى از مصرف مواد و جرم سازمان ملل متحد[۱] کشور ایران داراى بیشترین تعداد سوءمصرف­‌کنندگان موادّ افیونى به نسبت جمعیت در جهان است و بالاترین شیوع سوء مصرف با ۲/۸ درصد در بین افراد در ایران وجود دارد (ضیایى ۱۳۸۸، ۴۲). تاکنون جامعه شناسان، روان شناسان، روانپزشکان و بطورکلی محققان و متخصصان بر پایه دیدگاه‌های، مختلف علل وعوامل متعددی رابرای اعتیاد وسوء مصرف مواد مخدر برشمردند.براساس مطالعات اکتشافی انجام شده می‌توان این عوامل را در سه سطح خرد، میانه و کلان تقسیم کرد. منظور از سطح خرد همان دیدگاه روان­شناسانه است. براین اساس کلیه عواملی که مربوط به فرد، شخصیت و حتی ناراحتی‌های جسمی و روانی او می‌شود، بررسی می‌گردد (میری آشتیانی ۱۳۸۵، ۴۰)، از میان متغیرهای فردی تأثیر‌گذار بر مصرف مواد مخدر می‌توان به نگرش‌های ناکارآمد و باورهای مرتبط با مواد اشاره نمود که دو متغیر اصلی در نظر گرفته شده پژوهش حاضر می‌باشد، در این زمینه می‌توان اذعان نمود که بسیارى از شناخت درمانگران بر این باورند که واکنش‌هاى هیجانى و رفتارى به وسیله فرآیندهاى شناختى ایجاد مى‌شوند. از این‌رو افکار، باورها و سایر فرآیندهاى شناخت تعیین کننده‌ى اصلى خلق و هیجان مى‌باشند (تیزدیل[۲] ۱۹۹۷؛ به نقل از آذرگون و کجباف، ۱۳۸۰، ۸۰). با توجه به توضیح مختصر داده شده، پژوهش حاضر با هدف مشخص کردن کارایی شناخت درمانی در اصلاح نگرش‌های ناکارآمد و باورهای مرتبط با مواد در افراد دچار سوء­مصرف مواد مخدر شهر ایلام صورت گرفته تا بتوان از این نوع درمان به عنوان یک درمان مکمل در زمینه ارتقای بهداشت روانی و یکی از فاکتورهای پیشگیری کننده در افراد دچار به سوء­مصرف مواد همچنین از رویکرد‌های مؤثر مقابله‌ای، جهت کنترل مصرف و جلوگیری از بازگشت معتادین به سوء‌مصرف مواد با تأکید بر متغیرهای روان شتاختی استفاده نمود.

 

 

 

۱-۲- بیان مسأله

از موضوعاتی که اکنون در تمام جوامع بشری مورد بحث و بررسی می­باشد و به عنوان یک معضل اجتماعی بسیار خطرناک و مضر تجزیه و تحلیل می­شود. مساله اعتیاد است. متاسفانه این معضل در تمام جوامع در میان اقشار رایج می­باشد و فرد بدون آگاهی نسبت به آخر کار به دنبال آن می­رود و چه بسا در آمارهای جهانی اعتیاد روز به روز زیاد و زیادتر می­شود. برداشتن قدم‌هاى جدى و محکم در جهت ریشه‌یابى این مسئله از اهمیت اساسى برخوردار خواهد بود (حسینی ۱۳۸۹، ۵). به طوری که اعتیاد به مواد مخدر یکی از مهم­ترین و شایع‌ترین آسیب‌های اجتماعی در جوامع امروزی محسوب می‌شود (دالی و مارلات[۳] ۲۰۰۵). در سالیان اخیر در زمینه سوءمصرف مواد در سطوح مختلف سبب­شناسی، تشخیص و درمان پیشرفت‌های چشمگیری بدست آمده و در درمان از رویکردهای چند رشته‌ای و الگوهای زیستی، روانی، اجتماعی و معنوی بهره گرفته شده است (بروک و اسپیتز[۴] ۲۰۰۲) یکی از ابزارهای بکارگرفته شده توسط درمانگران «شناخت درمانی[۵]» می‌باشد که به طور گسترده‌ای در درمان بیماری‌هایی از جمله درمان اعتیاد به مواد مخدر بکار گرفته می‌شود. شناخت درمانی یا به طور دقیق­تر، درمان شناختی یکی از روش­های درمان روانشناختی است که هم اکنون در سرتاسر جهان به عنوان یکی از گونه­های استاندارد درمانی برای بسیاری از اختلالات روانشناختی بکار می‌رود. در این روش فرض بر این است که یکی از علل بسیاری از اختلالات روانشناختی اشکال در فکر یا باورهای بیمار است و با اصلاح این باورها می‌توان به بیمار کمک کرد. این درمان بر تغییر رفتاری متناسب با فکر درست‌تر هم تاکید دارد (حسن شاهی ۱۳۸۲). در این روش روانشناختی، درمانگر در طول جلسات ملاقات خود با بیمار تلاش می‌کند تا افکار و باورهای او را مورد بررسی قرار دهد. اغلب افرادی که سوء­مصرف مواد را تجربه می‌کنند، دارای افکار و باورهای مخربی هستند که به عنوان علت احساسات ناخوشایند بیمار به شمار می‌روند. به طور کلی این افراد باورهایی دارند که عزت نفس آن ها را مرتب در هم می‌کوبد و وجود آن ها را سرزنش می‌کند. در این حالت شناخت، درمانگر تلاش می‌کند با بهره گرفتن از تکنیک­های مختلف به بیمار نشان دهد که این باورها، خطاهای شناختی هستند و در همه حال نمی‌توانند صحت داشته باشند (فیشر و ولز[۶] ۲۰۰۸)، شناخت درمان­گر به فرد کمک می‌کند تا به این نکته ایمان پیدا کند که همیشه همه انسان­ها مطابق میل آن­ها رفتار نمی‌کنند و یا همیشه همه امور مطابق میل آن‌ها پیش نمی‌رود. ابن امر به فرد کمک می‌کند تا شناخت­های خود را تغییر دهد (کاویانی و همکاران ۱۳۸۷)، براساس تحقیقات و بررسی‌های انجام شده، فرآیندهای اعتیاد تحت تأثیر باورها و نگرش‌های فرد است (هولمن[۷] ۲۰۰۴)، نگرش­هایی که گاها و اغلب نادرست می‌باشند، نگرش‌های ناکارآمد فرض‌ها و باورهای جهت­گیرانه­ای هستند که فرد نسبت به خود، جهان، اطراف و آینده دارد (آبلا و اسکیتچ[۸] ۲۰۰۷) این نگرش­ها موجب جهت­گیری فهم و ادراک فرد از رویدادها شده و احساسات و رفتارها را تحت تأثیر قرار می‌دهند و فرد را مستعد افسردگی و سایر آشفتگی‌های روانشناختی می‌کنند. درمان شناختی، یک نظام روان درمانی است که تلاش می‌کند تا واکنش‌های فرآینده عاطفی و رفتار خود تخدیری را با اصلاح تفکر معیوب یا خطادار و عقاید ناسازگارانه­ای که زیربنای این واکنش ها هستند، کاهش دهد (بک، راش و شاو[۹] ۱۹۷۹؛ به نقل از گودرزی ۱۳۸۰)، در واقع درمان‌های شناختی اعتیاد، بر کمک به بیمار، برای کسب مهارت‌های مقابله­ای لازم به منظور مدیریت موقعیت‌های خطرساز و درمان اختلالات روانشناختی همراه، تمرکز دارند. (حاجی علیزاده ۱۳۸۷، ۶۸) برخی از مطالعات نشان داده که نگرش افراد با پاسخ‌های شناختی و عاطفی آ­ن­ها مطابقت دارد (فرهودیان ۱۳۸۱) به طوری که شانس بروز اختلالات روانی طی یکسال، در صورت‌ افزایش نمره‌های نگرش ناکارآمد به‌طور معناداری افزایش می‌یابد (ویچ[۱۰]‌ و همکاران ۲۰۰۳). به‌ این ترتیب، چون نارسایی عملکرد تفکر از مهم‌ترین علل آشفتگی‌هاست (والن‌[۱۱] و همکاران ۱۹۹۲)، هرچه نگرش‌های ناکارآمد و باورهای غیرمنطقی افراد بیشتر شود آشفتگی‌های هیجانی نیز بیشتر خواهد شد (اسمیت و هوستنکنت[۱۲] ‌۱۹۸۳؛ واتسون‌[۱۳] و همکاران ۱۹۹۸). متغیر دیگر مد نظر در پژوهش حاضر، باورهای مرتبط با مصرف مواد مخدر می‌باشد، باوهای مرتبط با مواد، به دسته‌ای از عقاید اطلاق می‌شوند که بر محور لذت‌جویی، حل مسأله و تسکین و فرار متمرکز هستند، محتوی این عقاید خاص بسته به نوع مواد مورد علاقه متفاوت خواهد بود (گلداسمیت[۱۴] و همکاران ۲۰۰۹). به طوری که محققان امروزه ثابت کرده‌اند که از عوامل مهم مؤثر کشیده شدن فرد به منجلاب اعتیاد، باورهای غلطی از قبیل آرامش بخش بودن مواد، کمک برای فراموشی و فرار از مشکلات، نشانه بزرگ بودن و. می‌باشد؛ لذا پژوهشگران تأکید دارند که روان­شناسان در حوزه شناخت درمانی باید به کاهش نگرش‌های ناکارآمد و باورهای مرتبط به افراد معتاد کمک کنند. در نظریه‌های شناختی فرض بر این است که سوءمصرف مواد هم تحت تأثیر باورها و انتظارات شناختی فرد از مصرف مواد قرار دارد و هم تابع ارزش عاطفی که فرد برای پیامدهای رفتار خود قائل است، قرار می‌گیرد. در نتیجه، مداخله ی آموزشی شرایطی را فراهم می‌کند که فرد در معرض انتظارات و احساسات متفاوتی در گروه قرار گرفته و در فرایند تقابل با سایر
اعضای گروه به چالش کشیده شود. به عبارت دیگر، موقعیت مداخله­ی آموزشی به دلیل اینکه شرایطی ایجاد کرده است تا نگرش­ها و باورهای منفی نسبت به مصرف مواد بیش از اظهارات مثبت مورد تبادل قرارگیرد (قربانی و همکاران ۱۳۹۱، ۳۲). با نگاهی به تحقیقات مشابه صورت گرفته قبلی، به وضوح خلاء پژوهشی که به سنجش نگرش‌های نا‌کارامد و باورهای مرتبط با مواد با فرایند درمانی و آموزشی احساس می‌شد، لذا این نیاز احساس می‌شد که پژوهشی در جهت به کارگیری درمان مبتنی بر مدل شناختی در نگرش‌های ناکارآمد و باورهای مرتبط با مواد برای درمان وابستگان به مواد صورت گیرد. در این راستا، پژوهش حاضر، در پی پاسخ­یابی به این سؤال است که آیا درمان شناختی بر نگرش‌های ناکارآمد و باورهای مرتبط با مواد در افراد دچار سوء­مصرف مواد مخدر مراجعه کننده به مراکز ترک اعتیاد شهر ایلام اثربخش است یا خیر؟

 

۱-۳- اهمیت و ضرورت تحقیق

امروزه سوء مصرف و وابستگی مواد، یکی از معضلات و نگرانی‌های عمده جهان امروز است. از آنجایی که سوء مصرف مواد، اثرات بازدارنده بر رشد و شکوفایی جامعه دارد، تهدیدی جدی و نگران کننده است. وابستگی و سوء­مصرف مواد به عنوان اختلالات مزمن و عود کنندۀ با تأثیرات و پیش آیندهای زیستی، فرهنگی، روانی، اجتماعی، رفتاری و معنوی در نظر گرفته می‌شود (بروک و اسپیتز[۱۵] ۲۰۰۲ ؛ والاس[۱۶] ۲۰۰۳؛ به نقل از دباغی ۱۳۸۵). در تحقیقات به دست آمده، روزانه پانصد هزار نفر از جوانان کشور مبتلا به اختلال وابستگی به مواد می‌شوند و جمعیت وابستگان به مواد هر ده سال دو برابر می‌شود و سن شروع اعتیاد در کشور به طور متوسط به زیر پانزده سال رسیده است. از طرفی درصد بالایی از کسانی که موفق به ترک اعتیاد می‌شوند بعد از مدتی مجدداً گرفتار شده و خسارت فزاینده­ای را به امکانات جامعه وارد می‌کنند (هادیان مبارکه، نوری و ملک‌پور ۱۳۹۰)، علاوه بر این، تغییر الگوی مصرف از مواد افیونی مانند ‌تریاک و مشتقات آن به مواد صنعتی کراک و شیشه این وضعیت را بسیار دشوارتر کرده است، همچنین میزان تولید مواد مخدر سنتی کاهش یافته و مواد مخدر صنعتی ارزان قیمت­تر و تولید بیشتری داشته است. بدین ترتیب، اختلال وابستگی به مواد نیاز به مبارزه بیشتری را می‌طلبد به طوری که جدای از مشکلات فردی، خانوادگی و اقتصادی ناشی از وابستگی به مواد در گذشته مشکلات بهداشتی پرخطر نظیر تزریق مشترک، استفاده از سرم‌های آلوده و افزایش احتمال ابتلا به بیماری‌های عفونی و واگیردار نظیر ایدز، هپاتیت و همین­طور ناهنجاری‌های شدید رفتاری از جمله جرم و جنایت با تغییر الگوی مصرف به سمت کراک و شیشه شیوع یافته است (سترگ و همکاران ۱۳۹۲، ۱۴۸)، بنابراین، ضرورت انجام پژوهش‌های مشابه حاضر، به منظور شناخت علل و درمان آن ضرورت می‌یابد. با توجه به تحقیق انجام شده توسط هادیان مبارکه و همکاران (۱۳۹۰) تغییر الگوی مصرف کم خطر به پر خطر در کشور ایران هم اتفاق افتاده و یکی از معضلات جدی کشور مواد مخدر صنعتی کراک و شیشه شده است که لزوم پژوهش در زمینه مداخلات بالینی در این موضوع را ایجاد می‌کنند. بر خلاف شباهت‌های بنیادی در مکانیزم‌های آسیب شناختی اختلال‌های روان شناختی مختلف، هر اختلال محتوای خاص خود را در سطوح شناختی و فراشناختی دارد. بنابه گزارش، اکثر بیماران (به ویژه افراد مصرف ­کننده مواد) احساس می‌کنند کنترلی بر افکار و رفتارشان ندارند و الگوهای تفکر و توجه شان بر خود و موضوعات تهدیدکننده متمرکز است، که درمان‌های شناختی بر تغییر این الگوهای تفکر تأکید می‌کند (ولز ۱۳۸۸) رویکردهای شناختی معاصر نسبت به مشکلات بالینی، گستره مؤلفه‌های مختلف تشکیل دهنده تفکر را مشخص نکردند، ولی این که فراشناخت چگونه متشکل از دانش هشیاری در مورد حالت‌های شناختی فرد، تجربه‌های فراشناختی و راهبرد‌های کنترل است، بررسی شده است. همچنین، فراشناخت مرکب از دانش ضمنی ناهشیار است که به نیرو‌های اجرایی متمرکز در فعالیت شناختی جهت می‌دهد (بیابانگرد ۱۳۸۱، ۴۳).

با توجه به رابطه‌ای که بین سوگیری توجه، تلقین به خود، باورها با ایجاد وسوسه مصرف ماده مخدر در فرد وابسته به مصرف مواد وجود دارد، انجام مداخله­ای مبتنی بر درمان شناختی جهت تعدیل وسوسه مصرف مواد و تغییر نگرش ها و باورهای در این دسته از افراد ضروری به نظر می‌رسد. پژوهش حاضر در نظر دارد که با اجرای برنامه آموزشی و براساس مدل شناختی به بررسی کارایی آن در تغییر نگرش‌های منفی و ناکارآمد، و باورهای مرتبط با مواد در گروه مورد و شاهد بپردازد تا مشخص شود که آموزش تا چه حد در نحوه نگرش و باور افراد نسبت به پدیده سوء­مصرف مواد اثر دارد. علاوه بر این، با بهره گرفتن از نتایج این مطالعه مسئولان و دست­اندکاران و نهادهای مداخله­گر در بحران‌های خانوادگی بتوانند با برنامه ­ریزی جامع‌تر و دقیق‌تری در خصوص انجام برنامه‌های پیشگیرانه سوء­مصرف مواد پرداخته تا علاوه بر کاهش عوارض اجتماعی و فردی اعتیاد، بهره وری و بازدهی شغلی و بهبود عملکرد فردی و خانوادگی افراد نیز افزایش پیدا کند

[۱] UNODC

[۲] Teasdale

[۳]. Dalley & Marlatt

[۴]. Brook & Spitz

[۵]. Cognitive Therapy

[۶]. Fisher & Wells

[۷]. Holman

[۸] Abela & Skitch

[۹] Beck, Rush, Shaw & Emery

[۱۰] Weich

[۱۱] Wallen

[۱۲] SmithHoustonkent

[۱۳] Watson

[۱۴] Goldsmith

[۱۵] Brook, & Spitz

[۱۶] Wallace

تعداد صفحه : ۱۱۵

قیمت : ۱۴۷۰۰تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        ****       [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

پایان نامه بررسی مقایسه ای نظام ارزش‌ها در خانواده‌های دارای عضو معتاد به مواد مخدر و خانواده‌های معمولی

پایان نامه رشته :روانشناسی

گرایش :عمومی

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد علوم و تحقیقات (هرمزگان)

پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد در رشته روانشناسی عمومی

 

عنوان:

بررسی مقایسه ای نظام ارزش‌ها در خانواده‌های دارای عضو معتاد به مواد مخدر و خانواده‌های معمولی

استاد راهنما:

دکتر اقبال زارعی

 

استاد مشاور :

دکترسید عبدالوهاب سماوی

شهریور ۱۳۹۲

 

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

 

 

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                     صفحه

فصل اول طرح تحقیق

۱-۱- مقدمه                                                                          ۲      

۱-۲- بیان مساله                                                                      ۳

۱-۳- اهمیت و ضرورت انجام تحقیق                                              ۶

۱-۴- اهداف تحقیق                                                                 ۸

۱-۴-۱- هدف کلی                                                                  ۸

۱-۴-۲- اهداف جزئی                                                               ۸

۱-۵- سوالات تحقیق                                                                ۹

۱-۶- فرضیه های تحقیق                                                            ۱۰

۱-۷- تعاریف مفهومی و عملیاتی واژه ها                                          ۱۱

۱-۷-۱ تعاریف مفهومی                                                             ۱۱

۱-۷-۲- تعاریف عملیاتی                                                           ۱۲

فصل دوم پیشینه ی تحقیق

۲-۱- مقدمه                                                                          ۱۵

۲-۲- پیشینه ی نظری                                                                ۱۵

۲-۲-۱-  ارزش ها                                                                   ۱۵

۲-۲-۱-۱- دیدگاه پارسونز                                                         ۱۶

۲-۲-۱-۲- ماهیت ارزش ها                                                        ۲۱

۲-۲-۱-۳- چارچوب کلی بررسی ارزش ها                                      ۲۹

۲-۲-۱-۴- شرایط تحقیق ارزش ها                                                ۳۲

۲-۲-۱-۵- منابع ارزش ها                                                          ۳۴

۲-۲-۱-۶- الگوهای رفتاری،نقش ها و فرایند اجتماعی                          ۳۵

۲-۲-۱-۷- نظام های ارزشی                                                        ۳۶

۲-۲-۱-۸-   پیشینه ی ارزشها                                                      ۳۷

۲-۲-۱-۹- پیامدهای ارزش ها                                                     ۳۸

۲-۲-۲- خانواده                                                                     ۳۹

۲-۲-۲-۱- ابعاد کارکرد خانواده                                                   ۴۰

۲-۲-۲-۲- نظریات مربوط به خانواده                                              ۴۳

۲-۲-۳- اعتیاد                                                                        ۴۶

۲-۲-۳-۱- جامعه شناسی مصرف مواد مخدر                                     ۴۷

۲-۲-۳-۲- عوامل زمینه ای خطر ساز برای مصرف مواد مخدر                  ۴۸

۲-۲-۳-۳- نظریه های مصرف مواد مخدر                                         ۴۹

۲-۲-۳-۴- ویژگی های مصرف کنندگان مواد                                     ۵۲

۲-۳- پژوهش های انجام شده                                                      ۵۳

۲-۳-۱-پژوهش خارجی                                                             ۵۳

۲-۳-۲- پژوهش های داخلی                                                       ۵۴

۲-۴- جمع بندی                                                                     ۵۶

فصل سوم روش تحقیق

۳-۱- مقدمه                                                                          ۶۰

۳-۲- روش تحقیق                                                                   ۶۰

۳-۳- جامعه آماری                                                                  ۶۱

۳-۴- نمونه و روش نمونه گیری                                                    ۶۱

۳-۵- ابزار پژوهش                                                                  ۶۱

۳-۶- روش انجام کار                                                               ۶۲

۳-۷- روش تجزیه و تحلیل داده ها                                                ۶۳

فصل چهارم تجزیه و تحلیل داده ها

۴-۱- مقدمه                                                                          ۶۵

۴-۲- آمار توصیفی جمعیت شناختی                                               ۶۶

۴-۳- آمار استنباطی                                                                  ۷۴

فصل پنجم بحث و نتیجه گیری

۵-۱- مقدمه                                                                          ۸۶

۵-۲- نتیجه گیری                                                                    ۸۶

۵-۳- بحث                                                                           ۹۲

۵-۴- محدودیت های پژوهش                                                      ۹۲

۵-۵- پیشنهادها                                                                      ۹۳

۵-۵-۱- پیشنهادهای کاربردی                                                      ۹۳

۵-۵-۲- پیشنهادهای پژوهشی                                                      ۹۴

منابع فارسی                                                                          ۹۵

منابع لاتین                                                                            ۱۰۱

پیوست                                                                                ۱۰۳

 

 

فهرست جداول

عنوان                                                                                  صفحه

جدول  ۱ – ۴  : فراوانی مربوط به سن آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه  حاضر به تفکیک گروه های معتاد و معمولی                                                                                                ۶۶

جدول  ۲ – ۴  : فراوانی مربوط به تحصیلات آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه  حاضر به تفکیک گروه های معتاد و معمولی                                                                              ۶۷

جدول  ۳ – ۴  : فراوانی مربوط به جنسیت آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه  حاضر به تفکیک گروه های معتاد و معمولی                                                                                       ۶۸

جدول  ۴ – ۴  : فراوانی مربوط به شغل آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه  حاضر به تفکیک گروه های معتاد و معمولی                                                                                       ۶۹

جدول  ۵ – ۴  : فراوانی مربوط به وضعیت اقتصادی آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه  حاضر به تفکیک گروه های معتاد و معمولی                                                                     ۷۰

جدول  ۶ – ۴ : میانگین و واریانس مربوط به امتیاز مولفه های پرسشنامه ارزشها در کل آزمودنی های معتاد و معمولی                                                                                                          ۷۱

جدول  ۷ – ۴ : میانگین و واریانس  مربوط به امتیاز مولفه های پرسشنامه ارزشها در آزمودنی های معتاد۷۲

جدول  ۸ – ۴ : میانگین و واریانس  مربوط به امتیاز مولفه های پرسشنامه ارزشها در آزمودنی های  معمولی                                                                                                            ۷۳

جدول ۹ – ۴ : آزمون تحلیل واریانس چند متغیری  (MANOVA)مربوط به ارزش ها در خانواده های دارای عضو معتاد به مواد مخدر و خانواده های معمولی                                                         ۷۴

جدول ۱۰ – ۴ : آزمون تحلیل واریانس چند متغیری  (MANOVA)مربوط به خیرخواهی در خانواده های دارای عضو معتاد به مواد مخدر و خانواده های معمولی                                                         ۷۵

 

جدول ۱۱ – ۴ : : آزمون تحلیل واریانس چند متغیری  (MANOVA)مربوط به سنت گرایی در خانواده های دارای عضو معتاد به مواد مخدر و خانواده های معمولی                                               ۷۶

جدول ۱۲ – ۴ : آزمون تحلیل واریانس چند متغیری  (MANOVA)مربوط به همنوایی در خانواده های دارای عضو معتاد به مواد مخدر و خانواده های معمول                                                ۷۷

جدول ۱۳ – ۴ : آزمون تحلیل واریانس چند متغیری  (MANOVA)مربوط به امنیت در خانواده های دارای عضو معتاد به مواد مخدر و خانواده های معمولی                                                         ۷۸

جدول ۱۴ – ۴ : آزمون تحلیل واریانس چند متغیری  (MANOVA)مربوط به قدرت در خانواده های دارای عضو معتاد به مواد مخدر و خانواده های معمولی                                                         ۷۹

جدول ۱۵ – ۴ : آزمون تحلیل واریانس چند متغیری  (MANOVA)مربوط به برانگیختگی در خانواده های دارای عضو معتاد به مواد مخدر و خانواده های معمولی                                                         ۸۰

جدول ۱۶ – ۴ : آزمون تحلیل واریانس چند متغیری  (MANOVA) مربوط به لذت گرایی در خانواده های دارای عضو معتاد به مواد مخدر و خانواده های معمولی                                               ۸۱

جدول ۱۷ – ۴ : آزمون تحلیل واریانس چند متغیری  (MANOVA)مربوط به موفقیت در خانواده های دارای عضو معتاد به مواد مخدر و خانواده های معمولی                                                         ۸۲

جدول ۱۸ – ۴ : آزمون تحلیل واریانس چند متغیری  (MANOVA)مربوط به خوداتکایی در خانواده های دارای عضو معتاد به مواد مخدر و خانواده های معمولی                                                         ۸۳

جدول ۱۹ – ۴ : آزمون تحلیل واریانس چند متغیری  (MANOVA)مربوط به جهان گرایی در خانواده های دارای عضو معتاد به مواد مخدر و خانواده های معمولی                                               ۸۴

فهرست نمودارها

عنوان                                                                                   صفحه

نمودار  ۱ – ۴  : توزیع فراوانی مربوط به سن آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه  حاضر          ۶۶

نمودار  ۲ – ۴  : توزیع فراوانی مربوط به سن آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه  حاضر          ۶۷

نمودار  ۳ – ۴  : توزیع فراوانی مربوط به جنسیت آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه  حاضر     ۶۸

نمودار  ۴ – ۴  : توزیع فراوانی مربوط به جنسیت آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه  حاضر     ۶۹

نمودار  ۵ – ۴  : توزیع فراوانی مربوط به وضعیت اقتصادی آزمودنی های شرکت کننده               ۷۰

 

 

         فصل اول

طرح تحقیق

۱-۱- مقدمه

در خلال چند دهه‌‌ی گذشته، روان‌شناسان، تحت تأثیر مطالعات انسان‌شناختی کلاکهون[۱] (۱۹۷۶)، رغبت‌های رو به افزایشی را برای تحلیل تعیین‏کننده‏های فرهنگی‏ رفتار، از خود نشان داده ‏اند. با گشوده شدن این دریچه‏ برای مطالعه‌ی انسان، پژوهش‌گران برای پاسخ‌گویی‏ به مجموعه‌ی مسایلی که در پیش رو داشته ‏اند، به مطالعه‌ی ارزش‌ها به منزله‌‌ی اصلی‏ترین شاخص‌های فرهنگ روی‏ آورده‏اند. ارزش‌های انسانی به عنوان تجسم‌های شناختی از هدف‌های‏ خواستنی و انتزاعی، فراموقعیتی و با رفتار ناوابسته‏اند، درجه‏ اهمیت آن‌ها به منزله‌‌ی اصول راهنما در زندگی افراد و گروه‌ها متفاوت‌اند، بر این اساس، افراد آن‌ها را به گونه‌‌ی سلسله مراتبی رتبه‏بندی می‏کنند‌ (دلخموش، ۱۳۸۶).

ارزش‏ها از جمله مفاهیمی‏اند که از دیرباز ذهن بشر را به خود مشغول داشته ‏اند. اگر چه ابتدا فیلسوفان به آن پرداخته‏اند، اما به‌تدریج با توجه به اهمیت‏شان، در بخش‏های مختلف معرفت بشری مطرح شده ‏اند و امروزه علوم متعددی خود را نیازمند به شناخت آن‌ها می‏دانند و از دیدگاه‏های گوناگون به آن‌ها می‏پردازند. شاید علت این باشد که ارزش‏ها در واقع مفهومی‏اند که زندگی آدمی از آن‌ها معنی می‏گیرد و آن‌ها راهنماهای مؤثری برای هدایت انسان‏ها می باشند. در حقیقت در پشت همه انواع رفتارها و گرایش‌های جمعی، همه‏ سازمان‌ها، الگوها، نشانه‏های اجتماعی، نقش‏ها و رمزها، دنیایی از تصورات و ارزش‏های جمعی قرار دارد و فقط پس از فهم این ارزش‏هاست که قادر به توجیه رفتارها خواهند بود. با توجه به اهمیت ارزش‏ها در جهان امروز شناخت آن‌ها از مسائل اصلی عصر حاضر است (سفیری و شریفی، ۱۳۸۴).

بدون شک خانواده، مهم‌ترین و بنیادی ترین نقش را در شکل گیری ارزش‌ها، افکار، عقاید، نگرش ها، رفتار، شخصیت و نحوه ی زندگی و عملکرد هر فرد دارد. اولین و مهم‌ترین آموزش‌هایی که به هر یک از افراد بشر در طول تاریخ داده شده است در درون خانواده شکل گرفته است. پدر و مادر به عنوان اولین آموزگاران بشریت، منش ها و اخلاق را به کودک آموخته اند و شخصیت او را تا حد زیادی شکل داده اند. افرادی که در کودکی از مهر و محبت خانواده برخوردار بوده اند، تحت حمایت خانواده توانسته اند به یک جهان‌بینی دقیق و صحیح دست یابند و مراحل پیشرفت را طی کرده، باعث ترقی جامعه‌ی خویش شوند و بالعکس افرادی که از این نعمت محروم بوده‌اند با معضلات و مشکلات فراوانی روبه رو شده‌اند (حسینی زاده مهدوی، ۱۳۸۵).

اعتیاد یکی از مشکل های اساسی جامعه است؛ مشکلی که میلیونها زندگی را ویران و سرمایه های کلان ملی را صرف هزینه ی مبارزه، درمان و صدمات ناشی از آن می کند(عاشوری،ملا زاده و محمدی،۱۳۸۷) در واقع، سوء مصرف مواد و اعتیاد به مواد مخدر یکی از بالایای بزرگی است که بشر امروز در همه جای جهان با آن دست به گریبان است ( ممتازی،۱۳۸۱). با نگاهی واقع بینانه به مواد مخدر و سوء مصرف آن به راحتی در میابیم که سوء مصرف مواد افیونی از قرن ها پیش وجود داشته است و اکنون تقریباً کشوری وجود ندارد که از گسترش سوء مصرف مواد افیونی به عنوان عادتی غیر اجتماعی و نامقبول تلقی شده است،اما با وجود این عدم مقبولیت طبقات مختلف اجتماع با این مساله به صورت جدی درگیر  می باشد (چیریلو،برینی،کامبیاز و مازا، ترجمه پیرمرادی،۱۳۷۸) در موقع اعتیاد ابتلای اسارت آمیز فرد به یک ماده یا داروی مخدر است، به گونه ای که او را از نظر جسمی و روانی به خود وابسته ساخته و کلیه رفتار فردی و اجتماعی او را تحت الشعاع قرار می دهد( سادوک[۲] و سادوک،۲۰۰۳ به نقل از خدائی،۱۳۸۴).

اعتیاد تا کنون از جنبه های مختلفی مورد مطالعه قرار گرفته است. یکی از مفاهیمی که برای تجزیه و تحلیل اعتیاد باید به آن توجه داشت، نهادها و شبکه های روابط متقابل است. به عبارتی، مهمترین نهاد در تجزیه و تحلیل پدیده ی اعتیاد(خانواده) است؛ زیرا شرایط و اوضاع خانوادگی می تواند زمینه ساز گرایش به اعتیاد باشد ( آقا بخشی ۱۳۷۹)

 

۱-۲- بیان مساله

ارزش‌ها اصول و اخلاقیاتی‏ هستند که در وجود هر شخص جای‏ می‏گیرند و حتی زمانی که کسی توجهی بدان‏ها ندارد، راهنمای اعمال و انتخاب‏های او قرار می‏گیرند. بنابراین، ارزش‌ها در تضمین رفتار سازگار افراد با محیط، بسیار قدرتمندتر از رویه‏ها، قواعد، قوانین و مقررات‏اند. ارزش‌ها، همیشه وجود دارند تا انسان‏ها برمبنای آن‌ها به موقعیت‏ها واکنش نشان دهند، مگر این‏که دست‌خوش تغییر شوند. اساسی‏ترین واحد ایجاد ارزش‌ها خانواده است. ترکیب اعضای خانواده شامل زن و شوهر و فرزندان است و یک واحد نسبتاً مستقل را به وجود می‏آورند. بر اساس هریک از ترکیب‏ها، ارزش‌ها تحت تأثیر قرار می‏گیرند. ارزش‌های‏ ایجاد شده در افراد جزیی از شخصیت آن‌ها می‏گردد و از آن‏جا که شکل‏گیری شخصیت در سال‏های اولیه‌‌ی زندگی سریع است، توجه به عملکردهای خانواده و مدرسه در زمینه‏های تربیتی‏ کودک و نوجوان از اهمیت بالایی برخوردار است. ارزش‌ها از بطن ایدئولوژی و جهان‏بینی افراد نشأت می‏گیرند و با واقعیت‏های‏ محیطی درهم می‏آمیزند و به صورت ضوابط و و معیارهای اساسی، روند حرکت خانواده، مدرسه و جامعه را مشخص می‏سازند. ارتباط خانواده با ارزش‌ها ارتباطی دو سویه است. خانواده که‏ مؤثرترین نهاد تربیت فرزندان است، در ایجاد و تقویت ارزش‌ها در آنان نیز اساسی‏ترین نقش را ایفا می‏کند و هنگامی که ارزش‌ها به مرور زمان در وجود کودکان و نوجوانان نهادینه شدند، جهت و چگونگی حرکت آن‌ها را به سوی آینده معین می‏سازند (نصیری، ۱۳۸۶).

روکیچ[۳](۱۹۶۸)، سه نوع اعتقاد را از هم متمایز کرده است که عبارت‌اند از: اعتقادات‏ تشریحی یا وجودی که می‏توانند درست یا نادرست باشند؛ اعتقادات ارزیابانه که توسط آن‌ها درباره‏ی خوب یا بد بودن چیزی قضاوت‏ می‏شود؛ اعتقادات تجویزی یا منع‏کننده که‏ توسط آن‏ها، وسیله یا هدف عملی مطلوب یا نامطلوب ارزیابی می‏شود. ارزش، اعتقاد از نوع سوم است؛ یعنی اعتقاد تجویزی یا منع‏کننده است. روکیچ معتقد است: «ارزش، اعتقادی است که براساس‏ آن، انسان به سبب ارجح دانستن چیزی به‏ کاری مبادرت می‏ورزد» (امیری، ۱۳۸۵).

شوارتز[۴] (۲۰۰۶)، بر اساس نظریه راکیچ، نظریه خود را درباره‌ی ارزش ها مطرح می کند و بیان می کند که ارزش ها، اهداف فراموقعیتی هستند که به منزله اصول راهنما در خدمت زندگی فرد یا گروه قرار داشته و اهمیتی متفاوت دارند. در همین زمینه شوارتز ۱۰ نمونه ارزش را تعریف و به بررسی آن ها پرداخته است که این ارزش ها عبارتند از ۱- قدرت، ۲- دستاوردها، ۳- جهان گرایی، ۴- همنوایی، ۵- سنتی، ۶- لذت‌گرایی، ۷- تحریک کننده، ۸- خیرخواهانه، ۹- خودرهبری و ۱۰-  امنیتی (سهامی، ۱۳۸۷).

محیط خانواده، نحوه‌‌ی تعامل پدر و مادر و فرزندان با یکدیگر، انتخاب محصولات فرهنگی که خانواده از آن‌ها استفاده‏ می‏کند، مثل فیلم، مجله، پوستر و غیره، طبقه‌‌ی اجتماعی‏ خانواده، علاقه‌‌ی اعضای خانواده به دستاوردهای فرهنگی‏ گذشتگان، همانندسازی کودکان با والدین، به عنوان الگوی‏ رفتاری و تصوری که والدین از فرزندانشان در ذهن دارند و بیان‌گر ایده‏آل ذهنی آنان است، همگی در انتقال ارزش‌های‏ فرهنگی و هنجارهای اجتماعی به کودکان، به عنوان‏ شهروندان آینده، مؤثر است. برای این‏که والدین در انتقال‏ ارزش‌های فرهنگی و هنجارهای اجتماعی موفق شوند باید انسان کامل جامعه را که ریشه در منابع غنی فرهنگی چون‏ مذهب و ادبیات دارد، به جوانان بشناسانند و خود نیز به‏ ارزش‌های اخلاقی و فرهنگی پای‏بند باشند (صناعی، ۱۳۸۹).

خانواده، خود به مثابه‌‌ی پایه واساس ساخت اجتماعی جامعه است، به گونه‏ای که‏ سلامت جامعه همواره در گرو سلامت خانواده‏هاست؛ لیکن طّی این دو دهه، نهاد خانواده‏ خود در تقابل با نهادهای دیگر جامعه نظیر نهاد اقتصادی به شدت آسیب‏پذیر شده و زمینه‏های پیدایش کج رفتاری‌ها و گسترش اعتیاد را تسهیل بخشیده است. نتایج بررسی مشترک‏ دفتر کنترل مواد مخدر سازمان ملل و سازمان بهزیستی کشور بین سال‌های ۷۸-۷۷ حاکی است‏ که ۴/۹۳ درصد از معتادان ایرانی افرادی متأهل‏اند یا با والدین زندگی می کنند که به نوعی‏ می‌توانند بر‌روی سایر اعضای خانواده نیز تأثیر منفی برجا گذارند. اندکی دقّت در این ارقام‏ به روشنی نشان می‏دهد که بسیاری از آنان نقش پدر خانواده را ایفا می‌کنند که در الگوبرداری فرزندان، مسئله اعتیاد باز تولید می‏شود‌ (آقابخشی، ۱۳۸۲).

یک خانواده‌ی به‌هنجار، خانواده‌ای است با ساختاری منسجم که در جهت رشد و رفاه اعضای خود عمل می‌کند و می تواند به طور پویا با عوامل نوبه‌نوشونده‌ی محیطی، تعامل برقرار کند و با آن‌ها سازگار شود، بی آن که در این میان دچار اغتشاش گردد و افراد خانواده در این فرایند از خود علائم مرضی بروز دهند (موسوی، ۱۳۸۲). ارزش‌های خانواده سالم در کسب هدف‌ها، سودمند است و برعکس، خانواده‌ی ناسالم از ارزش‌های خانوادگی ناسودمند استفاده می کند و تعاملات آن‌ها همراه با تنش و رفتارهای مرضی است (موسوی، ۱۳۸۲).

با مصرف ماده مخدر انواع ارزش های منفی و ناهنجاری های اجتماعی، اقتصادی، سیاسی، خانوادگی، فرهنگی و . واقع می‌شود. تحقیقات نشان می دهند که زنان معتاد پابه‌پای مردان در رفتارهای بزه کارانه و جنایت‌کارانه شرکت دارند. شایع‌ترین نوع بزه‌کاری در زنان جرائم مالی نظیر سرقت از منزل و مغازه ها، حمل و توزیع مواد مخدر و روسپی‌گری است. از طرفی استفاده از روش های نادرست مصرف مواد مخدر سرنگ‌های آلوده، وجود برخی فرهنگ‌ها و باورها و عادت های غلط در معتادان عامل اصلی شیوع و بروز امراض مسری هم‌چون ایدز، سل، هپاتیت و . است که نه تنها خود معتادین، بلکه سلامت کل جامعه را نیز مورد تهدید جدی قرار می دهد (جمشیدی منش سلیمانی فر و حسینی، ۱۳۸۳). هم‌چنین بر اساس مطالعات انجام شده، ارتباط جنسی نامشروع، در میان حدود نیمی از معتادان و ارتباط با هم‌جنس در میان حدود ۳۰ درصد معتادان گزارش شده است که اغلب از سنین ۱۷ تا ۲۰ سالگی این ارتباط را شروع کرده بودند (رزاقی  رحیمی موقر، حسینی و مدنی، ۱۳۷۹).

در این پژوهش قصد بر این است که محقق با توجه به نظام ارزشی شوارتز بداند چه تفاوتی بین ارزش‌ها در خانواده‌های دارای عضو معتاد و خانواده‌های معمولی وجود دارد؟

[۱] klockhone

[۲] -sadock

[۳] Rokeach

[۴] Schwartz

تعداد صفحه : ۱۲۲

قیمت : ۱۴۷۰۰تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        ****       [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  *** ***

پایان نامه :بررسی چالشهای فراروی نظام پاسخ دهی جنایی ایران در قبال کنترل و عرضه مواد مخدر به کشور

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته :حقوق

عنوان : بررسی چالشهای فراروی نظام پاسخ دهی جنایی ایران در قبال کنترل و عرضه مواد مخدر به کشور

پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته :حقوق

عنوان : بررسی چالشهای فراروی نظام پاسخ دهی جنایی ایران در قبال کنترل و عرضه مواد مخدر به کشور

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

مقدمه:

مخدر،یعنی تخدیر کننده و هر آنچه که باعث ایجاد تغییر غییر طبیعی در عملکرد دستگاه عصبی مرکزی شود و مواد مخدر به طور ویژه به ماده ای اطلاق می گردد که موجب اختلال  در حرکات ارادی و عدم تعادل رفتار و تغییرات جسمی در افراد می شود.[۱]در گذشته مناطق مختلف کشور ،عمدتا تریاک و حشیش را به عمل آورده و در داخل مصرف می شده است ،اما تدریجا با افزایش مصرف و پدیده اعتیاد کشت این مواد منع گردید چرا که قضیه به سمت اعتیاد جوانان سوق پیدا کرد ،سود آوری این تجارت و توانمندی قاچاقچیان  و شمار معتادان رو به افزایش،چالشی بود  که با منع تولید ،منجر به گستردگی پدیده ورود و عرضه مواد مخدر در سطح کشور گردید که راه چاره مقابله با آن کنترل ورود و عرضه مواد مخدر در سطح کشور گردید.[۲]

اگرچه با تصویب قانون جدید مبارزه با مواد مخدر،راهکارهای حقوقی مبارزه جدی با این معضل فراهم گردید و با ادغام نیروی سه گانه کمیته انقلاب اسلامی،شهربانی و ژاندارمری در قالب نیروی انتظامی و تشکیل و احیا ستاد مبارزه با مواد مخدر  برای ایجاد تمرکز و هماهنگی میان عملکردها و روندهای سازمانهای ذیربط و استفاده  مقطعی از نیروی انتظامی  سپاه پاسداران و سرمایه گذاری  کلان برای کنترل نوار مرکزی شرق کشور و علی رغم اقدامات سلبی  و کنترل موفق،نه تنها مسئله مواد مخدر درکشور حل نشد و از میان نرفت بلکه بنا به عواملی ابعاد گسترده ای به خود گرفت که البته این موضوع مسئله اصلی این تحقیق  را به خود اختصاص می دهد و در این پژوهش بر آن هستیم که در جهت مرتفع کردن این چالشها چه اقداماتی باید صورت گیرد؟

در قبال ورود مواد مخدر به علت اقدامات ضعیف دستگاه های کشور و  به این علت که  اقدام های اولیه نظام پاسخ دهی جنایی کشور در قبال وارد کنندگان مواد مخدر انجام گرفت،عمدتا جنبه سلبی و کمتر جنبه ایجابی داشت ،از اینرو بسیاری از قاچاقچیان  و وارد کنندگان مواد مخدر  در صورت رهایی از مجازات در زمان کمی به این جرم بازگشته و اقدامات خود را از سر می گیرند .

علاوه بر مسائل گفته شده اقدامات سخت افزاری کشور از جمله عدم سیستم کنترل ماهواره ای و مشکل در کنترل مرزها و عدم همکاری با نهادهای بین المللی همه و همه سبب شده است که ورود مواد مخدر به کشور با ابعاد گسترده ای انجام گیرد و این تهدیدی برای کشور محسوب می شود.

به هرحال در همه جای دنیامواد مخدر ،به عنوان یک بحران بین المللی با ضربه ها و آسیب های جدی خود،باعث جلب افکار  متولیان سیاست جنایی شده ،به گونه ای که مبارزه با این مشکل بزرگ یخش عظیمی از رسالت سیاست جنایی کشور را تشکیل می دهد.۰[۳]

از طرفی اهمیت این نکته که پیشگیری یکی از سودمندترین روش برای  کنترل ورود و عرضه مواد مخدر می باشد بررسی این نکته نیز از اهمیت فراوانی برخوردار می باشد.

الف:بیان مسئله

پدیده­های اجتماعی که امور واقعی هستند، به خودی خود ناهنجار نیستند، بلکه پاره­ای از آنها به مرور زمان و بروز آثار زیان­بار، به ویژه در مورد تعرض به حیات، حقوق بشر و ارزش­های اجتماعی، ناهنجار یا جرم تلقی می­شوند[۴] امروزه پدیده مواد مخدر خطر عظیم و مهلکی برای حیات بشری و ارزش­ها و کرامت انسانی است و دولت­ها نیز با ملاحظه اینکه افرادی از راه تجارت مواد مخدر به ثروت­های نامشروع و کلانی دست می­یابند که موجب آشفتگی نظم اقتصادی و ایجاد شکاف عمیق در طبقات جامعه می­گردد. افزون بر این، جامعه جهانی نیز پدیده مواد مخدر را یک پدیده ناهنجار بین ­المللی می­داند که عده­ای با کسب درآمد نامشروع ناشی از معاملات قاچاق مواد مخدر در سطح بین ­المللی، و انتقال آن به کشورهای مختلف و تطهیر آن و سرمایه ­گذاری در قسمت­های مختلف تجاری بدون پرداخت مالیات به زندگی آرام و مرفه خود ادامه می­ دهند .[۵] مصرف ماده مخدر و تریاک در ایران از زمان زکریای رازی با کاربردهای پزشکی آغاز شد و در زمان سلسله صفویه به ماده­ای اعتیادآور تبدیل گردید. کشت خشخاش را برای نخستین بار به دوران حکومت قاجار نسبت می­ دهند.البته دولت انگلیس در عصر ناصری برای گسترش اعتیاد در ایران، با تبلیغ اینکه تریاک درمان هر دردی است، مردم را که به دلیل فقر و کمبود پزشک از بیماری­های گوناگون رنج می­بردند، به این ماده مخدر معتاد کرد.[۶] حتی این دولت پس از مدتی اعلام کرد سوخته تریاک را با قیمت مناسب از افراداستفاده­­کننده می­خرد. این سیاست موجب تشویق افراد به مصرف بیشتر تریاک جهت کسب درآمد شد که خود زمینه سلطه و غارت بیشتر این دولت استعماری بر ایران گردید[۷]
با آغاز برقراری نظام مشروطه و تشکیل مجلس شورای ملی انتظار می­رفت قوه مقننه، قانونی برای تحدید کاربری تریاک به موارد علمی و پزشکی تصویب کند؛ زیرا در این زمانه سوء مصرف مواد مخدر جامعه را در سراشیبی سقوط قرار داده بود اما از یک­سو، مسئولان نظام نوپای مشروطه از بیم بهانه­تراشی­ها و شورش احتمالی مخالفان – به ویژه سوء مصرف­ کنندگان تریاک- از این کار خودداری کردند، و از سوی دیگر، با تصویب قانونی برای مبارزه قاطع با عوامل قاچاق مواد مخدر در مجلس اول، افزایش ناگهانی و جهشی نرخ مواد مخدر و بالا رفتن ریسک قاچاق محتمل بود. البته اگر مبارزه­ای هم در کار نبود، باعث فراوانی بیشتر مواد مخدر و در نتیجه، گسترش اعتیاد می­گردید. بنابراین، قانون­گذار باید با اتخاذ بهترین شیوه و مفیدترین آن، ضمن توجه به عواقب تصمیم ­گیری­ها، به گونه­ای با این پدیده شوم برخورد می­کرد که ضمن جلوگیری از بروز تنش­های احتمالی در آینده، تا حد ممکن راه گسترش سوء مصرف مواد مخدر را سد کند. از این رو، قوه مقننه با لحاظ همه جوانب تصمیم گرفت بررسی مشکل مواد مخدر در نخستین دوره قانون­گذاری مسکوت بماند و تصمیم ­گیری به دوره بعد موکول گردد که در سال ۱۲۸۹ نخستین «قانون تحدید تریاک» به تصویب مجلس شورای ملی رسید اکنون بیش از یک قرن از مبارزه با قاچاق و سوء مصرف مواد مخدر، در سطوح ملی، منطقه­ای و جهانی می­گذرد.در این میان کشور ایران که بر اثر موقعیت جغرافیایی درگیر قاچاق و ترانزیت مواد مخدر از کشورهای همسایه شرقی، به ویژه افغانستان به مسیر بالکان بوده و هست، اکنون گرفتار قاچاق مواد مخدر صنعتی به داخل کشور هم شده که آشنایی ناکافی با انواعی از این مواد، کشف آنها را با اشکال بیشتری روبه­رو کرده است .[۸]آمارها نشان می­دهد نزدیک به یک میلیون نقر در افغانستان به دلیل فقر و نبود شغل در کار کشت و تولید خشخاش فعالیت دارند[۹] و افزون بر تولید عمده تریاک جهان، بیش از ۲۶ درصد هروئین و ۴۲ درصد کوکائین جهان نیز در این کشور تولید می­شود. ضمنا بر اساس گزارش UNODC،ارزش کل تجارت مواد مخدر جهان در سال ۲۰۰۶، بیش از ۳۲۰ میلیارد دلار بوده است . در این بین شبکه ­های قاچاق، عمده­فروشی و حمل و نقل، ده­ها برابر ارزش افزوده­ای که نصیب زارعان افغانستان می­شود، سود می­برند. بنابراین در زنده نگه داشتن سازوکار تولید و مصرف و قاچاق فعال­اند. فقر گسترده و بیکاری، به ویژه در مناطق شرقی ایران، شمار زیادی قاچاقچی خرده­پا و همکار برای جا به ­جایی می­سازد. برآورد­های مربوط به خسارت مواد مخدر در ایران بر حسب روش به متوسط سالیانه شش میلیارد دلار می­رسد. به طور متوسط بر اساس آمار، سالیانه حدود ۲۰۰ نفر از اعضای نیروی انتظامی کشور در جریان مبارزه با مواد مخدر به قتل می­رسند، و حدود ۲۰۰ تن مواد مخدر کشف می­شود. چیزی حدود ۷۰۰ تا ۷۵۰ نفر از قاچاقچیان و حاملان نیز به قتل می­رسند یا اعدام می­شوند.این ارقام همچنین از نابسامانی­های شدید اجتماعی حکایت دارند. هزینه­ های اجتماعی شامل معتادان، از کار افتادگان، هزینه­ های اقتصادی و از همه مهم­تر قبول مجازات اعدام و برخورد خشونت­بار با قربانیان از یک سو و عاملان غیرقابل کنترل از دیگر سو در کشور بسیار بالا است که این مقدار هزینه سنگین کاملا غیرقابل دفاع است افزون بر اینها، در دهه گذشته جمع وسیعی از داروها و پیش­سازها، استفاده­ای فراگیر و عمومی یافت که از یک سو در پیمان­نامه­های ۱۹۶۱، ۱۹۷۱ و ۱۹۸۸ مدنظر قرار نگرفته و از سوی دیگر از سال ۱۳۳۸ به بعد، قانون­گذار ایران به اصلاح آن اقدام نکرده است. این موضوع سبب شیوع مصرف استروئیدهای آنابولیک، قرص­های هیجان­آور از جمله اکستاسی، داروهای آرام بخش و سایر داروهای جدیدی که در قانون سابق جرم­انگاری نشده، گرد
ید که در حال حاضر موجب بروز آسیب­های جدی شده ­اند .[۱۰]در این میان یکی از مهمترین آسیب های موجود مشکلات و نقص هایی می باشد که در سیستم پاسخ دهی جنایی کشور در قبال عرضه و ورود مواد مخدر وجود دارد و در هر دوره نیز با تصویب قوانین جدید و راهکارهای نامناسب به این مشکلات افزوده می شود در این پژوهش مسئله اصلی تحقیق شناساسیی این روندهای نامناسب و پیشنهاداتی در جهت اصلاح این مسائل می باشد.

ب:اهمیت و ضرورت پژوهش:

با تبدیل جرایم مواد مخدر به یکی از پیچیده­ترین و مهم­ترین جرایم سازمان یافته و بروز آسیب­های مختلف فردی، اجتماعی، سیاسی و اقتصادی آن، اتخاذ سیاست جنایی جامع و همه­جانبه در راستای مقابله با آن ضروری می­نماید. از این رو، بررسی و شناخت سیر قانون­گذاری و تحولات آن و بررسی آسیب شناسانه عملکرد دستگاه های مختلف کشور در قبال ورود و عرضه مواد مخدر مربوط به جرائم مواد مخدر از اهمیت به سزایی برخوردار می باشد.

[۱] مرتضوی قهی،علی،قاچاق بین المللی مواد مخدر و حقوق بین الملل،تهران،انتشارات دبیرخانه ستاد مبارزه با مواد منخدر،چاپ اول،۱۳۸۲،ص۷۶

[۲] حق پناه،جعفر،قاچاق مواد مخدر و تأثیر آن بر امنیت جمهوری اسلامی ایران،تهران،نشریه مطالعات راهبردی،۱۳۷۷،ص۵

[۳] کامیانی،حسین،سیاست های مختلف جنایی ایران در قبال مواد مخدر،پایان نامه،رشته حوق و جزا و جرم شناسی،دانشگاه قمٍ۱۳۸۰،ص۱۲۸

[۴] عبدالفتاح، عزت «جرم چیست و معیارهای جرم­انگاری کدام است؟»، ترجمه و توضیح: اسماعیل رحیمی­نژاد، مجله حقوقی دادگستری، ش ۴۱، ۱۳۸۱، ۱۳۵.

[۵] کوشا، جعفر،«جرایم و مجازات­ها و تحولات آن در قوانین کیفری ایران»، مجموعه مقالات (سخنرانی­های داخلی) همایش بین ­المللی علمی کاربردی جنبه­ های مختلف سیاست جنایی در قبال مواد مخدر، ج ۱، چاپ اول، تهران: انتشارات روزنامه رسمی.۱۳۷۹،۱۲۴

[۶] اسعدی، سید حسن،مواد مخدر و روانگردان در حقوق جنایی ملی و بین ­المللی، چاپ اول، تهران: نشر میزان.۱۳۸۸،ص۴۱

[۷] شاکرمی، عبدالحسین، مواد مخدر و اعتیاد، تهران: نشر گوتنبرگ،۱۳۶۹،ص۴۸

[۸] [۸] اسعدی، سید حسن،مواد مخدر و روانگردان در حقوق جنایی ملی و بین ­المللی، چاپ اول، تهران: نشر میزان.۱۳۸۸،ص۱۵

[۹] رئیس دانا، فریبرز «بازار مواد مخدر در ایران: قیمت، مصرف و تأثیرگذاری تولید خارجی»، مجله جامعه ­شناسی ایران، دوره چهارم،۱۳۸۱، ص۹۸

[۱۰] جمشیدی، علیرضا «آسیب­های مصرف مواد مخدر و ضرورت اصلاحات قانونی»، فصلنامه علمی- پژوهشی رفاه اجتماعی، سال چهارم، ش ۱۴، ۱۳۸۳،ص۱۷۸

تعداد صفحه : ۱۹۰

قیمت : ۱۴۷۰۰تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        ****       [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  *** ***

پایان نامه علل گرایش جوانان و نوجوانان شهرستان کاشان به مواد مخدر و راهکارهای مقابله با آن

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد  نراق

پایان نامه جهت اخذ درجه کارشناسی ارشد (M.A)

گرایش حقوق جزا و جرم شناسی

عنوان:

علل گرایش جوانان و نوجوانان شهرستان کاشان به مواد مخدر و راهکارهای مقابله با آن

استاد راهنما:

جناب آقای دکتر محمد حسین پوریانی

استاد مشاور:

جناب آقای دکترمحمود شهیدی

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

فهرست مطالب:
چکیده
مقدمه.
فصل اول: کلیات تحقیق. ۱
۱- بیان مسأله. ۲
۲- اهمیت موضوع و ضرورت انجام تحقیق. ۳
۳- اهداف تحقیق ۵
۴- سئوالهای تحقیق ۵
۵- پیشینه تحقیق ۶
۶- تعاریف مفاهیم . ۷
الف) تعریف جوان ۷
ب) تعریف نوجوان. ۸
ج) تعریف مواد مخدر ۸
د) راهکارهای مقابله. ۸
فصل دوم: بررسی مفهوم اعتیاد، مواد مخدر و سوابق تاریخی. ۱۰
بررسی مفهوم اعتیاد، مواد مخدر و سوابق تاریخی ۱۱
گفتار اول: مفهوم اعتیاد و عادت و مواد مخدر ۱۱
الف. مفهوم لغوی و اصطلاحی اعتیاد۱۲
ب. مفهوم اعتیاد از نظر سازمان بهداشت جهانی۱۴
ج. اعتیاد از دیدگاه حقوق کیفری و جرم شناسی۱۶
د: اعتیاد از دیدگاه اجتماع.۱۷
ه: مفهوم مواد مخدر.۱۸
۱- مفهوم لغوی مواد مخدر۱۸
۲- مفهوم اصطلاحی مواد مخدر. .۱۹
گفتار دوم: سوابق تاریخی اعتیاد به مواد مخدر۲۰
بند اول: سابقه تاریخی اعتیاد به مواد مخدر در جهان.۲۱
بند دوم: سابقه تاریخی اعتیاد به مواد مخدر در ایران۲۲
بند سوم: سابقه تاریخی اعتیاد به مواد مخدر در استان اصفهان.۲۵
بند چهارم: سابقه و آمار اعتیاد در شهرستان کاشان ۲۶
فصل سوم: طبقه بندی مواد مخدر و عوارض ناهنجاری های آن.۲۷
طبقه بندی مواد مخدر و عوارض ناهنجاری های آن۲۸
گفتار اول: طبقه بندی مواد مخدر۲۸

بند اول: طبقه بندی‌های اولیه.۲۸
بند دوم ـ طبقه بندی پروفسور دونیکر ۲۹
الف. طبقه بندی دونیکر که بر اساس منشاء مواد۲۹
ب. طبقه بندی دونیکر از مواد مخدر بر اساس اثرات سمی مواد ۲۹
بند سوم ـ طبقه بندی تجربی ۲۹
بند چهارم ـ طبقه بندی نهایی ۳۰
الف. مخدرها ۳۰
ب. توهم زاها. ۳۲
ج. مسکن‌ها. ۳۴
د. آرام بخش‌ها. ۳۴
هـ. چسب و مواد فرار. ۳۵
ز. کاتابیس یا شاهدانه ۳۶
ح. داروهای نامرئی یا فراموش شده ۳۷
گفتار دوم: عوارض و ناهنجاری‌های ناشی از اعتیاد۳۸
بند اول ـ عوارض و ناهنجاری‌های اجتماعی اعتیاد.۳۹
بند دوم ـ عوارض و ناهنجاریهای اقتصادی اعتیاد.۴۰
بند سوم ـ عوارض و ناهنجاریهای سیاسی اعتیاد.۴۲
فصل چهارم :علل گرایش جوانان و نوجوانان به مواد مخدر در شهرستان کاشان.۴۳
علل گرایش جوانان و نوجوانان به مواد مخدر در شهرستان کاشان ۴۴
گفتار اول: عوامل فردی گرایش به مواد مخدر.۴۶
بند اول: مشکلات روانی.۴۷
بند دوم: حس کنجکاوی۴۷
بند سوم ناراحتی و فشارهای روانی۴۹
بند چهارم: لذت جویی و خوشگذرانی۵۰
بند پنجم: انگیزه های درمانی.۵۱
بند ششم: معاشرت با دوستان ناباب.۵۳
گفتار دوم: عوامل جسمی در گرایش به مواد مخدر۵۶
بند اول: اثرارث، کرومزوم ها و ژن ها۵۶
بند دوم: ابتلا به بیماری های مزمن.۵۶
بند سوم :نژاد۵۷
بند چهارم: جنسیت.۵۷
بند پنجم: سن.۶۰
گفتار سوم: عوامل روانی در گرایش به مواد مخدر۶۲
بند اول: بیماریهای روانی و اعتیاد۶۲
الف.عقب ماندگی ذهنی.۶۳
ب. اسکیزو فرنی۶۳
بند دوم: بیماریهای عصبی.۶۳
الف. احساس گناه و تقصیر۶۳
ب. کنجکاوی.۶۴
ج. استقلال طلبی.۶۴
د. نجات از مشکلات۶۴
بند سوم: اختلال منش و رفتارهای غیر عادی ۶۵
گفتار چهارم: عوامل اجتماعی در گرایش به مواد مخدر ۶۵
بند اول: محیط خانواده ۶۶
الف. تشنج در خانواده. ۶۷
ب. کمبود محبت ۶۷
ج. روابط عاطفی. ۶۷
د. زیاده روی در محبت. ۶۸
ه. تاثیر رفتار و کردار والدین. ۶۸
و. اعتیاد مسر. ۶۸
بند دوم: محیط تحصیلی. ۷۰
بند سوم: نقش دوستان ۷۰
بند چهارم: شغل ۷۰
گفتار پنجم: عوامل جغرافیایی در گرایش به مواد مخدر. ۷۳
الف. رشد جمعیت ۷۳
ب. شهر و روستا ۷۳
بند اول: مهاجرت ۷۴
الف. مهاجرت به شهرها ۷۴
ب. مهاجرت از کشوری به کشور دیگر ۷۵
گفتار ششم: عوامل اقتصادی در گرایش به مواد مخدر ۷۵
گفتار هفتم: عوامل فرهنگی در گرایش به مواد مخدر. ۷۷
الف) جهل و بی سوادی. ۷۸
ب) میزان سواد والدین. ۷۸
ج) امکانات رفاهی. ۷۸
فصل پنحم: راه های مداخله و پیشگیری از اعتیاد در کاشان ۷۹
راه های مداخله و پیشگیری از اعتیاد در کاشان . ۸۰
مبحث اول: تعریف، مفهوم و اقسام پیشگیری ۸۱
گفتار اول: تعریف و مفهوم پیشگیری. ۸۱
بند اول: معنای لغوی پیشگیری. ۸۲
بند دوم: معنای اصطلاحی پیشگیری. ۸۲
گفتار دوم: اقسام و تقسیمات پیشگیری. ۸۴
بند اول ـ پیشگیری انفعالی و پیشگیری فعال ۸۵
بند دوم ـ پیشگیری بزه دیده مدار و مرتکب مدار ۸۵
بند سوم ـ پیشگیری سه مرحله‌ای بر اساس الگوی پزشکی ۸۶
الف. پیشگیری اولیه ۸۶
ب. پیشگیری ثانویه ۸۷
ج. پیشگیری ثالث یا نهایی ۸۹
بند چهارم ـ پیشگیری عام و پیشگیری خاص ۹۰
الف. پیشگیری عام. ۹۰
ب. پیشگیری خاص. ۹۰
بند پنجم ـ پیشگیری کیفری و غیر کیفری. ۹۲
الف. پیشگیری کیفری و قضایی. ۹۲
ب. پیشگیری غیر کیفری ۹۲
۱- پیشگیری وضعی. ۹۲
۲- پیشگیری جامعوی. ۹۳
۳- پیشگیری رشد مدار. ۹۴
گفتار سوم: پیشگیری از پدیده اعتیاد در قوانین ایران. ۹۴
بند اول ـ پیشگیری کیفری اعتیاد در قوانین موضوعه. ۹۶
بند دوم ـ پیشگیری غیر کیفری از اعتیاد در قوانین موضوعه. ۹۷
دیدگاه حضرت امام خمینی در پیشگیری از اعتیاد ۱۰۰
گفتار چهارم: راهکارهای پیشگیری از گرایش اعتیاد به مصرف مواد مخدر در شهر کاشان ۱۰۳
بند اول ـ تاکید بر گروه همسالان و پیشگیری از معاشرت با دوستان ناباب ۱۰۴
بند دوم ـ پیشگیری از طریق آموزش. ۱۰۷
الف. آموزش خانواده‌ها. ۱۰۷
ب. بهبود نظام آموزشی ۱۰۸
ج. آموزش مهارت‌های اساسی زندگی. ۱۱۰
د. آموزش از طریق رسانه‌های گروهی ۱۱۱
بند سوم ـ فعالیت‌های جایگزین و پر کردن اوقات فراغت. ۱۱۲
بند چهارم ـ تغییر نگرش افراد. ۱۱۳
بند پنجم ـ ارتقاء فرهنگی شهرستان کاشان. ۱۱۴
نتیجه گیری. ۱۱۸
راهکار ها و پیشنهادها ۱۲۰
منابع. ۱۲۳
کتب. ۱۲۳
پایان نامه ۱۲۵
مقاله ۱۲۵
سایت.۱۲۷
چکیده:
امروزه گرایش روزافزون افراد بشر به سوی مواد مخدّر و محرّک به طور عام و در این میان گرایش جوانان و نوجوانان به مصرف مواد مخدّر و محرّک به طور اخص، از مسائل و معضلات اجتماعی تمامی کشورهای دنیا، بالأخص کشور ایران است.
پژوهش حاضر به بررسی عوامل موثر بر گرایش نوجوانان وجوانان شهرستان کاشان به مصرف مواد مخدر وراهکار های مقابله به آن می پردازد.در این پژوهش سعی شده است به این پرسش اساسی پاسخ داده شود که کدام یک از عوامل بر گرایش نوجوانان و جوانان کاشانی موثر است.در این تحقیق متغیرهایی نظیر عوامل جغرافیایی اجتماعی فردی اقتصادی و فرهنگی به عنوان عوامل تاثیرگذارتعیینومورد بررسی قرار گرفته است.نوع پژوهش کاربردی وروش پژوهش توصیفی از نوع پیمایشی است.جامعه آماری شصت نفر از جوانان و نوجوانان معرفی شده کاشانی به دادگاه انقلاب که مورد حکم واقع وبه زندان معرفی شده اند می باشد.ابزار جمع آوری اطلاعات پرسش نامه محقق ساخته مورد تایید اساتید و صاحب نظران آمار های دادگاه انقلاب، زندان کاشان، مراجع انتظامی و اداری کاشان می باشد که با بهره جستن از آمار استنباطی، به تجزیه و تحلیل سئوالات و فرضیه ها پرداخته شده است. نتایج حاصله از آزمون فرضیات بیانگر آن است که وابستگی به دوستان و گروه همسالان، حس کنجکاوی فرد، نقش خانواده، جامعه و عوامل فردی و نظیر (عوامل جسمی ژنتیک، استقلال طلبی، مشکلات روانی، انگیزه های درمانی و غیره) در گرایش و تمایل جوانان و نوجوانان شهرستان کاشان به مواد مخدر تأثیر دارد و به منظور کاهش گرایش افراد به مواد مخدر و راهکارهای مقابله پیشنهاد می شود نهادهای مختلف اجتماعی (خانواده، مدرسه و جامعه) با ایجاد تفریحات سالم ،ایجاد تغییر در برنامه های موجود در رسانه ها ،ارتقاء سطح تحصیلات خانواده، توجه والدین به فرزندان و دوست یابی آنان، اطلاع رسانی به خانواده ها و افراد نسبت به پیشگیری از گرایش نوجوانان و جوانان کاشان به مواد مخدر اقدام نمود.
مقدمه:
یکی از بلاهای خانمان سوز که آفتی بر پیکر جوامع بشری است مسئله مواد مخدر و اعتیاد بدان می باشد که قدرت تفکر، خلاقیت، توان و کوشش و سازندگی را از انسان ها گرفته و بنیان خانواده و اعتقاد و باورهای دینی آن ها را در معرض نابودی و از هم پاشیدگی قرار داده و متاسفانه روز به روز رو به گسترش است.
امروزه مسئله اعتیاد به مواد و داروها چه به مواد مجاز و چه به مواد غیر مجاز، بصورت یک مشکل جهانی و فراگیر درآمده است.آمارهای منتشره از سوی سازمان های بین المللی، مخصوصا سازمان بهداشت جهانی، کمیته کنترل جهانی مواد مخدر و سازمان یونسکو حاکی از افزایش فزاینده مصرف این مواد در سرتاسر جهان است. بر هیچکس پوشیده نیست که گسترش این روند، تیشه بر ریشه بنیادهای اخلاقی، اقتصادی و اجتماعی یک جامعه می زند و آنرا از درون دچار فساد کرده و در نهایت به انحطاط می کشاند.
اعتیاد به مواد مخدر از جرایم مهمی است که در سالهای اخیر جوانان و نوجوانان به آن گرایش داشته و نسبت به سالهای قبل افزایش یافته است. بر اساس تحقیقات صورت گرفته جوانان و نوجوانانی که والدینشان دچار اعتیاد و مواد مخدر بوده اند بیش از سایر افراد به این جرایم روی می آورند . خانواده، دوستان و آشنایان، بیکاری ، فقر و افسردگی از عوامل مهم گرایش جوانان و نوجوانان به اعتیاد و مواد مخدر است.
همچنین بزهکاری در زمینه مواد مخدر ارتباط مستقیمی با محیط تربیتی و کیفیت برخورداری از تعاملات بین فردی، در محیط های زندگی نظیر محیط خانواده و محیط های تفریحی و اجتماعی دارد.
از طرفی دوران نوجوانی نیز دارای مشکلات و بحرانهای مربوط به خودش می باشد که موفقیت در این مرحله از زندگی منوط به غلبه بر بحران های موجود در آن می باشد و اگر فرد نتواند به طور موفقیت آمیزی بر بحران ها غلبه نماید ، از مسیر اصلی رشد روانی و اجتماعی منحرف شده و دچار مشکلات عدیده ای می شود که از آن جمله می توان پناه بردن به اعتیاد و مواد مخدر نام برد.[۱]
در این تحقیق که در سطح شهر کاشان انجام شده است، سعی شده که با جلب اعتماد جوانان مصرف کننده  آمار دقیقی از مصرف مواد در این شهر و علل وعوامل گرایش جوانان و نوجوانان به مصرف مواد مخدر، خصوصا در چند سال اخیر به دست آید.بر این اساس طبق اخرین آماری که در سال ۱۳۹۲ صورت گرفته از بین ۳۳۱۷ نفر از کل زندانیان این شهرستان ۹۵۹ نفر را زندانیان مواد مخدر تشکیل می دهند.همچنین کشفیات مواد مخدر در این استان بالغ بر یک تن و پنجاه کیلوگرم می باشد که این آمار برای شهرستان کاشان نگران کننده می باشد لذادر این تحقیق سعی گردید علل و عوامل گرایش به این بزه در شهرستان کاشان مورد ارزیابی قرار بگیردو راه های مقابله و پیشگیری از آن بررسی گردد.
فصل اول: کلیات تحقیق
۱- بیان مسأله
اعتیاد در حال حاضر یکی از بزرگترین آسیب های اجتماعی است که در کشورمان وجود دارد و متاسفانه علیرغم تشدید مبارزه با مواد مخدر، روز به روز در حال گسترش است ،آنچه مسلم است برای ریشه کنی این آسیب اجتماعی نیاز به تحقیقات گسترده و آگاهی دادن به خانواده ها در بر خورد با والدینشان است، خصوصا در سن نوجوانی که انسان در مرحله حساسی از زندگی قرار دارد.
مساله اصلی در این پژوهش ها این است که چرا انگیزه مصرف مواد مخدر با وجود آگاهی از زیان های آن در قشر جوان همچنان رو به افزایش است ؟چرا انگیزه مصرف مواد مخدر با وجود تشدید مجازات ها و تبلیغات وسیع درباره آثار مخرب آن افزایش یافته است ؟آنچه مسلم است اینکه برای پیدا کردن جوابی مناسب به این سوالات نیاز به تحقیقات گسترده در این مورد و گسترش بیشتر اگاهی های عمومی و آشنایی والدین در برخورد با فرزندان، و تلاش دولت برای اشتغال زایی جوانان دارد.
با مطالعه آرای دادگاه انقلاب شهرستان کاشان ، و مراجعه به مر کز زندان این شهرستان به خوبی میتوان گرایش جوانان این شهر رابه مصرف مواد مخدر مشاهده نمود. اما به دلیل اینکه آمار رسمی تا کنون در این خصوص اعلام نشده ،مسئولین این شهرستان اقدام مناسبی در جهت بهبود این معضل اجتماعی نکرده اند . هرچند که نیروی انتظامی در این چند سال فعال بوده و توانسته اکثر خورده فروشان در این شهر را دستگیر و تحویل مراجع قضایی دهد ولی آنچه نمایان است دستگیری فروشندگان هم نتوانسته از پیشروی گرایش به مصرف مواد دربین جوانان این شهرستان جلوگیری نماید.
لذا ضروری است که در هر شهر و جامعه علل و عوامل گرایش جوانان و نوجوانان مشخص گردد و در راستای بهبود این وضعیت اقدامات لازم انجام گیرد.
۲- اهمیت موضوع و ضرورت انجام تحقیق:
ابتلای افراد به مواد مخدر و جرایم ارتکابی در ارتباط با مواد مخدر از جمله موضوعاتی است که مدت ها بشریت را تهدید می کند و امروزه غالب کشورهای جهان هریک به نحوی با این آفت مواجه می باشند و زمانی این تهدید قوت می گیرد که نوجوانان و جوانانی که می توانند در آینده کشور نقش به سزایی داشته باشند به عللی در این زمینه گرفتار می شوند و در سالهای اخیر نیز نسبت به سال های قبل افزایش داشته است.
در زمان ما مسئله مواد مخدر شکل مخاطره آمیز و کاملا پیچیده ای به خود گرفته و در عین حال گسترش جهانی یافته است. اعتیاد به مواد مخدر علاوه بر زیان های جدی و خطرناک جسمی از قبیل ابتلا به بیماری های عفونی واگیردار همچون ایدز – هپاتیت – سل- عوارض و مشکلات عدیده اجتماعی و اقتصادی ازقبیل افزایش جرمهای مرتبط با مواد مخدر همچون جنایت و سرقت، فقر و تکدی گری و هدر رفتن سرمایه های کلان مادی کشورها را بدنبال داشته است. کشور ما دارای جمعیتی جوان است. بیش از ۵۰%جمعیت کشور درسنین زیر ۲۰ سال بوده و ۶۲% از این جمعیت در شهرها ساکن بوده و از هر چهار نفر ایرانی یک نفر در معرض مهاجرت قرار دارد. موقعیت استراتژیک ایران و قرارگیری آن در کنار کشورهایی همچون افغانستان و پاکستان که جزو تولید کنندگان عمده مواد مخدر بوده و از طرفی ما یک مسئله ترانزیت و عبور مواد مخدر به جهت ویژگیهای خاص منطقه ای از کشور ما یک مسیر مناسب جهت قاچاق مواد مخدرفراهم ساخته و هم بازار مصرف داخلی آن که رشد روز افزونی داشته است[۱].
پس از پیروزی انقلاب اسلامی علیرغم تلاش بی وقفه نظام مقدس اسلامی کشورمان و تقدیم بیش از ۲۷۰۰ نفر شهید از نیروهای نظامی و انتظامی این روند رو به رشده بوده است در نتیجه آمار معتادین و نیز عوارض ناشی از اعتیاد افراد افزایش داشته است. برآوردهای رسمی اولیه و ساده از تعداد معتادین و سوء مصرف کنندگان مواد مخدر رقمی حدود ۲میلیون نفر را ذکر مینماید و با در نظر گرفتن حداقل یک خانواده ۵ نفری مرتبط با این افراد به رقمی حدود ۱۰میلیون نفر انسان که در ارتباط نزدیک با معضلات و مشکلات ناشی از آن میباشند دست می یابیم. محبوسین زندانهای کشور در سال ۷۷معادل ۱۶۷۷۵نفر بوده که قریب به ۶۰% آنان مرتبط با مواد مخدرو اعتیاد بوده اند.
بر این اساس در ایران به ازای هر ۱۰۰ هزار نفر ایرانی ۲۶۰ نفر در زندان به سر میبرند و به عبارت دقیق تر به ازای هر ۴۰۰ نفر ایرانی یک نفر در زندان میباشد. در ۲۰ سال گذشته قریب ۱۸۳۶۵۳کیلوگرم انواع مواد مخدرکشف و ضبط گردیده است در این سالها نزدیک به ۳۸۱۸۱۲ نفر قاچاقچی و۶۹۹۵۵۷ نفر معتاد شناسایی و دستگیر شده اند قریب ۲۵۶۵۲ نفر معتاد از سال ۶۲ لغایت ۷۷ درمراکز باز پروری کشور پذیرش شده اند که این تنها بخشی از آمارهای واقعی نشان دهنده وضعیت بغرنج و نگران کننده از انسانهای این جامعه است که به ورطه اعتیاد کشیده شده اند.
جوانان و نوجوانان علاوه بر اینکه با مصرف مواد مخدر بزه دیده جرم ارتکابی خود می شوند همچنین قبل از اعتیاد ، قربانی مجموعه عوامل و شرایطی هستند که سبب روی آوردن آنها به اعتیاد می گردد و با اعتیاد این افراد و نیاز به مواد مخدر ، با گذشت مدت کمی  با بزهکارانی در زمینه مواد مخدر روبرو می شویم.
مسلما اشاعه مواد مخدر در میان نوجوانان که رکن اساسی در تشکیل و اراده جامعه دارند و فعالیت آنها در زمینه مواد مخدر ، نتایج و اثراتی به مراتب خطرناک تر از افراد بزرگسال دارند.
امروزه نیز وضعیت مواد مخدر در میان این افراد بسیار نگران کننده است به حدی که  در مقطع راهنمایی مواد مخدر توسط نوجوانان پسر استعمال می شود، مبارزات و اقدامات پیشگیرانه نه تنها اثر مثبتی در کاهش تعداد نوجوانان و مجرم نداشته بلکه موجب افزایش بی رویه آنان هم شده است، که این امر موجب از بین رفتن پشتوانه جامعه انسانی می شود و از نظر اقتصادی نیز موضوع قابل مداقه است؛ علاوه بر هزینه مصرف روزانه مواد مخدر و ضربه ای که طریقه مصرف به اقتصاد کشور وارد می سازد ، خسارت وارده ، هزینه های بازپروری، درمان و نگهداری، در زندان ها و مبارزه با معتادان و قاچاقچیان نیز ، مخارج سنگینی را به کشور تحمیل می کند.
به این ترتیب اهمیت این مطالعه با توجه به افزایش روز افزون شمار نوجوانان و جوانان معتاد در جرایم مواد مخدر و اثر مخربی که این گونه معضلات در شخصیت جوانان و نوجوانان ، خانواده و حتی جامعه آنها باقی می گذارد مشخص می گردد. لذا ضروری است برای خروج از این بحران بزرگ ، پژوهش های علمی متعددی به منظور تبیین زوایای مبهم این معضل و ارائه راه حل هایی اصولی اختصاص یابد تا با پیشگیری علمی و کارآمد ، شاهد کاهش روز افزون بزه دیدگی و بزهکاری در زمینه مواد مخدر باشیم.

  1. ستاد مبارزه با مواد مخدر
  1. شاملو ، سعید ، نظریه ها در شخصیت ، تهران ، انتشارات رشد، سال ۱۳۸۹، صفحه ۴۹

تعداد صفحه : ۱۴۲
قیمت : ۱۴۷۰۰تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        ****       [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

پایان نامه :بررسی رابطه ویژگی های شخصیتی افراد معتاد به مواد مخدر براساسمدل پنج عاملی نئو

 دانلود متن کامل پایان نامه بررسی رابطه ویژگی های شخصیتی افراد معتاد به مواد مخدر براساسمدل پنج عاملی نئو

دانشگاه آزاد اسلامی واحد

پایان نامه جهت اخذ درجه کارشناسی

رشته روانشناسی عمومی

عنوان:

بررسی رابطه ویژگی های شخصیتی افراد معتاد به مواد مخدر براساس مدل پنج عاملی نئو

تابستان ۱۳۹۲

 

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

 

 

فهرست مطالب

عنوان مطالب.صفحه

فصل اول کلیات پژوهش

مقدمه.۸

بیان مسئله۹

موضوع تحقیق.۱۲

فرضیه تحقیق۱۲

اهمیت و ضرورت تحقیق.۱۳

هدف تحقیق۱۵

تعریف اصطلاحات۱۶

تعریف نظری۱۶

تعریف عملیاتی۱۹

فصل دوم: پیشینه پژوهش

مقدمه.۲۲

پیشینه تحقیق.۲۳

شخصیت.۲۵

تعریف شخصیت.۲۵

اختلالات شخصیت ضداجتماعی.۲۷

نظریه روان شناختی۲۸

رشد نایافتگی شخصیتی و ناتوانی در غلبه بر بهران های رشدی و کسب هویت.۲۸

عوامل شخصیتی و روان شناختی۲۹

سوء مصرف و وابستگی به مواد۳۱

اعتیاد.۳۲

عوامل علیتی روانی-اجتماعی در سوء مصرف مواد۳۲

عوامل اجتماعی – فرهنگی در سوء مصرف مواد۳۳

بررسی علل و عوامل در سوء مصرف مواد.۳۴

اصطلاح شناسی.۳۶

مداخلات درمانی در سوء مصرف مواد.۳۷

فصل سوم: روش تحقیق

مقدمه.۴۰

روش تحقیق۴۰

جامعه آماری تحقیق.۴۰

نمونه پژوهش۴۰

ابزار پژ وهش.۴۱

پرسشنامه اول۴۱

نحوه اجرای پژوهش۴۱

روش تجزیه و تحلیل داده ها.۴۲

فصل چهارم: داده های آماری

مقدمه ۴۴

یافته های توصیفی.۴۵

ویژگی های جمعیت شناختی۴۵

تحلیل استنباطی۵۳

فرضیه های اصلی تحقیق.۵۳

فرصیه های فرعی اولین فرضیه اصلی پژوهش.۵۵

فصل پنجم: نتیجه گیری

خلاصه.۵۹

یافته های پژوهش.۵۹

محدودیت و پیشنهادات پژوهش۶۰

منابع

منابع فارسی۶۱

 

فصل اول

کلیات پژوهش

مقدمه:

در این تحقیق برآنیم که سوءمصرف[۱] مواد را از دریچه دیگر عوامل که کمتر مورد توجه قرار گرفته، مورد بررسی قرار دهم. در این تحقیق بررسی می‌کنیم که به غیر از عوامل اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و . عوامل دیگری به نام عامل شخصیت  نیز در سوء مصرف مواد نقش دارد.

باورهاونگرشهایافراددربارهیموادوپیامدهایمنفیومثبت مصرفآن،دراصطلاحگرایشبهمصرفموادتعریفشدهاست. گرایشبهمصرفموادرابطهمستقیمباحوزههاینگرشیافرادازقبیل درکآنهاازقانونیبودنومیزانپذیرشاجتماعیمواد،ضررهایناشی ازمصرفموادویاحالاتوپیامدهایخوشایندمصرفمواددارد.

به دلیل در بسیاری از تحقیقاتی که توسط محققان انجام شده به این نتیجه رسیده اند که عامل شخصیت در ناسازگاری افراد با محیط که در نهایت منجر به سوء مصرف مواد شده رابطه وجود داشته است. در این راستا بایستی به نقش ویژگی های شخصیتی  که در نوع رفتار افراد وجود دارد باید توجه کرد که آیا این ویژگی ها باعث مقاومت در مصرف مواد می شود یا خیر.  با توجهبهاینکهسوءمصرفموادموضوعیپیچیدهودارایابعادگوناگون میباشد،هرنوعبرخوردومداخلهدراینزمینهمستلزماقداموپژوهش گسترده است.

 

تعداد صفحه :۶۲

قیمت : ۱۴۷۰۰تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :               [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای زندگی در کاهش گرایش به مصرف مواد مخدر در کارگران

 دانلود متن کامل پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای زندگی در کاهش گرایش به مصرف مواد مخدر در کارگران

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد علوم و تحقیقات کرمانشاه

پایان نامه روانشناسی بالینی   (M.A)

عنوان

اثر بخشی آموزش مهارتهای زندگی در کاهش گرایش به مصرف مواد مخدر در کارگران

استاد راهنما

دکتر هادی کرامتی

 

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

 

 

فهرست مطالب

عنوان                    صفحه

چکیده ۱

فصل یکم. ۲

مقدمه پژوهش. ۲

مقدمه. ۳

بیان مسأله. ۵

اهمیت و ضرورت پژوهش. ۷

اهداف پژوهش. ۹

هدف اصلی. ۹

اهداف فرعی. ۱۰

فرضیه ‏های تحقیق. ۱۰

تعاریف مفهومی وعملیاتی متغیرهای پژوهش. ۱۰

تعریف عملیاتی. ۱۰

فصل دوم. ۱۱

پیشینه پژوهش. ۱۱

طبقه بندی مواداعتیاد آور براساسDSM-IV-TR 14

ملاک های تشخیصی برای سومصرف مواد DSM-IV-TR 14

همه گیرشناسی. ۱۷

اعتیاد در ایران. ۱۹

سبب شناسی. ۲۰

سبب شناسی مصرف و وابستگی به مواد ۲۱

نظریه های ژنتیک ۲۲

نظریه های نورو و شیمیایی : ۲۲

عوامل فردی. ۲۶

قسمت اول پیشینه اعتیاد ۲۹

راهبردهای پیشگیری از سو مصرف مواد ازنظر محتوایی،بوتوین وهمکاران. ۳۰

تعریف مهارت های زندگی. ۳۲

مبانی نظری مهارت های زندگی. ۳۳

۱) نظریه یادگیری اجتماعی. ۳۴

۲) نظریه نفوذ اجتماعی. ۳۵

۳) نظریه حل مسأله شناختی. ۳۵

۴) نظریه هوش چند بعدی: شامل هوش عاطفی. ۳۶

۵) نظریه خطر و جهندگی. ۳۶

۶) نظریه ساخت گرایی روان شناسی. ۳۷

اهمیت یادگیری مهارت های زندگی. ۳۷

الف) افزایش سلامت روانی و جسمانی. ۳۸

اهداف آموزش مهارت های زندگی. ۳۹

از جمله مهمترین اهداف برنامه آموزش مهارت های زندگی شامل: ۳۹

اجزاء و ابعاد مهارت های زندگی. ۴۰

۱-مهارت خودآگاهی. ۴۲

مؤلفه های اصلی خودآگاهی. ۴۳

اهمیت خودآگاهی. ۴۳

۲-مهارت کنترل خشم. ۴۳

شیوه های مدیریت خشم. ۴۴

۳-مهارت مدیریت استرس ۴۴

مهارت های مقابله با استرس ۴۵

۴-مهارت  مدیریت زمان. ۴۶

۵-مهارت مقابله با خلق منفی. ۴۶

مهارت های مقابله با افسردگی. ۴۷

۶-مهارت تصمیم گیری. ۴۷

۷-مهارت حل مسأله. ۴۸

۸-مهارت همدلی کردن. ۴۹

۹- مهارت رفتار جرأت مندانه. ۴۹

انواع رفتار جرأت مندانه: ۵۰

۱۰-مهارت ارتباط بین فردی. ۵۰

مهارت های برقراری ارتباط. ۵۱

روش های آموزش مهارت های زندگی. ۵۱

برنامه پیشگیری آموزش مهارتهای زندگی. ۵۱

کشورهای پیشرفته چه کار کرده اند؟ ۵۱

وضعیت برنامه آموزش مهارت های زندگی در ایران. ۵۲

نگرش مثبت نسبت به اعتیاد ۵۳

عوامل موثر بر اعتیاد در محیط های کارگری. ۵۴

۳-۴-نمونه و روش نمونه گیری. ۶۷

۳-۵-ابزار پژوهش. ۶۷

۳-۶-روش اجرای پژوهش. ۶۹

۳-۷- جلسات آموزشی مهارت های زندگی. ۷۰

جلسات ۷۰

جلسه اول. ۷۰

-آشنایی اعضای کارگاه با یک دیگر ،پیش آزمون. ۷۰

-آشنایی اعضای کارگاه با فضای کلاس مهارت های زندگی. ۷۰

جلسه دوم. ۷۰

-مهارت خودآگاهی. ۷۰

-موضوعات خودآگاهی : ۷۰

جسمانی – خود ارزیابی صحیح. ۷۰

-اهمیت اطرافین نزدیک در خود آگاهی. ۷۰

-فشار گروه با محیط کار(مهارت قاطعیت با تکیه بر اعتماد به نفس در کارگران) ۷۰

-تکالیف عملی : جواب به این سوال که چرا افراد جرأتمندانه رفتار نمی کنند . ۷۰

-من کیستم ؟ ۷۰

جلسه سوم. ۷۰

-مهارت کنترل خشم. ۷۰

-آشنایی با خشم. ۷۰

-علل ایجاد خشم. ۷۰

-تکلیف عملی: وقتی خشمگین می شوی چه کاری انجام می دهی. ۷۰

-(توضیح سبک های مختلف افراد در موقعیت خشم برانگیز ۷۰

-ویژگی افراد ماهر در کنترل خشم در محیط کاری و همکاران. ۷۰

جلسه چهارم. ۷۱

قاطعیت : ویژگی رفتار قاطعانه ،چگونگی برخورد قاطعانه. ۷۱

-مهارت مقابله با استرس ۷۱

-آشنایی با موقعیت های استرس زا در محیط کار ۷۱

– تفاوت های فردی مقابله با استرس ۷۱

-تأثیر استرس بر بدن : آثار جسمانی ، روان شناختی. ۷۱

– سبک های مقابله با استرس ۷۱

جلسه پنجم. ۷۱

مهارت حل مسأله و تصمیم گیری. ۷۱

-آشنایی با مشکل. ۷۱

ویژگی های افراد ضعیف در مهارت حل مساله و تصمیم گیری. ۷۱

-آگاهی به احساس و هیجان در موقعیت های حل مساله و تصمیم گیری. ۷۱

– تعریف دقیق مساله. ۷۱

– بارش فکری – ارزیابی گزینه ها و انتخاب راه حل. ۷۱

– اجرا و بازبینی راه حل. ۷۱

جلسه ششم. ۷۱

مهارت های ارتباطی. ۷۱

-ضرورت تسلط بر مهارت های ارتباطی در محیط های کاری. ۷۱

-سبک های برقراری ارتباط (منفعل ،پرخاشگر،ابزار وجود) ۷۱

-افزایش کیفیت ارتباطی با دیگران. ۷۱

-فیدبک جلسه ،بازی نقش. ۷۱

جلسه هفتم. ۷۱

تفکر خلاق. ۷۱

-تعریف ۷۲

-انواع تفکر واگرا و هم گرا ۷۲

-موانع تفکر خلاق. ۷۲

– اهمیت تفکر خلاق در نگرش منفی نسبت به مواد. ۷۲

جلسه هشتم. ۷۲

پس آزمون. ۷۲

جمع بندی. ۷۲

سلامت روان. ۷۲

تشکر و قدردانی از کارگران و مسئولین برای حضور در کارگاه ۷۲

۳-۸- روش تجزیه و تحلیل داده ها ۷۲

فصل چهارم. ۷۳

یافته های پژوهش. ۷۳

الف) یافته های توصیفی. ۷۴

جدول ۱- وضعیت تحصیلات آزمودنی ها در گروه های کنترل و آزمایش. ۷۴

جدول ۲- وضعیت سن آزمودنی ها در گروه های کنترل و آزمایش. ۷۵

جدول ۳- وضعیت گرایش به مواد آزمودنی ها در گروه های کنترل و آزمایش ( پیش آزمون و پس آزمون) ۷۵

یافته های استنباطی. ۷۶

فرضیه پژوهش. ۷۶

جدول ۴-  آزمون همگنی واریانسها ۷۶

جدول ۵- آزمون کوواریانس برای تاثیر آزمون آموزش مهارتهای زندگی در کاهش گرایش به مصرف مواد مخدر ۷۶

جدول ۶- میانگین های تعدیل شده پس از حذف اثر پیش آزمون. ۷۷

فصل پنجم. ۷۸

بحث و نتیجه‫گیری. ۷۸

محدودیت های پژوهش. ۸۱

پیشنهادات پژوهش. ۸۱

پیشهادات کاربردی. ۸۲

منابع. ۸۳

پیوست ۸۹

چکیده

هدف ازانجام این پژوهش تعیین اثربخشی آموزش مهارتهای زندگی درکاهش گرایش به مصرف موادمخدر در کارگران شهرستان کرمانشاه بود.بدین منظور با بهره گرفتن از روش نمونه گیری تصادفی، ۱۰۰پرسشنامه گرایش به موادمخدر بین کارگران توزیع واز میان این افراد ۴۰نفرکه نمره بالاتر از ۲۵  گرفته  انتخاب شدند. سپس به گروه  آزمایشی مهارتهای زندگی طی  ۸ جلسه ۲ ساعته آموزش داده شد. طی این مدت گروه کنترل هیچ مداخله ای دریافت نکرد. پس ازاتمام آموزش،‫ همان ابزار به عنوان پس آزمون برروی آزمودنی ها اجراگردید.برای تجزیه وتحلیل نتایج ازآزمون تجزیه وتحلیل کوواریانس استفاده شد. نتایج حاکی ازآن بودکه میزان گرایش به مصرف موادگروه آزمایش درمرحله پس آزمون به طورمعناداری پایین ترازگروه کنترل می باشد.

واژگان کلیدی:مهارتهای زندگی ،مصرف موادمخدر

تعداد صفحه :۱۰۶

قیمت : ۱۴۷۰۰تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :               [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

پایان نامه ارشد :بررسی علل قاچاق مواد مخدر و روانگردان در شهرستان مسجد سلیمان

گرایش :حقوق جزا و جرم شناسی

عنوان : بررسی علل قاچاق مواد مخدر و روانگردان در شهرستان مسجد سلیمان

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد علوم و تحقیقات چهارمحال و بختیاری

دانشکده ادبیات و علوم انسانی

 

پایان ­نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد

در رشته حقوق جزا و جرم شناسی

 

عنوان:

بررسی علل قاچاق مواد مخدر و روانگردان در شهرستان مسجد سلیمان

استاد راهنما:

جناب آقای دکتر کامران قدوسی

پاییز  ۱۳۹۴

 

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

 

فهرست مطالب

 

چکیده: ۱

فصل اول: کلیات تحقیق ۲

۱-۱-بیان مسئله: ۳

۱-۲-اهداف پژوهش: ۵

۱-۳-سوالات پژوهش: ۵

۱-۴-فرضیه های پژوهش: ۵

فصل دوم: پیشینه و مبانی نظری ۶

۲-۱-پیشینه تحقیق: ۷

۲-۲- نظریه های انحرافات اجتماعی ۱۱

۲-۲-۱-تبیین های روان شناختی ۱۱

۲-۲-۲-تبیین‌های زیست شناختی ۱۳

۲-۲-۳- تبیین های جامعه شناختی ۱۴

۲-۲-۳-۱- نظریه مرتن ۱۵

۲-۲-۳-۲- نظریه کنترل اجتماعی ۱۷

۲-۳- مفهوم اعتیاد و قاچاق ۱۸

۲-۳-۱- مفهوم اعتیاد ۱۸

۲-۳-۲- مفهوم قاچاق ۲۱

۲-۳-۲-۱- مفهوم لغوی ۲۱

۲-۳-۲-۲- مفهوم حقوقی ۲۲

۲-۳-۲-۲-۱- حقوق ایران ۲۲

۲-۳-۲-۲-۲-کنوانسیون‌های بین‌المللی ۲۵

۲-۴-  تعاریف موادمخدر و روان‌گردان وتقسیمات مواد روان‌گردان ۲۷

۲-۴-۱- تعاریف ۲۷

۲-۴-۱-۲- تعریف حقوقی ۲۷

۲-۴-۱-۲-۱- تعاریف ملی موادمخدر و روان‌گردان ۲۷

۲-۴-۱-۲-۱-۱- تعریف موادمخدر ۲۷

۲-۴-۱-۲-۱-۲- تعریف مواد روان‌گردان ۲۸

۲-۴-۱-۲-۲- تعاریف بین‌المللی موادمخدر و روان‌گردان ۲۸

۲-۴-۱-۲-۲-۱- تعریف موادمخدر ۲۸

۲-۴-۱-۲-۲-۲- تعریف مواد روان‌گردان ۲۸

۲-۴-۱-۲-۳- تعریف علمی ۲۹

۲-۴-۱-۲-۳-۱- تعریف مواد مخدر ۲۹

۲-۴-۱-۲-۳-۲- تعریف مواد روان‌گردان ۲۹

۲-۴-۲- تقسیمات مواد روان‌گردان ۳۰

۲-۴-۲-۱- انواع روان‌گردان‌ها ۳۰

۲-۴-۲-۱-۱- دارو‌های توهم‌زا ۳۱

۲-۴-۲-۱-۲- دارو‌های محرک (توان‌افزا) ۳۲

۲-۴-۲-۱-۳- دارو‌های آرام‌بخش (سستی‌زا) ۳۲

۲-۵- علل و عوامل قاچاق مواد مخدر و روان گردان ها ۳۳

۲-۵-۱- عوامل درونی ۳۳

۲-۵-۱-۱- عوامل جسمی ۳۳

۲-۵-۱-۱-۱- جنسیت ۳۳

۲-۵-۱-۱-۲- سن و نژاد ۳۴

۲-۵-۱-۲- عوامل روانی ۳۵

۲-۵-۱-۲-۱- شخصیت ۳۵

۲-۵-۲- عوامل بیرونی ۳۶

۲-۵-۲-۱- عوامل خانوادگی ۳۷

۲-۵-۲-۲- عوامل محیطی و اجتماعی ۳۸

۲-۵-۲-۲-۱- عوامل محیطی ۳۸

۲-۵-۲-۲-۱-۱- محیط تحصیلی ۳۹

۲-۵-۲-۲-۱-۲- محیط تفریح و دوستان ۴۰

۲-۵-۲-۲-۱-۳- محیط اجباری ( تحمیلی ) ۴۱

۲-۵-۲-۲-۱-۴- محیط جغرافیایی ۴۲

۲-۵-۲-۲-۲- عوامل اجتماعی ۴۳

۲-۵-۲-۲-۲-۱- شهرنشینی ۴۳

۲-۵-۲-۲-۲-۲- شکاف طبقاتی ۴۴

۲-۵-۲-۳- عوامل اقتصادی و فرهنگی ۴۵

۲-۵-۲-۳-۱- عوامل اقتصادی ۴۵

۲-۵-۲-۳-۱-۱- فقر ۴۵

۲-۵-۲-۳-۱-۲- بیکاری ۴۷

۲-۶- جرم‌انگاری قاچاق مواد مخدر و روان‌گردان‌ها ۴۸

۲-۶-۱- عناوین مجرمانه ۴۸

۲-۶-۱-۱- حمل ۴۸

۲-۶-۱-۱-۱- عنصر مادی ۴۹

۲-۶-۱-۱-۲- عنصر معنوی ۵۰

۲-۶-۱-۱-۳- عنصر قانونی ۵۰

۲-۶-۱-۲- وارد کردن و صادر کردن: ۵۳

۲-۶-۱-۲-۱- عنصر مادی ۵۳

۲-۶-۱-۲-۲- عنصر معنوی ۵۴

۲-۶-۱-۲-۳- عنصر قانونی ۵۵

۲-۶-۱-۳- ترانزیت ۵۶

۲-۶-۱-۳-۱- عنصر مادی ۵۶

۲-۶-۱-۳-۲-عنصر معنوی ۵۷

۲-۶-۱-۳-۳- عنصر قانونی ۵۸

۲-۶-۱-۴- قاچاق مسلحانه ۵۹

۲-۶-۱-۴-۱- عنصر مادی ۵۹

۲-۶-۱-۴-۲- عنصر معنوی ۶۰

۲-۶-۱-۴-۳-عنصر قانونی ۶۱

۲-۶-۲- مرتکبان ۶۲

۲-۶-۲-۱- حاملان ۶۲

۲-۶-۲-۲- خرده فروشان ۶۲

۲-۶-۲-۳- ترانزیت کنندگان ۶۳

۲-۷- پاسخ به قاچاق و تاثیر تعدیل‌کننده‌های مجازات در آن ۶۵

۲-۷-۱- پاسخ‌های کیفری ۶۵

۲-۷-۱-۱- مجازات‌های اصلی ۶۵

۲-۷-۱-۱-۱- اعدام ۶۵

۲-۷-۱-۱-۲- حبس ۶۶

۲-۷-۱-۱-۳- شلاق (تازیانه) ۶۹

۲-۷-۱-۱-۴- جریمه نقدی ۷۰

۲-۷-۱-۱-۵- ضبط و مصادره‌ی اموال ناشی از همان جرم ۷۳

۲-۷-۱-۲- مجازات‌های تکمیلی و تبعی ۷۴

۲-۷-۱-۲-۱- انفصال از خدمت دولتی ۷۴

۲-۷-۱-۲-۱-۱- انفصال دائم ۷۵

۲-۷-۱-۲-۱-۲- انفصال موقت ۷۶

۲-۷-۱-۲-۲- ابطال گذرنامه و ممنوع الخروج شدن ۷۶

۲-۷-۲- پاسخ‌های سرکوبگر غیرکیفری ۷۷

۲-۷-۲-۱- پاسخ‌حقوق اداری ۷۷

۲-۷-۲-۲- پاسخ حقوق اساسی ۷۹

فصل سوم: روش شناسی  تحقیق ۸۰

۳-۱- مقدمه ۸۱

۳-۲-روش تحقیق ۸۱

۳-۳-جامعه آماری ۸۱

۳-۴-نمونه و روش نمونه گیری ۸۲

۳-۴-۱-نمونه: ۸۲

۳-۴-۲-برآورد حجم نمونه ۸۲

۳-۵-ابزارهای پژوهش ۸۳

۳-۶-روایی پرسشنامه ۸۳

۳-۷-پایایی پرسشنامه ۸۳

۳-۸-شیوه جمع آوری اطلاعات ۸۴

۳-۹-روش های تجزیه و تحلیل داده ها ۸۵

۳-۱۰- ویژگی های منطقه مورد مطالعه ۸۵

فصل چهارم ۹۸

تجزیه و تحلیل داده ها ۹۸

۴-۱-مقدمه ۹۹

۴-۲-بررسی ویژگی های جمعیت شناختی گروه نمونه ۹۹

۴-۳-توصیف سوالات: ۱۰۱

۴-۳- آمار استنباطی ۱۲۰

فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهادات ۱۲۶

۵-۱- مقدمه ۱۲۷

۵-۲- نتیجه‌گیری ۱۲۷

۵-۳-راه حل‌های پیشگیری از قاچاق موادمخدر و روانگردان ۱۲۸

۵-۳-پیشنهادهای کلی ۱۲۹

منابع: ۱۳۱

فهرست جداول

جدول ۴-۲-نتایج آزمون کلموگروف – اسمیرنوف فرض نرمال بودن توزیع جامعه ۱۲۰

جدول ۴-۳- شاخص های میانگین و انحراف معیار پاسخهای مربوط به فرضیه اصلی اول ۱۲۲

جدول۴-۴- نتایج آزمون تی تک نمونه ای برای فرضیه اول ۱۲۲

جدول ۴-۵- شاخص های میانگین و انحراف معیار پاسخهای مربوط به فرضیه دوم ۱۲۴

جدول۴-۶- نتایج آزمون تی تک نمونه ای برای فرضیه دوم ۱۲۴

 

چکیده:

این پژوهش به بررسی علل قاچاق مواد مخدر و روانگردان در شهرستان مسجد سلیمان می‌پردازد. قاچاق مواد مخدر و روانگردان مسبوق به شرایط و نظام اجتماعی است. باید گفت این پدیده معلول ساختارهای فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و عرصه های بین المللی و منطقه‌ای است. تا زمانی که دلایل و علل مشخص نشوند، نمی‌توانیم تحلیل و تبیین دقیقی از این مساله داشته باشیم. پدیده قاچاق مواد مخدر متاثر از باندهای مافیایی و دست‌های پنهان، امروزه از چنان پیچیدگی‌هایی برخوردار شده که سازمان ملل متحد آن را از جمله جرائم سازمان یافته تلقی و اقدام به صدور کنوانسیون ها و عقد پروتکل های مختلف برای مقابله با آن کرده است. هدف کلی این پژوهش بررسی علل قاچاق مواد مخدر و روانگردان در شهرستان مسجد سلیمان است. پژوهش از نوع کاربردی بوده و از روش توصیفی– پیمایشی استفاده شده است. به منظور گردآوری داده‌ها از پرسشنامه محقق ساخته، مشتمل بر ۱۹ سوال می‌باشد، پاسخ براساس طیف پنج درجه‌ای لیکرت استفاده شد. ضریب پایایی پرسشنامه بر اساس ضریب آلفای کرانباخ ۴۹/. برآورد شد. نمونه آماری مشتمل بر ۱۵۸ نفر مجرمین در سال ۱۳۹۳ بوده که از طریق نمونه گیری تصادفی طبقه‌ای متناسب با حجم انتخاب شدند. تجزیه و تحلیل داده‌ها در دو سطح آمار توصیفی و استنباطی و از طریق نرم افزار ۱۶spss انجام پذیرفت. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که قاچاق مواد مخدر و روانگردان در شهرستان مسجد سلیمان دارای علل و عوامل، ریشه ها و زمینه ها و تبعات سوء اقتصادی، اجتماعی، سیاسی فرهنگی، امنیتی، محیطی و روانی متعددی است که بین قاچاق موادمخدر، روانگردان و مسایل اقتصادی، اجتماعی و سیاسی فرهنگی رابطه‌ی معناداری وجود دارد همچنین به نظر می‌رسد از جمله علل و عوامل قاچاق مواد مخدر و روانگردان در این شهرستان، سهولت دستیابی به روانگردان‌ها، کمبودهای شخصیتی، فقر، فشار و تشویق، بیکاری و بیزاری می‌باشد که بین این دو متغیر رابطه‌ی معناداری وجود دارد.

واژگان کلیدی: قاچاق، مواد مخدر، روانگردان، مسجدسلیمان، مسایل اقتصادی،

 

فصل اول: کلیات تحقیق

 

۱-۱-بیان مسئله:

شهرستان مسجد سلیمان از جمله شهرهای استان خوزستان است که با توجه به شرایط اقلیمی و قومی شهرستان و بعلت ویژگی‌های جمعیتی و جغرافیایی که داشته قابل اهمیت برای محقق می‌باشد که در این خصوص تحقیقاتی را انجام داده از این رو از طرفی جرایم مربوط به مواد مخدر مخصوصاً قاچاق این مواد دارای رشد چند درصدی نسبت به سال های گذشته را داشته که محقق را به این کار مشتاق کرده تا با بررسی علل و عوامل موثر موضوع را به صورت میدانی با انجام پرسشنامه‌های کاربردی واکاوی نماید لذا به جهت بیان ابهامات این مسئله به بحث کلی قاچاق می پردازیم. قاچاق مواد روانگردان دارای علل و عوامل، ریشه ها و زمینه ها وتبعات سوء اقتصادی، اجتماعی، سیاسی فرهنگی، محیطی و روانی متعددی است و همواره مطمح نظر محققان و جرم شناسان بوده است. این در حالی است که تعاریف و توضیحات بسیاری در باب قاچاق مواد روانگردان، علل و پیامدهای سوء آن بیان شده است که عبارتند از سهولت دستیابی به روانگردان‌ها، کمبودهای شخصیتی، فقر، فشار و تشویق، بیکاری و بیزاری  می باشد. امروزه پدیده قاچاق و مصرف مواد مخدر و مواد روان گردان خطر بسیار بزرگ و مرگبار و نابود کننده ای برای حیات بشر و ارزش ها و کرامت انسانی است . دولت ها نیز با احساس این خطربزرگ و مشکلات و معضلات عدیده فرهنگی و اجتماعی و تبعات زیانبار مصرف و شیوع استفاده از مواد روان گردان به مقابله با این پدیده می‌پردازند. افزون بر آن تجارت مواد مخدر و روان گردن ثروت های نامشروع و کلانی را برای قاچاقچیان در پی دارد، که موجب آشفتگی نظم اقتصادی و ایجاد شکاف عمیق در بین طبقات اجتماعی میشود. از سوی دیگرجامعه  جهانی  نیز پدیده های قاچاق مواد مخدر و روان گردان را پدیده نابهنجار بین المللی میداند. کسب درآمدهای  نامشروع از معاملات قاچاق در سطح بین المللی امنیت روانی و اجتماعی کشورها را با مخاطره مواجه می کند. انتقال در آمدهای نامشروع به کشور های مختلف و تطهیر آن از طریق پولشویی بدون پرداخت مالیات به حصول نتیجه نامطلوب در روند اقتصادی زندگی بسیاری از افراد جامعه و بلعکس معیشت آرام و مرفهی را برای قاچاقچیان ایجاد می‌کند.

قاچاق مواد مخدر و روانگردان ها مسبوق به شرایط و نظام اجتماعی است. باید گفت این پدیده معلول ساختارهای فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و عرصه های بین المللی و منطقه ای است. تا زمانی که دلایل و علل مشخص نشوند، نمی توان تحلیل و تبیین دقیقی از این مساله ارائه کرد. پدیده قاچاق مواد مخدر و رورانگردها  متاثر از باندهای مافیایی و دست های پنهان، امروزه از چنان پیچیدگی هایی برخوردار شده که سازمان ملل متحد آن را از جمله جرائم سازمان یافته تلقی و اقدام به صدور کنوانسیون ها و عقد پروتکل های مختلف برای مقابله با آن کرده است. (کنوانسیون های ۱۹۶۱ ،۱۹۷۱، پروتکل اصلاحی ۱۹۷۲ و کنوانسیون ۱۹۸۸) از این رو در شهرستان مسجد سلیمان جرایم شاخص شامل نزاع دسته جمعی، سرقت، قاچاق کالا و  قاچاق مواد مخدر و موادذ روانگردان بوده که لازم است در این تحقیق به صورت میدانی با انجام پرسشنامه های مورد تایید استاد راهنما و مشاور بررسی گردد علت و گرایش بزه و جرایم قاچاق به طور کلی تبیین گردد آنگاه مشخص شود علت گرایش به این پدیده شوم(قاچاق مواد مخدر و روانگردان) در میان مردم چه بوده و به طور کلی چه عواملی باعث می‌گردد تا طیف گسترده ای از جوانان رو به سوی این پدیده ضد اجتماعی آورده و در نهایت راهکارهای اساسی در این زمینه ارائه گردد.

۱-۲-اهداف پژوهش:

در این پژوهش نویسنده و محقق دارای یک هدف اصلی بوده و آن هم اینه به صورت میدانی تحقیق نمایید که علل فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و محیطی قاچاق مواد مخدر و روانگردان در شهرستان مسجد سلیمان چه بوده و راهکارهای پیشگیری از این فاجعه و معضل در این شهرستان چه می باشد.

۱-۳-سوالات پژوهش:

  • علل و عوامل قاچاق مواد مخدر و روانگردان در شهرستان مسجد سلیمان چیست و آیا بین مسایل اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی با قاچاق مواد مخدر و روانگردان رابطه‌ی معناداری وجود دارد؟
  • آیا سهولت دستیابی به روانگردانها، کمبودهای شخصیتی، فقر، فشار و تشویق، بیکاری و بیزاری باعث قاچاق مواد مخدر و روانگردان بوده و بین این دو متغیر رابطه‌ی معناداری وجود دارد؟

۱-۴-فرضیه های پژوهش:

  • به نظر می‌رسد قاچاق مواد مخدر و روانگردان دارای علل و عوامل، ریشه ها و زمینه ها و تبعات سوء اقتصادی، اجتماعی، سیاسی فرهنگی، امنیتی، محیطی و روانی متعددی است که بین قاچاق موادمخدر، روانگردان و مسایل اقتصادی، اجتماعی و سیاسی فرهنگی رابطه‌ی معناداری وجود دارد.
  • به نظر می‌رسد از جمله علل و عوامل قاچاق مواد مخدر و روانگردان در بین جوانان در شهرستان مسجد سلیمان سهولت دستیابی به روانگردان‌ها، کمبودهای شخصیتی، فقر، فشار و تشویق، بیکاری و بیزاری می‌باشد که بین این دو متغیر رابطه‌ی معناداری وجود دارد.

 

تعداد صفحه : ۱۴۰

قیمت : بیست و هفت هزار تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        ***        [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  *** ***

پایان نامه در مورد:نقش سازمان های مردم نهاد در پیشگیری از گرایش نوجوانان به مصرف مواد مخدر

گرایش :حقوق جزا و جرم شناسی

عنوان : نقش سازمان های مردم نهاد در پیشگیری از گرایش نوجوانان به مصرف مواد مخدر

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد علوم و تحقیقات چهارمحال و بختیاری

دانشکده ادبیات و علوم انسانی

 

پایان ­نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد

در رشته حقوق جزا و جرم شناسی

عنوان:

نقش سازمان های مردم نهاد در پیشگیری از گرایش نوجوانان به مصرف مواد مخدر

استاد راهنما:

دکتر الهام حیدری

استاد مشاور:

دکتر مهدی دهشیری 

زمستان  ۱۳۹۴

 

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

 

«فهرست مطالب»

 

چکیده ‌أ

فصل اول: کلیات پژوهش ۲

۱-۱-مقدمه ۳

۱-۲-بیان مسئله ۸

۱-۳- پیشینه تحقیق ۱۰

۱-۴-سوال های تحقیق ۱۳

۱-۴-۱- سوالات اصلی ۱۳

۱-۴-۲- سوالات فرعی ۱۳

۱-۵-فرضیه های تحقیق ۱۳

۱-۵-۱- فرضیه اصلی ۱۳

۱-۵-۲-فرضیه فرعی ۱۳

۱-۶-اهداف تحقیق ۱۴

۱-۷-روش تحقیق ۱۴

۱-۸- ساختار تحقیق ۱۵

فصل دوم: مفهوم شناسی ۱۷

۲-۱- مفاهیم سازمان های مردم نهاد و سیاست جنایی مشارکتی ۱۸

۲-۱-۱- مفهوم سازمان های مردم نهاد ۱۸

۲-۱-۲- سیاست جنایی مشارکتی ۲۱

۲-۱-۲-۱-مفهوم سیاست جنایی ۲۲

۲-۱-۲-۱-۱-مفهوم لغوی ۲۲

۲-۱-۲-۱-۲-مفهوم مضیق ۲۳

۲-۱-۲-۱-۳-مفهوم موسع ۲۴

۲-۱-۲-۲-انواع سیاست جنایی ۲۴

۲-۱-۲-۲-۱-سیاست جنایی تقنینی ۲۴

۲-۱-۲-۲-۲-سیاست جنایی قضایی ۲۵

۲-۱-۲-۲-۳-سیاست جنایی مشارکتی ۲۵

۲-۱-۳-رابطه سیاست جنایی مشارکتی و سازمان‌های مردم نهاد ۲۷

۲-۲-مفهوم پیشگیری و انواع کنشی آن ۲۹

۲-۲-۱-تعریف پیشگیری از جرم ۲۹

۲-۲-۱-۱-تعریف لغوی ۳۰

۲-۲-۱-۲-معنای اصطلاحی ۳۰

۲-۲-۱-۳-معنای موسع پیشگیری ۳۰

۲-۲-۱-۴-معنای مضیق پیشگیری ۳۱

۲-۲-۲-انواع پیشگیری از جرم ۳۲

۲-۲-۲-۱-پیشگیری اجتماعی ۳۲

۲-۲-۲-۱-۱- پیشگیری اجتماعی جامعه مدار ۳۳

۲-۲-۲-۱-۲- پیشگیری اجتماعی رشد مدار ۳۳

۲-۲-۲-۲-پیشگیری وضعی ۳۴

۲-۳- مفهوم ماده مخدر و روان گردان و جرایم ناشی از آن ۳۵

۲-۳-۱-مفهوم مواد مخدر ۳۶

۲-۳-۱-۱-مفهوم لغوی ۳۶

۲-۳-۱-۲-مفهوم حقوقی ۳۹

۲-۳-۲- مفهوم جرایم مواد مخدر و روان گردان ۴۰

۲-۳-۲-۱- اعتیاد ۴۰

۲-۳-۲-۲- حمل، نگهداری و اخفای مواد مخدر و روان گردان ۴۲

۲-۳-۲-۳- خرید، فروش، عرضه و توزیع مواد مخدر و روان گردان ۴۲

۲-۳-۲-۴- قاچاق مواد مخدر و روان گردان ۴۳

۲-۳-۲-۴-۱-مفهوم لغوی ۴۳

۲-۳-۲-۴-۲- مفهوم حقوقی ۴۴

فصل سوم: سازمان های مردم نهاد و پیشگیری ۴۹

۳-۱-مفهوم سازمان های مردم نهاد ۵۰

۳-۲-بنیان های نظری سازمان‌های مردم نهاد ۵۱

۳-۲-۱-زمینه‌های نظری سمن‌ها در غرب ۵۱

۳-۲-۲-زمینه‌های نظری سمن‌ها در دیدگاه اسلام ۵۴

۳-۳- پیشگیری جامعه‌مدار ۵۶

۳-۳-۱- بنیان‌های نظری پیشگیری جامعه‌مدار ۵۶

۳-۳-۱-۱- تبیین‌های ساختی-کارکردی ۵۷

۳-۳-۱-۱-۱-نظریه بی‌هنجاری ۵۷

۳-۳-۱-۱-۲-نظریه فشار ۵۹

الف. عدم نیل به اهداف دارای ارزش مثبت ۵۹

ب. حذف محرکهای دارای ارزش مثبت ۶۰

ج. مواجهه با محرکهای منفی ۶۰

۳-۳-۱-۲ –تبیین‌های روانشناختی اجتماعی ۶۰

۳-۳-۱-۲-۱-کنترل اجتماعی ۶۰

۳-۳-۱-۲-۲-نظریه یادگیری اجتماعی ۶۳

۳-۳-۱-۲-۳-نظریه های معاشرت‌های ترجیحی ۷۰

۳-۳-۱-۳- تبیین‌های خرده‌فرهنگی ۷۰

۳-۳-۱-۳-۱-نظریه خرده فرهنگ بزه‌کاری  آلبرت کوهن ۷۱

۳-۳-۱-۳-۲-تعارض فرهنگ ۷۱

۳-۳-۲- نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در پیشگیری جامعه‌مدار از گرایش جوانان به موادمخدر ۷۲

۳-۳-۲-۱-فعالیت‌های آموزشی ۷۲

۳-۳-۲-۲-فعالیت‌های حمایتی ۷۴

۳-۳-۲-۳-فعالیت‌های نظارتی ۷۸

۳-۴-پیشگیری رشدمدار ۸۱

۳-۴-۱- برنامه‌های خانواده‌مدار و نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در اجرای آن ۸۱

۳-۴-۱-۱-برنامه‌های خانواده مدار ۸۱

۳-۴-۱-۱-۱- برنامه دیدارهای خانگی زودهنگام ۸۱

۳-۴-۱-۱-۲-برنامه آموزشی والدین ۸۲

۳-۴-۱-۲- نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در اجرای برنامه‌های خانواده‌مدار ۸۵

۳-۴-۱-۲-۱-آموزش مهارت های زندگی به والدین ۸۵

۳-۴-۱-۲-۲-آموزش مهارت‌های اجتماعی به جوانان و نوجوانان ۸۷

۳-۴-۲- برنامه‌های مدرسه‌مدار و نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در اجرای آن ۸۹

۳-۴-۲-۱-نهاد مدرسه و پیشگیری رشدمدار ۸۹

۳-۴-۲-۲- نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در اجرای برنامه‌های مدرسه‌مدار ۹۲

۳-۴-۲-۲-۱-برنامه های مبارزه با قلدری و زورگویی در مدارس ۹۲

۳-۴-۲-۲-۲-برنامه‌های تقویت مشارکت خانواده و مدرسه ۹۵

فصل چهارم: ستاد مبارزه با مواد مخدر ۹۷

۴-۱-ساختار و وظایف ستاد مبارزه با مواد مخدر ۹۹

۴-۱-۱-ساختار ستاد ۹۹

۴-۱-۲- وظایف ستاد ۱۰۴

۴-۲-عملکرد ستاد مبارزه با مواد مخدر در زمینه سیاستگذاری و اجرا ۱۰۵

۴-۲-۱- عملکرد ستاد مبارزه با مواد مخدر در زمینه سیاستگذاری ۱۰۶

۴-۲-۱-۱- آیین نامه پیشگیری از اعتیاد، درمان معتادان به مواد مخدر و حمایت از افراد در معرض خطر اعتیاد ۱۰۶

۴-۲-۱-۲-سند جامع پیشگیری اولیه از اعتیاد ۱۱۴

الف. مشارکت مردمی و سازمان های مردم نهاد در سند جامع ۱۱۶

۴-۲-۲-عملکرد ستاد مبارزه با مواد مخدر در زمینه اجرا ۱۱۷

۴-۲-۲-۱- عملکرد ستاد مبازه با مواد مخدر در حوزه پیشگیری از اعتیاد ۱۱۸

۴-۲-۲-۲- عملکرد ستاد مبارزه با مواد مخدر در حوزه توسعه مشارکت های مردمی و سازمان های مردم نهاد ۱۲۱

۴-۲-۲-۳- عملکرد ستاد مبارزه با مواد مخدر در حوزه فرابخشی و ستادی ۱۲۳

۴-۲-۳- موانع و مشکلات پیش روی ستاد مبارزه با مواد مخدر در امر پیشگیری ۱۲۴

فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهادات ۱۲۶

۵-۱-نتیجه‌گیری ۱۲۷

۵-۲-پیشنهادات ۱۳۰

منابع ۱۳۳

 

چکیده

نقش سازمان های مردم نهاد در پیشگیری از بزهکاری جوانان ، یکی از جلوه های مشارکت جامعه مدنی در پاسخ دهی پیشگیرانه به پدیده مجرمانه یا به عبارتی پیشگیری مشارکتی است که خود یکی از مراحل اجرای سیاست جنایی مشارکتی به شمار می شود. پیشگیری از جرم و بزهکاری، اولین و کم مناقشه ترین عرصه سیاست جنایی است که در آن مشارکت مردم و سازمان های مردم نهاد، مطرح و عملی شده است. سازمان های مردم نهاد، مهم ترین ابزار جامعه مدنی در نهادینه کردن و تعمیق مشارکت های مردمی در عرصه های مختلف از جمله پیشگیری از جرم محسوب می شوند و امروزه در پرتو پیدایش و اجرای سیاست جنایی مشارکتی، جایگاه برجسته ای در این زمینه دارند. به نحوی که به یکی از ارکان اصلی و فعال شوراهای پیشگیری از جرم کشورهای مختلف تبدیل شده اند. امروزه تمام رویکردهای پیشگیری از بزهکاری جوانان از نظر جرم شناسان و برنامه های سیاست جنایی کشورهای مختلف بر مشارکت جامعه مدنی به ویژه سازمان های مردم نهاد در این زمینه تاکید دارند. در ایران اگرچه به علت فقدان برنامه و قانون جامع پیشگیری از جرم، جایگاه مشارکت و نقش آفرینی این نوع سازمان ها در این زمینه دقیقا تبیین نشده است، مع الوصف آن ها می توانند در تمام عرصه هایی که برای مشارکت جامعه مدنی در پیشگیری از جرم وجود دارد ایفای نقش داشته باشند که شامل سه نقش آموزشی، حمایتی و نظارتی است.

واژگان کلیدی: سازمان های مردم نهاد، سیاست جنایی، سیاست جنایی مشارکتی، پیشگیری از بزهکاری جوانان.

 

فصل اول: کلیات پژوهش

 

۱-۱-مقدمه

پیشگیری از جرم بزهکاری، پیشینه ای به قدمت حقوق کیفری دارد و حتـی فراتر از آن می توان گفت که قدمت آن به زمان پیدایش اولین قفل و کلید بر می گردد. مسئله پیشگیری از بزهکاری نوجوانان در گرایش به مواد مخدر امروزه از گذرگاه های متعدد در تمام جوامع مورد توجه است. با اینکه به تکمیل مداوم تربیت درمان آنها همت می گمارند و سعی بلیغ در این راه به کار می برند، متأسفانه گسترش گرایش نوجوانان به مواد مخدر به و ظهور رفتارهای نوین ضد اجتماعی آنان موجب نگرانی روزافزون متخصصان و عامه مردم جهان است(کی نیا: ۱۳۶۹، ۲۸۲).

در زمینه پیشگیری از گرایش به موادمخدر در نوجوانان اغلب کشورها پیشگیری کیفری را کنار گذاشته اند و به بحث پیشگیری اجتماعی گام نهاده اند که مستلزم همکاری و مشارکت نهادهای جامعه مدنی از قبیل سازمانهای مردم نهاد است. پیشگیری از جرم و بزهکاری ابتدا صرفًا جنبه کیفری داشت. اما سیر تحول آن منجر به پیشی گرفتن و غالب شدن پیشگیری غیر کیفری و پیدایش «پیشگیری مشارکتی» مبتنی بر مشارکت جامعه مدنی در دوره معاصر شد که خود یکی از شاخه های اصلی «سیاست جنایی مشارکتی» به شمار می رود. به طور کلی در چند دهه اخیر، رشد روز افزون و لجام گسیخته پدیده مجرمانه همراه با ظهور اشکال و حجم های نوین بزهکاری مواد مخدر، بحران ناتوانی و ناکارایی نظام عدالت کیفری برای مقابله با آن و لزوم غلبه بر این بحران و سایر عوامل اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و جرم شناختی باعث جلب توجه به واقعیت مشارکت جامعه مدنی در برنامه های سیاست جنایی به ویژه در کشورهای غربی و ظهور گرایش جدید آن تحت عنوان «سیاست جنایی مشارکتی» شده است. سیاست جنایی مشارکتی مبتنی بر مشارکت هرچه وسیع تر و فعال ارکان مختلف جامعه مدنی بخصوص مردم و نهادهای مردمی از قبیل سازمانهای مردم نهاد در مراحل مختلف سیاست جنایی از جمله مرحله پیشگیری از جرم و بزهکاری است. شاید بتوان گفت اولین و کم مناقشه ترین مرحله سیاست جنایی که در آن مشارکت جامعه مدنی مطرح و مورد تأکید قرار گرفت. همین مرحله پیشگیری از جرم و بزهکاری می باشد. البته انسان از گذشته برای جلوگیری از بزهدیدگی و حفظ جان و مال و ناموس خود رأسًا مبادرت به پیشگیری از جرم کرده است، که مهمترین جنبه آن دفاع مشروع شخصی است، که هنوز هم مورد تأیید رسمی تمام نظام های کیفری است و سیاست جنایی نیز به آن توجه دارد. اما پیشگیری مشارکتی چیزی فراتر از اقدام های فردی شهروندان را می طلبد و آن مشارکت سنجیده، هماهنگ، مطلوب، هدفمند و نهادینه جامعه مدنی دربرنامه های پیشگیری از جرم است، که عمدتًا بر اقدامات جمعی و نهادینه جامعه مدنی به ویژه درقالب نهادها و تشکلهای مردمی تکیه می کند. طلیعه توجه تدریجی به اندیشه مشارکت جامعه مدنی در پیشگیری از جرم و بزهکاری را می توان در تولد جرم شناسی پیشگیری و پیشرفت و تحول آن دانست که زمینه تحقق این موضوع درجرم‌شناسی نوین و سیاست جنایی را فراهم آورد. لیکن نباید فراموش کرد که مکتب دفاع اجتماعی و تأکید آن بر پیشگیری، حمایت و بازپذیری به جای سرکوبی و مجازات و برنامه های اصلاحی آن نظیر کیفرزدایی، قضا زدایی، جانشین‌های زندان و بزه دیده شناسی عمال تأثیر بهسزایی در ظهور و تحول این اندیشه داشته است(مارک آنسل: ۱۳۷۵، ۱۳۱).

ما باید گفت که در دوره معاصر با طرح و اجرای رویکردهای جدید پیشگیری از جرم و بزهکاری، یعنی پیشگیری اجتماعی و پیشگیری وضعی و رویکردهای تلفیقی آنها نظیر پیشگیری محلی و پیشگیری چند عاملی بسترهای الزم برای پیشگیری مشارکتی کاملًا فراهم شد. اهمیت یافتن پیشگیری مشارکتی با توجه به تحولات سیاست جنایی و ابزارهای اجرایی آن در دوره معاصر همچنین باعث جلب توجه و تمایل سازمانهای بین المللی و در رأس آنها سازمان ملل متحد به عنوان گسترده ترین، فراگیرترین و مهمترین سازمان بین المللی و جهانی به این مقوله مهم و کارساز شده است. سازمان ملل متحد در سیر تکامل سیاست جنایی خود، جایگاه مهمی برای مشارکت مردم در پیشگیری و مهار جرم و بزهکاری به رسمیت شناخته و ضمن توصیه سیاست جنایی مشارکتی در این زمینه در جهت پیشبرد آن در سطح دولتهای عضو به تدوین و تصویب اصول راهبردی آن در طی اسناد برخی کنگره‌های پنج سالانه درباره پیشگیری از جرم و اصالح مجرمین پرداخته است. اولین بار در سومین کنگره سازمان ملل متحد در این باره، موضوع مشارکت فعال مردم و نیروهای اجتماعی در برنامه پیشگیری از جرم و بزهکاری مورد بحث و بررسی قرارگرفت. سپس چهارمین کنگره که در اوت ۱۹۷۰ در شهر کیوتو ژاپن برگزار شد و برای اولین بار اعلامی های در مورد پیشگیری از جرم و بزهکاری صادر کرد به این موضوع پرداخت(فتح اللهی: ۱۳۷۶، ۸۵).

اما اعلامیه کنگره ششم، برگزار شده در کاراکاس ونزوئلا در سال ۱۹۸۰ که در ۱۵ دسامبر ۱۹۸۰ طی قطعنامه ای به تصویب مجمع عمومی سازمان ملل متحد رسید بر ضرورت تجدید نظر در راهبردهای رسمی مبارزه با جرم و بزهکاری، که منحصرًا برمعیارهای حقوقی– کیفری استوار است و توجه به مشارکت مردم در پیشگیری از این موضوع تأکید کرد و بنابراین اولین سند سازمان ملل متحد است، که سیاست جنایی مشارکتی در امر پیشگیری از جرم و بزهکاری را رسمًا اعلام داشت. طرح اقدام میلان که در کنگره هفتم در سال ۱۹۸۵ به تصویب رسید نیز بر تلاش دولتهای عضو برای شرکت دادن مردم در مبارزه با بزهکاری و پیشگیری از جرم تأکید نمود(نجفی ابرندآبادی: ۱۳۷۵، ۳۲۵).

درهمین راستا در کنگره هشتم[۱] و اعلامیه پایانی آن به موضوع مشارکت مردم در امر پیشگیری از جرم و بزهکاری پرداخت. کنگره نهم[۲]در راهبردهای پیشگیری از جرم و بزهکاری موضوع توصیه نامه های راجع به چهار موضوع مهم خود به مشارکت شهروندان و تشکلهای مردمی در پیشگیری از جرایم خشونت آمیز و بزهکاری نوجوانان و جوانان تأکید کرد و طی آن خانواده، مدرسه، مذهب و تشکلهای مردمی هرکشور را از عوامل مؤثر درسالم سازی اجتماعی و پیشگیری از جرم و بزهکاری اعلام نمود( فتح اللهی: پیشین، ۱۹۵).

اصول راهبردی یا قواعد ریاض به عنوان اصول راهبردی سازمان ملل متحد برای پیشگیری از بزهکاری اطفال و نوجوانان که بنا به توصیه کنگره هشتم طی قطعنامه ای در ۱۴ دسامبر ۱۹۹۰ به تصویب مجمع عمومی سازمان مذکور رسید نیز مشارکت وسیع مردم و نهادهای مختلف اجتماعی در امر پیشگیری از بزهکاری کودکان و نوجوانان را طی یک «سیاست جنایی افتراقی» ناظر بر کودکان و نوجوانان بزهکار توصیه و تأکید می کند(عباچی: ۱۳۸۰، ۲۲).

کنگره دهم که در آوریل ۲۰۰۰ میلادی در وین اتریش برگزار شد و محور آن پیشگیری از جرم و بزهکاری در تمامی ابعاد وجودی و مشارکت فعال جامعه در پیشگیری از وقوع و تکرار بزه بود به این موضوع توجه بیشتری کرد وکارگاه آموزشی و کار گروه کارشناسی در این زمینه تشکیل داد. در کار گروه آموزشی که برشناسایی بهترین الگوهای رویه مشارکت جامعه مدنی در پیشگیری از جرم و بزهکاری و چگونگی بهره برداری کشورها و جوامع محلی ازتجربیات موفقیت آمیز پیشگیری از جرم متمرکز بوده موضوعات جالبی راجع به مشارکت مردم در پیشگیری اجتماعی از جرم و بزهکاری مورد بحث و بررسی قرار گرفت و به نتایج خوبی و توصیه های مناسبی در این خصوص منجر شد. در اجلاس گروه کارشناسی طرحی تحت عنوان «عناصر مسئول پیشگیری از جرم» مطرح شد که درآن اصول اساسی این طرح از جمله اصل رویکرد چند عاملی پیشگیری از جرم و بزهکاری مورد توجه قرار گرفت که شامل مشارکت کلیه اعضای جامعه به عنوان شرکای تام و اساسی در همه مراتب طراحی و اجرای یک برنامه پیشگیری از جرم و بزهکاری است. همچنین تأکید شد که دولتهای عضو باید شوراهای خاص پیشگیری از جرم یا دیگر نهادهای مشابه با مشارکت سازمانهای مردم نهاد و صاحبان مشاغل و بخشهای حرفه ای و خصوصی را در سطوح محلی، منطقه ای و ملی ایجاد کنند. در سند نهایی این کنگره نیز تأکید شد، که اقدام مؤثر برای پیشگیری از جرم و بزهکاری و عدالت کیفری مستلزم مشارکت عوامل و شرکای مختلف شامل دولتها، مؤسسات بین المللی، بین منطقه ای، محلی، ملی، سازمانهای بین دولتی، سازمانهای غیردولتی و بخشهای مختلفی از جامعه مدنی از جمله رسانه های گروهی و بخشهای خصوصی و همچنین شناسایی نقشها و همکاری های مربوط آنها است(رسمتی: ۱۳۰، ۵۸۲).

سازمانهای مردم نهاد (سمن ها) یا به عبارتی سازمانهای غیردولتی که در رویکردهای معاصر پیشگیری از جرم و بزهکاری و کنگره های مذکور سازمان ملل متحد بر مشارکت آنها در پیشگیری از جرم و بزهکاری تأکید شده است، یکی از مصادیق مهم تشکل ها و نهادهای جامعه مدنی به شمارمی روند که نقش و جایگاه مهمی در برنامه های سیاست جنایی مشارکتی ایفا می کنند. این نهادها امروزه در برنامه های پیشگیری از جرم و بزهکاری در بسیاری از کشورهای جهان جایگاه برجسته ای دارند به نحوی که از ارکان و اعضای اصلی و فعال شوراهای پیشگیری از جرم کشورهای مختلفی محسوب می گردند. امروزه ارتباط مردم با حکومت و دستگاه های دولتی و مشارکت هر چه بیشتر مردم از طریق این نهادهای جامعه مدنی صورت می گیرد و بدین لحاظ عامل اصلی تعمیق و نهادینه کردن مشارکت جامعه مدنی در عرصه های مختلف از جمله سیاست جنایی و پیشگیری از جرم و بزهکاری به شمار می روند. بنابراین وجود آنها از مظاهر و لوازم اصلی و اساسی جامعه مدنی در دنیای امروز است و تعداد و گستردگی آنها معیار سنجش مشارکتهای مردمی در جوامع مختلف قلمداد می شود. امروزه جرم‌شناسان در زمینه پیشگیری از بزهکاری جوانان بر استفاده از ساز و کار «عدالت ترمیمی» تأکید می کنند که مبتنی بر حل مشکل گرایش جوانان به مواد مخدر با تکیه بر مشارکت جامعه مدنی به ویژه سازمانهای مردم نهاد است(نجفی ابرندآبادی: پیشین، ۲).

سازمان های مردم نهاد از قابلیتها، توانائیها و ظرفیتهای فراوان و قابل توجهی برای پیشگیری از گرایش نوجوانان و جوانان به مواد مخدر برخوردار هستند به نحوی که می توانند در تمام عرصه هایی که برای مشارکت جامعه مدنی در این زمینه قابل تصوراست نقش آفرینی کنند، که در این پژوهش به نقش این سازمان ها خواهیم پرداخت.

۱-۲-بیان مسئله

اعتیاد به مواد مخدر و روان گردان و جرایم مرتبط با آن در میان نوجوانان از پدیده های اجتماعی انسانی است که جوامع بشری از دیرباز تاکنون با آن دست و پنجه نرم کرده اند. این امر به خصوص در قرن حاضر و به دنبال گذار از زندگی سنتی به زیست صنعتی و گسترش شهرنشینی و چالش های آن روبه رشد و نمایان تر است. در چنین وضعیتی صرف بکارگیری اقدامات سرکوبگرانه و واکنش های کیفری در جهت مقابله و مبارزه با  پدیده‌ی بزهکاری نه کافی بوده و نه نتایج مطلوب و مورد نظر را به دست خواهد داد، لذا بهره جستن از اقدامات پیشگیرانه و ابزارهای غیر کیفری و کنشی در جهت کاستن اعمال مجرمانه و کاهش هزینه های گزاف نظام عدالت کیفری ضروری می باشد. معضل مواد مخدر و روان گردان و جرایم مربوط به آن، از آن دسته از جرایمی است که همواره به انسان آسیب زده و آن را به ورطه ی هلاکت و نابودی کشانده است. شاید در بادی امر و آنگاه که شرکت های اروپایی و به ویژه انگلیسی در پی کسب منافع و جذب سود سرشار حاصل از مواد مخدر به ایجاد بنگاه‌ها و تجارتخانه‌ها دست زدند،  از اثرات مخرب و جبران ناپذیر فعالیت خود که در دراز مدت گریبان گیر خود شده و به صورت یک معضل بین‌المللی درآمد ناآگاه بودند. ایران نیز به عنوان عضوی از اعضای جامعه بشری با مواد مخدر و روان گردان و جرایم ناشی از آن روبرو بوده وتلاش های حقوقی وغیر حقوقی برای مقابله با آن اتخاذ کرده است. به عبارت دیگر وجود مواد مخدر و اعتیاد آور در میان گروه های بزرگ انسانی در تاریخ ایران معاصر و تجارت و قاچاق مواد افیونی طی یک و نیم قرن اخیر از نقطه ی آغازین آن در سال ۱۲۳۰ شمسی، موجب شد تا سازمان ها و نهادهای مختلفی با این معضل درگیر شده و در جهت پیشگیری و مقابله با آن گام بردارند. اما آنچه در این پیشگیری از اهمیت ویژه ای برخوردار است لزوم توجه به چند وجهی بودن پدیده اعتیاد و جرایم مواد مخدر و روان گردان و تاثیر عوامل گوناگون در شکل گیری آن می باشد که سبب می شود تا در پیشگیری از اعتیاد به مواد مخدر و روان گردان و جرایم مرتبط با آن، نگاه یکسونگر و تک عاملی نهی شده و به یک رویکرد مشارکتی و بین نهادی امر شود و دیگر سازمان های مردم نهاد را در این موضوع دخالت داد. امروزه با توسعه ی دانش و رویکردهای مدیریتی، رویکرد مشارکتی و چند نهادی در پیشگیری از جرم یکی از اجزای اصلی سیاست گذاری کشورها را شکل داده و موجب شده است تا دولت ها در سیاست گذاری های کلان خود در پیشگیری از جرم، سهم نادیده گرفته شده ی بخش های غیر دولتی، نهاد های اجتماعی و مشارکت های مردمی را باز شناخته و برنامه های پیشگیری از جرم را بر پایه ی مشارکت تمامی دست اندرکاران و متولیان امور فرهنگی، مذهبی، سلامت جامعه و نهادهای غیر دولتی و آحاد مردم، و هماهنگی و همسویی این تلاش‌ها با بخش‌های دولتی استوار کنند. در ایران نیز چنین رویکردی مدتی است که برای پیشگیری از جرم به طور کلی و جرایم مواد مخدر و روان گردان به طور خاص پذیرفته شده است، تشکیل ستاد مبارزه با مواد مخدر یکی از همین تلاش هاست. از این رو پژوهش پیش رو بر آن است تا با توجه به نقش هر یک از سازمان ها و نهادهای مربوط، میزان و نحوه ی مشارکت آن ها با یکدیگر، به توصیف و نقد وضع موجود و مشکلات پیش رو پرداخته و پیشنهاداتی را در این زمینه ارائه دهد و در پایان تاثیر سازمان های مردم نهاد را در خصوص پیشگیری از مصرف نوجوانان به مواد مخدر مورد تحلیل و ارزیابی قرار دهد.

۱-۳- پیشینه تحقیق

در طی چند دهه ی اخیر شاهد ظهور اندیشه هایی در جرم شناسی هستیم که مرکز ثقل فعالیت های خود را بزهکار، بزه دیده، واکنش نهادهای دولتی و واکنش عموم مردم و نهادهای غیر دولتی قرار داده است، تجلی این اندیشه ها را می توان در مباحث پیشگیری از جرم یافت. در این حین، رویکرد چند نهادی به پیشگیری از جرم که مبتنی بر مشارکت و تعامل نهادهای رسمی و غیر رسمی است، شاخه ای نوپا از همان اندیشه های فوق الذکر می باشد که بواسطه ی همین نوپایی ونوظهور بودن، کمتر مورد توجه محققین و پژوهشگران قرار گرفته است، خصوصاً آنجا که رویکرد چند نهادی به طور خاص و موردی، به پیشگیری برخی از جرایم پر اهمیت می پردازد. ازاین رو هرچند در زمینه ی مواد مخدر که از جمله ی همان جرایم پر اهمیت می باشد، طرح ها و پژوهش های زیادی انجام گرفته که در ذیل به تعدادی از آنان اشاره خواهد شد، لیکن تا جایی که بررسی شد، تاکنون پژوهشی با این عنوان و با چنین مدل و الگویی در رابطه با مواد مخدر و روان گردان صورت نپذیرفته است، لذا پژوهشگر حاضر بر آن است تا با انجام این پژوهش گامی موثر در در زمینه ی بررسی تاثیر سازمان های مردم نهاد بر پیشگیری از جرایم مواد مخدر برداشته و خلاء موجود را برطرف سازد.

  1. در سال ۱۳۹۲ مقاله با عنوان نقش سازمان های مردم نهاد (NGOs)در مدیریت پیشگیری از وقوع جرم توسط جلال کمالی رنجبر در فصلنامه دانش انتظامی هرمزگان به چاپ رسید وی بیان نمود که، نقش پلیس در کشور به عنوان عامل حفاظت از امنیت، پیشگیری از جرم، اعمال قانون و حراست از ارزش‌های حاکم بر جامعه برابر مقررات می باشد و نیز فعالیت های خیلی از سازمان‌های مردم نهاد، پیشگیرانه و در راستای اهداف کلی پلیس و نظام مقدس اسلامی است. بنابراین همکاری و تعامل پلیس با سازمان های مردم نهاد می تواند نقش بسزایی در پیشبرد ماموریت های نیروی انتظامی استان داشته باشد.
  2. مقاله ارزیابی میزان مشارکت مدنی در پیشگیری از جرم با تأکید بر سرقت توسط سیامک فتح اللهی و همکاران در سال ۱۳۹۳ در فصلنامه دانش انتظامی خراسان شمالی به چاپ رسید. وی بیان داشت که، کنترل جرم و مهار بزهکاری، اصلی ترین دغدغه نظام عدالت کیفری را تشکیل می دهد که پلیس به عنوان بخش مهمی از این نظام محسوب می گردد. در چنین وضعیتی صرف به کارگیری ابزارهای کیفری در جهت مقابله و سرکوب بزهکاران، مؤثر نبوده و به همین دلیل، نظام سیاست جنایی مختلف، به بهره جستن از ابزارهای پیشگیری غیر کیفری روی آورده اند. از طرفی پلیس به تنهایی و بدون مشارکت مردم و سایر نهادهای دولتی و غیردولتی نمیتواند در پیشگیری جرم موفق باشد.
  3. فرهاد رفیعی در پایان نامه کارشناسی ارشد خود با عنوان نقش سازمان های مردم نهاد جوانان در توسعه ملی ورزش در سال ۱۳۹۱ در دانشگاه دانشگاه ازاد اسلامی واحد تهران مرکزی به چاپ رسیدو وی بیان داشت که، امروزه سازمان‌های مردم نهاد به عنوان مهمترین بخش جوامع مدنی به حساب می‌آیند. توانایی‌ها و تأثیرگذاری این سازمان‌ها در حدی است که به جد می‌توان سازمان‌های مردم نهاد را بازوان دولت‌ها و عاملان توسعه و پیشرفت جامعه قلمداد نمود. یکی از حوزه‌های مهم که امروزه سازمان‌های مردم نهاد برای توسعه‌ی آن تلاش می‌کنند، حوزه‌ی ورزش و فعالیت‌های بدنی است که در چند دهه‌ی اخیر، توانسته‌اند در تعامل با دولت، ضمن صرفه‌جویی بسیار زیاد در هزینه‌ها، موجب توسعه‌ی بسیار سریع در ورزش شوند. ولی همیشه این سوال مطرح بود که در ایران نحوه‌ی همکاری و تعامل سازمان‌های مردم نهاد با دولت در چگونه است؟ از این رو این پژوهش با هدف بررسی «نقش سازمان‌های مردم نهاد در توسعه‌ی ملّی ورزش» تدوین گردید.

۴.مقاله تحلیل عملکرد سازمانهای مردمنهاد در حوزه مبارزه با اعتیاد و مواد مخدر، با نگاه عاملیت ـ ساختار توسط حمید جلالی پور در سال ۱۳۹۲در فصلنامه علمی پژوهشی رفاه اجتماعی به چاپ رسید. عنوان شد که، نقش و اثرگذاری سمنها و منابع و سرمایهای که در اختیار دارند و همچنین، موانع پیش روی فعالیت آنها را به صورت دسته بندی شده ارائه کرده است. براساس نتایج این تحقیق، برای تأثیرگذاری مؤثر سمنها در مبارزه با اعتیاد و مواد مخدر بر پیشنهادهایی همچون افزایش مشارکت مردم و انجام اقدامات فرهنگی در عرصه پیشگیری و همچنین، پشتیبانی جدی ستاد مبارزه با مواد مخدر در راستای رفع موانعی همچون عدم نبود وحدت در حوزه درمان، ناهماهنگی بین دستگاه های دولتی و حضور ستاد به مثابه عاملی تأثیرگذار در ایجاد همکاری مناسب میان دولت و NGOهای فعال، تاکید شده است.

۱-۴-سوال های تحقیق

سوالات پژوهش را در دو دسته اصلی و فرعی می توان بیان نمود:

۱-۴-۱- سوالات اصلی

سازمان‌های مردم نهاد چه تاثیری بر پیشگیری از گرایش نوجوانان به مصرف مواد مخدر دارند؟

۱-۴-۲- سوالات فرعی

-سازمان های مردم نهاد موجود در زمینه پیشگیری مواد مخدر با چه مشـکلات وموانعی روبرو هستند؟

۱-۵-فرضیه های تحقیق

با توجه به سوالات مطرح شده فرضیات تحقیق به قرا زیر می توان مطرح نمود:

۱-۵-۱- فرضیه اصلی

در سیاست گذاری پیشگیری از جرایم مواد مخدر، فعالیت نهاد هـای دولتـی غیردولتی، مردمـی (سازمانهای مردم نهاد) و اجتمـاعی در قالـب بیـان شـرح وظایف و اختیارات و شفاف سازی محدوده‌ی عملکرد آن ها در چارچوب قوانین و مقررات هماهنگ و همسو می‌شود و درمرحله اجرا، نهادهای فرابخشی با محوریت ستاد مبارزه با مواد مخدر فعالیتهای بخشی را کنترل و هماهنگ می کنند.

۱-۵-۲-فرضیه فرعی

عدم شفافیت محدوده تکالیف و اختیارات آنان، عدم مرزبندی مداخلات نهادها و نیز توقف ستاد مبارزه با مخدر در روش آیین نامه نویسی و عدم وجود مدیریتی مناسب جهت عملیاتی کردن مدل پیشگیرانه چند نهادی از مشکلات و  موانع پیش روی رویکرد چند نهادی موجود به پیشگیری از جرایم مواد مخدر می باشد.

۱-۶-اهداف تحقیق

بررسی نهادهای مسئول و نقش آفرین در زمینه پیشگیری از اعتیاد و مصرف مواد مخدر و جرایم حاصل از آن و تتبع در خصوص پیشگیری چند نهادی در این راستا، جهت هماهنگ کردن فعالیت ها و همسویی آنان، هدف از این تحقیق می باشد.

 

 

تعداد صفحه : ۱۵۱

قیمت : بیست و هفت هزار تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        ***        [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  *** ***

پایان نامه بررسی امکان صدور حکم حجر افراد معتاد به مواد مخدر و روانگردان

گرایش :حقوق خصوصی

عنوان : بررسی امکان صدور حکم حجر افراد معتاد به مواد مخدر و روانگردان

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد بین الملل خلیج فارس

 

پایان ­نامه کارشناسی ارشد رشته حقوق خصوصی

عنوان:

بررسی امکان صدور حکم حجر افراد معتاد به مواد مخدر و روانگردان

استاد راهنما:

دکتر قاسم خادم رضوی

زمستان ۱۳۹۴

 

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

 

فهرست مطالب

چکیده: أ‌

فصل نخست: کلیات تحقیق ۲

۱-۱-بیان مسئله: ۵

۱-۲- اهمیت وضرورت انتخاب موضوع: ۵

۱-۳- ادبیات یا پیشینه تحقیق: ۵

۱-۴- اهداف تحقیق: ۶

۱-۵- اهداف نظری: ۶

۱-۶-  اهداف کاربردی: ۶

۱-۷- سوالات تحقیق: ۶

۱-۸- فرضیه‌های تحقیق: ۷

۱-۹- روش تحقیق: ۷

فصل دوم: موضوع شناسی ۸

۲-۱-مفهوم اعتیاد و معتاد ۱۰

۲-۱-۱-مفهوم اعتیاد ۱۰

۲-۱-۲-مفهوم معتاد ۱۲

۲-۲-وضعیت حقوقی اعتیاد در کنوانسیون ۱۹۸۸ ۱۳

۲-۳- وضعیت حقوقی اعتیاد در ایران ۱۴

۲-۴- وضعیت حقوقی اشخاص معتاد  در برخی کشورهای دیگر ۱۶

۲-۵-تاریخچه اعتیاد به مواد مخدر ۲۱

فصل سوم: انواع مواد  مخدر و روانگردان ۲۴

۳-۱-انواع مواد مخدر ۲۶

۳-۲- مواد داخلی وخارجی ۲۶

۳-۳-طبقه بندی مواد اعتیاد آور ۲۸

۳-۳-۱- انواع مواداعتیاد آور ۲۹

۳-۳-۲-مواد از نوع دیگر ۴۸

۳-۴-آثار مواد مخدر بر فرد ۵۱

۳-۴-۱-مواد مختل کننده حواس پنجگانه ۵۱

۳-۴-۲-عوارض روانی و جسمانی مواد مخدر. ۵۲

۳-۴-۳-مواد شادی بخش و انرژی زا ۵۴

۳-۴-۴- مواد زایل کننده عقل ۵۴

فصل چهارم: بررسی ویژگی‌های فرد معتاد با افراد سفیه و مجنون ۵۶

۴-۱-تطبیق فرد معتاد بر فرد سفیه ۵۸

۴-۱-۱- ویژگی های فرد سفیه ۵۸

۴-۱-۲-  تعریف سفیه ۵۸

۴-۱-۳-مبنای حجر سفیه ۶۲

۴-۲- ویژگی‌های فرد معتاد ۶۸

۴-۳-نظریه قطعی پزشکی قانونی در خصوص افراد معتاد ۷۰

۴-۴- تطبیق عنوان سفیه با فرد معتاد ۷۱

۴-۴-۱-نمودار شکلی افراد سفیه ومعتاد ۷۴

۴-۵-تطبیق فرد معتاد با فرد مجنون ۷۵

۴-۵-۱-مفهوم جنون وانواع آن ۷۵

۴-۵-۲- تعریف لغوی و اصطلاحی مجنون ۷۶

۴-۵-۳-ویژگی های جنون ادواری ۷۶

۴-۵-۴-معاملات جنون ادواری ۷۷

۴-۶-مقایسه فرد معتاد با فرد مجنون ۷۷

۴-۶-۱-مقایسه و تطبیق ۷۸

۴-۶-۲-نمودارتطبیق فرد معتاد با مجنون ۷۸

۴-۶-۳- انتصاب جنون ادواری به افراد معتاد ۷۹

فصل پنجم : معاملات افراد معتاد و تاثیر اعتیاد برنقض حقوق افراد معتاد به مواد مخدر و روانگردان ۸۲

۵-۱-معامله افرد سفیه ومجنون ۸۴

۵-۱-۱-معاملات افراد سفیه ۸۴

۵-۱-۲-معاملات افراد مجنون ۸۶

۵-۱-۳- معاملات مجنون دایمی ۸۶

۵-۱-۴- معاملات مجنون ادواری ۸۷

۵-۲- تطبیق معاملات ۸۸

۵-۲-۱- تاثیر نوع مواد در وضعیت فرد معتاد ۸۸

۵-۳-معاملات افراد معتاد ۸۹

۵-۳-۱-اعتبار معامله با اشخاص معتاد ۸۹

۵-۳-۲- رضای فرد معتاد ۹۰

۵-۳-۳- اهلیت فرد معتاد ۹۱

۵-۳-۴-وضعیت حقوقی این معاملات ۹۱

۵-۴-نقض حقوق معتادین ۹۲

۵-۴-۱- برخی از حقوق افراد معتاد ۹۲

۵-۴-۲-معتاد و حق آموزش ۹۳

۵-۴-۳- معتاد و حق کار ۹۵

۵-۴-۴- معتاد و حق ازدواج ۹۷

۵-۴-۵- معتاد و حق درمان ۹۹

۵-۴-۶- معتاد و حق دادرسی عادلانه ۱۰۰

۵-۴-۷-معتاد و تبعید وی ۱۰۱

۵-۵-طریقه‌ی‌ صدور حکم حجر معتاد ۱۰۳

۵-۵-۱- شرایط ومدراک لازم ۱۰۴

۵-۵-۲- امتناع حضور معتاد در نزد پزشکی قانونی ۱۰۴

۵-۵-۳- طریقه‌ی خروج معتاد از حالت حجر ۱۰۵

نتیجه گیری: ۱۰۶

پیشنهاد‌ها ۱۰۷

الف: پیشنهادات ۱۰۷

منابع مآخذ: ۱۰۹

 

چکیده:

در قانون مدنی افراد محجور به صورت محصور معین و مشخص شده لیکن مبنای حجر این افراد را در قانون نمی‌توان یافت و لاجرم باید به سراغ منابع فقهی و حقوقی معتبر در دیگر کتب مراجعه کرد از این رو نویسنده برای تبیین مبنای این حجر، ناچاراً به منابع فقهی و حقوقی مراجعه کرده تا این حقیقت را بررسی و واکاوی نماید، از آنجا که مبنای فقهی حجر افراد محجور به جهت حفظ اموال محجور، حفظ حقوق افراد واجب النفقه او و به جهت حفظ اموال جامعه اسلامی که اموال فرد سفیه جزیی از آن است می باشد لذا در این رساله در نظر داشته تا بررسی کرده که امکان صدور حکم حجر افراد معتاد به مواد مخدر و روانگردان وجود داشته یا نیاز به دلیل محکم و منابع موثق فقهی بوده که پس از انجام این تحقیق مشخص گردیده که امکان صدور حکم حجر این افراد با این دیدگاه که آنان افراد محجور بوده وجود نداشته ولی به نظر می‌رسد که با توجه به وضعیت خاص آنها از لحاظ جسمی و روحی و با توجه به اعلام نظریه اداره کل پزشکی قانونی کشور که این افراد سفیه بوده می‌توان آنها را محجور خواند لذا برای اثبات این امر نیاز به دلیل محکم فقهی یا حقوقی بوده که پس از تحقیق و تفحص هیچ گونه دلیل قابل استنادی حاصل نگردید.

واژه‌های کلیدی: محجور، اعتیاد، معتاد، مواد مخدر، روانگردان سفاهت، جنون.

فصل نخست: کلیات تحقیق

 

۱-۱-بیان مسئله: 
بر اساس ماده ۱۲۰۷ ق.م محجورین شامل سه دسته صغار، اشخاص غیر رشید ومجانین‌اند که نویسنده، در این پژوهش در نظر دارد با تبیین صفات و ویژگی های نهفته درافراد معتاد  و بررسی آثار سوء مصرف مواد مخدر بر این گونه افراد، به طوری که فرد معتاد در حالت نشئگی و یا خماری از شدت اعتیاد حاضر است که جام زرینی را در مقابل اندک مواد افیونی به ثمن ناچیز معامله کند و آن را به غیر واگذار کند و همچنین با تطبیق دادن عناوینی مانند سفیه و مجنون، بررسی نماید که امکان صدور حکم حجر این گونه افراد وجود دارد یا خیر؟ و معاملات این گونه افراد را مورد مطالعه و بررسی قرار دهیم ابتدا لازم است تا افراد معتاد را در یک نگاه تعریف نماییم. معتاد فردی است که در اثر استعمال مکرر ومداوم مواد مخدر وابستگی شدید به مصرف این مواد پیدا کرده به طوری که حالت وی چه در زمان نشئگی وچه در زمان خماری یک حالت غیر طبیعی و ناپایدار میباشد. حقوق موضوعه ایران در خصوص افعال واعمال  فرد معتاد هیچ‌گونه اشاره ای نکرده ومتاسفانه هیچ یک از حقوقدانان محترم ما تاکنون در خصوص این موضوع تحقیق یا مقاله منسجمی ننوشته وحتی فقهای عظام در منابع فقهی خود در خصوص این افراد و معاملات آنها ویا حتی در خصوص اهلیت این گونه افراد سخنی به میان نیاورده‌اند. در دادگاه‌های ما در خصوص این افراد رویه قضایی خاصی موجود نمی باشد، فقط در خصوص بحث کیفری این افراد نظراتی موجود می باشد که از بحث ما خارج می باشد.در این پژوهش ما می کوشیم تا شاید با تطبیق دادن صفات و ویژگی های  این گونه افراد با افراد مجنون وسفیه امکان صدور حکم حجر آنها را مورد بررسی قرار داده البته لازم به ذکر است که این کار درنگاه اول شاید کمی مشکل به نظر برسد؛  ابهامی که در این موضوع وجود دارد اینست که وضعیت حقوقی این افراد یعنی همان اهلیت آنها در حقوق موضوعه ما مشخص نیست، پس همان‌گونه که حقوق وظیفه دارد تا عدالت قضایی را در جامعه بشری رعایت کند باید ما بکوشیم تا با تصویب لوایح قانونی مربوط مبنی بر عدم اهلیت معتادان وافراد مشابه از حقوق آنها حمایت کنیم ونگذاریم حقوق این افراد ضعیف در جامعه از بین رود. البته فعلا قبل از بررسی و تحلیل مبنای اولیه حجر افراد محجور نمی توان گفت که افراد معتاد را می‌توان محجور شمورد یا خیر که این موضوع را در طول کار خواهیم دید. معتاد فردی است که در اثر استعمال مکرر ومداوم مواد مخدر وابستگی شدید به مصرف این مواد پیدا کرده به طوری که حالت وی چه در زمان نشئگی و چه در زمان خماری یک حالت غیر طبیعی و ناپایدار میباشد. حقوق موضوعه ایران در خصوص افعال واعمال  فرد معتاد هیچ‌گونه اشاره ای نکرده ومتاسفانه هیچ یک از حقوقدانان محترم ما تاکنون در خصوص این موضوع تحقیق یا مقاله منسجمی ننوشته وحتی فقهای عظام در منابع فقهی خود در خصوص این افراد و معاملات آنها ویا حتی در خصوص اهلیت این گونه افراد سخنی به میان نیاورده‌اند. در دادگاه‌های ما در خصوص این افراد رویه قضایی خاصی موجود نمی‌باشد، فقط در خصوص بحث کیفری این افراد نظراتی موجود می باشد که از بحث ما خارج می‌باشد. در این پژوهش ما می کوشیم تا شاید با تطبیق دادن صفات و ویژگی های  این گونه افراد با افراد مجنون وسفیه حکم حجربعضی از آنها را به اثبات برسانیم البته لازم به ذکر است که این کار درنگاه اول شاید کمی مشکل به نظر برسد؛ ولی در طول این کار خواهیم دید که نه چندان مشکل نیست بلکه با مقایسه ویژگی های موجود در افراد معتاد می توان این افراد را در زمره افراد محجور (سفیه و یا مجنون ادواری) شمرد و برای بعضی از آنها حکم حجر را صادر کرد. پس همان‌گونه که حقوق وظیفه دارد تا عدالت قضایی را در جامعه بشری رعایت کند باید ما بکوشیم تا با تصویب لوایح قانونی مربوط مبنی بر عدم اهلیت معتادان وافراد مشابه از حقوق آنها حمایت کنیم ونگذاریم حقوق این افراد ضعیف در جامعه از بین رود. البته در ادامه این رساله خواهیم گفت که منظور ما از افراد معتاد بعضی از این افراد می باشد نه بطور کلی تمام افراد معتاد که این  موضوع را بعداٌ شرح خواهیم داد.

۱-۲- اهمیت وضرورت انتخاب موضوع:

همان‌گونه که در قسمت قبل اشاره کردیم در فقه وحقوق موضوعه ما وضعیت حقوقی واهلیت این افراد مشخص نمی باشد. مگر نه این که کودک ودیوانه اهلیت معامله ندارند ومعامله ایشان بسته به مورد،غیر نافذ(صغیر ممیز) ویا باطل (صغیر غیر ممیز ومجنون) است؟ پس چرا معامله معتادی که از شدت اعتیاد حاضر است اموال ودارایی های خود را به عوض ناچیزی معامله کند باید صحیح ونافذ باشد؟ حتی اگر او مجبور نباشد وقصد داشته باشد آیا در شرایط عادی بعد از عودت هوش وحواس ، راضی به چنین معامله ای می باشد؟

پس در خود این وظیفه و ضرورت را دیده ام تا بعنوان یک حقوقدان قطره ای از دریای جامعه حقوقی کشور، از حقوق این گونه افراد ضعیف که روزانه حقوق آنها بعلت فقدان رضای معتدل از بین می رود بپا خواسته واز آنها حمایت نمایم.

۱-۳- ادبیات یا پیشینه تحقیق:

با توجه به تحقیقات انجام شده توسط این جانب قبل از این پژوهش هیچ یک از فقهای عظام ویا حقوقدانان محترم به طور مستقل به چنین بحثی نپرداخته اند فقط یکی از نویسندگان معاصر اشاره ای به این نظریه کرده ولی متاسفانه در ادامه، آن را بدون نتیجه ویا بحث رها کرده است.[۱]

 

۱-۴- اهداف تحقیق:

اینک که بیان مسئله وضرورت آن بیان شده است باید اهداف این پژوهش را به طور مختصربه شکل ذیل بیان کنیم:

۱-۵- اهداف نظری:

۱-  بیان ومشخص کردن وضعیت حقوقی این افراد در حقوق موضوعه ایران؛

۲-  مشخص کردن وضعیت خاص معاملات این گونه افراد در حقوق موضوعه ایران؛

۳-  امکان صدور حکم حجر این گونه افراد با تطبیق دادن به افراد سفیه یا مجنون.

۱-۶-  اهداف کاربردی:

تصویب لوایح قانونی مربوط مبنی بر عدم اهلیت افراد معتاد وتقدیم آن به مجلس شورای اسلامی جهت اصلاح ق . م  مفاد مواد  ۱۲۰۷ و ۱۲۰۸ .

۱-۷- سوالات تحقیق:

در هر مقاله یا رساله ای که نوشته می شود مبنای آن که نویسنده را وادار به این کار می کند شاید به‌ علت وجود همین سوالات مکرر در ذهن نویسنده ومحقق باشد در این پژوهش هم سوالاتی ذهن نویسنده را به خود مشغول کرده تا با این سوالات پژوهش فوق تکمیل گردد.

۱-  وضعیت حقوقی یا همان اهلیت افراد معتاد در حقوق ایران چگونه است؟

۲-  چگونه و به چه طریقی می توان این افراد را در زمره افراد محجور قلمداد کرد؟

۳-  افراد سفیه را می‌توان با افراد معتاد در یک راستا آورد وحکم آنها را درباره افراد معتاد جاری کرد؟

۴-  معاملات این افراد در حقوق ایران چه وضعیتی(صحیح، غیرنافذ ویا باطل) دارد؟

 

۱-۸- فرضیه‌های تحقیق:

در این قسمت فرضیه های تحقیق که حاصل مطالعات نویسنده در طول این پژوهش است را به مختصر ذکر می‌کنیم:

۱-  افراد معتاد به علت غیر عقلایی بودن معاملات خود در زمره افراد محجور می باشند؛

۲-  با مقایسه صفات و ویژگی های موجود در افراد سفیه می توان افراد معتاد را هم محجور دانست؛

۳-  در فرد سفیه عاقل بودن، غیر عقلایی بودن تصرف مال، واستمرار وجود دارد که هر سه ویژگی به طور کامل در فرد معتاد وجود دارد؛

۴-  درحقوق ایران وضعیت معاملات آنها مشخص نیست ولی می توان آنها را غیر نافذ دانست.

 

 

تعداد صفحه : ۱۲۵

قیمت : بیست و هفت هزار تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        ***        [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  *** ***

پایان نامه تاثیر سازمان های مردم نهاد بر پیشگیری از جرایم مواد مخدر

گرایش :جزا و جرم شناسی

عنوان :  تاثیر سازمان های مردم نهاد بر پیشگیری از جرایم مواد مخدر

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد قم

دانشکده ادبیات و علوم انسانی

 

پایان ­نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد

در رشته حقوق جزا و جرم شناسی

عنوان:

تاثیر سازمان های مردم نهاد بر پیشگیری از جرایم مواد مخدر

تابستان ۱۳۹۵

 

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

 

فهرست مطالب

چکیده ۱

کلیات پژوهش ۲

مقدمه ۲

بیان مسئله ۷

پیشینه تحقیق ۹

سوال های تحقیق ۱۱

سوالات اصلی ۱۱

سوالات فرعی ۱۱

فرضیه های تحقیق ۱۱

فرضیه اصلی ۱۲

فرضیه فرعی ۱۲

اهداف تحقیق ۱۲

روش تحقیق ۱۲

ساختار تحقیق ۱۳

فصل اول: مفاهیم و مبانی نظری سازمان های مردم نهاد ۱۵

۱-۱- مفاهیم سازمان های مردم نهاد و سیاست جنایی مشارکتی ۱۶

۱-۱-۱- مفهوم سازمان های مردم نهاد ۱۶

۱-۱-۲- سیاست جنایی مشارکتی ۱۹

۱-۱-۲-۱-مفهوم سیاست جنایی ۲۰

۱-۱-۲-۱-۱-مفهوم لغوی ۲۰

۱-۱-۲-۱-۲-مفهوم مضیق ۲۱

۱-۱-۲-۱-۳-مفهوم موسع ۲۱

۱-۱-۲-۲-انواع سیاست جنایی ۲۲

۱-۱-۲-۲-۱-سیاست جنایی تقنینی ۲۲

۱-۱-۲-۲-۲-سیاست جنایی قضایی ۲۳

۱-۱-۲-۲-۳-سیاست جنایی مشارکتی ۲۳

۱-۱-۳-رابطه سیاست جنایی مشارکتی و سازمان‌های مردم نهاد ۲۴

۱-۲- مفهوم ماده مخدر و روان گردان و جرایم ناشی از آن ۲۶

۲-۲-۱-مفهوم مواد مخدر ۲۷

۱-۲-۱-۱-مفهوم لغوی ۲۷

۱-۲-۱-۲-مفهوم حقوقی ۲۹

۱-۲-۲- مفهوم جرایم مواد مخدر و روان گردان ۳۰

۱-۲-۲-۱- اعتیاد ۳۱

۱-۲-۲-۲- حمل، نگهداری و اخفای مواد مخدر و روان گردان ۳۲

۲-۲-۲-۳- خرید، فروش، عرضه و توزیع مواد مخدر و روان گردان ۳۳

۱-۲-۲-۴- قاچاق مواد مخدر و روان گردان ۳۳

۱-۲-۲-۴-۱-مفهوم لغوی ۳۳

۱-۲-۲-۴-۲- مفهوم حقوقی ۳۴

فصل دوم: عملکرد و پیشگیری از طریق سازمان های مردم نهاد ۳۹

۲-۱-مفهوم پیشگیری و انواع کنشی آن ۴۱

۲-۱-۱-تعریف پیشگیری از جرم ۴۱

۲-۱-۱-۱-تعریف لغوی ۴۱

۲-۱-۱-۲-معنای اصطلاحی ۴۲

۲-۱-۱-۳-معنای موسع پیشگیری ۴۲

۲-۱-۱-۴-معنای مضیق پیشگیری ۴۳

۲-۱-۲-انواع پیشگیری از جرم ۴۳

۲-۱-۲-۱-پیشگیری اجتماعی ۴۴

۲-۱-۲-۱-۱- پیشگیری اجتماعی جامعه مدار ۴۴

۲-۱-۲-۱-۲- پیشگیری اجتماعی رشد مدار ۴۵

۲-۱-۲-۲-پیشگیری وضعی ۴۶

۲-۲-پیشینه فعالیت‌های مشارکتی در ایران ۴۷

۲-۳-وضعیت فعلی سازمانهای غیردولتی ۵۰

۲-۴-آشنایی با ساختار اداری معاونت امور سازمانهای مردم نهاد مرکز امور اجتماعی ۵۱

۲-۵-بنیان های نظری سازمان‌های مردم نهاد ۵۴

۲-۵-۱-زمینه‌های نظری سمن‌ها در غرب ۵۴

۲-۵-۲-زمینه‌های نظری سمن‌ها در دیدگاه اسلام ۵۶

۲-۶-نقش سازمان های مردم نهاد در توسعه امنیت ۵۸

۲-۶-۱-سازمان های مردم نهاد در نقش زمینه ساز ۵۹

۲-۶-۲-سازمان مردم نهاد در نقش عامل گسترش امنیت ۵۹

۲-۷-عوامل مؤثر سازمان‌های مردم نهاد بر امنیت ۶۰

۲-۷-۱-امنیت و آگاهی ۶۰

۲-۷-۲-امنیت و قانون مندی ۶۲

۲-۷-۳-امنیت و هویت ۶۳

۲-۷-۴-امنیت و مسئولیت پذیری ۶۴

۲-۷-۵-امنیت و اعتیاد ۶۶

۲-۷-۶-امنیت و گرایشات مذهبی ۶۶

۲-۸-مبانی نظری و دیدگاه‌ها ۶۷

۲-۸-۱-نظریه کنش اجتماعی ۶۷

۲-۸-۲-نظریه سرمایه اجتماعی ۶۸

۲-۸-۳-تئوری گروه مرجع-مورتن ۶۸

۲-۸-۴-دیدگاه شبکه اجتماعی ۶۹

۲-۸-۵-دیدگاه اعتماد اجتماعی ۶۹

۲-۸-۶-دیدگاه جامعه مدنی ۷۰

فصل سوم: سازمان های مردم نهاد و پیشگیری از گرایش به مواد مخدر   ۷۱

۳-۱-نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در پیشگیری جامعه‌مدار از گرایش جوانان به موادمخدر ۷۲

۳-۱-۱-فعالیت‌های آموزشی ۷۲

۳-۱-۲-فعالیت‌های حمایتی ۷۳

۳-۱-۳-فعالیت‌های نظارتی ۷۷

۳-۲-پیشگیری رشدمدار ۸۰

۳-۲-۱-برنامه‌های خانواده‌مدار و نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در اجرای آن   ۸۰

۳-۲-۱-۱-برنامه‌های خانواده مدار ۸۰

۳-۲-۱-۱-۱- برنامه دیدارهای خانگی زودهنگام ۸۰

۳-۲-۱-۱-۲- برنامه آموزشی والدین ۸۱

۳-۲-۱-۲- نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در اجرای برنامه‌های خانواده‌مدار   ۸۴

۳-۲-۱-۲-۱-آموزش مهارت های زندگی به والدین ۸۴

۳-۲-۱-۲-۲-آموزش مهارت‌های اجتماعی به جوانان و نوجوانان ۸۵

۳-۲-۲- برنامه‌های مدرسه‌مدار و نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در اجرای آن   ۸۷

۳-۲-۲-۱-نهاد مدرسه و پیشگیری رشدمدار ۸۷

۳-۲-۲-۲- نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در اجرای برنامه‌های مدرسه‌مدار   ۹۰

۳-۲-۲-۲-۱-برنامه های مبارزه با قلدری و زورگویی در مدارس ۹۰

۳-۲-۲-۲-۲-برنامه‌های تقویت مشارکت خانواده و مدرسه ۹۴

نتیجه‌گیری ۹۵

پیشنهادات ۹۸

منابع ۹۹

 

 

چکیده

نقش سازمان های مردم نهاد در پیشگیری از بزهکاری جوانان، یکی از جلوه‌های مشارکت جامعه مدنی در پاسخ دهی پیشگیرانه به پدیده مجرمانه یا به عبارتی پیشگیری مشارکتی است که خود یکی از مراحل اجرای سیاست جنایی مشارکتی به شمار می شود. پیشگیری از جرم و بزهکاری، اولین و کم مناقشه ترین عرصه سیاست جنایی است که در آن مشارکت مردم و سازمان های مردم نهاد، مطرح و عملی شده است. سازمان های مردم نهاد، مهم ترین ابزار جامعه مدنی در نهادینه کردن و تعمیق مشارکت های مردمی در عرصه‌های مختلف از جمله پیشگیری از جرم محسوب می شوند و امروزه در پرتو پیدایش و اجرای سیاست جنایی مشارکتی، جایگاه برجسته ای در این زمینه دارند. به نحوی که به یکی از ارکان اصلی و فعال شوراهای پیشگیری از جرم کشورهای مختلف تبدیل شده اند. امروزه تمام رویکردهای پیشگیری از بزهکاری جوانان از نظر جرم شناسان و برنامه های سیاست جنایی کشورهای مختلف بر مشارکت جامعه مدنی به ویژه سازمان های مردم نهاد در این زمینه تاکید دارند. در ایران اگرچه به علت فقدان برنامه و قانون جامع پیشگیری از جرم، جایگاه مشارکت و نقش آفرینی این نوع سازمان ها در این زمینه دقیقا تبیین نشده است، مع الوصف آن ها می توانند در تمام عرصه هایی که برای مشارکت جامعه مدنی در پیشگیری از جرم وجود دارد ایفای نقش داشته باشند که شامل سه نقش آموزشی، حمایتی و نظارتی است. در این خصوص می توان به نقش ستاد مبارزه با مواد مخدر اشاره داشت.

واژگان کلیدی: سازمان های مردم نهاد، سیاست جنایی، سیاست جنایی مشارکتی، پیشگیری از بزهکاری جوانان.

 

کلیات پژوهش

مقدمه

پیشگیری از جرم بزهکاری، پیشینه‌ای به قدمت حقوق کیفری دارد و حتـی فراتر از آن می توان گفت که قدمت آن به زمان پیدایش اولین قفل و کلید بر می گردد. مسئله پیشگیری از بزهکاری نوجوانان در گرایش به مواد مخدر امروزه از گذرگاه های متعدد در تمام جوامع مورد توجه است. با اینکه به تکمیل مداوم تربیت درمان آنها همت می گمارند و سعی بلیغ در این راه به کار می برند، متأسفانه گسترش گرایش نوجوانان به مواد مخدر به و ظهور رفتارهای نوین ضد اجتماعی آنان موجب نگرانی روزافزون متخصصان و عامه مردم جهان است(کی نیا: ۱۳۶۹، ۲۸۲).

در زمینه پیشگیری از گرایش به موادمخدر در نوجوانان اغلب کشورها پیشگیری کیفری را کنار گذاشته اند و به بحث پیشگیری اجتماعی گام نهاده اند که مستلزم همکاری و مشارکت نهادهای جامعه مدنی از قبیل سازمانهای مردم نهاد است. پیشگیری از جرم و بزهکاری ابتدا صرفًا جنبه کیفری داشت. اما سیر تحول آن منجر به پیشی گرفتن و غالب شدن پیشگیری غیر کیفری و پیدایش «پیشگیری مشارکتی» مبتنی بر مشارکت جامعه مدنی در دوره معاصر شد که خود یکی از شاخه های اصلی «سیاست جنایی مشارکتی» به شمار می رود. به طور کلی در چند دهه اخیر، رشد روز افزون و لجام گسیخته پدیده مجرمانه همراه با ظهور اشکال و حجم‌های نوین بزهکاری مواد مخدر، بحران ناتوانی و ناکارایی نظام عدالت کیفری برای مقابله با آن و لزوم غلبه بر این بحران و سایر عوامل اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و جرم شناختی باعث جلب توجه به واقعیت مشارکت جامعه مدنی در برنامه های سیاست جنایی به ویژه در کشورهای غربی و ظهور گرایش جدید آن تحت عنوان «سیاست جنایی مشارکتی» شده است. سیاست جنایی مشارکتی مبتنی بر مشارکت هرچه وسیع تر و فعال ارکان مختلف جامعه مدنی بخصوص مردم و نهادهای مردمی از قبیل سازمانهای مردم نهاد در مراحل مختلف سیاست جنایی از جمله مرحله پیشگیری از جرم و بزهکاری است. شاید بتوان گفت اولین و کم مناقشه ترین مرحله سیاست جنایی که در آن مشارکت جامعه مدنی مطرح و مورد تأکید قرار گرفت. همین مرحله پیشگیری از جرم و بزهکاری می باشد. البته انسان از گذشته برای جلوگیری از بزهدیدگی و حفظ جان و مال و ناموس خود رأسًا مبادرت به پیشگیری از جرم کرده است، که مهمترین جنبه آن دفاع مشروع شخصی است، که هنوز هم مورد تأیید رسمی تمام نظام های کیفری است و سیاست جنایی نیز به آن توجه دارد. اما پیشگیری مشارکتی چیزی فراتر از اقدام های فردی شهروندان را می طلبد و آن مشارکت سنجیده، هماهنگ، مطلوب، هدفمند و نهادینه جامعه مدنی دربرنامه های پیشگیری از جرم است، که عمدتًا بر اقدامات جمعی و نهادینه جامعه مدنی به ویژه درقالب نهادها و تشکلهای مردمی تکیه می کند. طلیعه توجه تدریجی به اندیشه مشارکت جامعه مدنی در پیشگیری از جرم و بزهکاری را می توان در تولد جرم شناسی پیشگیری و پیشرفت و تحول آن دانست که زمینه تحقق این موضوع درجرم‌شناسی نوین و سیاست جنایی را فراهم آورد. لیکن نباید فراموش کرد که مکتب دفاع اجتماعی و تأکید آن بر پیشگیری، حمایت و بازپذیری به جای سرکوبی و مجازات و برنامه های اصلاحی آن نظیر کیفرزدایی، قضا زدایی، جانشین‌های زندان و بزه دیده شناسی عمال تأثیر بهسزایی در ظهور و تحول این اندیشه داشته است(مارک آنسل: ۱۳۷۵، ۱۳۱).

ما باید گفت که در دوره معاصر با طرح و اجرای رویکردهای جدید پیشگیری از جرم و بزهکاری، یعنی پیشگیری اجتماعی و پیشگیری وضعی و رویکردهای تلفیقی آنها نظیر پیشگیری محلی و پیشگیری چند عاملی بسترهای الزم برای پیشگیری مشارکتی کاملًا فراهم شد. اهمیت یافتن پیشگیری مشارکتی با توجه به تحولات سیاست جنایی و ابزارهای اجرایی آن در دوره معاصر همچنین باعث جلب توجه و تمایل سازمانهای بین المللی و در رأس آنها سازمان ملل متحد به عنوان گسترده ترین، فراگیرترین و مهمترین سازمان بین المللی و جهانی به این مقوله مهم و کارساز شده است. سازمان ملل متحد در سیر تکامل سیاست جنایی خود، جایگاه مهمی برای مشارکت مردم در پیشگیری و مهار جرم و بزهکاری به رسمیت شناخته و ضمن توصیه سیاست جنایی مشارکتی در این زمینه در جهت پیشبرد آن در سطح دولتهای عضو به تدوین و تصویب اصول راهبردی آن در طی اسناد برخی کنگره‌های پنج سالانه درباره پیشگیری از جرم و اصالح مجرمین پرداخته است. اولین بار در سومین کنگره سازمان ملل متحد در این باره، موضوع مشارکت فعال مردم و نیروهای اجتماعی در برنامه پیشگیری از جرم و بزهکاری مورد بحث و بررسی قرارگرفت. سپس چهارمین کنگره که در اوت ۱۹۷۰ در شهر کیوتو ژاپن برگزار شد و برای اولین بار اعلامی های در مورد پیشگیری از جرم و بزهکاری صادر کرد به این موضوع پرداخت(فتح اللهی: ۱۳۷۶، ۸۵).

اما اعلامیه کنگره ششم، برگزار شده در کاراکاس ونزوئلا در سال ۱۹۸۰ که در ۱۵ دسامبر ۱۹۸۰ طی قطعنامه ای به تصویب مجمع عمومی سازمان ملل متحد رسید بر ضرورت تجدید نظر در راهبردهای رسمی مبارزه با جرم و بزهکاری، که منحصرًا برمعیارهای حقوقی– کیفری استوار است و توجه به مشارکت مردم در پیشگیری از این موضوع تأکید کرد و بنابراین اولین سند سازمان ملل متحد است، که سیاست جنایی مشارکتی در امر پیشگیری از جرم و بزهکاری را رسمًا اعلام داشت. طرح اقدام میلان که در کنگره هفتم در سال ۱۹۸۵ به تصویب رسید نیز بر تلاش دولتهای عضو برای شرکت دادن مردم در مبارزه با بزهکاری و پیشگیری از جرم تأکید نمود(نجفی ابرندآبادی: ۱۳۷۵، ۳۲۵).

درهمین راستا در کنگره هشتم(هاوانا کوبا،۱۹۹۰) و اعلامیه پایانی آن به موضوع مشارکت مردم در امر پیشگیری از جرم و بزهکاری پرداخت. کنگره نهم(قاهره مصر ۱۹۹۵)، در راهبردهای پیشگیری از جرم و بزهکاری موضوع توصیه نامه‌های راجع به چهار موضوع مهم خود به مشارکت شهروندان و تشکلهای مردمی در پیشگیری از جرایم خشونت آمیز و بزهکاری نوجوانان و جوانان تأکید کرد و طی آن خانواده، مدرسه، مذهب و تشکلهای مردمی هرکشور را از عوامل مؤثر درسالم سازی اجتماعی و پیشگیری از جرم و بزهکاری اعلام نمود( فتح اللهی: پیشین، ۱۹۵).

اصول راهبردی یا قواعد ریاض به عنوان اصول راهبردی سازمان ملل متحد برای پیشگیری از بزهکاری اطفال و نوجوانان که بنا به توصیه کنگره هشتم طی قطعنامه ای در ۱۴ دسامبر ۱۹۹۰ به تصویب مجمع عمومی سازمان مذکور رسید نیز مشارکت وسیع مردم و نهادهای مختلف اجتماعی در امر پیشگیری از بزهکاری کودکان و نوجوانان را طی یک «سیاست جنایی افتراقی» ناظر بر کودکان و نوجوانان بزهکار توصیه و تأکید می کند(عباچی: ۱۳۸۰، ۲۲).

کنگره دهم که در آوریل ۲۰۰۰ میلادی در وین اتریش برگزار شد و محور آن پیشگیری از جرم و بزهکاری در تمامی ابعاد وجودی و مشارکت فعال جامعه در پیشگیری از وقوع و تکرار بزه بود به این موضوع توجه بیشتری کرد وکارگاه آموزشی و کار گروه کارشناسی در این زمینه تشکیل داد. در کار گروه آموزشی که برشناسایی بهترین الگوهای رویه مشارکت جامعه مدنی در پیشگیری از جرم و بزهکاری و چگونگی بهره برداری کشورها و جوامع محلی ازتجربیات موفقیت آمیز پیشگیری از جرم متمرکز بوده موضوعات جالبی راجع به مشارکت مردم در پیشگیری اجتماعی از جرم و بزهکاری مورد بحث و بررسی قرار گرفت و به نتایج خوبی و توصیه های مناسبی در این خصوص منجر شد. در اجلاس گروه کارشناسی طرحی تحت عنوان «عناصر مسئول پیشگیری از جرم» مطرح شد که درآن اصول اساسی این طرح از جمله اصل رویکرد چند عاملی پیشگیری از جرم و بزهکاری مورد توجه قرار گرفت که شامل مشارکت کلیه اعضای جامعه به عنوان شرکای تام و اساسی در همه مراتب طراحی و اجرای یک برنامه پیشگیری از جرم و بزهکاری است. همچنین تأکید شد که دولتهای عضو باید شوراهای خاص پیشگیری از جرم یا دیگر نهادهای مشابه با مشارکت سازمانهای مردم نهاد و صاحبان مشاغل و بخشهای حرفه ای و خصوصی را در سطوح محلی، منطقه ای و ملی ایجاد کنند. در سند نهایی این کنگره نیز تأکید شد، که اقدام مؤثر برای پیشگیری از جرم و بزهکاری و عدالت کیفری مستلزم مشارکت عوامل و شرکای مختلف شامل دولتها، مؤسسات بین المللی، بین منطقه ای، محلی، ملی، سازمانهای بین دولتی، سازمانهای غیردولتی و بخشهای مختلفی از جامعه مدنی از جمله رسانه های گروهی و بخشهای خصوصی و همچنین شناسایی نقشها و همکاری های مربوط آنها است(رسمتی: ۱۳۰، ۵۸۲).

سازمانهای مردم نهاد (سمن ها) یا به عبارتی سازمانهای غیردولتی که در رویکردهای معاصر پیشگیری از جرم و بزهکاری و کنگره های مذکور سازمان ملل متحد بر مشارکت آنها در پیشگیری از جرم و بزهکاری تأکید شده است، یکی از مصادیق مهم تشکل ها و نهادهای جامعه مدنی به شمارمی روند که نقش و جایگاه مهمی در برنامه های سیاست جنایی مشارکتی ایفا می کنند. این نهادها امروزه در برنامه های پیشگیری از جرم و بزهکاری در بسیاری از کشورهای جهان جایگاه برجسته ای دارند به نحوی که از ارکان و اعضای اصلی و فعال شوراهای پیشگیری از جرم کشورهای مختلفی محسوب می گردند. امروزه ارتباط مردم با حکومت و دستگاه های دولتی و مشارکت هر چه بیشتر مردم از طریق این نهادهای جامعه مدنی صورت می گیرد و بدین لحاظ عامل اصلی تعمیق و نهادینه کردن مشارکت جامعه مدنی در عرصه های مختلف از جمله سیاست جنایی و پیشگیری از جرم و بزهکاری به شمار می روند. بنابراین وجود آنها از مظاهر و لوازم اصلی و اساسی جامعه مدنی در دنیای امروز است و تعداد و گستردگی آنها معیار سنجش مشارکتهای مردمی در جوامع مختلف قلمداد می شود. امروزه جرم‌شناسان در زمینه پیشگیری از بزهکاری جوانان بر استفاده از ساز و کار «عدالت ترمیمی» تأکید می کنند که مبتنی بر حل مشکل گرایش جوانان به مواد مخدر با تکیه بر مشارکت جامعه مدنی به ویژه سازمانهای مردم نهاد است(نجفی ابرندآبادی: پیشین، ۲).

سازمان های مردم نهاد از قابلیتها، توانائیها و ظرفیتهای فراوان و قابل توجهی برای پیشگیری از گرایش نوجوانان و جوانان به مواد مخدر برخوردار هستند به نحوی که می توانند در تمام عرصه هایی که برای مشارکت جامعه مدنی در این زمینه قابل تصوراست نقش آفرینی کنند، که در این پژوهش به نقش این سازمان ها خواهیم پرداخت.

بیان مسئله

اعتیاد به مواد مخدر و روان گردان و جرایم مرتبط با آن در میان نوجوانان از پدیده های اجتماعی انسانی است که جوامع بشری از دیرباز تاکنون با آن دست و پنجه نرم کرده اند. این امر به خصوص در قرن حاضر و به دنبال گذار از زندگی سنتی به زیست صنعتی و گسترش شهرنشینی و چالش های آن روبه رشد و نمایان تر است. در چنین وضعیتی صرف بکارگیری اقدامات سرکوبگرانه و واکنش های کیفری در جهت مقابله و مبارزه با  پدیده‌ی بزهکاری نه کافی بوده و نه نتایج مطلوب و مورد نظر را به دست خواهد داد، لذا بهره جستن از اقدامات پیشگیرانه و ابزارهای غیر کیفری و کنشی در جهت کاستن اعمال مجرمانه و کاهش هزینه های گزاف نظام عدالت کیفری ضروری می باشد. معضل مواد مخدر و روان گردان و جرایم مربوط به آن، از آن دسته از جرایمی است که همواره به انسان آسیب زده و آن را به ورطه ی هلاکت و نابودی کشانده است. شاید در بادی امر و آنگاه که شرکت های اروپایی و به ویژه انگلیسی در پی کسب منافع و جذب سود سرشار حاصل از مواد مخدر به ایجاد بنگاه‌ها و تجارتخانه‌ها دست زدند،  از اثرات مخرب و جبران ناپذیر فعالیت خود که در دراز مدت گریبان گیر خود شده و به صورت یک معضل بین‌المللی درآمد ناآگاه بودند. ایران نیز به عنوان عضوی از اعضای جامعه بشری با مواد مخدر و روان گردان و جرایم ناشی از آن روبرو بوده وتلاش های حقوقی وغیر حقوقی برای مقابله با آن اتخاذ کرده است. به عبارت دیگر وجود مواد مخدر و اعتیاد آور در میان گروه های بزرگ انسانی در تاریخ ایران معاصر و تجارت و قاچاق مواد افیونی طی یک و نیم قرن اخیر از نقطه ی آغازین آن در سال ۱۲۳۰ شمسی، موجب شد تا سازمان ها و نهادهای مختلفی با این معضل درگیر شده و در جهت پیشگیری و مقابله با آن گام بردارند. اما آنچه در این پیشگیری از اهمیت ویژه ای برخوردار است لزوم توجه به چند وجهی بودن پدیده اعتیاد و جرایم مواد مخدر و روان گردان و تاثیر عوامل گوناگون در شکل گیری آن می باشد که سبب می شود تا در پیشگیری از اعتیاد به مواد مخدر و روان گردان و جرایم مرتبط با آن، نگاه یکسونگر و تک عاملی نهی شده و به یک رویکرد مشارکتی و بین نهادی امر شود و دیگر سازمان های مردم نهاد را در این موضوع دخالت داد. امروزه با توسعه ی دانش و رویکردهای مدیریتی، رویکرد مشارکتی و چند نهادی در پیشگیری از جرم یکی از اجزای اصلی سیاست گذاری کشورها را شکل داده و موجب شده است تا دولت ها در سیاست گذاری های کلان خود در پیشگیری از جرم، سهم نادیده گرفته شده ی بخش های غیر دولتی، نهاد های اجتماعی و مشارکت های مردمی را باز شناخته و برنامه های پیشگیری از جرم را بر پایه ی مشارکت تمامی دست اندرکاران و متولیان امور فرهنگی، مذهبی، سلامت جامعه و نهادهای غیر دولتی و آحاد مردم، و هماهنگی و همسویی این تلاش‌ها با بخش‌های دولتی استوار کنند. در ایران نیز چنین رویکردی مدتی است که برای پیشگیری از جرم به طور کلی و جرایم مواد مخدر و روان گردان به طور خاص پذیرفته شده است، تشکیل ستاد مبارزه با مواد مخدر یکی از همین تلاش هاست. از این رو پژوهش پیش رو بر آن است تا با توجه به نقش هر یک از سازمان ها و نهادهای مربوط، میزان و نحوه ی مشارکت آن ها با یکدیگر، به توصیف و نقد وضع موجود و مشکلات پیش رو پرداخته و پیشنهاداتی را در این زمینه ارائه دهد و در پایان تاثیر سازمان های مردم نهاد را در خصوص پیشگیری از مصرف نوجوانان به مواد مخدر مورد تحلیل و ارزیابی قرار دهد.

پیشینه تحقیق

در طی چند دهه ی اخیر شاهد ظهور اندیشه هایی در جرم شناسی هستیم که مرکز ثقل فعالیت های خود را بزهکار، بزه دیده، واکنش نهادهای دولتی و واکنش عموم مردم و نهادهای غیر دولتی قرار داده است، تجلی این اندیشه ها را می توان در مباحث پیشگیری از جرم یافت. در این حین، رویکرد چند نهادی به پیشگیری از جرم که مبتنی بر مشارکت و تعامل نهادهای رسمی و غیر رسمی است، شاخه ای نوپا از همان اندیشه های فوق الذکر می باشد که بواسطه ی همین نوپایی ونوظهور بودن، کمتر مورد توجه محققین و پژوهشگران قرار گرفته است، خصوصاً آنجا که رویکرد چند نهادی به طور خاص و موردی، به پیشگیری برخی از جرایم پر اهمیت می پردازد. ازاین رو هرچند در زمینه ی مواد مخدر که از جمله ی همان جرایم پر اهمیت می باشد، طرح ها و پژوهش های زیادی انجام گرفته که در ذیل به تعدادی از آنان اشاره خواهد شد، لیکن تا جایی که بررسی شد، تاکنون پژوهشی با این عنوان و با چنین مدل و الگویی در رابطه با مواد مخدر و روان گردان صورت نپذیرفته است، لذا پژوهشگر حاضر بر آن است تا با انجام این پژوهش گامی موثر در در زمینه ی بررسی تاثیر سازمان های مردم نهاد بر پیشگیری از جرایم مواد مخدر برداشته و خلاء موجود را برطرف سازد.

  1. در سال ۱۳۹۲ مقاله با عنوان نقش سازمان های مردم نهاد (NGOs)در مدیریت پیشگیری از وقوع جرم توسط جلال کمالی رنجبر در فصلنامه دانش انتظامی هرمزگان به چاپ رسید وی بیان نمود که، نقش پلیس در کشور به عنوان عامل حفاظت از امنیت، پیشگیری از جرم، اعمال قانون و حراست از ارزش‌های حاکم بر جامعه برابر مقررات می باشد و نیز فعالیت های خیلی از سازمان‌های مردم نهاد، پیشگیرانه و در راستای اهداف کلی پلیس و نظام مقدس اسلامی است. بنابراین همکاری و تعامل پلیس با سازمان های مردم نهاد می تواند نقش بسزایی در پیشبرد ماموریت های نیروی انتظامی استان داشته باشد.
  2. مقاله ارزیابی میزان مشارکت مدنی در پیشگیری از جرم با تأکید بر سرقت توسط سیامک فتح اللهی و همکاران در سال ۱۳۹۳ در فصلنامه دانش انتظامی خراسان شمالی به چاپ رسید. وی بیان داشت که، کنترل جرم و مهار بزهکاری، اصلی ترین دغدغه نظام عدالت کیفری را تشکیل می دهد که پلیس به عنوان بخش مهمی از این نظام محسوب می گردد. در چنین وضعیتی صرف به کارگیری ابزارهای کیفری در جهت مقابله و سرکوب بزهکاران، مؤثر نبوده و به همین دلیل، نظام سیاست جنایی مختلف، به بهره جستن از ابزارهای پیشگیری غیر کیفری روی آورده اند. از طرفی پلیس به تنهایی و بدون مشارکت مردم و سایر نهادهای دولتی و غیردولتی نمیتواند در پیشگیری جرم موفق باشد.
  3. فرهاد رفیعی در پایان نامه کارشناسی ارشد خود با عنوان نقش سازمان های مردم نهاد جوانان در توسعه ملی ورزش در سال ۱۳۹۱ در دانشگاه دانشگاه ازاد اسلامی واحد تهران مرکزی به چاپ رسیدو وی بیان داشت که، امروزه سازمان‌های مردم نهاد به عنوان مهمترین بخش جوامع مدنی به حساب می‌آیند. توانایی‌ها و تأثیرگذاری این سازمان‌ها در حدی است که به جد می‌توان سازمان‌های مردم نهاد را بازوان دولت‌ها و عاملان توسعه و پیشرفت جامعه قلمداد نمود. یکی از حوزه‌های مهم که امروزه سازمان‌های مردم نهاد برای توسعه‌ی آن تلاش می‌کنند، حوزه‌ی ورزش و فعالیت‌های بدنی است که در چند دهه‌ی اخیر، توانسته‌اند در تعامل با دولت، ضمن صرفه‌جویی بسیار زیاد در هزینه‌ها، موجب توسعه‌ی بسیار سریع در ورزش شوند. ولی همیشه این سوال مطرح بود که در ایران نحوه‌ی همکاری و تعامل سازمان‌های مردم نهاد با دولت در چگونه است؟ از این رو این پژوهش با هدف بررسی «نقش سازمان‌های مردم نهاد در توسعه‌ی ملّی ورزش» تدوین گردید.

۴.مقاله تحلیل عملکرد سازمانهای مردمنهاد در حوزه مبارزه با اعتیاد و مواد مخدر، با نگاه عاملیت ـ ساختار توسط حمید جلالی پور در سال ۱۳۹۲در فصلنامه علمی پژوهشی رفاه اجتماعی به چاپ رسید. عنوان شد که، نقش و اثرگذاری سمنها و منابع و سرمایهای که در اختیار دارند و همچنین، موانع پیش روی فعالیت آنها را به صورت دسته بندی شده ارائه کرده است. براساس نتایج این تحقیق، برای تأثیرگذاری مؤثر سمنها در مبارزه با اعتیاد و مواد مخدر بر پیشنهادهایی همچون افزایش مشارکت مردم و انجام اقدامات فرهنگی در عرصه پیشگیری و همچنین، پشتیبانی جدی ستاد مبارزه با مواد مخدر در راستای رفع موانعی همچون عدم نبود وحدت در حوزه درمان، ناهماهنگی بین دستگاه های دولتی و حضور ستاد به مثابه عاملی تأثیرگذار در ایجاد همکاری مناسب میان دولت و NGOهای فعال، تاکید شده است.

سوال های تحقیق

سوالات پژوهش را در دو دسته اصلی و فرعی می توان بیان نمود:

سوالات اصلی

سازمان‌های مردم نهاد چه تاثیری بر پیشگیری از گرایش نوجوانان به مصرف مواد مخدر دارند؟

سوالات فرعی

-سازمان های مردم نهاد موجود در زمینه پیشگیری مواد مخدر با چه مشـکلات وموانعی روبرو هستند؟

فرضیه های تحقیق

با توجه به سوالات مطرح شده فرضیات تحقیق به قرا زیر می توان مطرح نمود:

فرضیه اصلی

در سیاست گذاری پیشگیری از جرایم مواد مخدر، فعالیت نهاد هـای دولتـی غیردولتی، مردمـی (سازمانهای مردم نهاد) و اجتمـاعی در قالـب بیـان شـرح وظایف و اختیارات و شفاف سازی محدوده‌ی عملکرد آن ها در چارچوب قوانین و مقررات هماهنگ و همسو می‌شود و درمرحله اجرا، نهادهای فرابخشی با محوریت ستاد مبارزه با مواد مخدر فعالیتهای بخشی را کنترل و هماهنگ می کنند.

فرضیه فرعی

عدم شفافیت محدوده تکالیف و اختیارات آنان، عدم مرزبندی مداخلات نهادها و نیز توقف ستاد مبارزه با مخدر در روش آیین نامه نویسی و عدم وجود مدیریتی مناسب جهت عملیاتی کردن مدل پیشگیرانه چند نهادی از مشکلات و  موانع پیش روی رویکرد چند نهادی موجود به پیشگیری از جرایم مواد مخدر می باشد.

اهداف تحقیق

بررسی نهادهای مسئول و نقش آفرین در زمینه پیشگیری از اعتیاد و مصرف مواد مخدر و جرایم حاصل از آن و تتبع در خصوص پیشگیری چند نهادی در این راستا، جهت هماهنگ کردن فعالیت ها و همسویی آنان، هدف از این تحقیق می باشد.

 

تعداد صفحه : ۱۲۹

قیمت : بیست و هفت هزار تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        ***        [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  *** ***

پایان نامه مطالعه تطبیقی شیوه عفو و تخفیف مجازات مجرمین مواد مخدر در ایران و انگلستان

گرایش :جزا و جرم شناسی

عنوان : مطالعه تطبیقی شیوه عفو و تخفیف مجازات مجرمین مواد مخدر در ایران و انگلستان

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد علوم و تحقیقات چهارمحال و بختیاری

دانشکده ادبیات و علوم انسانی

 

پایان ­نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد

در رشته حقوق جزا و جرم شناسی

عنوان:

مطالعه تطبیقی شیوه عفو و تخفیف مجازات مجرمین مواد مخدر در ایران و انگلستان

استاد راهنما:

دکتر کریم صالحی   

تابستان  ۱۳۹۵

 

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

 

فهرست مطالب

چکیده. ۱

فصل اول: کلیات پژوهش. ۲

۱-۱-مقدمه. ۲

۱-۲-بیان مسئله. ۴

۱-۳-سوال پژوهش. ۷

۱-۴-فرضیه تحقیق. ۷

۱-۵-پیشینه تحقیق. ۷

۱-۷-اهداف تحقیق. ۱۲

۱-۸-روش تحقیق. ۱۲

۱-۹-سازماندهی تحقیق. ۱۳

فصل دوم: تخفیف و عفو مجازات‌ها. ۱۴

۲-۱-تخفیف مجازاتها. ۱۵

۲-۱-۱- اصول کلی تخفیف مجازات. ۱۵

۲-۱-۲-ضرورت های کلی حاکم برتخفیف مجازات. ۲۰

۲-۱-۲-۱-ضرورت اعمال کیفیت مخففه. ۲۰

۲-۱-۲-۲-تفاوت کیفیات مخففه قضائی با کیفیات مخففه قانونی. ۲۱

۲-۱-۲-۳-فردی بودن اعمال کیفیات مخففه قضائی. ۲۲

۲-۱-۲-۴-اختیاری بودن اعمال کیفیات مخففه قضائی. ۲۴

۲-۱-۲-۵-دادگاه مرجع صالح استناد به کیفیات مخففه. ۲۵

۲-۱-۲-۶-ضرورت ذکر جهات تخفیف در حکم. ۲۶

۲-۱-۳-جهات تخفیف مجازات. ۲۶

۲-۱-۳-۱-معاذیر قانونی. ۲۸

۲-۱-۳-۲-معاذیر قانونی معاف کننده از مجازات. ۲۸

۲-۱-۳-۳-وجوه تمایز علل رافع مسوولیت از معاذیر معاف کننده. ۳۲

۲-۱-۳-۴-معاذیر قانونی تخفیف دهنده مجازات. ۳۳

۲-۲-عفو مجازات‌ها. ۳۴

۲-۲-۱-مفهوم و جایگاه حقوقی عفو. ۳۴

۲-۲-۲-ارکان عفو. ۳۶

۲-۲-۲-۱-صیغه. ۳۶

۲-۲-۲-۲-عفو کننده(عافی). ۳۷

۲-۲-۲-۳-عفو شونده (معفو عنه). ۳۸

۲-۲-۲-۴-موضوع عفو. ۳۹

۲-۲-۳-اقسام عفو. ۳۹

۲-۲-۳-۱-عفو عمومی. ۳۹

۲-۲-۳-۱-۱-مبنا و ماهیّت عفو عمومی. ۳۹

۲-۲-۳-۱-۲-ارکان عفو عمومی. ۴۳

۲-۲-۳-۱-۳- انواع عفو عمومی. ۴۴

۲-۲-۳-۱-۳-۱- عفو عمومی مطلق. ۴۴

۲-۲-۳-۱-۳-۲- عفو عمومی مقیّد. ۴۵

۲-۲-۳-۱-۳-۳- عفو عمومی واقعی. ۴۵

۲-۲-۳-۱-۳-۴- عفو عمومی شخصی. ۴۶

۲-۲-۳-۱-۳-۵- عفو عمومی خاص. ۴۶

۲-۲-۳-۱-۴-آثار عفو عمومی. ۴۷

۲-۲-۳-۱-۴-۱-تعقیب. ۴۹

۲-۲-۳-۱-۴-۲-محکومیت کیفری. ۴۹

۲-۲-۳-۲-عفو خصوصی. ۵۰

۲-۲-۳-۲-۱-مبنای حقوقی عفو خصوصی. ۵۱

۲-۲-۳-۲-۲- عفو خصوصی در حقوق موضوعه ایران. ۵۳

۲-۲-۳-۲-۲-۱- عفو خصوصی در قوانین جزایی قبل از پیروزی انقلاب اسلامی. ۵۴

۲-۲-۳-۲-۲-۲-عفو خصوصی در قوانین جزایی پس از پیروزی انقلاب اسلامی. ۵۶

۲-۲-۳-۲-۳- شرایط اعطای عفو خصوصی. ۵۶

۲-۲-۳-۲-۴- تشریفات اعطای عفو خصوصی. ۵۷

۲-۲-۳-۲-۵- ویژگیهای عفو خصوصی. ۵۹

۲-۲-۳-۲-۶- آثار عفو خصوصی. ۵۹

۲-۲-۴- وجه تمایز عفو عمومی از عفو خصوصی. ۶۰

فصل سوم: تخفیف مجازات‌ مجرمین موادمخدر در حقوق ایران و انگلستان. ۶۲

۳-۱-نهاد تخفیف مجازات در حقوق موضوعه ایران. ۶۲

۳-۱-۱-تخفیف مجازات در قانون مجازات عمومی. ۶۳

۳-۱-۲-تخفیف مجازات‌ در‌ قانون راجع به مجازات‌ اسلامی. ۶۷

۳-۱-۳-تخفیف مجازات در قانون مجازات اسلامی‌۱۳۷۰. ۶۸

۳-۱-۴-تخفیف مجازات در قانون مجازات اسلامی‌۱۳۹۲. ۷۰

۳-۱-۴-۱عذرهای تخفیف دهنده. ۷۰

۳-۱-۴-۱-۱-عذرهمکاری. ۷۰

۳-۱-۴-۱-۲-عذر ترک جرم. ۷۱

۳-۱-۴-۱-۳-عذر خانوادگی. ۷۱

۳-۱-۴-۱-۴-عذر اعانت. ۷۱

۳-۱-۴-۲-کیفیات مخفف. ۷۲

۳-۱-۴-۳-کیفیات مخفف موثر در میزان مجازات. ۷۵

۳-۱-۴-۳-۱-گذشت شاکی یا مدعی خصوصی. ۷۵

۳-۱-۴-۳-۲-همکاری موثر متهم. ۷۵

۳-۱-۴-۳-۳-حالت برانگیختگی و انگیزه شرافتمندانه متهم. ۷۵

۳-۱-۴-۳-۴-اعلام و اقرار متهم. ۷۶

۳-۱-۴-۳-۵-ندامت، حسن سابقه و یا وضع خاص متهم. ۷۶

۳-۱-۴-۳-۶-کوشش متهم پس از جرم. ۷۶

۳-۱-۴-۳-۷-خفیف بودن زیان وارده شده به بزه دیده یا نتایج زیانبار جرم  ۷۷

۳-۱-۴-۳-۸-مداخله ضعیف شریک یا معاون در وقوع جرم. ۷۷

۳-۲-تخفیف مجازات مجرمین مواد مخدر در ایران و انگلستان. ۷۸

۳-۲-۱-تخفیف مجازات مجرمین در حقوق ایران. ۷۸

۳-۲-۲-نهاد تخفیف در حقوق انگلستان. ۸۳

فصل چهارم: عفو مجازات مجرمین مواد مخدر در حقوق ایران و انگلستان. ۸۵

۴-۱-عفو مجازات در حقوق موضوعه ایران. ۸۶

۴-۱-۱- ادلّه عفو محکومان در حقوق موضوعه. ۸۶

۴-۱-۱-۱-قانون اساسی. ۸۶

۴-۱-۲-۲- قوانین عادی. ۹۰

۴-۱-۲-حدود اختیارات رهبری و قوه مقنّنه در عفو محکومین. ۹۳

۴-۱-۲-۱- عفو محکومین در حدود. ۹۳

۴-۱-۲-۲- تبیین عفو محکومین در قصاص و دیات. ۹۴

۴-۱-۲-۳- عفو محکومین در مجازاتهای تعزیری. ۹۹

۴-۲-۱- انواع مجازات  و عفو محکومین در حقوق انگلستان. ۱۰۴

۴-۲-۱-۱-صدور احکام آزادی. ۱۰۵

۴-۲-۱-۲-صدور دستور آزادی مطلق. ۱۰۶

۴-۲-۱-۳-صدور دستور آزادی مشروط. ۱۰۶

۴-۲-۱-۴-مجازات های اجتماعی یا جایگزین حبس. ۱۰۶

۴-۲-۱-۵-احکام توقیفی. ۱۰۸

۴-۲-۱-۶- مجازات حبس بزهکاران بزرگسال. ۱۰۹

۴-۲-۱-۷-مجازات حبس مجرمان جوان. ۱۱۱

۴-۲-۱-۸-جریمه نقدی. ۱۱۲

۴-۳-تخفیف کیفر حبس در حقوق انگلیس. ۱۱۵

۴-۳-۱-مقرره کار مجانی. ۱۱۷

۴-۳-۲-مقرره فعالیت. ۱۱۷

۴-۳-۳-مقرره برنامه. ۱۱۸

۴-۳-۴-مقرره محدودیت رفت و آمد در ساعت معین. ۱۱۹

۴-۳-۵-مقرره ممنوعیت ورود به برخی اماکن. ۱۱۹

۴-۳-۶-مقرره جواز اقامت. ۱۱۹

۴-۳-۷-مقرره درمانی سلامت روانی. ۱۲۰

۴-۳-۸-مقرره بازسازی بزهکار از مواد افیونی. ۱۲۰

۴-۳-۹-مقرره درمان معتادان به مصرف مشروبات الکلی. ۱۲۱

۴-۳-۱۰-مقرره سرپرستی. ۱۲۲

نتیجه گیری. ۱۲۳

منابع و مآخذ:. ۱۲۸

 

چکیده

سیاست جنایی ایران برخلاف سیاست جنایی انگلستان در قبال جرایم مواد مخدر سیاستی خیلی شدید و عمدتا سرکوبگرانه است. آثار و نشانه های این سیاست جنایی سرکوبگرانه را می‌توان در تعیین مجازات اعدام برای بسیاری از جرایم مواد مخدر، تعیین حبس ابد و حبس‌های طویل المدت، مجازات بدنی شلاق و جزای نقدی در مقیاس وسیع‌تر مشاهده نمود. از جهت آئین دادرسی کیفری نیز حقوق ایران در قبال جرائم مواد مخدر یک سیاست جنایی افتراقی(متفاوت از سیاست جنایی اتخاذ شده در مورد سایر جرائم) است. آثار و نشانه‌های این نوع سیاست را می‌توان در لزوم رسیدگی به این جرائم در دادگاه انقلاب، عدم پذیرش حق تجدیدنظر خواهی برای متهم و الزامی بودن صدور قرار بازداشت موقت در مورد بسیاری از جرائم مواد مخدر مشاهده نمود. در حالی که در حقوق انگلستان تنها در موارد استثنائی مجازات حبس ابد اعمال می‌شود و مجازات بدنی نیز در حقوق مواد مخدر این کشور وجود ندارد. اما در آخرین اصلاحاتی که در سال ۱۳۸۹ در قانون مبارزه با مواد مخدر صورت گرفت با تغییر رویکرد در خصوص اعتیاد و بیمار پنداشتن معتاد و بیماری بودن اعتیاد و تکلیف به درمان اجباری سعی در کاهش اعتیاد به مواد مخدر از طریق واکنش غیرکیفری را پی گرفته است. مساله اعطای عفو و تخفیف به ویژه از آن جهت که با قطعیت و حتمیت مجازاتها منافات دارد، در سیاستگذاری جنایی دارای موافقان و مخالفانی است. در ایران از نهادهای عفو و تخفیف به وفور استفاده می‌شود، خواه جهت کاهش جمعیت کیفری زندان و یا به منظور تشویق زندانیان به اصلاح خویش یا کاستن از آثار زیانبار حبس باشد. این پژوهش به صورت کتابخانه ای و با روش توصیفی-تحلیلی به بررسی نهاد تخفیف و عفو مجازات محکومین مواد مخدر در دو کشور ایران و انگلستان پرداخته است.

واژگان کلیدی: مجرمین، مواد مخدر، تخفیف مجازات، اعطای عفو، مطالعه تطبیقی

 

فصل اول: کلیات پژوهش

 

 

۱-۱-مقدمه

از اعصار گذشته تاکنون، کشور ایران همانند سایر کشورهای جهان، با پدیده‌ای مخرب و زیان‌بار به نام موادمخدر روبه‌رو بوده است. در زمان‌های گذشته مردم صرفاً با شاهدانه و کشت کردن و مصرف محدود، غالباً به ‌عنوان گیاه دارویی درجهت تسکین آلام از این مواد استفاده می‌کردند، اما با گذشت و استحصال مواد دیگری از شاهدانه و خشخاش و تولید تریاک، مصرف تریاک از استعمال دارویی به سوی مصرف تفننی و دستیابی به سرخوشی و خماری حاصل از آن رو به تزاید گذاشته شد تا جایی‌که مبتلایان به آن قدرت دوری از مصرف و ترک را از خود نداشته و به منجلاب اعتیاد گرفتار گردیدند. در ایران مانند سایر کشورها در برهه‌ای از زمان که کشت و تولید تریاک محدود یا ممنوع شد، موادمخدر به صورت قاچاق وارد کشور شد و به‌تدریج میان مردم، امرای دولتی و لشکریان رواج یافت(رحمدل:۱۳۸۵، ۱۴۹).

در بعضی حکومت‌های گذشته کشت و تولید و توزیع تریاک با دید تجاری و به جهت درآمد حاصل از آن رواج یافت و دولت خود متصدی امر و در صادرات آن انحصار داشت. در برخی حکومت‌ها نیز به‌لحاظ مسائل سیاسی، اقتصادی کشت خشخاش و تولید تریاک و سپس توزیع آن تا پایین‌ترین رده از قشر جامعه و زارعان تنزل یافت. با این اوصاف انگیزه‌ای برای مبارزه جدی با موادمخدر و تصویب مقررات مدون وجود نداشت و معدود مقررات محدودکننده‌ای بود که شامل اوامر و دستورات شاهانه بود. با رواج سریع و گسترده موادمخدر خاصاً تریاک و اعتیاد عده کثیری از مردم و حصول نتایج و آثار زیان بار اعتیاد بر پیکره خانواده، جامعه و کشور و نیز اقدامات سایر کشورها در امر مبارزه با موادمخدر، در ایران نیز اقداماتی درخصوص مبارزه و محدود کردن کشت، تهیه و توزیع و مصرف موادمخدر صورت گرفت( پیشین).

مقررات بازدارنده از ارتکاب جرایم در هر اجتماع ، در راستای تأمین نظم در جامعه و امنیت اجتماعی، با هدف پیشگیری از تکرار جرم به وسیله ی مجرم و ارتکاب جرم توسط افراد دیگر، توسط مراجع صلاحیتدار وضع می شود. نظر به این که ارزش‌های اجتماعی امور واقعی است، می‌تواند آزادی های افراد را تحت تأثیر قرار دهد، آنها را محدود کند و مبنای برقراری مجازات های بازدارنده قانونی در سیاست جنایی گردد. در حقیقت، جرایم، همان ناهنجاری های اجتماعی است که باید با رویکرد روان شناختی و آسیب شناختی اجتماعی، مورد بررسی و مطالعه قرار گیرد، همین رویکرد است که امتیاز اجرای عدالت ترمیمی را بر عدالت کلاسیک، توجیه می کند. روسو و بکاریا می گویند: نظام کیفری برای حفظ و حراست قرارداد اجتماعی ضرورت دارد، ولی کیفر بایستی حالت پیشگیرانه داشته باشد تا کسی از مرتکب تقلید نکند و اجرای مجازات باعث توقف ارتکاب جرم ، چه از سوی مرتکب و چه از سوی دیگران گردد. حقوق کیفری مواد مخدر را می توان شعبه ای از «حقوق کیفری خاص» دانست و «سیاست جنایی افتراقی» در قبال مواد مخدر از رویکردی دوگانه، مبتنی بر تمایز دو رفتار ناهنجار گونه مصرف و جرایم مرتبط با قاچاق و عرضه مواد مخدر پیروی می کند. مجازات های جرایم مرتبط با مواد مخدر که در سیاست جنایی در ابعاد عرضه و تقاضا مطرح است با دیدگاه ها و تئوری های گوناگون قابل تحلیل می باشد(وهبی:۱۳۹۰، ۱۵).

 

۱-۲-بیان مسئله

با توجه به این‌که از سوی قضات دادگاه‌های انقلاب اسلامی و دادستان‌های محترم استعلام‌هایی در خصوص نحوه اعمال تخفیف برای متهمان پرونده‌های مواد مخدر به عمل می‌آید که در هر مورد پاسخ لازم داده می‌شود و با عنایت به ایرادهایی که در احکام صادر شده از جهت اعمال مقررات مربوط دیده می‌شود، لذا برخود لازم دانسته‌ام تا در خصوص موضوع فوق به صورت کاربردی تحقیقات گسترده ای انجام داده و به صورت گذرا و تطبیقی این موضوع را در نظام حقوقی انگلستان بررسی نمایم. از آنجا که قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب ۱۳۷۶ مجمع تشخیص مصلحت نظام قانون خاص است و در خصوص پرونده‌های مواد مخدر باید براساس آن عمل شود و در موارد سکوت آن به صورت استثنایی می‌توان از مقررات عمومی بهره جست. بند سوم نظریه شماره ۴۵۷۵ مورخ ۱۸ اردیبهشت ۱۳۷۲ شورای نگهبان بر این امر اشعار دارد درخصوص اعمال تخفیف نسبت به مجرمان مواد مـخدر، ماده ۳۸ قانون مزبور حاکم است که مقرر می‌دارد: «دادگاه می‌تواند در صورت وجود جهات مخففه مجازات‌های تعزیری مقرر در این قانون را تا نصف حداقل مجازات آن جرم تخفیف دهد. در صورتی که مجازاتی فاقد حداقل باشد، همان مجازات تا نصف تخفیف می‌یابد. میزان تخفیف در احکام حبس ابد ۱۵ سال خواهد بود و در مورد مجازات اعدام، تقاضای عفو و تخفیف مجازات به کمیسیون عفو ارسال خواهد شد.

تبصره: تمامی محکومانی که پس از صدور حکم به نحوی با نیروی انتظامی یا سازمان عمل‌کننده همکاری نمایند و اقدام آنها منجر به کشف شبکه‌ها شود، دادگاه صادرکننده رأی می‌تواند با تقاضای نیروی انتظامی و یا سازمان عمل‌کننده براساس اسناد مربوطه مجازات آنان را ضمن اصلاح حکم سابق‌‌الصدور تا نصف تخفیف دهد». در این قانون، نحوه اعمال تخفیف مشخص شده است. ‌قانون‌گذار در تاریخ تصویب قانون مذکور (سال ۱۳۷۶) با در نظر گرفتن این‌که در قانون قبلی مصوب سال ۱۳۶۷ درخصوص نحوه اعمال تخفیف در مجازات تعیین تکلیف نشده بود و قضات به استناد ماده ۲۲ قانون مـجازات اسلامی مصوب ۱۳۷۰ در این مورد عمل می‌کردند، این قانون را برای مجرمان مواد مخدر مناسب تشخیص نداد و خواهان محدود کردن قضات در اعمال تخفیف شد و از این ‌رو ماده ۳۸ را تصویب کرد تا صرفاً براساس آن اقدام شود. سیاست جنایی ایران برخلاف سیاست جنایی انگلستان در قبال جرایم مواد مخدر سیاستی خیلی شدید و عمدتا سرکوبگرانه است. آثار و نشانه های این سیاست جنایی سرکوبگرانه را می‌توان در تعیین مجازات اعدام برای بسیاری از جرایم مواد مخدر، تعیین حبس ابد و حبس‌های طویل المدت، مجازات بدنی شلاق و جزای نقدی در مقیاس وسیع‌تر مشاهده نمود. از جهت آئین دادرسی کیفری نیز حقوق ایران در قبال جرائم قاچاق مواد مخدر یک سیاست جنایی افتراقی(متفاوت از سیاست جنایی اتخاذ شده در مورد سایر جرائم) است. آثار و نشانه‌های این نوع سیاست را می‌توان در لزوم رسیدگی به این جرائم در دادگاه انقلاب، عدم پذیرش حق تجدیدنظر خواهی برای متهم و الزامی بودن صدور قرار بازداشت موقت در مورد بسیاری از جرائم مواد مخدر مشاهده نمود. در حالی که در نظام حقوقی انگلستان تنها در موارد استثنائی مجازات حبس ابد اعمال می‌شود و مجازات بدنی نیز در حقوق مواد مخدر این کشور وجود ندارد. در زمینه آئین دادرسی کیفری نیز سیاست جنایی افتراقی اعمال نمی‌شود. مساله اعطای عفو و تخفیف به ویژه از آن جهت که با قطعیت و حتمیت مجازاتها منافات دارد، در سیاستگذاری جنایی دارای موافقان و مخالفانی است. در ایران از نهادهای عفو و تخفیف به وفور استفاده می شود، خواه جهت کاهش جمعیت کیفری زندان و یا به منظور تشویق زندانیان به اصلاح خویش یا کاستن از آثار زیانبار حبس، در این پژوهش محقق در نظر داشته تا با بررسی موضوع شیوه عفو و تخفیف مجازات مجرمین مواد مخدر در این خصوص واکاوی و کنکاش نموده و پس از تحلیل و ارزیابی، این موضوع را در نظام حقوقی انگلستان مورد واکاوی قرار دهد پس به طور کلی می توان مسئله و ابهام این تحقیق را همان شیوه عفو و تخفیف مجازات مجرمین مواد مخدر در حقوق کیفری ایران و انگلستان دانست.

۱-۳-سوال پژوهش

سوال پژوهش را می توان به صورت زیر بیان نمود:

سیاست کیفری ایران و انگلستان در خصوص شیوه عفو و تخفیف مجازات مجرمین مواد مخدر چگونه ارزیابی می‌گردد؟

۱-۴-فرضیه تحقیق

با توجه به سوال مطرح شده می توان فرضیه زیر را بیان نمود:

به نظر می‌رسد سیاست جنایی ایران برخلاف سیاست جنایی انگلستان در قبال شیوه تخفیف در جرایم مواد مخدر سیاستی خیلی شدید و عمدتا سرکوبگرانه است. آثار و نشانه های این سیاست جنایی سرکوبگرانه را می‌توان در تعیین مجازات اعدام برای بسیاری از جرایم مواد مخدر، تعیین حبس ابد و حبس‌های طویل المدت، مجازات بدنی شلاق و جزای نقدی در مقیاس وسیع‌تر مشاهده نمود.

 

تعداد صفحه : ۱۵۴

قیمت : بیست و هفت هزار تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :       

***          [email protected]

پایان نامه با موضوع:تاثیر مدیریت جهادی بر پیشگیری از قاچاق مواد مخدر

پایان نامه رشته : فرماندهی و مدیریت

عنوان : تاثیر مدیریت جهادی بر پیشگیری از قاچاق مواد مخدر (مورد مطالعه استان چهارمحال و بختیاری در سال ۹۲)

دانشگاه علوم انتظامی امین

دانشکده فرماندهی و ستاد

پایان ­نامه کارشناسی ارشد رشته فرماندهی و مدیریت

موضوع:

تاثیر مدیریت جهادی بر پیشگیری از قاچاق مواد مخدر

(مورد مطالعه استان چهارمحال و بختیاری در سال ۹۲)

استاد راهنما:

دکتر جعفر هزارجریبی

اساتید مشاور:

دکتر محمد جعفری و دکتر تهمینه باهری

زمستان  ۱۳۹۴

چکیده:
زمینه و هدف: مدیریت جهادی یعنی علم و هنر رهبری و کنترل فعالیت های دسته جمعی، مبتنی بر مبارزه نه صرفاً در عرصه نظامی بلکه در تمامی عرصه های علمی، سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و .جهت نیل به اهداف راهبردی و کلان یک سیستم و رفع موانعی که در رسیدن به آن وجود دارد. هدف این پژوهش بررسی تاثیر مدیریت جهادی بر پیشگیری از قاچاق مواد مخدر در استان چهارمحال و بختیاری در سال ۱۳۹۲ و بررسی رابطه ابعاد ساختاری، ابعاد رفتاری و ابعاد زمینه‌ای مدیریت جهادی  بر پیشگیری از قاچاق مواد مخدر می باشد. در این پژوهش پرسش‌نامه با ۳۰ سؤال محقق ساخته از پرسنل پلیس مبارزه با مواد مخدر و پلیس پیشگیری استان چهارمحال و بختیاری به عنوان ابزار اصلی جمع‌آوری اطلاعات است که در قالب مقیاس ترتیبی سازماندهی و سؤال‌ها با پنج گزینه‌ای نظرسنجی شد. موضوع این پژوهش تاثیر مدیریت جهادی بر پیشگیری از قاچاق مواد مخدر (مورد مطالعه استان چهارمحال و بختیاری در سال ۹۲) می‌باشد.
      روش تحقیق: پژوهش حاضر از نظر نوع «توصیفی تحلیلی» و از نظر هدف «کاربردی» است. با توجه به ویژگی موضوع مورد بررسی در این پژوهش از روش پیمایشی استفاده می‌شود. لذا نتیجه تحقیقات حاکیست بین ابعاد ساختاری، ابعاد رفتاری و ابعاد زمینه‌ای مدیریت جهادی و پیشگیری از قاچاق مواد مخدر در استان چهار محال و بختیاری درسال ۹۲ رابطه معناداری وجود دارد.
واژگان کلیدی: مدیریت جهادی، ابعاد ساختاری، ابعاد رفتاری، ابعاد زمینه‌ای، قاچاق، مواد مخدر.
فهرست مطالب
چکیده: ج‌
فصل اول: کلیات تحقیق ۱
۱-۱-مقدمه: ۲
۱-۲-بیان مسئله: ۵
۱-۳- اهمیت و ضرورت: ۶
۱-۴-انگیزه و اهداف تحقیق: ۸
۱-۴-۱-هدف اصلی: ۸
۱-۴-۲-اهداف فرعی: ۸
۱-۵-سوالات تحقیق: ۸
۱-۵-۱-سوال اصلی: ۸
۱-۵-۲-سوالات فرعی: ۸
۱-۶-فرضیه های تحقیق: ۹
۱-۶-۱-فرضیه اصلی: ۹
۱-۶-۲-فرضیه های فرعی: ۹
۱-۷- کاربردهایی متصوره از تحقیق: ۹
۱-۸- قلمرو تحقیق ۱۰
۱-۸-۱- قلمرو مکانی ۱۰
۱-۸-۲- قلمرو زمانی ۱۰
۱-۹-تعاریف نظری وعملیاتی واژگان: ۱۰
۱-۹-۱- تعریف نظری زمینه: ۱۰
۱-۹-۲-تعریف عملیاتی زمینه: ۱۱
۱-۹-۳- تعریف نظری ساختار: ۱۱
۱-۹-۴-تعریف عملیاتی ساختار: ۱۱
۱-۹-۵- بعد نظری رفتار: ۱۱
۱-۹-۶-تعریف عملیاتی رفتار: ۱۱
۱-۱۰-ساختار و سازماندهی تحقیق: ۱۱
۱-۱۱-خلاصه فصل اول: ۱۲
فصل دوم: مبانی نظری تحقیق ۱۳
۲-۱-مقدمه: ۱۴
۲-۲-مبانی‌نظری تحقیق: ۱۴
۲-۳-مدیریت جهادی ۱۵
۲-۳-۱-تعریف مدیریت: ۱۶
۲-۳-۲-مفهوم مدیریت جهادی: ۱۷
۲-۴-نظریه صاحب نظران علمی در باب مفهوم مدیریت جهادی: ۱۹
۲-۵-ویژگی‌های یک تشکل ارزشی اسلامی ۲۱
۲-۶-وجدان کاری و مدیریت جهادی ۲۳
۲-۷-مدیریت جهادی و شاخص‌های(نمایانگرها، معرف‌ها) وجدان کاری ۲۵
۲-۸-شاخص‌های (نمایانگرها، معرف ها و علایم) وجدان کاری: ۲۶
۲-۱۰-شاخص های ( نمایانگر ها ،معرف ها  و علایم ) ضعف وجدان کاری ۲۸
۲-۱۱-شناخت معیارهاى وجدان کارى ۲۹
۲-۱۱-۱- آسیب‏شناسى سازمانى ۲۹
۲-۱۱-۲- تصحیح معایب و پیگیرى اصلاحات ۳۰
۲-۱۲-روش ایجاد وجدان کارى ۳۰
۲-۱۲-۱- شکل گیرى وجدان کارى در مدیران ۳۱
۲-۱۲-۲- شکل‏گیرى وجدان کارى در سازمان ۳۳
۲-۱۳-راهکارهای عملی تقویت وجدان کاری درمدیران جهادی ۳۵
۲-۱۳-۱- احترام به انسان و اندیشه‌های والای او: ۳۵
۲-۱۳-۲-پرورش روحیه و نگرش خوش‌بینانه و مثبت‌گرا نسبت به انسان و اعمال او: ۳۶
۲-۱۱-۳- مشارکت عمومی مدیران در فرآیند تصمیم‌گیری: ۳۶
۲-۱۳-۴- آموزش: ۳۶
۲-۱۳-۵- به کار‌گیری مکانیزم‌های خود انگیزشی: ۳۷
۲-۱۳-۶- توجه به امنیت شغلی افراد در سازمان: ۳۷
۲-۱۳-۷- به کارگماری و ارجاع مشاغل سازمانی متناسب با نیازها، استعدادها و توانایی‌های نیروی کار. ۳۷
۲-۱۳-۸- تدوین مقررات و ضوابط سازمانی: ۳۸
۲-۱۳-۹- ارزیابی عملکرد مدیران ۳۸
۲-۱۴-تفاوت مدیریت جهادی با شیوه های تکنوکراتی : ۳۸
۲-۱۴-۱-الگوی مدیریت جهادی : ۳۹
۲-۱۴-۲-فرهنگ مدیریت جهادی ۳۹
۲-۱۴-۳-ابعاد و مولفه های مدیریت جهادی : ۴۰
۲-۱۵-پیدایش وشکل گیری فرهنگ جهادی: ۴۱
۲-۱۵-۱-ویژگیهای فرهنگ جهادی شاخص‌ها ۴۱
۲-۱۵-۲-ایمان واعتقاد دین مداری ۴۲
۲-۱۵-۳-ولایت محوری ۴۲
۲-۱۵-۴-اخلاص ۴۲
۲-۱۵-۵-انعطاف پذیری ۴۲
۲-۱۵-۶-همه باهم بودن ۴۳
۲-۱۵-۷-خدمتگزاری ۴۳
۲-۱۵-۸-کارمضاعف ۴۳
۲-۱۵-۹-همت مضاعف ۴۴
۲-۱۵-۱۰-فروتنی ۴۴
۲-۱۵-۱۱-نوآوری و خلاقیت ۴۴
۲-۱۵-۱۲-کار با مهر ۴۵
۲-۱۵-۱۳-مسئولیت پذیری: ۴۵
۲-۱۵-۱۴-شجاعت وجسارت ۴۵
۲-۱۵-۱۵-پویایی و بالندگی ۴۵
۲-۱۵-۱۶-روحیه قناعت و ساده زیستی ۴۶
۲-۱۵-۱۷-خودباوری ۴۶
۲-۱۶-ویژگیهای مدیریت جهادی: ۴۶
۲-۱۶-۱-اصل اعتماد متقابل ۴۶
۲-۱۶-۲-اصل انعطاف پذیری ۴۷
۲-۱۶-۳-اصل عدم تمرکز وتوزیع اختیارات ۴۷
۲-۱۶-۴-اصل شور و مشورت و مدیریت مبتنی برمشارکت ۴۷
۲-۱۶-۵-اصل نقد و انتقاد سازنده و صداقت و صراحت در اظهار نظرها ۴۸
۲-۱۶-۶-اصل تعالی انسانی ۴۸
۲-۱۶-۷-اصل شایسته سالاری ۴۸
۲-۱۶-۸-اصل تکریم ارباب رجوع ۴۹
۲-۱۷-گامهای اساسی در جهت توسعه و نهادینه کردن فرهنگ و مدیریت جهادی: ۴۹
۲-۱۷-۱-گذر از آهنگ جهادی به فرهنگ جهادی ۴۹
۲-۱۷-۲-جهاد اکبر و جهاد بانفس ۵۰
۲-۱۸-راهکارهای توسعه و ترویج فرهنگ  مدیریت جهادی از منظر امام خمینی(ره): ۵۰
۲-۱۹-راهکارهای ترویج و نهادینه کردن فرهنگ و مدیریت جهادی از منظرمقام معظم رهبری ۵۱
۲-۲۰-نقش مدیران جهادی در بسط وگسترش فرهنگ ومدیریت جهادی درسازمانها: ۵۲
۲-۲۱-مفهوم قاچاق: ۵۴
۲-۲۱-۱-مفهوم لغوی قاچاق: ۵۵
۲-۲۱-۲-مفهوم حقوقی قاچاق: ۵۵
۲-۲۱-۳-مفهوم انواع موادمخدر درایران: ۵۶
۲-۲۱-۴-طبقه بندی انواع مواد مخدر : ۵۷
۲-۲۲-علل گرایش به قاچاق موادمخدر: ۶۱
۲-۲۱-پیشگیری و انواع آن: ۶۶
۲-۲۱-۱-انواع پیشگیری: ۶۷
۲-۲۲-پیشینه تحقیق: ۶۹
۲-۲۳-چهارچوب نظری تحقیق: ۷۲
۲-۲۳-۱-الگوی تحلیلی: ۷۲
۲-۲۳-۲-الگوی مفهومی تحقیق: ۷۴
۲-۲۴-خلاصه فصل دوم: ۷۵
فصل سوم: روش تحقیق ۷۶
۳-۱-مقدمه: ۷۷
۳-۲- نوع و روش تحقیق ۷۷
۳-۲- جامعه آماری و نمونه ۷۸
۳-۲-۱- جمعیت آماری ۷۸
۳-۲-۲- جامعه نمونه آماری ۷۸
۳-۲-۴- ابزار و روش گردآوری اطلاعات ۷۸
۳-۳-روایی و پایایی تحقیق ۷۹
۳-۳-۱- روایی ابزار سنجش ۷۹
۳-۳-۲- پایایی ابزار سنجش ۸۰
۳-۳-۳- شیوه اجرا و تحلیل داده ها: ۸۰
۳-۳-۳-۱-شیوه اجرا: ۸۰
۳-۳-۳-۲- واحد تحلیل ۸۲
۳-۳-۵- روش‌ها و تکنیک‌‌های آماری ۸۲
۳-۴- شناسایی متغیرها ۸۳
۳-۴-۱- متغیر وابسته ۸۳
۳-۴-۲- متغیر مستقل ۸۳
۳-۴-۳-ابعاد این متغیرها عبارتند از: ۸۳
فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده‌ها ۸۵
۴-۲-تحلیل توصیفی داده ها ۸۷
۴-۲-۱- سن کارکنان پلیس پیشگیری ۸۷
۴-۲-۲- سن کارشناسان پلیس مبارزه با مواد مخدر ۸۹
۴-۲-۳- تحصیلات کارکنان پلیس پیشگیری ۹۱
۴-۲-۴-تحصیلات کارشناسان مبارزه با مواد مخدر ۹۳
۴-۲-۵-سابقه خدمت کارکنان پلیس پیشگیری ۹۵
۴-۲-۶-سابقه خدمت کارشناسان مبارزه با مواد مخدر ۹۷
۴-۳-تحلیل استنباطی داده‌ها ۹۹
۴-۴-آمار استنباطی ۱۳۰
۴-۵-خلاصه فصل چهارم: ۱۳۹
فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهادها ۱۴۰
۵-۱-مقدمه: ۱۴۱
۵-۲- نتیجه‌گیری ۱۴۱
۵-۲-۱-فرضیه اول ۱۴۲
۵-۲-۲ فرضیه دوم ۱۴۲
۵-۲-۳ فرضیه سوم ۱۴۲
۵-۲-۴ فرضیه چهارم ۱۴۳
۵-۳-نتیجه گیری کلی ۱۴۳
۵-۴-محدودیت‌های تحقیق: ۱۴۵
۵-۵-پیشنهادها ۱۴۵
۵-۵-۱-پیشنهادهای برگرفته از تحقیق ۱۴۵
۵-۵-۲- پیشنهادات پژوهشی: ۱۴۶
منابع و مآخذ: ۱۴۷
Abstract: 157
 
فهرست جدول‌ها
جدول ۴-۶ ۹۷
جدول ۴-۷ ۹۹
 جدول ۴-۸ ۱۰۰
 جدول ۴-۹ ۱۰۰
جدول ۴-۱۰ ۱۰۱
جدول ۴-۱۱ ۱۰۲
 جدول ۴-۱۲ ۱۰۲
 جدول۴-۱۳ ۱۰۳
جدول۴-۱۴ ۱۰۴
جدول۴-۱۵ ۱۰۴
 جدول۴-۱۶ ۱۰۵
 جدول۴- ۱۷ ۱۰۶
جدول۴- ۱۸ ۱۰۶
جدول۴- ۱۹ ۱۰۷
 
فصل اول: کلیات تحقیق
۱-۱-مقدمه:
امروزه پدیده قاچاق موادمخدر وجرایم مرتبط باآن به یکی ازمعضلات اساسی برای بسیاری ازکشورها تبدبل گشته است ویژگی سازمان یافتگی وفراملی بودن این جرائم موجب شده هیچ کشوری نتواند خود را ازعواقب زیانبار آن مصون بماند کشور ما به لحاظ جغرافیایی درمجاورت بزرگترین کانون تولید مواد افیونی (افغانستان)قرار دارد وازطرف دیگرکشور ما بیشترین زندانیان موادمخدر رادارد که خود این امر معضلات اقتصادی،سیاسی،اجتماعی وامنیتی یدنبال دارد. یکی دیگر ازمعضلات قاجاق مواد مخدر اختلال درنظام پولی کشور است بدین معنی که پول باد آورده درمسیر تجارت مواد مخدر قرارمی گیرد ومتقابلا سود حاصله ارآن مجددا وارد چرخه معامله قانونی می گردد تاتطهیرگردد(کنگره  موادمخدر؛ ۱۲۰،۱۳۷۵)
باتوجه به بحثی که امروزه درپیشگیری مورد توجه قرا ر گرفته وآن پیشگیری براساس پلیس جامعه محور که این پلیس دارای ویژیگیهای متعدد ازجمله ۱.بعنوان یک فلسفه وراهبرد مطرح است۲.اجرای راهبرد رویکرد جامعه محوری پلیس نیازمند مشارکت همه کارکنان است۳.لزوم جلب همکاری شهروندان ۴.حمایت ازگروههای آسیب پذیر ۵.ارجنس مردم بودن و.(نوروزی، بارانی، سرکشیکیان؛۱۳۹۰؛۹۵)
باتوجه به رویکرد پلیس جامعه محور وتطابق این رویکردها بابسیاری ازمولفه های فرهنگ جهادی ازطرفی احساس نیاز جامعه ازپلیس درحوزه پیشگیری اجتماعی باتوجه به تعامل صحیح بامردم وسایرسازمانها لازم است رویکردی جدید دراین رمینه اتخاذ گردد وباتوجه بعد مکانی انجام این تحقیق دراستان چهارمحال وبختیاری که گرچه در نظر اول از استانهای کوچک وکمتر آلوده به نظر می رسد لکن در سالهای اخیر به مسیر عبور محموله های موادمخدراز مسیر  استانهای فارس وکهکیلویه وبویر احمد به طرف استانهای اصفهان ولرستان وغرب کشور گردیده است که کشفیات سالهای اخیر در ورودیهای این استان از مسیر یاسوج وشهرضا گواه این مدعاست. مدیریت جهادی هنرانجام دادن کاربابیشترین بازده وکمترین امکانات واستفاده حداکثری ازتوان انسانی وابزاری یرای رسیدن به مقصود است ومحصول خلاقیت ونوآوری جوانانی بوده که بادوبال علم وایمان فزهنگ جدیدی درکشورپایه گذاری نمودند فرهنگ جهادی شاید ابتدا بصورت خودجوش بوجود آمده باشد لیکن درادامه بایستی پروریده وگسترش یابد وبا مبانی علمی سازش پیداکند به ابن دلیل که مانند تمام فرهنگها ومکاتب دارای آسیب پذیری هایی می باشدکه اگر دقت ودرایت لازم صورت نگیرد راه افول رادرپیش خواهد گرفت واین خطرشدیداً این مکاتب نوپاراتهدیدمی کند. علی هذا یکی از وظایف اصلی وخطیر پلیس که مورد انتظار جامعه نیز می باشد مبارزه همه جانبه باقاچاق موادمخدرکه بعد از قاچاق سلاح سودآورترین وبزرگترین تجارت غیرقانونی رابه خود اختصاص داده است به طوری که درآمد حاصل ازقاچاق غیرقانونی موادمخدر بین ۳۰۰ تا۴۰۰ میلیاردریال تخمین زده میشود و جمهوری اسلامی ایران به دلیل برخورداری ازسیاستهای روشن وانسان دوستانه بطور مداوم باعبورو ترانزیت مواد مخدرازخاک خود به سمت دیگر نقاط دنیا ازجمله اروپا مخالفت ومبارزه نموده ومی نمایدوازآنجا که استان چهارمحال وبختیاری  یکی از استانهای کشور می باشدوبعنوان چهارراهی درمیانه کشوردر سرراه شمال به حنوب وغرب به شرق قرار گرفته وقاچاقچیان مواد مخدر به هر روی ناچاراً ازاین استان عبور نمایندلازم است بانگرشی نوبه امر مبارزه بامواد مخدر دراین استان پرداخته شود کمااین که درزمان فعلی وقبل نیز تلاشهای بسیاری انجام شده که نبایستی این تلاشها را ازنظر دور داشت لیکن دیدن چهره شهرها وحضور معتادین درمحله ها وکوی وبرزن این تلاشها را کمرنگ جلوه می دهد که ضرورت دارد باهمکاری دیگر دستگاه های مرتبط بصورت جدی وارد عمل گردیده وطرحی نو درانداخت. با توجه به مطالب ذکر شده این تحقیق برآن است که تاثیر مولفه های اصلی ومرتبط با مدیریت جهادی از سه بعد ساختاری،رفتاری و زمینه ای رادر امر پیشگیری از قاچاق مواد مخدر (منظور ما دراین تحقیق از پیشگیری ،پیشگیری وضعی است )در استان چهارمحال وبختیاری  را بررسی کرده وخلاً های موجود دراین زمینه را تا حدی پوشش دهیم وبه یک دیدگاه جدید وکاربردی برسیم ومحقق در این تحقیق به دنبال جواب این سوال است که  اجرا مدیریت جهادی چه  تاًثیری در امر پیشگیری ازقاچاق مواد مخدر در استان چهار محال و بختیاری دارد.؟
۱-۲-بیان مسئله:
باتوجه به اینکه قاچاق مواد مخدر یک پدیده اجتماعی و تحت تاثیر عوامل مختلف اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی، محیطی و.گسترش یافته است و یکی از وظایف اصلی پلیس مبارزه باجرائم مختلف ازجمله قاچاق مواد مخدر می باشد و با فراگیرشدن قاچاق ومصرف مواد مخدر درجوامع این احساس بوجود آمده که پیامدهای منفی این پدیده شوم همه طبقات ولایه های جامعه رادربرگرفته است وهمچنین پیچیدگیها وگسترش روزافزون باندهای قاچاق مواد مخدر وبین الملی عمل کردن این باندها لازم است پلیس بعنوان یک نیروی موثردرپیشگیری ومبارزه باقاچاق مواد مخدررویکردهای جدیدی دراین زمینه تدوین وبکارگیری کند ولازمه  ی این کار تغییررویکردهای فعلی به ویژه درزمینه مدیریتی است.
بدون شک یکی از ارکان اصلی درهرسازمان مدیریت درآن سازمان می باشد باتوجه به وجود فرهنگ اسلامی ودین رسمی کشور ما که دین اسلام است مدیریت نیز در جامعه ما علاوه بر تاًسی از نظریات مدیران کلاسیک بایستی مهمترین رکن آن توجه به مبانی دین مبین اسلام باشد .ودر نظام اسلامی ما مشروعیت مدیریت ناشی از پیوندی است که با امامت دارد هرگاه این رابطه قطع گردد کلیه حرکت ها ، مشروعیت خودرا از دست میدهد آنچه بدان بایستی توجه گردد مشکل جامعه ما مشکل کمبودها نیست مشکل بعضی از مدیریت هاست واز آنجا که مدیریت جهادی مدیریتی است که با ظهور انقلاب اسلامی مطرح وعملی گردد ومورد تاکید امام (ره) ومقام معظم رهبری است بایستی شیوه های عملیاتی کردن آن در سازمانهای وبخش های مختلف کشور تبیین وبازسازی گردد واز طرف دیگر با عنایت به ماموریت خطیر نیروی انتظامی در نظام اسلامی که برقراری امنیت برای آحاد جامعه با هردین ومسلکی با حفظ کرامت آنها مطرح گردد ویکی از عرصه هایی  که علیرغم فعالیتهای متعدد انجام شده ،به نظر می رسد هنوز نتواسته رضایت مردم را ایجاد نماید قاچاق مواد مخدر است عرصه ای که قاطعیت وکوشش مضاعفی می طلبد واستان چهارمحال وبختیاری باوجودی که یکی از استانهای کوچک در جغرافیای ایران می باشد لکن در سالهای اخیر به یکی از اصلی  ترین دالانهای  عبور ومرور مواد مخدر تبدیل گردیده است وهرچند در نگاه اول بسیاری از این مواد مخدر برای مصارف در استانهای دیگر ازاین مسیر عبور می نماید لکن هم وظیفه اخلاقی وقانونی وهم نگرش سیستمی به مسئله باعث می گردد که در شیوه های مبارزه با این پدیده شوم تجدید نظر کرد ومدیریت جهادی یکی از شیوه های مدیریتی است که می تواند در این عرصه هم مانند عرصه های دیگر از جمله دفاع مقدس ،می تواند مثمر ثمر باشد که  مادراین تحقیق  برآنیم که بررسی نماییم تاثیر ابعاد ساختاری، رفتاری وزمینه ای  مدیریت جهادی بر قاچاق موادمخدر در استان چهارمحال و بختیاری چگونه است؟
۱-۳- اهمیت و ضرورت:
امروز شرایط نظام اسلامی ایجاب می کند تا الگوی مدیریتی اثرگذار با ویژگی هایی همچون دانش محوری، تعهد ارزش مدارانه و شایسته سالار برای سازماندهی حوزه های سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی کشور بکار گرفته شود . در این زمینه، ضرورت بهره مندی از الگوی مدیریت جهادی موضوع بدیعی است که از سوی مقام معظم رهبری بارها در جمع کارگزاران نظام اسلامی مورد تاکید قرار گرفته است. مدیریت جهادی یکی از شاخص‌های لازم برای تحقق سیاست‌های اقتصاد مقاومتی است که اگر به آن توجه شود بسیاری ازمشکلات در عرصه های سیاسی، اقتصادی، امنیتی، فرهنگی و. حل خواهد شد. به عبارتی الگوی مدیریتی دفاع مقدس و مدیریت جهادی، ضرورت انجام کارهای بزرگ و کلید گذر از مشکلات جاری کشور می‌باشد. اگر زیربنای مدیریت جهادی به درستی تعریف شود، نباید دیگر از تحریم‌ها بترسیم و در برابر مشکلات نا امید باشیم، در حقیقت با بهره گرفتن از این مدیریت مسئولان می‌توانند بر مشکلات موجود غالب شوند.
مدیریت جهادی، از این رو باید به عنوان یک ضرورت برای اجرا در کل امورات به خصوص مبارزه با قاچاق مواد مخدر مدنظر قرار گیرد که راهی جز این برای کشور باقی نمانده است. نه کشور در شرایطی است که بتوان با مخدر نفت دردهای اقتصاد را تسکین داد و نه مردم در شرایطی هستند که بتوانند خود را با هزینه‌های سرسام آور فعلی و شاخص در هم شکسته فضای کسب و کار تطبیق دهند. از این رو، مدیریت جهادی به عنوان الگوی مدیریتی برآمده از بطن انقلاب اسلامی که مبتنی بر ارزش ها و آرمانهای ایرانی- اسلامی از یکسو و از سوی دیگر در پیوند با علم و دانش روز می باشد، همواره مدنظر مقام معظم رهبری بوده است و از اهمیت و جایگاه ویژه ای نزد ایشان برخوردار است و بارها در سخنان و فرمایشات خود به مسئله مدیریت جهادی و در پیش گرفتن این الگوی مدیریتی از سوی مسئولان نظام تاکید کردند. زیرا تنها راه برون رفت از این بحران فعلی در زمینه قاچاق موادمخدر و قرار گرفتن در مسیر پیشرفت کشور، به کارگیری مدیریت جهادی است. تاکید مقامات عالی‌رتبه نطام جمهوری اسلامی ایران ازجمله حضرت امام(ره)ومقام معظم رهبری برمبارزه باقاچاق مواد مخدروسودگران مرگ امری بدیهی وآشکاراست وعلیرغم تلاشهای پلیس دراین زمینه لیکن هنوز آماربالای معتادین وجوانب پیش آمده دیگر ،رضایت مردم جلب نگردیده است که بخشی ازآن بعلت بی برنامه گی های پلیس  وسایردستگاههای مرتبط دراین زمینه می باشدمانند استفاده ازوسائل قدیمی ودموده شده در برخورد باسوداگران مرگ ،عدم آموزش متناسب کارکنان دراین زمینه و .اهمیت اجرااین تحقیق دررسیدن به را ه حل های احتمالی برای مبارزه بی وقفه باقاچاق موادمخدر است بانگرشی کاملا جدید وعلمی به این امر که لازم است نیروها به آن تجهیز شوند ومهمتر ازآن اصلاح شیوه های مدیریتی به ویژه درزمینه لایه های میانی به دلیل اینکه این لایه های  میانی هستند که درصورت اصلاح فرآیندها وتصمیم گیریها هم برکارکنان تاثیر می گذارند وهم برتحقق اهداف که نهایت سیاست گذاری های پلیس رضایت آحاد مردم است به این دلیل وبخاطر خارج نمودن لفظ مدیریت جهادی ازدرون همایش ها وسخنرانیها لازم است تحقیقی علمی بااستفاده ازتجربیات ا فرادتاثیرگذار وخود محقق دراین زمینه صورت گیرد وگشایشی باشد برای تحقیقات بعدی دراین زمینه درسایر ماموریتهای پلیس وازآنجا که استان چهار محال وبختیاری یکی از مرکزی ترین ودارای شدت زیاد عبور وقاچاق مواد مخدر به دیگر استانهای کشور می باشد ضرورت دارد که تحقیقی علمی درزمینه پیشگیری ازقاچاق مواد مخدر دراین استان انجام شود ان شا ا. نتایج آن به دیگر بخش ها تسری پیداکند.
۱-۴-انگیزه و اهداف تحقیق:
۱-۴-۱-هدف اصلی:
۱.شناخت میزان تاثیر مدیریت جهادی بر پیشگیری از قاچاق مواد مخدر در استان چهارمحال و بختیاری در سال ۱۳۹۲؛
۱-۴-۲-اهداف فرعی:

  1. شناخت میزان ابعاد ساختاری مدیریت جهادی بر پیشگیری از قاچاق مواد مخدر؛
  2. شناخت میزان تاثیرابعاد رفتاری مدیریت جهادی برپیشگیری از قاچاق مواد مخدر؛
  3. شناخت میزان تاثیر ابعاد زمینه ای مدیریت جهادی بر پیشگیری از قاچاق موادمخدر.

۱-۵-سوالات تحقیق:
۱-۵-۱-سوال اصلی:
تاثیر مدیریت جهادی برپیشگیری از قاچاق مواد مخدر در استان چهار محال وبختیاری در سال ۱۳۹۲ چه میزان است؟
۱-۵-۲-سوالات فرعی:

  1. ابعاد ساختاری مدیریت جهادی برپیشگیری از قاچاق مواد مخدر چه میزان است؟
  2. ابعاد رفتاری مدیریت جهادی برپیشگیری از قاجاق موادمخدر چه میزان است؟
  3. ابعادزمینه ای مدیریت جهادی برپیشگیری ازقاچاق موادمخدر چه میزان است؟

۱-۶-فرضیه های تحقیق:
۱-۶-۱-فرضیه اصلی:
مدیریت جهادی برپیشگیری از قاچاق مواد مخدر در استان چهار محال و بختیاری درسال ۹۲ موثر است .
ن ویژیگیهای نیروی ارزشی ومتخصص متناسب باکارپلیس .
۴.طراحی ساختار مناسب در پلیس مبارزه بامواد مخدر متناسب با ماموریتها و اهداف معنوی
۵بالا بردن کیفیت وکارایی کارکنان ومدیران پلیس مبارزه باموادمخدر کشور
تعداد صفحه : ۱۸۳
قیمت : بیست و هفت هزار تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :       

***          [email protected]

پایان نامه :تحلیل فقهی حقوقی ماده ۱۵۴ قانون مجازات اسلامی جدید درخصوص مسلوب الاراده بودن افراد مست و معتاد به مواد مخدر و یا روانگردان

گرایش :جزا و جرم شناسی

عنوان : تحلیل فقهی حقوقی ماده ۱۵۴ قانون مجازات اسلامی جدید درخصوص مسلوب الاراده بودن افراد مست و معتاد به مواد مخدر و یا روانگردان

دانشگاه آزاد اسلامی

 واحد بین الملل خلیج فارس

 

پایان نامه جهت دریافت درجه کارشناسی ارشد M.A

رشته: حقوق جزا و جرم شناسی

عنوان:

تحلیل فقهی حقوقی ماده ۱۵۴ قانون مجازات اسلامی جدید

درخصوص مسلوب الاراده بودن افراد مست و معتاد به مواد مخدر و یا روانگردان

استاد راهنما:

دکتر حسن حیدری

بهار  ۱۳۹۴

 

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

 

«فهرست مطالب»

چکیده:. ۱

مقدمه. ۲

بیان مسئله:. ۴

مرور ادبیات و سوابق مربوطه. ۶

انگیزه های انتخاب موضوع. ۷

اهداف مشخص تحقیق. ۷

سؤالات تحقیق. ۷

فرضیه ‏های تحقیق. ۸

جنبه جدید بودن و نوآوری در تحقیق. ۸

تعریف واژه‏ها و اصطلاحات فنی و تخصصی. ۸

روش تحقیق. ۹

فصل نخست: بررسی مبنایی مستی و مسئوولیت. ۱۰

۱-۱- تعریف مست و مستی. ۱۰

۱-۲- صفات مستی. ۱۱

۱-۳- عوارض مستی. ۱۲

۱-۴- اسباب مستی. ۱۲

۱-۴-۱- الکل. ۱۲

۱-۴-۱-۱- فرق الکلیسم و مستی ارادی. ۱۵

۱-۴-۱-۲- اندازه می برای مستی. ۱۶

۱-۴-۱-۳- عوارض اعتیاد به الکل. ۱۷

۱-۴-۱-۴- ارتباط مصرف الکل با ارتکاب جرم. ۱۸

۱-۴-۲- مواد مخدر. ۱۹

فصل دوم: مواد روانگردان و تاثیر بر مسئولیت کیفری. ۲۵

۲-۱-انوع مواد روانگردان. ۲۵

۲-۲- انواع مواد مخدر و روانگردان تأثیر آنها در فرد. ۳۰

۲-۲-آثار مواد روانگردان  بر فرد. ۴۷

۲-۲-۱- مواد مختل کننده حواس پنجگانه. ۴۷

۲-۲-۲-عوارض روانی و جسمانی مواد روانگردان. ۴۸

۲-۲-۳-مواد شادی بخش و انرژی زا. ۴۹

۲-۲-۴-مواد زایل کننده عقل. ۵۰

۲-۵- عوارض اعتیاد به مواد وانگردان. ۵۱

۲-۶- ارتباط مصرف مواد مخدر با ارتکاب جرم. ۵۲

۲-۷- عوارض اعتیاد به مواد روانگردان. ۵۷

۲-۸- ارتباط مصرف مواد روانگردان با ارتکاب جرم. ۵۹

۲-۹- انواع مستی و مستی از نظر میزان تأثیربر دستگاه عصبی. ۶۰

۲-۱۰-تحلیل و ارزیابی مسئولیت کیفری افراد متأثر از سوء مصرف مواد روانگردان. ۶۱

فصل سوم: بررسی آثار مستی و میزان آن. ۶۵

۳-۱- انواع مستی. ۶۵

۳-۱-۱- مستی از نظر میزان تاثیر بر دستگاه عصبی. ۶۵

۳-۱-۲- مستی تام. ۶۶

۳-۱-۳- مستی نسبی. ۶۶

۳-۱-۴- مستی بر مبنای قصد شخصی مست. ۶۷

۳-۲- مستی ارادی. ۶۸

۳-۳- مستی ارادی به انگیزه ارتکاب جرم. ۶۹

۳-۴-مستی ارادی بدون انگیزه ارتکاب جرم. ۷۰

۳-۵- مستی غیر ارادی. ۷۱

۳-۶-تعریف مسئوولیت. ۷۱

۳-۷-انواع مسئوولیت. ۷۲

۳-۸- ارکان مسئوولیت کیفری. ۷۲

فصل چهارم: وجود یا فقدان مسئوولیت کیفری در مستی ارادی. ۷۵

۴-۱- وجود مسئوولیت کیفری در مستی ارادی. ۸۰

۴-۱-۱- الامتناع بالاختیار لاینافی الاختیار. ۸۰

۴-۱-۲-ترجیح منافع عمومی بر عواطف و امیال اشخاص. ۸۱

۴-۱-۳-جرم بودن اسباب مستی. ۸۲

۴-۲-فقدان مسئوولیت کیفری در مستی ارادی. ۸۳

۴-۳-فقدان قصد حین ارتکاب جرم. ۸۳

۴-۴-عدم تأمین اهداف مجازات. ۸۵

۴-۵-عدم تأثیر انگیزه در ارتکاب جرم. ۸۶

۴-۶- مستی در قانون مجازات اسلامی و قانون اقدامات تأمینی. ۸۶

۴-۶-۱- ماده ۵۳ قانون مجازات اسلامی قدیم. ۸۶

۴-۶-۲-ماده ۲۲۴ قانون مجازات اسلامی. ۸۷

۴-۶-۳-مستی علت مشدوده کیفر (ماده ۷۱۸ قانون مجازات اسلامی)  ۸۸

۴-۶-۴- ماده ۷ قانون اقدامات تأمینی. ۸۹

۴-۷- مستی در قانون مجازات اسلامی جدید(ماده ۱۵۴) ایران و حقوق انگلیس:. ۹۰

نتیجه ‌گیری. ۹۴

فهرست منابع. ۹۶

 

چکیده:

دیر زمانی است که مسلوب الارادگی به عنوان یک عامل موثر بر عقل یا اختیار و در ردیف عواملی مانند جنون، صغر و اجبار، به عنوان یکی از علل رافع مسئولیت کیفری و بعضا به عنوان عامل موثر بر مجازات، در سیستم های حقوقی مطرح و دیدگاه مختلفی راجع به آن بیان گردیده است. در فقه اسلامی و به ویژه فقه امامیه نیز موضوع مسلوب الارادگی و تاثیر آن بر مسئولیت جزایی اشخاص و استحقاق آنها برای تحمل کیفر مسبوق به سابقه بوده و احکام خاصی پیرامون شرب خمر و مستی ناشی از آن در حالتی که فرد تحت تاثیر آن مرتکب گردد آمده است. از منظر حقوقی مجازات زمانی بر مرتکب جرم تحمیل می شود که از لحاظ کیفری، مسوول شناخته شود. در نظام حقوقی ایران، به رغم شناسایی و تصدیق مستی به عنوان یکی از علل مانع مسوولیت کیفری، ابعاد و زوایا و نحوه‌ی تأثیر آن بر مسوولیت کیفری مرتکب جرم چندان روشن نیست و ملاک، ضابطه و مرجع تشخیص مستی مشخص نیستند. ماده ۱۵۴ قانون مجازات اسلامی، مسوولیت کیفری مست و افراد معتاد به مواد رواگردان را ترتیب جدیدی پیش بینی کرده است به طوری که اگر معلوم گردد شخص در زمان ارتکاب مسلوب الاراده بوده از وی سلب مسئولیت کیفری بعمل می آید ولی در صورتی که شرب خمر به منظور ارتکاب جرم باشد، مرتکب به مجازات شرب خمر و جرم ارتکابی محکوم می‌گردد. با توجه به مفهوم مخالف ماده مذکور، شرب خمر می‌تواند رافع مسوولیت کیفری باشد ولی مانع اجرای مجازات شرعی به دلیل مصرف مواد سکرآور نخواهد بود. قانون‌گذار به آثار ایراد خلل به اراده و اختیار و قوّه‌ی تمییز در نتیجه‌ی مستی و اتخاذ رویکرد حقوقی در خصوص تعیین ضابطه و مرجع تشخیص مستی و اهتمام ویژه نسبت به مسائل مستحدثه و داروهای روان‌گردان جدید است و به طور کلی تدوین مقررات جامع و مانع در خصوص ارتکاب جرایم در حال مستی است.

واژگان کلیدی: مستی، الکل، مسلوب الاراده، روانگردان، مواد مخدر.

 

مقدمه:  

در میان احکام تاسیسی اسلام روند تحریم شرب خمر جالب است زیرا به تدریج صورت گرفت. ابتدا بدون ضمانت اجرا مردم را از نوشیدن مسکرات  بر حذر داشت. بعد از آن با شیوه بطلان نماز هنگام مستی از موارد ارتکاب و استعمال مسکر کاست و در نهایت آن را عملی شیطانی معرفی کرده و آنها را از زمره نجاسات به حساب آورد. خداوند در آیه ۹۰ و ۹۱ سوره مائده می فرماید:

«یا ایها الذین آمنوا انما الخمر و المیسر و الانصاب و الازلام رجس من عمل الشیطان فاجتنبوه لعلکم تفلحون انما یزید الشیطان ان یوقع بینکم العداوه و البعضاء فی الخمر و المسیر و یصدکم عن ذکر الله و عن الصلوه فهل انتم منتهون»

(( ای اهل ایمان شراب و قمار و بت پرستی و تیرهای گروبندی همه اینها پلید و از عمل شیطان است از آن البته دوری کنید تا رستگار شوید. شیطان قصد آن دارد که به وسیله شراب و قمار میان شما عداوت و کینه برانگیزد و شما را از ذکر خدا و نماز باز دارد پس آیا شما از آن دست بر می دارید؟))

امام صادق (ع) نیز در تحف العقول می فرمایند:

(( از نوشابه ها هر آنچه زیادش عقل را زایل نکند نوشیدنش عیب ندارد. هر آنچه زیادش مستی آورد و عقل را تغییر دهد کم آن نیز حرام است)).

هنگامی که بحث مستی پیش آمد، دانشمندان علوم نظری در مقابل آن جبهه گیری کردند از جمله شاعران، فقیهان، عارفان و . بسته به اینکه مجرای این اندیشه چیست، دیدگاه و بنابراین نتایج متفاوت خواهد بود. حتی در میان خود این گروه ها نیز مکاتبی بوجود آمد که با سایر مکاتب آن گروه اختلاف عقیده دارند. اگر فقط از جنبه ی فقهی به این مسئله پرداخته شود با توجه به اینکه نظرات بی شماری در این رشته وجود دارد مجال پرداخت به همه ی آنها نیست. بنابراین باید مشخص شود در کدام فرع از رشته ی حقوق باید به آن پرداخته شود.

آیا در زمره حقوق کیفری یا جرم شناسی باید مورد بررسی قرار گیرد؟

این بحث از آنجا ناشی می شود که بین این دو رشته ارتباط نزدیکی وجود دارد. چرا که قوانین کیفری ثمره بحث جرم شناسان است. این که اصل مجازات باشد یا نه اهداف  آن چه باشد و  همه مورد بحث جرم شناسان است. از سوی دیگر موضوع جرم شناسی مجرم است که آنرا حقوق کیفری تعیین می کند. بنابراین این دو لازم و ملزوم یکدیگرند. در اینجا از حقوق کیفری استفاده می شود تا روشن شود که این شخص مجرم و بنابراین مسنحق کیفر است یا نه. بنابراین از اصول مورد قبول حقوق کیفری استفاده خواهد شد. خود موضوع مسئوولیت کیفری یکی از مباحث بسیار مهم و در عین حال اختلافی در حقوق است و ما بدون اثبات آن نمی توانیم حکمی استخراج کرده و به شخص مست تحمیل نماییم. بنابراین بیشتر مباحث حول محور مسئوولیت کیفری خواهد بود.  بنا به روش دانشمندان و فقیهان ابتدا موضوعات تعریف خواهند شد و سپس به اصل مسئله یعنی حمل موضوع بر محمول و قابلیت یا عدم قابلیت آن پرداخته خواهد شد.

 

بیان مسئله:

طبق ماده ۱۵۴ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ «مستی و بی‌ارادگی حاصل از مصرف اختیاری مسکرات، مواد مخدر و روانگردان و نظایر آنها، مانع مجازات نیست، مگر اینکه ثابت شود مرتکب حین ارتکاب جرم به طور کلی مسلوب‌الاختیار بوده است. ولی چنانچه ثابت شود مصرف این مواد به منظور ارتکاب جرم یا با علم به تحقق آن بوده است و جرم مورد نظر واقع شود به مجازات هر دو جرم محکوم می‌شود.» همان‌طور که ملاحظه می‌شود، ماده مذکور به درستی، مستی را ناشی از مصرف سایر مسکرات (غیر از الکل مثل مواد مخدر) هم می‌داند و موضعی را که اکثر حقوقدانان نسبت به آن اتفاق نظر دارند، می‌پذیرد.

طبق قانون فعلی، صرفاً در صورتی مستی رافع مسئولیت کیفری نیست که به قصد ارتکاب جرم باشد، در حالی که در ماده فوق‌الذکر، در صورتی که مرتکب بدون قصد، اما با علم به اینکه در نتیجه مستی مرتکب جرم می‌شود، خود را مست کند و مرتکب جرم نیز شود، باز هم نمی‌توان به مستی استناد کند و به مجازات هر دو جرم شرب خمر، مصرف مواد مخدر و مجازات ارتکاب یافته محکوم خواهد شد.

عوامل درونی شامل اختلالات روانی و جنون، مستی و اشتباه و عوامل بیرونی، اکراه و اجبار و ضرورت، دفاع مشروع و امر آمر می‌‏باشند. هر یک از این عوامل در صورتی که میزان تأثیر آن‌ها کم بوده و ارکان مسئولیت کیفری موجود باشد می‌‏تواند به عنوان عامل مخففه مجازات نظر گرفته شود. شخصی که در حالت مستی قرار گرفته است در صورتی که تأثیر مستی تام باشد توان شناخت ماهیت رفتار خود را نداشته و در‌‌ همان حال بر اعمال خود کنترل ندارد. بدین جهت شخصی که از مواد روان گردان و مخدر استفاده می کند ممکن است در زمان سرخوشی مسلوب الاراده شده و قدرت کنترل بر اعمال خود را نداشته باشد. که در پژوهش حاضر بر آنیم تا به پاسخ سوالات مبهم در این زمینه را شناسایی کنیم. یعنی اینکه آیا موارد روان گردان باعث سلب اراده و اختیار فرد می‌گردد؟ در صورت سوء مصرف مواد روانگردان جهت ارتکاب جنایت مسئولیت کیفری چگونه خواهد بود؟  وبه طور کلی مسولیت کیفری افراد معتاد به مواد مخدر از نوع روانگردان چه وضعیتی دارد؟

در حالت مستی، اشخاص قصد و اختیار کامل ندارند و عادلانه نیست که به همان اندازه که افراد در وضع هوشیاری مسئول هستند، مسئول شناخته شوند. از دیگر سو برای حفظ نظم و امنیت جامعه، استناد به مستی با هدف معاف شدن از مجازات در خصوص همه جرایم به نحو کامل قابل قبول نخواهد بود. بنابراین این سوال پیش می آید که با کسانی که به استفاده از مشروبات الکلی می پردازند و در نتیجه مستی ناشی از آن، مرتکب جرم می شوند چه باید کرد؟

 

   مرور ادبیات و سوابق مربوطه

در زمینه مستی و رابطه آن با مسئولیت کیفری و موارد رفع مسئولیت کیفری تا کنون مطالعات و پژوهش های فراوانی انجام گرفته است که برخی از آنها به شرح ذیل است.

  1. پایان نامه دکتری: (مستی و تاثیر آن در مسئولیت کیفری در حقوق ایران، ناصر مهوان، تهران: دانشکده حقوق و علوم سیاسی، ۱۳۵۷-۱۳۵۶) آثار ناشی از مستی در هنگام ارتکاب جرم و مسدولیت کیفری مجرم را مورد بررسی قرار داده است.
  2. پایان نامه (علل رافع مسئولیت کیفری در قوانین ایران «جنون، مستی خواب و بیهوشی»، علیرضا رضایی، دانشگاه شهید بهشتی، ۱۳۷۵) عوامل رافع مسئولیت کیفری در حقوق جزای ایران مور بررسی واقع شده است.
  3. مقاله: (تأثیر مستی در مسئولیت کیفری، نوری عمیدی و مهدی ملکی، مجله کانون وکلا ، دوره اول، شماره۲، تیر ۱۳۲۷) پژوهش حاضر تأثیر مستی را در مسئولیت کیفری مورد بررسی قرار داده است.
  4. کتاب: (شاهرخ شهرکی، عبدالکریم با مقدمه: حسین میرمحمدصادقی، تاثیر مستی بر مسئولیت کیفری در حقوق ایران و انگلستان، انتشارات نگاه بینه، ۱۳۹۱) به مطالعه تطبیقی مسئولیت کیفری ناشی از مستی در حقوق ایران و انگلستان پرداخته است.

اما  در زمینه موضوع پژوهش حاضر با عنوان «” تحلیل فقهی حقوقی ماده ۱۵۴ قانون مجازات اسلامی جدید درخصوص مسلوب الاراده بودن افراد مست و معتاد به مواد مخدر و یا روانگردان ”   » تا کنون سابقه پژوهشی موجود نمی باشد.

 

انگیزه های انتخاب موضوع

الف- علاقه شخصی و پیشینه ذهنی که داشتم.

ب- راهنمایی و مشورتی که با استاد راهنما داشتم.

ج- ضرورت بررسی این موضوع و اینکه بتوانم خدمتی کوچک به جامعه داشته باشم.

ح- اقتضا و ضرورت نوشتن پایان نامه در زمینه مطالعات و بررسی های علمی

 اهداف مشخص تحقیق (شامل اهداف آرمانی، کلی، اهداف ویژه و کاربردی):

در این پژوهش محقق بدنبال اهداف و آرمان‌های ذیل می باشد:

  1. شناسایی پیامد های قانونی ناشی از سوءمصرف مسکرات و مواد روانگردان
  2. بررسی علل مجازات سوء مصرف مواد روان گردان.
  3. تبیین مبانی مسئولیت کیفری ناشی از سوء مصرف مسکرات و مواد روانگردان

سؤالات تحقیق

سوالاتی که باعث شده تا این محقق به این موضوع  و بررسی آن بپردازد به شرح ذیل می باشند:

۱- مواد روانگردان چگونه باعث سلب اراده و اختیار فرد می‌گردد؟

۲- در صورت سوء مصرف مواد روانگردان جهت ارتکاب جنایت مسئولیت کیفری چگونه خواهد بود؟

۳- در چه صورتی مسولیت کیفری از فرد مسکر برداشته می شود؟

 

فرضیه ‏های تحقیق

اینک در قالب فرضیه به این سوالات پاسخی اندیشمندانه خواهیم داد.

۱- مصرف مواد روانگردان با سلب قدرت تمییز عنصر روانی و مسئولیت کیفری فرد را تحت تأثیر قرار می دهد.

۲- به نظر می رسد با توجه به ماده ۱۵۴ قانون مجازات اسلامی در صورتی که مجرم مسلوب الاختیار بوده می توان او از مسولیت کیفری مبرا دانست.

۳- به نظر می رسد در شرایط اجبار یا عدم اطلاع از محتویات بطری که می توان گفت به اشتباه آن را نوشیده رفع مسولیت کیفری می شود.

 

تعداد صفحه : ۱۱۳

قیمت : بیست و هفت هزار تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :       

***          [email protected]

پایان نامه بررسی تأثیر مصرف مواد مخدر بر عدم تحقق رکن معنوی جرم

پایان نامه  

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد رشت

پایان نامه کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرمشناسی M.A

عنوان :

بررسی تأثیر مصرف مواد مخدر بر عدم تحقق رکن معنوی جرم

تابستان ۱۳۹۴

 

 

چکیده

اعتیاد نوعی وابستگی است که به لحاظ دفعات و طول دوران استعمال مواد مخدر حاصل می گردد که این وابستگی توأم با فشارهای جسمی و روانی است. این عنوان مجرمانه به لحاظ تکرار مصرف مواد مخدر محقق می گردد برخلاف بزه استعمال مواد مخدر که با یک بار مصرف مواد مخدر حاصل و محقق گردیده. که همین نکته وجه تمایز و شاخصه جرم استعمال از اعتیاد می باشد. بی شک عنصر معنوی، مشتمل بر بررسی وضعیت روحی-روانی متهم در هنگام ارتکاب رفتار مجرمانه، مهمترین عنصر جرم و جنایات علیه تمامیت جسمانی، اعم از نفس و مادون نفس، بدلیل جایگاه بی بدیل جسم و جان، شدیدترین جرم محسوب میگردد.عنصر معنوی حسب مورد شامل: اراده، علم و آگاهی، قصد عام و خاص می باشد که اصولاً تفاوتی در جنایت بر نفس و مادون آن نخواهد داشت.

قانونگذار در هر برهه از قانونگذاری و یا اصلاح یا تغییر قانون موجود، با عنایت به هدف بازدارندگی جسم و جان اشخاص از هر گونه آسیب و گزند و پیش بینی واکنشهای لازم در این خصوص، نگاهی خاص و نگرشی نو داشته و ضمن پاسخگوئی به نیازهای روز، ابهامات، ایرادات و نواقص قانون پیشین را مرتفع سازد؛ بدون آنکه چیزی به این امور بیفزاید. لازمۀ این امر، بهره گیری از دکترین حقوقی و رویۀ قضایی موجود، با لحاظ شرایط روز جامعه می باشد.برای تحقق یک جرم صرف نقض اوامرو نواهی قانونگذار کافی نیست , بلکه فعل مجرمانه باید نتیجه خواست واراده فاعل باشد و این خواست واراده در کنار سایر عناصر جرم {عنصر قانونی ,عنصر مادی}بعنوان عنصر معنوی شناسایی شده است.عنصر روانی یا همان عنصر معنوی بعنوان رکن رکین تحقق هر جرمی مبین توجیه اخلاقی مسئولیت کیفری مرتکب است ,به گونه ای که فقدان آن موجبات مواخذه مرتکب را از میان می برد.

کلید واژه ها: عنصر معنوی، اراده، جرم، مواد مخدر، اعتیاد، مجرمانه.

فهرست مطالب

فصل اول:کلیات تحقیق ۱

۱-۱-مقدمه. ۲

۱-۲-بیان مسأله. ۴

۱-۳- اهمیت و ضرورت تحقیق ۶

۱-۴- اهداف تحقیق ۷

۱-۵-سوالات تحقیق ۷

۱-۵-۱- سوالات اصلی تحقیق ۷

۱-۵-۲- سوالات فرعی تحقیق ۷

۱-۶-فرضیه های تحقیق ۸

۱-۶-۱- فرضیه اصلی تحقیق ۸

۱-۶-۲- فرضیه های فرعی تحقیق ۸

۱-۷- روش تحقیق ۸

۱-۸- روش گردآوری اطلاعات. ۸

۱-۹- نوآوری تحقیق ۹

۱-۱۰-سازماندهی تحقیق ۹

۱-۱۱-محدودیت های تحقیق ۹

فصل دوم:تعاریف و پیشینه تحقیق ۱۰

۲-۱- اعتیاد. ۱۱

۲-۲- معتاد. ۱۲

۲-۳-آسیب‌شناسی اعتیاد در تحقیقات جهانی ۱۴

۲-۴-چارچوب نظری تحقیق ۱۶

۲-۵-عنصر معنوی ( یا روانی یا اخلاقی) جرم. ۲۰

۲-۶-شرایط عنصر معنوی( یا روانی یا اخلاقی) جرم. ۲۰

۲-۶-۱-اراده ارتکاب فعل ۲۰

۲-۷-قصد مجرمانه. ۲۱

۲-۸-درجات قصد مجرمانه. ۲۳

۲-۸-۱-قصد یا سوء نیت عام و قصد یا سوء نیت خاص. ۲۳

۲-۸-۲-سوء نیت ساده و سوء نیت مشدد( با سبق تصمیم) ۲۳

۲-۸-۳-سوء نیت جازم(مستقیم) و سوء نیت اتفاقی( احتمالی یا غیرمستقیم) ۲۳

۲-۸-۴-سوء نیت معین و سوء نیت غیرمعین ۲۴

۲-۸-۵- تقصیر جزائی یا خطای جزائی ۲۴

۲-۸-۶-بی احتیاطی ۲۴

۳-۸-۷- بی مبالاتی ۲۵

۲-۸-۸-عدم مهارت. ۲۵

۲-۸-۹-عدم رعایت نظامات دولتی ۲۵

۲-۹-تحلیلی از عوامل عدم موفقیت در مبارزه با سوءمصرف موادمخدر در ایران. ۲۶

۲-۱۰- حمل، نگهداری  و اختفاء مواد مخدر. ۲۹

۲-۱۱- واردات و صادرات مواد مخدر. ۳۱

۲-۱۲- تولید، توزیع، خرید و فروش مواد مخدر. ۳۲

۲-۱۳- رابطه مصرف مخدر و ارتکاب جرم. ۳۴

۲-۱۴- پیشینه تحقیق ۳۶

فصل سوم:تأثیر مصرف مواد مخدر  بر عدم تحقق رکن معنوی جرم. ۳۸

۳-۱- کلیاتی در خصوص عنصر معنوی ۳۹

۳-۲- اجزاء عنصر معنوی ۴۱

۳-۲-۱- اراده ۴۱

۳-۲-۲- علم و آگاهی ۴۳

۳-۲-۳- قصد و عمد. ۴۵

۳-۲-۴ -تقصیر. ۴۶

۳-۳- تبیین و نقد عناوین مجرمانه مصرف مواد مخدر. ۴۷

۳-۴- نقد و بررسی قوانین کیفری حاکم بر مصرف مواد مخدر. ۴۸

۳-۵-بررسی تغییرات عمده‌ی اصلاحیّه‌ی قانون اصلاح قانون مبارزه با موادّ مخدّر مصوّب ۹/۵/۱۳۸۹ مجمع تشخیص مصلحت نظام. ۴۹

۳-۵-۱- تغییر بنیادین مجازات‌های موادّ روان‌گردان: ۵۰

۳-۵-۲- تغییر نگرش در خصوص اعتیاد به موادّ مخدّر و روان‌گردان. ۵۶

۳-۵-۳- تغییر مجازات مصادره اموال به مصادره اموال ناشی از همان جرم در جرایم موادّ مخدّر: ۵۹

۳-۶-دیدگاه شرع و قانون در مبارزه با جرایم مواد مخدر. ۶۱

۳-۶-۱-استعمال مواد مخدر از دیدگاه شرع. ۶۲

۳-۷-مبارزه با اعتیاد در ایران. ۶۸

۳-۸- نگاهی به قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر. ۸۰

۳-۹- تأثیر زوال عقل (عدم تحقق رکن معنوی جرم ) بر جرایم و مجازات ها ۸۶

۳-۹-۱- قتل‌های ناشی از مصرف مواد مخدر و روانگردان. ۸۸

۳-۹-۱-۱- مستی ناشی از مصرف مواد مخدر و رفع مسئولیت کیفری ۸۸

۳-۹-۱-۲-مستی و رفع یا عدم رفع مسئولیت کیفری ۹۱

۳-۹-۲-تفاوت جنایات ناشی از موادمخدر با مشروبات الکلی ۹۸

۳-۱۰-نتیجه گیری ۱۰۰

۳-۱۱-پیشنهادهای کاربردی ۱۰۲

منابع و مآخذ: ۱۰۵

Abstract: 110

فصل اول:کلیات تحقیق

۱-۱-مقدمه

مسأله اعتیاد در جهان امروز یکی از مسائل مهم و حاد اجتماعی است و پدیده ای با سابقه به شمار می­رود. شاید نتوان به درستی تاریخی برای شروع مصرف مواد مخدر تعیین کرد، ولی در آثار برخی بزرگان می­توان نام این مواد را یافت. برای مثال می­توان به گفته­های بقراط، رازی و ابن سینا از مصرف و فواید تریاک اشاره کرد. اما «اعتیاد» به مواد مخدر به مثابه وضعیتی خاص، پدیده نسبتاً جدیدی است که از اواخر قرن هجدهم و اوایل قرن نوزدهم میلادی شناخته شده است (آقابخشی،۱۳۷۹ :۴۶).

پیش از آن، در ادبیات مسیحی مصرف الکل یا مواد مخدر گناه یا جرم به حساب می آمد (اردوبادی کیم،۱۳۵۳: ۶۳).در ایران به استثنای برخی مقاطع تاریخی و نیز دوره اخیر هیچگاه مصرف مواد مخدر جرم یا پدیده ای خلاف اعتقادات مذهبی به شمار نمی­رفته است، بلکه مصرف مواد مخدر فعالیت فراغتی طبقات بالای جامعه به حساب می­آمده و در برخی مناطق کشور به منزله نیاز اقلیمی یا جزئی از فرهنگ محلی به شمار می­رفته است. در حال حاضر، بنابر آمارهای رسمی، حدود دو میلیون مصرف کننده مواد مخدر در کشور وجود دارد. این در حالی است که طی دهه هفتاد حدود دو میلیون نفر به جرم قاچاق، توزیع یا مصرف مواد مخدر دستگیر و زندانی شده اند. بنابر آمارهای رسمی، بیش از نیمی از زندانیان کشور به علت جرائم مربوط به مواد مخدر زندانی اند. نسبت مصرف مواد مخدر در سطح جهان رو به تزاید است و در اکثر کشورهای جهان به صورت مشکل عمده‌ای مطرح شده است. این وضعیت در ایران نیز کاملاً مشهود بوده و بخش قابل توجهی از افراد ، به استعمال مواد مخدر اعتیاد داشته و هر روزه در گوشه و کنار این مملکت شاهد گرفتار شدن افراد زیادی در دام مواد مخدر هستیم که مشاهده این وضع هر انسان دوراندیش را به تأمل وا می‌دارد که چگونه می‌توان از قربانی شدن بیش از پیش افراد جامعه جلوگیری نمود( سخاوت ، ۱۳۷۴: ۱۳۰)

از این رو هر ماده ای که موجب بروز اختلال در ارگانیزم بدن انسان گردد ماده مخدر قلمداد می شود. بر همین اساس مادۀ مخدر می ­تواند جدای از مصرف پزشکی، مصرف غیر پزشکی نیز داشته باشد. حتی موادی مانند الکل نیز که رفتارهای فیزیکی را تحت تأثیر قرار می­ دهند، مواد مخدر محسوب می­گردند.این مواد که بعضاً از گیاهان و ترکیبات شیمیایی به دست می­آیند، داروهای روان گردان نامیده می­شوند. بدین معنا که مصرف آنها موجب بروز اختلالاتی در سیستم عصبی و تغییراتی در فعالیت­های ذهنی، احساسی و رفتاری می­شود. مادۀ مخدر وابستگی شدیدی را در فرد به وجود می­­آورد و ارادۀ وی را از او سلب می­ کند.این مواد همچنین می ­تواند در نهایت موجب بروز بی حسی و نوعی حالت عصبی و روانی در شخص معتاد شده، تکرار مداوم مصرف آن، باعث وخیم تر­شدن حالات روانی وی­­گردد. از آنجا که از دیرباز، آثار مخرب و زیان آور مواد مخدر همانند: مرفین و هروئین بر افرادی که دچار آنها شده اند، نمایان شده است. در این رساله تلاش می گردد به بررسی تأثیر مصرف مواد مخدر بر عدم تحقق رکن معنوی جرم پرداخته شود.

 ۱-۲-بیان مسأله

حفظ سلامت جسمی و عقلی جوانان در رشد و شکوفایی جامعه انسانی و بالطبع سلامتی آن بسیار اهمیت دارد. جوانان امروز، مادران و پدران فردا و گنجینه های تجربه آینده هستند. لکن اعتیاد و مصرف مواد مخدر بلایی است که همچون جذام، سلامت جسمی و عقلی این گروه و در نتیجه کل جامعه را به خطر می اندازد. به موازات پیشرفت جوامع، نیازها، نگرش ها و الگوهای رفتاری انسان ها نیز دچار تغییر و دگرگونی می گردد. این دگرگونی ازجامعه­ای به جامعه دیگر و از منطقه ای به منطقه دیگر براساس موقعیت جغرافیایی میزان دست یابی به فن آوری های نوین، پراکندگی و تنوع جمعیتی، میزان علایق و وابستگی به باورهای دیرینه و اعتقادی، سطح رشد آگاهی، زمینه های فرهنگی و همچنین وضعیت معیشتی و اقتصادی متفاوت می باشد.مصرف مواد مخدر علاوه بر اثرات روحی، جسم را نیز تباه و نابود می سازد و شاید در نگاه اول آن چیزی که به فراموشی سپرده می شود اثرات دو جانبه آن است که هر دو به طور مشترک مرگ را برای نسل جوان به ارمغان می آورد.با توجه به اینکه آثار حقوقی و کیفری مهم به مواد مخدر مترتب می باشد لذا دقت در اطلاق کلمه مواد مخدر بر هر چیزی از اهمیت زیادی برخوردار است در فرهنگ معین در معنای مواد مخدر آمده است:

«داروهایی که استعمال آنها سبب بی حسی، بی حالی و تخدیر عمومی یا موضعی می گردد مانند کوکائین، این داروها معمولاً موجب اعتیاد می شوند»

در فرهنگ فارسی عمید در معنای مواد مخدر آمده است:« سست کننده، آنچه اعصاب را سست و بی حس کند»

معادل ماده مخدر در متون انگلیسی از لفظ Drug استفاده می کنند ولی باید توجه داشت که این یک لفظ مطلق است و اطلاق نیز اقتضای شمول هر چیزی را دارد که داخل در این مفهوم قرار گیرد و این لفظ می تواند کلیه چیزهایی را که عنوان دارو مورد استفاده قرار می گیرند در برگیرد  اعم ازآنکه قانونی و مجاز باشد یا غیرمجاز.

تعریفی که سازمان بهداشت جهانی در مورد مواد مخدر عرضه داشته است کاملاً فراگیرمی باشد: « هر ماده ای که موجب بروز اختلالات در ارگانیزم بدن انسان شود مواد مخدر محسوب می شود» ( دبیرخانه ستاد مواد مخدر، ۱۳۷۴: ۵۴)

از منظر حقوق بین الملل مواد مخدر به موادی تلقی می شود که تحت پوشش کنوانسیون های بین المللی مواد مخدر سازمان ملل متحد قرار گرفته است (وزیریان، ۱۳۸۲: ۴۹)

از منظر حقوق داخلی مواد مخدر به موادی گفته می شود که در قوانین مربوط برشمرده و احصاء شده باشد که به عقیده برخی از نویسندگان در قانونگذاری ایران عنوان مواد مخدر از سال ۱۳۳۸ دیده شده است (حجتی،۱۳۸۲ : ۵۳).

از آنجا که مسأله اعتیاد در جهان امروز یکی از مسائل مهم و حاد اجتماعی است، نسبت مصرف مواد مخدر در سطح جهان رو به تزاید است و در اکثر کشورهای جهان به صورت مشکل عمده ای مطرح شده است.این وضعیت در ایران نیز کاملا مشهود است و بخش قابل توجهی از افراد به استعمال مواد مخدر اعتیاد داشته و هر روز در گوشه و کنار این مملکت شاهد گرفتار شدن افراد زیادی در دام مواد مخدر هستیم که مشاهده این وضع هر انسان دور اندیش را به تأمل وا می دارد که چگونه می توان از قربانی شدن بیش از پیش افراد جلوگیری نمود.بنابراین از آنجایی که این تحقیق به دنبال اثر گذاری مصرف مواد مخدر بر عدم تحقق رکن معنوی جرم است و تعریفی که از رکن معنوی جرم گفته شده این است که نیت و اندیشه ارتکاب جرم همان عنصر معنوی جرم است. بدین معنا که هر فردی که قصد ارتکاب جرمی را دارد بدواً قصد و اراده خود را برای ارتکاب جرم در ذهن خود می پروراند و با اندیشه و نقشه های قبلی و از پیش تعیین شده زمینه را برای احیاء دیگر عناصر مهیا می سازد که از آن به رکن معنوی جرم تعبیر می شود. باید توجه داشت که مصرف مواد مخدر موجب زوال اراده نمی گردد  بنابراین در این تحقیق سعی بر آن است که با شناخت مواد مخدر درجات مختلف آن بر زوال اراده و عدم تحقق رکن معنوی جرم بررسی گردد.

تعداد صفحه :۱۲۳

قیمت :۳۷۵۰۰ تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت  [email protected]

پایان نامه بررسی حقوقی جرم اعتیاد با توجه به قانون اصلاحی قانون مبارزه با مواد مخدر

پایان نامه  

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد علوم و تحقیقات شاهرود

پایان ­نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد « M.A. »

گرایش: حقوق جزا و جرم شناسی

عنوان :

بررسی حقوقی جرم اعتیاد با توجه به قانون اصلاحی قانون مبارزه با مواد مخدر سال ۱۳۸۹

تابستان ۱۳۹۴

 

 

فهرست مطالب

 عنوان                                                                      صفحه

 مقدمه    ۱

الف ـ بیان مسئله.    ۲

ب ـ سئوال­های تحقیق.    ۳

ج ـ فرضیه ­های تحقیق    ۴

د ـ اهداف و کاربردهای تحقیق    ۴

ه ـ روش تحقیق    ۴

ز ـ سازماندهی تحقیق.    ۴

بخش اول : جرم اعتیاد به مواد مخدر و روان­گردان و ارکان آن

فصل اول : مفاهیم، تاریخچه، ویژگی­های مشترک مواد مخدر و روان­گردان    ۷

مبحث اول : مفهوم اعتیاد به مواد مخدر.    ۷

گفتار اول : تعریف لغوی و حقوقی مواد مخدر و روان­گردان    ۷

بند اول : تعریف لغوی.    ۷

بند دوم : تعریف حقوقی    ۹

بند سوم : تعریف مواد مخدر و روان­گردان از دیدگاه سازمان بهداشت جهانی.    ۱۰

گفتار دوم : مفهوم جرایم مواد مخدر و روان­گردان.    ۱۰

بند اول : اعتیاد به مواد مخدر و روان­گردان    ۱۱

بند دوم : مفهوم و تعریف معتاد.    ۱۱

بند سوم : تعریف جرایم مواد مخدر در ایران و اسناد بین ­المللی    ۱۲

مبحث دوم : تاریخچه مواد مخدر و روان­گردان و سیر تحولات تقنینی مبارزه با مواد مخدر و

روان­گردان.    ۱۵

گفتار اول : تاریخچه مواد مخدر و روان­گردان.    ۱۵

بند اول :  تاریخچه مواد مخدر و روان­گردان در جهان    ۱۵

بند دوم : تاریخچه مواد مخدر و روان­گردان در ایران.    ۲۰

گفتار دوم : سیر تحولات تقنینی مبارزه با مواد مخدر و روان­گردان    ۲۱

بند اول : سیر تحولات تقنینی مبارزه با مواد مخدر و روان­گردان در جهان    ۲۱

بند دوم : سیر تحولات تقنینی مبارزه با مواد مخدر و روان­گردان در ایران    ۲۳

الف ـ سیر قانون گذاری نسبت به مواد مخدر و روان­گردان قبل از پیروزی انقلاب اسلامی         ۲۳

ب ـ سیر قانون گذاری نسبت به مواد مخدر و روان­گردان بعد از پیروزی انقلاب اسلامی           ۲۶

گفتار سوم : ویژگی­های مشترک بین مواد مخدر و روان­گردان    ۳۱

فصل دوم : ارکان جرایم مواد مخدر و اعتیاد و استعمال مواد مخدر و روان­گردان.    ۳۲

مبحث اول : ارکان جرایم مواد مخدر    ۳۲

گفتار اول : رکن قانونی    ۳۳

گفتار دوم : رکن مادی    ۳۵

بند اول : فعل.    ۳۵

بند دوم : ترک فعل    ۳۵

بند سوم : داشتن و نگهداشتن.    ۳۶

بند چهارم : حالت و وضعیت    ۳۶

بند پنجم : فعل ناشی از ترک فعل.    ۳۶

گفتار سوم : رکن معنوی.    ۳۷

بند اول : علم.    ۳۷

بند دوم : سوءنیت عام.    ۳۸

بند سوم : سوء نیت خاص    ۳۸

بند چهارم : انگیزه.    ۳۸

گفتار چهارم : میزان تغییر نگرش مقنن در مجازات کشت مواد مخدر از سال ۱۳۴۷ تا سال

۱۳۸۹.    ۳۹

بند اول : عناصر تشکیل دهنده جرایم اصلی مواد مخدر و روان­گردان.    ۴۰

الف ـ جرایم اصلی.    ۴۰

۱ـ کشت مواد مخدر.    ۴۰

۱ـ۱ـ کشت خشخاش.    ۴۰

ـ عنصر مادی    ۴۰

ـ عنصر معنوی    ۴۱

ـ عنصرقانونی.    ۴۱

۱ـ۲ـ کشت شاهدانه    ۴۲

ـ عنصرمادی.    ۴۲

ـ عنصرمعنوی.    ۴۲

ـ عنصر قانونی    ۴۲

۱ـ۳ـ کشت کوکا.    ۴۲

– عنصر مادی    ۴۳

– عنصر معنوی.    ۴۳

– عنصر قانونی    ۴۳

بند دوم : جرایم مرتبط با محصولات مواد مخدر و روان­گردان    ۴۳

الف ـ  واردات مواد مخدر و روان­گردان    ۴۳

۱ـ عنصر مادی    ۴۳

۲ـ عنصر معنوی    ۴۴

۳ـ عنصر قانونی    ۴۴

ب ـ جرایم ارسال کردن،صادر کردن و ترانزیت مواد مخدر و روان­گردان    ۴۶

۱ـ عنصر مادی جرایم ارسال،صادر و ترانزیت    ۴۶

۲ـ عنصر معنوی جرایم ارسال،صادر و ترانزیت    ۴۷

۳ـ عنصر قانونی جرایم ارسال، صادر و ترانزیت.    ۴۸

ج ـ جرایم تولید و ساخت مواد مخدر و روان­گردان    ۴۸

۱ـ عنصر مادی جرایم ساخت و تولید    ۴۸

۲ـ عنصر معنوی جرایم ساخت و تولید    ۴۸

۳ـ عنصر قانونی جرایم ساخت و تولید.    ۴۸

دـ جرایم حمل و نگهداری و اختفاء مواد مخدر و روان­گردان    ۴۹

۱ـ عنصر مادی حمل.    ۴۹

ـ عنصر مادی نگهداری    ۴۹

ـ عنصر مادی اختفاء    ۴۹

۲ـ عنصر معنوی جرایم حمل و نگهداری و اختفاء    ۵۰

۳ـ عنصر قانونی جرایم حمل و نگهداری و اختفاء.    ۵۰

ه ـ جرایم خرید،فروش،عرضه و توزیع مواد مخدر و روان­گردان.    ۵۱

۱ـ عنصر مادی جرایم خرید، فروش، عرضه و توزیع مواد مخدر و روان­گردان.    ۵۲

ـ عنصر مادی جرم خرید.    ۵۲

ـ عنصر مادی جرم فروش.    ۵۲

ـ عنصر مادی جرم عرضه.    ۵۳

ـ عنصر مادی جرم توزیع    ۵۳

۲ـ عنصرمعنوی جرایم خرید،فروش،عرضه و توزیع مواد مخدر و روان گردان.    ۵۳

۳ـ عنصر قانونی جرایم خرید، فروش، عرضه و توزیع مواد مخدر و روان گردان    ۵۳

ب ـ جرایم وابسته    ۵۴

مبحث دوم : ارکان جرم اعتیاد و استعمال مواد مخدر و روان­گردان    ۵۴

گفتار اول : ارکان جرم اعتیاد به مواد مخدر و روان­گردان.    ۵۴

بند اول : عنصر مادی جرم اعتیاد    ۵۴

بند دوم : عنصر معنوی جرم اعتیاد.    ۵۵

الف ـ علم به موضوع.    ۵۵

ب ـ سوء نیت عام.    ۵۵

بند سوم : عنصر قانونی جرم اعتیاد    ۵۶

گفتار دوم : ارکان جرم استعمال مواد مخدر و روان­گردان    ۵۶

بند اول : عنصر مادی جرم استعمال مواد مخدر و روان­گردان    ۵۷

بند دوم : عنصر معنوی  جرم استعمال مواد مخدر و روان­گردان    ۵۹

الف ـ  علم به موضوع    ۵۹

ب ـ سوء نیت عام.    ۵۹

ج ـ انگیزه    ۵۹

بند سوم : عنصر قانونی جرم استعمال مواد مخدر و روان گردان.    ۵۹

گفتار سوم : ارکان جرم تزریق مواد مخدر به دیگری.    ۶۰

بند اول : عنصر مادی جرم تزریق مواد مخدر به دیگری.    ۶۰

بند دوم : عنصر معنوی جرم تزریق مواد مخدر به دیگری.    ۶۲

الف ـ علم به موضوع.    ۶۲

ب ـ سوء نیت عام.    ۶۲

بند سوم : عنصر قانونی جرم تزریق مواد مخدر به دیگری.    ۶۲

فصل سوم : مجازات جرایم مواد مخدر و روان­گردان در قوانین کیفری ایران.    ۶۳

مبحث اول : مجازات اعتیاد و استعمال مواد مخدر یا روان­گردان و تزریق مواد به دیگری         ۶۳

گفتار اول : مجازات اعتیاد.    ۶۳

گفتار دوم : مجازات استعمال    ۶۴

گفتار سوم : مجازات تزریق مواد مخدر به دیگری.    ۶۵

مبحث دوم : شیوه ­های مداخله در جرایم مواد مخدر و روان­گردان.    ۶۶

گفتار اول : مشارکت    ۶۶

گفتار دوم : معاونت.    ۶۶

گفتار سوم : شروع به جرم.    ۶۸

مبحث سوم : غیر قابل گذشت بودن جرایم مواد مخدر و روان گردان.    ۶۹

مبحث چهارم  : عوامل موثر در میزان مجازات.    ۷۰

گفتار اول : تعدد.    ۷۰

بند اول : تعدد معنوی.    ۷۱

بند دوم : تعدد مادی    ۷۲

گفتار دوم : تکرار جرم.    ۷۳

بند اول : تفاوت تکرار جرم در قانون مجازات اسلامی و قانون مبارزه با مواد مخدر و

روان­گردان.    ۷۷

بند دوم : شرایط تشدید مجازات در تکرار جرایم مواد مخدر و روان­گردان    ۷۸

الف ـ شرط مربوط به مقدار مواد مخدر    ۷۸

ب ـ شرط مربوط به نوع مواد مخدر.    ۷۸

ج ـ شرط مربوط به وجود سابقه.    ۷۸

بند سوم : قاعدۀ تکرار در اعتیاد به مواد مخدر و روان­گردان    ۷۹

گفتار سوم : تبدیل و تخفیف مجازات در جرایم مواد مخدر و روان­گردان    ۷۹

گفتار چهارم : رویه قضایی ایران در خصوص تعلیق جرایم مواد مخدر و روان­گردان    ۹۰

بخش دوم : سیاست جنایی ایران در مقابله با جرم اعتیاد

فصل اول : مفهوم سیاست جنایی و انواع آن    ۸۳

مبحث اول : مفهوم سیاست جنایی    ۸۳

گفتار اول : تعریف سیاست جنایی    ۸۳

گفتار دوم : انواع سیاست جنایی.    ۸۴

بند اول : سیاست جنایی قانونی(تقنینی)    ۸۴

بند دوم : سیاست جنایی قضایی    ۸۴

بند سوم : سیاست جنایی مشارکتی    ۸۵

بند چهارم : سیاست جنایی اجرایی    ۸۵

گفتار سوم : حوزه­های فعالیت سیاست جنایی    ۸۵

مبحث دوم : سیاست جنایی تقنینی ایران در باب جرایم مواد مخدر و روان­گردان.    ۸۶

گفتار اول : اعتیاد از دیدگاه جرم شناسی و حقوق جزا.    ۸۷

بند اول : اعتیاد از دیدگاه جرم شناسی    ۸۷

بند دوم : اعتیاد از دیدگاه حقوق جزا    ۸۸

الف ـ جرم زایی    ۸۹

ب ـ قانونمند سازی    ۸۹

ج ـ جرم انگاری.    ۸۹

گفتار دوم : سیر قانون­گذاری ایران در زمینه جرم انگاری اعتیاد و اثر کنوانسیونها بر آن          ۹۰

بند اول : قبل از انقلاب.    ۹۰

بند دوم : بعداز انقلاب    ۹۱

بند سوم : اعتیاد در کنوانسیون­های بین ­المللی.    ۹۴

گفتار سوم : تاثیرات سوء جرم انگاری اعتیاد.    ۹۵

بند اول : کارایی نداشتن مجازات.    ۹۵

الف ـ اثرات عمومی مجازات.    ۹۶

۱ـ اثر سزا دهی مجازات.    ۹۶

۲ـ ترس یا بازدارندگی مجازات.    ۹۶

۳ـ تاثیر اصلاحی یا درمانی مجازات.    ۹۶

۴ـ قبح مجازات    ۹۷

۵ـ سلب شایستگی و اعاده آن    ۹۷

۶ـ بازگشت به جامعه.    ۹۷

ب ـ اثرات خاص مجازات.    ۹۸

۱ـ متناسب بودن مجازات با جرم.    ۹۸

۲ـ متناسب بودن کیفر برای بزهکار.    ۹۹

۳ـ نافع بودن کیفر و آثار آن.    ۹۹

۴ـ هزینه­ های انسانی و مادی مجازات    ۹۹

۵ـ پذیرش مجازات    ۱۰۰

بند دوم : معایب مجازات.    ۱۰۰

الف ـ معایب کیفر معتادین.    ۱۰۰

ب ـ معایب مجازات زندان.    ۱۰۳

فصل دوم : وضعیت حقوقی جرم اعتیاد    ۱۰۵

مبحث اول : مفهوم حقوق    ۱۰۵

گفتار اول : تعریف حقوق    ۱۰۵

گفتار دوم : تعریف سیاست حقوقی    ۱۰۶

گفتار سوم : تعریف حق    ۱۰۶

بند اول : حقوق مربوط به شخصیت    ۱۰۷

بند دوم : حقوق شهروندی    ۱۰۷

گفتار چهارم : تعریف حقوق بشر.    ۱۰۹

گفتار پنجم : حقوق معتادین    ۱۰۹

بند اول : رهایی از شکنجه.    ۱۱۰

بند دوم : حق آموزش.    ۱۱۰

بند سوم : حق کار.    ۱۱۱

بند چهارم : حق ازدواج.    ۱۱۲

بند پنجم : حق درمان    ۱۱۳

بند ششم : حق دادرسی عادلانه.    ۱۱۴

مبحث دوم : عدم تطابق قوانین ایران با موازین حقوق بشر در حیطه جرم اعتیاد به مواد مخدر

و روان­گردان.    ۱۱۵

گفتار اول : جرم انگاری.    ۱۱۵

بند اول : اصل قانونی بودن    ۱۱۵

بند دوم : اصل ضرورت.    ۱۱۶

بند سوم : مفید بودن جرم انگاری.    ۱۱۶

بند چهارم : تاثیر و قابل اجرا بودن جرم انگاری.    ۱۱۷

گفتار دوم : وضعیت حقوقی اعتیاد به مواد مخدر یا روان گردان در کنوانسیون ۱۹۸۸    ۱۱۷

فصل سوم : رویکرد قانون اصلاحی سال ۱۳۸۹ به جرم اعتیاد    ۱۱۸

مبحث اول : معتاد مجرم است یا بیمار؟.    ۱۱۸

گفتار اول : پافشاری بر درمان و بازپروری    ۱۲۰

گفتار دوم : حبس و اقدامات جایگزین    ۱۲۳

گفتار سوم : حامی قربانیان مواد روان­گردان    ۱۲۶

مبحث دوم : بررسی و نقد قانون اصلاحی قانون مبارزه با موادمخدر و روان­گردان سال۱۳۸۹    ۱۲۸

گفتار اول : امتیازات قانون    ۱۲۹

بند اول : اهمیت به روان­گردان­ها.    ۱۳۰

بند دوم : جرم زدایی.    ۱۳۲

بند سوم : حمایت پزشکی.    ۱۳۳

بند چهارم : اقداماتی جهت جایگزین نمودن کیفر.    ۱۳۴

بند پنجم : توجه به جرم انگاری برخلاف جرم زدایی    ۱۳۶

بند ششم : پشتیبانی مالی    ۱۳۳

بند هفتم : همگام شدن با سازمان ملل متحد    ۱۳۷

بند هشتم : جرم دایرکردن و اداره اماکن تولید ادوات استعمال روان­گران    ۱۳۸

بند نهم : جرم بودن ورود مواد به بدن شخص دیگر به هر طریق    ۱۳۹

بند دهم : حذف مجازات انفصال دائم از خدمات دولتی    ۱۴۰

گفتار دوم : معایب قانون.    ۱۴۰

بند اول : عدم حمایت مالی.    ۱۴۰

بند دوم : عدم وجود مراکز بازپروری دولتی در سطح گسترده.    ۱۴۰

بند سوم : اشکال در متن مواد قانونی.    ۱۴۱

بند چهارم : استفاده از مجازات حبس.    ۱۴۲

بند پنجم : اختیار دادن به مقام قضایی.    ۱۴۳

بند ششم : کیفر برای استعمال.    ۱۴۳

بند هفتم : عدم تاثیر درمان اجباری.    ۱۴۴

بند هشتم : عدم نظارت و و پیش بینی ضمانت اجرا برای مسولین کمپ­ها در صورت

ارتکاب جرم    ۱۴۵

نتیجه گیری و پیشنهادها    ۱۴۶

منابع و مآخذ.    ۱۴۹

چکیده

با بررسی تحولات قانون­گذاری ایران در باب جرایم مواد مخدر و اعتیاد متوجه می­شویم که سیاست تقنینی کشور ما در برخورد با اعتیاد از سیاست دوگانه­ای پیروی کرده است. در زمانی اعتیاد را جرم دانسته و با اعمال مجازات­های شدید از قبیل تبعید و شلاق و. سیاست سرکوب­گرانه داشته است. اما در زمانی از سیاست سرکوب­گرانه خود عقب نشینی نموده و اعتیاد را بیماری می­داند و در واقع به حمایت معتادین می ­پردازد. کشور ما در زمینه مواد مخدر و جرایم مربوط به آن سالهاست که اقدام به قانون­گذاری کرده، که اولین قانون به سال ۱۲۸۹ه.­ش. برمی­گردد و آخرین قانونی که در حال حاضر جاری می­باشد قانون اصلاحی قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب ۱۳۸۹ است. قانون حاضر نسبت به قوانین گذشته دارای تغییر و تحولاتی می­باشد. در قانون اخیر، مواد روان­گردان که تنها در قانون مبارزه با مواد روان­گردان (پسیکوتروپ) مصوب ۱۳۵۴ موادی را به خود اختصاص داده بود، به صراحت و با اصطلاح «روان­گردان صنعتی غیر دارویی» مورد توجه ویژه مقنن قرار گرفته است. همچنین در این قانون، از اعتیاد و به خصوص به مواد روان­گردان، با یک تغییر عمده نسبت به قوانین گذشته جرم­زدایی بر جرم­انگاری غلبه دارد، چرا که مجازات حبس از ۹۱ روز تا ۶ ماه از اقدامات نهایی قانون­گذار در برخورد با معتادین می­باشد و این بدان معناست که قانون مذکور درمان را برای معتادان اجباری کرده است. نکته حائز اهمیت دیگری که در این قانون، می­توان به آن اشاره نمود، توجه مخصوص قانون­گذار به اقدامات حمایتی، بازپروری، درمانی و مشارکت همگانی از طریق آموزش برای مبارزه با اعتیاد می­باشد و موفقیت در این راه، استمداد و کمک آحاد مردم و سازمان­های مردم نهادی و سایر ارگانها اعم از نیروی نظامی و انتظامی و . را می­طلبد.

واژگان کلیدی: جرایم مواد مخدرـ اعتیاد ـ استعمال مواد مخدرـ حقوق شهروندی- حقوق معتادین ـ سیاست تقنینی

 مقدمه

در بررسی تاریخ جوامع و بشریت، کشور یا بشری را نمی­توان یافت که با مواد مخدر آشنا نبوده و با این معضل خانمان­سوز دست به گریبان نبوده باشد، به جرأت می­توان گفت که قدمت مواد مخدر با خلقت کرات و جوامع بشری و انسانها در یک زمان می­باشد و در واقع مواد مخدر همزاد با بشر در این جهان بوجود آمده است. مسئله مربوط به مواد مخدر تازگی نداشته و اثرات آن نیز همواره در سرنوشت انسانها مشهود می­باشد.

میدانیم الکل (مشروبات الکلی) که یکی از مواد اعتیادآور و مسکر است قبل از بعثت پیامبر(ص) در بسیاری از سرزمین­ها از جمله حجاز مصرف می­شده و لذا آیات متعددی دربارۀ حرام بودن آن در قرآن کریم آمده که یکی از آن آیات که می­توان به آن اشاره نمود عبارت است از: «یَسئَلوُنَکَ عَنِ الخَمرِ و المَیسَرِ، قُل فیهِما اِسمٌ کَبیر».[۱]

با مداقه در آیات شریف قرآن کریم، آیه یا آیاتی که بطور صریح به موضوع استعمال تریاک و دیگر مواد مخدر و اعتیاد به آنها اشاره کند، وجود ندارد اما بیشتر مفسرین اهل تشیع و سنت، مواد مخدر را اسباب هلاک حرث و نسل محسوب کرده­اند.

البته در روایاتی که از رسول خدا و ائمه معصومین(ع) نقل شده بر حرام بودن بنج که مُعَرَّبِ همان بنگ، یکی از فرآوردهای گیاه شاه­دانۀ هندی و حشیش است تأکید گردیده، چنانچه در روایتی از پیامبراکرم(ص) نقل شده که ایشان در مذمت بنگ فرموده­اند: «بریهود و نصاری سلام کنید ولی برکسی که بنگ استعمال می­ کند، سلام نکنید.»[۲]

برخی فقها از روایات یاد شده استفاده حرمت کرده­اند و بدیهی است وقتی استعمال بنگ و حشیش حرام باشد، استعمال دیگر مواد مخدر هم به طریق اولی حرام خواهد بود.

امام خمینی (ره) نیز می­فرماید: «جلوگیری از خرید و فروش و پخش این طور مواد، بی­اشکال، لازم است از نظر شرع هم باید این کار بشود» و در جواب از سئوال فروش هروئین و فروش آن به معتاد یا غیر معتاد نوشتند: «جایز نیست و فرق نمی­کند».

اعتیاد به مواد مخدر سنتی خود از بزرگترین معضلات کشورهای جهان بوده و این در حالی است که با پیشرفت علم و دانش بشریت نوع و شکل آن هم دستخوش تغییرات شده و به مواد مخدر صنعتی تبدیل گردیده و همین امر باعث شده که این جرم و ارکان متشکله آن، پیچیده­ترین و حادترین مشکلات را در عصر حاضر در سیاست جنایی تقنینی، قضایی و اجرایی ایجاد نماید. که البته کشور ایران هم از این مقوله مستثنی نمی­باشد.

کشور ایران به واسطه­ی همسایگی با دو کشور عمده تولید کننده به مواد مخدر در جهان، یعنی افغانستان و پاکستان، در یک منطقه جغرافیایی نامساعد قرار گرفته است، البته خود کشور ایران قبل از پیروزی انقلاب اسلامی جزو کشورهای تولید کننده مواد مخدر در جهان به شمار می­رفت و به همین دلیل به اصطلاح مثلث طلایی در زمینه­ مواد مخدر معروف بود. یک ضلع این مثلث افغانستان، ضلع دیگر پاکستان و در نهایت ضلع سوم این مثلث ایران بود. اما بعد از پیروزی انقلاب اسلامی کشت مواد مخدر بطور کلی ممنوع اعلام شد و ایران از مثلث طلایی حذف شد.

گسترش اعتیاد به مواد مخدر در جامعه ایران در دهه ۱۹۶۰ و فشاری که از طرف جامعه داخلی و مراجع بین ­المللی به دولت وارد شد، دولت ایران را به اتخاذ سیاست جنایی شدیدتری در مقابل قاچاق مواد مخدر واداشت. این سیاست در طی زمان آهنگ یکنواختی نداشته است. دولت ابتدا برای نشان دادن شدت عمل خود مجازات اعدام را در سال ۱۳۳۸ وارد قلمرو مواد مخدر نمود و طی سال­های ۱۳۴۹ و ۱۳۵۹ این مجازات را در سطحی گسترده اجرا نمود. ولی از اوایل دهه ۱۳۷۰ رفته­رفته سیاست جنایی تقنینی خود را تعدیل نمود و از تعداد موارد مشمول مجازات اعدام کاست و نرمش­هایی را در مورد مجازات اعدام از خود نشان داد. این نرمش­ها عمدتاً از سیاست جنایی قضایی متاثر بوده است. مقاومتی که سیاست جنایی قضایی در عمل از خود نشان داد سیاست جنایی تقنینی را به نرمش واداشت. از جمله موارد تاثیرگذار سیاست جنایی قضایی می­توان به رویه قضایی و به خصوص نقش ارزنده دیوان عالی کشور، نقش نیروی انتظامی، ستاد مبارزه با مواد مخدر و سرانجام دیدگاه مردم در مورد مجازات اعدام اشاره نمود.

با تفحص در قوانین مدون کشور و تغییر رفتار قانون­گذار از طریق اصلاح قوانین مبارزه با مواد مخدر و برخورد با معتادین در زمینه­، جرم­انگاری، مجازاتها، ضمانت اجراها، پیشگیری و سایر مواضع، به نظر این تغییر رفتار حاصل توجه قانون­گذار به شرایط خاص زمانی، سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، و ظهور نوع جدید جرایم و. می­باشد.

 الف) بیان مسئله

باپیشرفت جوامع انسانی به تبع آن جرایم ارتکابی نیز دستخوش تغییر وتحول می­گردند‏، به خصوص در بعضی جرایم آثار و تبعات آن بسیار مشهود می­باشد. یکی از آن جرایم، جرم اعتیاد و استعمال مواد مخدر می­باشد که در قرن حاضر بسیاری از کشورها را بر آن داشته که با تغییر در نوع سیاست تقنینی خود، این معضل اجتماعی را تا حدودی مهار نمایند. اعتیاد به مواد مخدر یکی از انواع جرایمی بوده و هست که با پیشرفت تکنولوژی شکل و نوع آن و حتی طرز استعمال آن نیز تغییر نموده، به گونه­ای که در عصر قدیم معتاد جهت استعمال مواد مخدر (سنتی) نیازمند استفاده از ابزار و آلات خاصی بود، اما امروزه با پیشرفت تکنولوژی شکل استعمال آن نیز متحول شده است، تا جائیکه یک فرد معتاد در کوتاهترین زمان و با کمترین وسایل به هدف خود می­رسد. نخستین کنوانسیون بین ­المللی تریاک و تحدید تهیه آن به میزان نیازهای طبی در ۲۳ ژانویه ۱۹۱۲ میلادی در لاهه هلند به امضاء ۱۴ دولت، از جمله ایران رسید، طبق این کنوانسیون همکاریهای بین ­المللی برای مبارزه با تریاک در قالب یک قرداد بین ­المللی تنظیم گردید و از ۳۴ دولت اروپایی و آمریکایی که در کنفرانس شرکت داشتند در خواست تایید و امضای قرارداد شد که اغلب آنها نپذیرفتند.

ایران در خصوص مبارزه با مواد مخدر بیش از ۹۰ سال سابقه قانون­گذاری دارد که اولین قانون مدون در زمینه مواد مخدر، قانون تحدید تریاک مصوب ۱۲ ربیع الاول ۱۳۲۹ هجری قمری (۱۲۸۹ ه.ش.) است که به تصویب مجلس شورای ملی رسید و تدابیری در آن قانون اعمال شد و مقرر گردید که پس از ۷ سال، استعمال تریاک جز به عنوان دارو ممنوع گردد ولی به دلیل مسائل سیاسی پیش آمده این قانون عملی نشد.

آنچه در این پژوهش بر آن می­باشیم بررسی حقوقی جرم اعتیاد به مواد مخدر با توجه به قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر ۱۳۸۹ است که تلاش می­شود با دید نقادانه ضمن بررسی و کنکاش پیرامون سیر قانون­گذاری و تحولات تاریخی در خصوص جرم مورد نظر از بدو تدوین قوانین مبارزه با مواد مخدر تاکنون سیاست مقنن در زمینه پیش ­بینی ضمانت اجرایی برای استعمال مواد مخدر از نوع صنعتی و ابهامات و نواقص آن را کشف و در حد توان با ارائه پیشنهادات و راهکارهای جدید گام مؤثری در جهت تکامل و بهبود این قوانین برداشته و با لحاظ گسترده­تر شدن انواع مواد مخدر و به تبع آن پیچیده­تر شدن جرم اعتیاد، زمینه کاربردی­تر شدن و همگام سازی و تطبیق قوانین مذکور با انواع مواد مخدر در حال تکامل را فراهم آوریم.

ب) سئوال­های تحقیق

۱ـ سیاست جنایی تقنینی ایران در زمینه جرم اعتیاد به مواد مخدر چیست؟

۲ـ آیا ضرورت جرم زدایی در حیطه اعتیاد به مواد مخدر وجود دارد؟

ج) فرضیه ­های تحقیق

۱ـ به نظر می‌رسد سیاست حقوقی ایران با توجه به قانون مبارزه با مواد مخدر اصلاحی سال ۱۳۸۹ مبتنی بر درمان است.

۲ـ با توجه به نگاه بیمارگونه کشورهای اروپایی به معتادین، لذا ضرورت جرم­زدایی در ایران وجود دارد.

د) اهداف و کاربردهای تحقیق

۱ـ تبیین سیاست جنایی تقنینی ایران در زمینه جرم اعتیاد

۲ـ اصلاح قوانین

۳ـ تطبیق سیاست حقوقی ایران با مفاد کنوانسیون­های بین ­المللی

ه) روش تحقیق

این تحقیق کتابخانه­ای است و بر پایه توصیفی و تحلیلی است که به بررسی تحولات حقوقی جرم اعتیاد به مواد مخدر پرداخته است. تحقیق تحلیلی با هدف علت­یابی و تحلیل روابط بین پدیده­های مختلف انجام می­شود و در نهایت با تحلیل  و ارزیابی آنها پیشنهاد مناسب ارائه می­شود. در تحلیل محقق معمولاً به دنبال نقد موضوع تحقیق و کشف رابطه بین علت و معلول و رسیدن به پاسخ صحیح در تحلیل چرایی موضوع پژوهش می­باشد.

روش گردآوری اطلاعات به شرح ذیل است :

۱ـ مطالعه کتابخانه­ای

۲ـ مراجعه به روزنامه­ها، مقالات، نشریات و مجلات حقوقی

ابزار گردآوری نیز شامل: گردآوری منابع، فیش­برداری و نکته­برداری از آنها و استفاده از شبکه ­های جهانی اینترنت و وب سایت­های حقوق در بررسی منابع و مقالات موجود می­باشد.

[۱]ـ ای رسول خدا،ازتودربارۀ خمر(الکل)و قمار سئوال می کنند،بگودرآنها گناه کبیره است؛سورۀ بقره،آیه۲۱۹.

[۲]- اسعدی، سیدحسن، مواد مخدر و روان گردان در حقوق جنایی ملی و بین المللی،چاپ اول، نشر میزان، سال ۱۳۸۸، ص۱۱۴.

تعداد صفحه :۱۲۷

قیمت :۳۷۵۰۰ تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

 [email protected]

پایان نامه بررسی عوامل موثر برگرایش جوانان(۱۸-۴۰سال)به مواد مخدر

 پایان نامه  

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد کرمانشاه

 پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد (M.A)

گرایش حقوق جزا و جرم شناسی

عنوان:

بررسی عوامل موثر برگرایش جوانان(۱۸-۴۰سال)به مواد مخدر

(مطالعه موردی شهرداری منطقه ۳ کرمانشاه در سال ۱۳۹۲)

زمستان ۱۳۹۳

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده و استاد راهنما در سایت درج نمی شود

 

 

فهرست مطالب

عنوان                             صفحه

چکیده۱

مقدمه .۲

فصل اول :کلیات طرح و پژهش

بیان مسئله وانگیزه پژوهش. ۵

اهداف پژوهش: ۸

سوالات وفرضیات پژوهش. ۹

ضرورت واهمیت پژوهش. ۱۰

محدودیتهاومشکلات تحقیق ۱۰

فصل دوم:ادبیات و مبانی نظری تحقیق

مقدمه. ۱۳

مبحث اول: ادبیات ومبانی نظری تحقیق ۱۴

گفتاراول:تعاریف ومفاهیم. ۱۴

بنداول: تاریخچه اعتیاد. ۱۴

بنددوم:تاریخچه موادمخدردرایران. ۱۶

بندسوم: تعاریفواصطلاحات. ۱۹

بندچهارم: معتادکیست؟. ۲۲

بندپنجم:اعتیادوانواع جرایم. ۲۵

بندششم:طبقه بندی موادمخدروروانگردان براساس عوارض مصرف. ۲۷

گفتاردوم:وضعیت اعتیاد. ۲۹

وضعیت اعتیاددرایران. ۲۹

بنداول:وضعیت عرضه مواد. ۳۰

بنددوم:وضعیت مصرف مواددرجهان. ۳۱

بندسوم:شیوه مبارزه قانونگذارایران بااعتیادونقدآن. ۳۴

بندچهارم:علل وعوامل موثربراعتیاد. ۳۷

بندپنجم: موقعیتهای مخاطره آمیزفردی ۳۸

گفتار سوم : عوامل محافظت کننده در مقابل اعتیاد .۴۲

بند اول : عوامل فردی .۴۲

بند دوم : عوامل محیطی و اجتماعی۴۳

گفتارچهارم:پیامدهای اعتیاد. ۴۵

بنداول: پیامدهای فردی ۴۵

بنددوم: پیامدهای خانوادگی ۴۷

بندسوم: پیامدهای اجتماعی ۵۰

گفتارپنجم: شناساییابزارمصرفمواد. ۵۲

بنداول:انواع مواد،اشکال وشیوه های مصرف،علایم وعوارض مصرف،‌علائم ترک ۵۳

گفتارششم:مبانی وچارچوب نظری پژوهش. ۶۵

بنداول:نظریه فشار. ۶۵

بنددوم:نظریه بومشناختی ۶۶

بندسوم: نظریه کنترل اجتماعی(Social Control) 66

بندچهارم:تئوری کنترل متعادل. ۶۷

بندپنجم:نظریه کنترل اجتماعی هیرشی ۶۷

بندششم: ویلیام گودونظریه آنومی وساختارخانواده۱. ۶۸

بندهفتم: نظریه توبی ۷۰

بندهشتم: نظریه پیوندافتراقی ۷۰

بندنهم: نظریه یادگیری ادوین ساترلند. ۷۱

بنددهم: نظریه فرصتهای نابرابرکلاواردواهلین ۷۲

بندیازدهم: نظریه برچسب. ۷۳

مبحثدوم:پیشینه پژوهش. ۷۶

فصل سوم:متدولوژ‍ی تحقیق

مقدمه. ۸۲

جمعیت آماری ۸۴

روش نمونه گیری وحجم نمونه. ۸۴

ابزارونحوه جمع آوری اطلاعات: ۸۶

روایی (اعتبار) ابزار. ۸۶

پایایی (قابلیت اعتماد)‌ ابزار. ۸۸

روش پژوهش. ۸۸

قلمروپژوهش: ۸۹

روش تجزیه وتحلیل داده ها: ۹۰

تعریف مفاهیم اصلی تحقیق: ۹۰

فصل چهارم:یافته  های تحقیق (تجزیه وتحلیل آماری)

مقدمه. ۹۵

مبحث اول: آمار توصیفی. ۹۵

گفتار اول: توصیف آزمودنیها ۹۵

بند اول شاخص های فراوانی ویژگی های جمعیتی.۱۱۱

گفتاردوم: توصیف متغیرهای پژوهش. ۱۱۲

بند اول:عوامل خانوادگی ۱۱۲

بند دوم:: دوستان ناباب. ۱۱۸

بند سوم:کنترل اجتماعی ۱۲۲

بند چهارم :میزان دینداری ۱۲۴

مبحث دوم:آمار استنباطی ۱۲۷

گفتاراول :جدول استنباطی و آزمون فرضیات. ۱۲۷

بند اول:آزمون کروسکال والیس،من ویتنی و ضریب همبستگی برای فرضیه ۱. ۱۲۹

بند دوم :آزمون کروسکال والیس،من ویتنی و ضریب همبستگی برای فرضیه۲. ۱۳۱

بند سوم:آزمون کروسکال والیس،من ویتنی و ضریب همبستگی برایفرضیه۳۱۳۲

بند چهارم:آزمون کروسکال والیس،من ویتنی و ضریب همبستگی برای فرضیه اصلی.۱۳۲

اعتبارآماری (آلفاکرونباخ): ۱۴۱

 فصل پنجم:نتیجه گیری

مقدمه. ۱۴۳

مروری براهداف،مسأله وروش تحقیق ۱۴۳

نتایج پژوهش. ۱۴۴

پیشنهادات پژوهش: ۱۵۰

منابع ومآخذ: ۱۵۶

چکیده:

این تحقیق، پژوهشی است پیرامون عوامل موثربرگرایش جوانان شهرداری منطقه ۳کرمانشاه به مصرف مواد مخدر که در این تحقیق جامعه آماری خود را با حجم نمونه ۱۱۰ نفر و از میان معتادین مراجعه کننده  به کمپ های ترک اعتیاد این منطقه برگزیده ایم در این تحقیق چند فرضیه مطرح و مورد بررسی قرار گرفته که در نهایت تمامی فرضیه های ما مورد تایید قرار گرفت که به عبارت دیگری رابطه معناداری بین فرضیه های مطرح شده وعوامل موثر بر گرایش جوانان به مواد مخدر وجود دارد که روش تحقیق مورد استفاده برای دستیابی به نتیجه روش پیمایشی است که البته از دو تکنیک، روش اسنادی و نیز پرسشنامه ای برای جمع آوری اطلاعات سود جسته ایم.

کلید واژگان :اعتیاد،سوء مصرف مواد مخدر ،جوانان

مقدمه

از جمله اهداف عمده هر جامعه پرورش انسانهایی است که علاوه بر برخورداری از سلامت جسمی، از سلامت روحی و روانی مناسب نیز برخوردار باشند. عمده ترین مسائلی که از دیرباز مورد توجه متخصصین امور نوجوانان و جوانان تحویل افرادی پاک و آینده سازانی به دور از هرگونه آلودگی به جامعه بوده است که از هر حیث موجه باشند. لکن خیلی از معضلات اجتماعی وجود دارد که این قشر جمعیتی را تهدید می کند. در حالی که بسیاری از این افراد به علت وفور معضلات در جوامع مختلف نمی توانند از عوامل خطر آفرین دور باشند آرام آرام با مساعد شدن زمینه به سمت معضلات کشیده می شوند(دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی شهید بهشتی).

مصرف مواد مخدر در کشور ما سابقه ای دیرینه دارد. از اولین احکام ممنوعیت مصرف تریاک که به ۴۰۰ سال پیش باز می گردد، روشن می شود که عوارض آن صدها سال است که توجه سیاستمداران را به خود جلب کرده است. در طول قرن اخیر ورود هروئین و مواد دیگر وضعیت مصرف مواد در کشور پیچیده تر شده و به موازات آن سیاستهای متعددی برای کنترل مصرف و کاهش عوارض آن اتخاذ گردیده است. بدیهی است در چنین شرایطی، تولید اطلاعات و دانش داخلی مورد نیاز می تواند نقش اساسی در بهبود سیاست گذاری ، برنامه ریزی و انجام مداخلات ایفا نماید(رحیمی موقر آ و همکاران،۱۳۸۴)

یکی از مهمترین عوامل تهدید کننده در این مقطع پدیده مواد مخدر است. این پدیده از طریق آلوده سازی نوجوانان و جوانان زمینه مساعد جهت استثمار افراد جوامع را فراهم کرده و آنها را به افرادی تسلیم پذیر، ناتوان، سست و بی تفاوت در مقابل مسائل اجتماعی ، فردی و خانوادگی تبدیل می کند و سرمایه هنگفتی از جوامع را در مبارزه با قاچاق و مصرف و یا درمان آن به هدر می دهد (دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی شهید بهشتی) جوانان به دلیل بحران هویت ، بحرانهای روانی ناشی از مشکلات اجتماعی ، ماجراجویی، لذت جویی و تنوع طلبی بیش از سایر گروه های اجتماعی در معرض استفاده از مواد مخدر قرار دارند(سوث، ۱۹۹۵)

بیان مسئله و انگیزه پژوهش

ایران کشوری وسیع و دارای سابقه غنی فرهنگی و اجتماعی است. در طول سه دهه اخیر کشورمان شاهد تغییرات بسیار عمیق اجتماعی بوده است. به این معنی که در حال گذر از جامعه در حال توسعه و سنتی به سمت جامعه صنعتی بوده ایم. این فرایند گذر در تعامل با خصوصیات منحصر به فرد فرهنگی و اجتماعی ایران منجر به مشکلات اجتماعی قابل توجهی شده است که اعتیاد به مواد مخدر از نمونه های بارز آن است. (رحیمی موقر آ و همکاران،۱۳۸۱ صص ۱۷۱-۱۸۱).

اعتیاد به مواد مخدر به عنوان یک مشکل اجتماعی، پدیده ای است که علاوه بر زمینه های ناسالم اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی؛ زمینه های شخصیتی، روانی و تربیتی نیز در چگونگی ابتلا به آن از اهمیت زیادی برخوردار است.

افزایش قابل توجه معتادان به ویژه در میان نسل جوان و پائین آمدن سن اعتیاد، آینده جامعه ما را با بحران جدی مواجه خواهد کرد و از این رو مستلزم کنکاش علمی دقیق است. جوانی جمعیت نیز با توجه به اینکه منشأ آسیب ها و مشکلات فراوانی است به این مسئله دامن زده است. به گزارش رئیس مرکز پژوهش و آموزش زندان ها ۹۸۰۰۰ نفر از زندانیان کشور را زندانیان مواد مخدر تشکیل می دهند(عبدی،۱۳۸۱، ۱۴)

اهمیت توجه به اعتیاد به مواد مخدر از آنجا مشخص می شود که بنا به عقیده بسیاری از کارشناسان معتاد مجرم نیست بلکه بیمار است. همچنین معتادان مولد و سازنده نیستند و حتی نسبت به اعضای خانواده خود بی تفاوتند. روابط اجتماعی معتاد بسیار سطحی و تصنعی است و به ندرت می تواند پیوندهای مستحکم عاطفی، وفاداری و تعهد داشته باشد. بنابراین، جامعه به افراد معتاد اعتماد ندارد و و اگر معتادی برای کار مراجعه کند کسی به او شغلی نمی دهد و این افراد از جامعه طرد می گردند. بنابراین معتادان برای تأمین زندگی و مواد مخدر خود متوسل به ارتکاب جرایم می شوند و بدین ترتیب اعتیاد به مواد مخدر زمینه بسیاری از انحرافات در جامعه می شود که امنیت اجتماعی را به خطر می اندازد(حقیقی رضا ، ۱۳۸۶)

تمامی مصرف کنندگان نیز در آغاز بصورت تفننی شروع به مصرف مواد می نمایند در حالی که همین موضوع پس از مدتی به الگویی اجباری برای مصرف تبدیل می شود. هم چنین به علل مختلف الگوی مصرف نیز در حال تغییر است به طوری که ماده آغازین مصرفی به ماده مورد مصرف در موقعیت کنونی تغییر کرده است به گونه ای که الگوی مصرف مواد مخدر از ملایم (soft) به سنگین(hard) ، از تدخینی به تزریقی و مهم تر از همه از طبیعی به شیمیایی و مصنوعی تغییر یافته است(حمیدا. وردی پور).

بنابراین خانواده به عنوان عنصر اصلی جامعه ، در پدیدآیی و درمان این اختلال نقش به سزایی دارد. دانش روانشناسی امروز، به جنبه های روان شناختی مرتبط با اعتیاد پرداخته و به مصرف مواد مخدر به عنوان یک مشکل مرتبط با فرد نظر دارد. بر اساس این دیدگاه پیش زمینه هایی برای مصرف مواد در ساختار شخصیتی و منش فرد وجود دارد که باعث اعتیاد او شده است و خانواده، فرد ، دوستان و محیط پیرامونی و نظام ارتباطی او می تواند به این آمادگی دامن زند.(مهرابی ، حسینعلی)

رشد روز افزون اعتیاد و سوءمصرف مواد مخدر در بین افراد جامعه به ویژه در جوانان،لزوم شناسایی عوامل موثر در گرایش به سوءمصرف مواد مخدر را بیش از پیش آشکار کرده است .در این چهارچوب،تهیه ابزارهای سنجشی متناسب با فرهنگ کشور،از نیازهای اساسی جامعه کنونی ایران به شمار می رود. با توجه به این که ابزارهای موجود در زمینه تشخیص عوامل موثر در گرایش به سوءمصرف موادمخدر در کشور اندک ،ناقص و فاقد انسجام لازم بوده و بطور علمی ساخته شده است .ضرورت ساخت ابزاری معتبر و پایا که با اتکا به مبانی واصول روان سنجی تهیه شده باشد کاملا احساس میشود.پژوهش حاضر در پی آن است که مقیاسی را تهیه و آماده کند که برای تشخیص عوامل موثر بر گرایش به سوءمصرف مواد مخدر جوانان دارای ارزش تشخیصی کافی باشد به این معنا که پس ازساخت مقیاس ،موردنظر سعی بر این است به این سوال پاسخ داده شود که مقیاس مورد نظر تا چه حد در سنجش عوامل موثربر گرایش به سوءمصرف مواد در جوانان روا وپایا است؟(دهقان ،۱۳۸۱،۲۹)

بنابراین با شناسایی علل و عوامل اصلی گرایش به اعتیاد و سوء مصرف مواد و تلاش در جهت کنترل پیش زمینه های شخصیتی و اجتماعی و روانی محرک اعتیاد می توان تا حد زیادی به پیشگیری از این بلای خانمان سوز پرداخت و از تسری این پدیده جلوگیری بعمل آورد.

تعداد صفحه :۱۷۱

قیمت :۳۷۵۰۰ تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت  [email protected]

پایان نامه تاثیر درمان نوروفیدبک بر ولع مصرف و افسردگی بیماران وابسته به مواد مخدر تحت درمان نگهدارنده با متادون

  

دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی

گروه آموزشی روانشناسی عمومی

پایان‌نامه

جهت اخذ درجه کارشناسی ارشد

رشته روانشناسی عمومی

عنوان

تاثیر درمان نوروفیدبک بر ولع مصرف و افسردگی بیماران وابسته به مواد مخدر تحت درمان نگهدارنده با متادون

تیر۱۳۹۴

 

 

چکیده

هدف از این پژوهش بررسی اثربخشی درمان نوروفیدبک (Neurofeedback ) بر ولع مصرف و افسردگی بیماران وابسته به مواد مخدر تحت درمان نگهدارنده با متادون بود. طرح این پژوهش بررسی تک آزمودنی با نشانه‌ی A-B همراه با یک ماه و نیم (۴۵روز) پی گیری بود. ۳ شرکت کننده‌ی این پژوهش سه بیمار مبتلا به اعتیاد به مواد مخدر از نوع تریاک بودند که در سال ۱۳۹۳ از میان مراجعان به کلینیک بازتوانی و ترک اعتیاد، به صورت در دسترس انتخاب شدند. از پرسشنامه‌ی سنجش ولع هروئین (HCQ-45) و پرسشنامه‌ی افسردگی بک (BDI) به منظور غربال و سنجش اثر مداخله استفاده شد. مداخله ۵ روز در هفته و طی ۴ هفته، در یک مرکز مشاوره روانشناسی، توسط خود پژوهشگر و یک درمانگر مرکز مشاوره روانشناسی انجام شد. هر هفته ۵جلسه‌ی ۴۰ دقیقه ای برای هر شرکت کننده انجام شد که ۲۰ دقیقه به اجرای پروتکل SMR و ۲۰ دقیقه به اجرای پروتکلAlpha- Theta اختصاص داده شد. یافته‌های حاصل از تحلیل دیداری نمودارها در پایان دوره حاکی از آن بود که در متغیر ولع مصرف قبل از درمان و بعد از درمان، اختلاف معنادار وجود دارد، همچنین در مولفه‌ی افسردگی هم نتایج نشان داد که نمرات افسردگی در قبل و بعد از درمان اختلاف معناداری دارند. در نتیجه درمان نوروفیدبک در کاهش ولع مصرف مواد و میزان افسردگی در افراد وابسته به مواد مخدر تحت درمان نگهدارنده ی متادون موثر است.

کلید واژه: نوروفیدبک، وابستگی به مواد مخدر، ولع مصرف، افسردگی

فهرست مطالب

عناوین                                                                                                                     شماره صفحات

چکیده ‌ج

فهرست مطالب. ‌د

فهرست جدول‌ها ‌ح

فهرست تصاویر و نمودارها ‌ط

فصل اول:کلیات پژوهش    ۱

۱-۱. پیش درآمد. ۱

۱-۲. بیان مسئله. ۱

۱-۳. اهداف پژوهش ۳

۱-۴. فرضیه‌های پژوهش ۴

۱-۵. اهمیت و ضرورت پژوهش ۴

۱-۶. جنبه نو بودن پژوهش ۵

۱-۷. تعریف مفهومی و عملیاتی متغیرهای تحقیق ۵

فصل دوم:مبانی نظری و پیشینه پژوهش    ۷

۲-۱. پیش درآمد. ۸

۲-۲. اختلال سوء مصرف و وابستگی به مواد. ۸

۲-۲-۱. مبانی نظری ۸

۲-۲-۱-۱. تاریخچه. ۸

۲-۲-۱-۲. تعریف و ویژگی‌ها ۹

۲-۲-۲. مواد مخدر ۱۰

۲-۲-۳. تحمل وابستگی و ترک. ۱۳

۲-۳. سبب شناسی و مبانی نظری وابستگی به مواد. ۱۴

۲-۳-۱. نظریات روان پویشی ۱۴

۲-۳-۲. نظریات رفتاری ۱۴

۲-۳-۳. نظریات شناختی ۱۴

۲-۳-۴. نظریات فیزیولوژیک. ۱۴

۲-۳-۴-۱. عوامل ژنتیک. ۱۵

۲-۳-۴-۲. فرضیه مزاج. ۱۵

۲-۳-۴-۳. مکانیسم‌های شیمیایی مغزی ۱۵

۲-۳-۴-۴. عوامل عصب شناختی ۱۹

۲-۴. درمان وابستگی به مواد. ۲۰

۲-۴-۱. درمان‌های روان شناختی ۲۱

۲-۴-۱-۱. درمان روان پویشی ۲۱

۳-۴-۱-۲. شبکه درمانی ۲۱

۲-۴-۱-۳. درمان رفتاری، شناختی و انگیزشی ۲۱

۲-۴-۱-۴. گروه درمانی ۲۲

۲-۴-۲. درمان‌های دارویی ۲۲

۲-۴-۲-۱. روش‌های سم زدایی سریع و فوق سریع. ۲۲

۲-۴-۲-۲. کلونیدین ۲۳

۲-۴-۲-۳. لفکسیدین ۲۳

۲-۴-۲-۴. بوپرونورفین ۲۳

۲-۴-۲-۵. متادون ۲۳

۲-۴-۳. درمان‌های عصب روان شناختی ۲۴

۲-۴-۳-۱. برق نگاری مغزیEEG. 24

۲-۵. ولع مصرف ۲۹

۲-۶. افسردگی ۳۰

۲-۷. نوروفیدبک. ۳۲

۲-۷-۱. بیوفیدبک. ۳۲

۲-۷-۲. نوروفیدبک. ۳۵

۲-۷-۳. مبانی نظری نوروفیدبک. ۳۷

۲-۷-۴. پروتکل‌های درمانی نورفیدبک رایج در وابستگی به مواد. ۳۹

۲-۸. ولع مصرف و افسردگی در افراد وابسته به مواد مخدر ۴۱

۲-۹. نوروفیدبک و درمان افراد وابسته به مواد مخدر ۴۳

۲-۱۰. پیشینه در داخل کشور ۴۴

۲-۱۱. پیشینه در خارج از ایران ۴۵

۲-۱۱-۱ مطالعات EEG و QEEG. 45

۲-۱۱-۲. نوروفیدبک. ۴۹

۲-۱۲. جمع بندی ۵۳

فصل سوم:روش پژوهش    ۵۴

۳-۱. پیش درآمد. ۵۵

۳-۲. روش پژوهش ۵۵

۳-۲-۱.سه ویژگی متمایز طرح‌های مورد منفرد. ۵۶

۳-۲-۲. طرح‌های آزمایشی مورد منفرد در مقایسه با طرح‌های گروهی ۵۸

۳-۳. جامعه پژوهش ۵۹

۳-۴. نمونه‌گیری ۵۹

۳-۵. شرکت کنندگان ۵۹

۳-۶. ابزار ۶۱

۳-۶-۱. دستگاه نوروفیدبک. ۶۱

۳-۶-۲.پرسشنامه اندازه گیری ولع مصرف هروئین ۶۱

۳-۶-۳.پرسشنامه افسردگی بک. ۶۲

۳-۷.شیوه‌ی اجرا ۶۲

۳-۸.نحوه تحلیل داده‌ها ۶۲

فصل چهارم: یافته‌های پژوهش    ۷۱

۴-۱.پیش درآمد. ۷۲

۴-۱. فرضیه ۱: تأثیر درمان نوروفیدبک بر کاهش ولع مصرف ۷۳

۴-۱-۱. تحلیل دیداری نمودار تأثیر درمان نوروفیدبک بر کاهش ولع مصرف شرکت‌کننده الف. ۷۵

۴-۱-۱-۱.تحلیل درون موقعیتی داده های شرکت‌کننده الف. ۷۵

۴-۱-۱-۲.تحلیل بین موقعیتی داده های شرکت‌کننده الف. ۷۸

۴-۱-۲.تحلیل دیداری نمودار تأثیر درمان نوروفیدبک بر کاهش ولع مصرف شرکت‌کننده ب ۸۲

۴-۱-۲-۱.تحلیل درون موقعیتی داده های شرکت کننده ب ۸۲

۴-۱-۲-۲.تحلیل بین موقعیتی داده های شرکت‌کننده ب ۸۵

۴-۱-۳.تحلیل دیداری نمودار تأثیر درمان نوروفیدبک بر کاهش ولع مصرف شرکت‌کننده ج. ۸۹

۴-۱-۳-۱.تحلیل درون موقعیتی داده های شرکت کننده ج. ۸۹

۴-۱-۳-۲.تحلیل بین موقعیت داده های شرکت کننده ج. ۹۲

۴-۲.فرضیه ۲: تأثیر درمان نوروفیدبک بر کاهش افسردگی ۹۶

۴-۲-۱.تحلیل دیداری نمودار تأثیر درمان نوروفیدبک بر کاهش افسردگی شرکت‌کننده الف. ۹۸

۴-۲-۱-۱.تحلیل درون موقعیتی داده های شرکت‌کننده الف. ۹۸

۴-۲-۱-۲.تحلیل بین موقعیتی داده های شرکت‌کننده الف. ۱۰۱

۴-۲-۲.تحلیل دیداری نمودار تأثیر درمان نوروفیدبک بر کاهش افسردگی شرکت‌کننده ب ۱۰۵

۴-۲-۲-۱.تحلیل درون موقعیتی داده های شرکت کننده ب ۱۰۵

۴-۲-۲-۲.تحلیل بین موقعیتی داده های شرکت‌کننده ب ۱۰۸

۴-۲-۱.تحلیل دیداری نمودار تأثیر درمان نوروفیدبک بر کاهش افسردگی شرکت‌کننده ج. ۱۱۲

۴-۲-۳-۱.تحلیل درون موقعیتی داده های شرکت کننده ج. ۱۱۲

۴-۲-۳-۲.تحلیل بین موقعیتی داده های شرکت‌کننده ج. ۱۱۵

فصل پنجم: بحث، نتیجه‌گیری و پیشنهاد‌ها ۱۲۰

۵-۱. پیش درآمد. ۱۲۱

۵-۲. پاسخ به پرسش‌های پژوهش ۱۲۱

۵-۲-۱. پرسش نخست. ۱۲۱

۵-۲-۲. پرسش دوم. ۱۲۲

۵-۳. نتیجه‌گیری ۱۲۳

۵-۴. محدودیت‌ها ۱۲۴

۵-۵. پیشنهاد برای پژوهش‌های آتی ۱۲۴

۵-۶. پیشنهادات کاربردی ۱۲۵

منابع  ۱۲۶

پیوست‌ها ۱۳۴

پیوست۱. پرسشنامه ولع مصرف هروئین( HCQ-45) 135

پیوست۲. پرسشنامه افسردگی بک(BDI) 140

پیوست۳. نمره گذاری پرسشنامه ولع مصرف هروئین( HCQ-45) 142

پیوست۴. نمره گذاری افسردگی بک (BDI) 143

پیش درآمد

اختلال مربوط به مصرف مواد، مجموعه علائم شناختی، رفتاری و روانشناختی است که باعث می‌شود علیرغم مشکلات موجود در زمینه‌ی مواد، فرد به استفاده از مواد ادامه دهد (DSM-V[1]). در این دسته اختلالات، محور اصلی مشکلات، ولع[۲] شدید و اجتناب ناپذیر بیمار به ادامه مصرف مواد است؛ عاملی که ریشه اصلی عود و شکست‌های درمانی شناخته شده است (کافمن،۲۰۰۱؛ به نقل از دهقانی و رستمی،۱۳۸۹). همچنین در بیماران وابسته به مواد اختلالات سلامت روانی از جمله افسردگی شایع است (وزارت بهداشت کانادا، ۱۳۸۴؛ حاجی حسنی، شفیع آبادی، پیر ساقی و کیانی پور، ۱۳۹۱).

آمارهای جهانی حاکی از شیوع ۲۰۰ میلیونی وابستگی به مواد، اعم از مواد افیونی سبک یا سنگین و مواد طبیعی یا مصنوعی است (هاشمی، ۱۳۸۳). نتایج بررسی‌های انجام شده؛ در مورد اعتیاد در ایران هم طی چهار دهه اخیر در نوسان بوده است. به گونه‌ای که در سال ۱۳۹۰، برآورد بین جمعیت ۱۵ تا ۶۴ سال (طبق سرشماری ۱۳۸۵، معادل ۵۰ میلیون نفر) برابر با یک میلیون و سیصد و بیست و پنج هزار نفر اعلام شده است (صرامی، قربانی و مینویی، ۱۳۹۲).

در سبب شناسی اختلال وابستگی به مواد، نظریه‌های گوناگون بر عوامل بین فردی، عوامل رفتاری –روانی و عوامل زیستی – ژنتیکی تأکید دارند (زکریایی، ۱۳۸۲). در سال‌های اخیر در حوزه سبب شناسی این اختلال ابعاد عصب شناختی، مورد توجه قرار گرفته است. طی ۳۰ سال گذشته فعالیت‌های علمی بسیاری جهت کشف ظرفیت ذهن برای تأثیر بر بدن و شناخت راه‌هایی که ذهن روی بدن و عملکردهای آن تأثیر می‌گذارد و از آن تأثیر می پذیرد؛ از جمله ارتباط مغز و روان انجام شده است (لاورنس[۳]، ۲۰۰۲).

پژوهش حاضر به دنبال بررسی شیوه‌ی درمانی جدید نوروفیدبک در کاهش ولع مصرف و بهبود میزان افسردگی بیماران وابسته به مواد مخدر تحت درمان نگهدارنده متادون[۴] است.

۱-۲. بیان مسئله

اهمیت تجربه ولع مصرف در وابستگی به مواد، تداوم اعتیاد به مواد، پدیده‌ی بازگشت و شکست‌های درمانی در پژوهش‌های بسیاری مورد تأیید قرار گرفته است. ولع مصرف مواد، یک موقعیت انگیزشی قدرتمند یا گرایش شدید به ولع مصرف در فرد معتاد است. با وجود اهمیت این پدیده در ادامه فرآیند

سوءمصرف، تا کنون ساز و کارهای روانشناختی و عاطفی مرتبط با این پدیده هنوز به طور کامل شناخته نشده اند، پژوهش‌ها نشان داده اند که نشانه‌های محیطی مربوط به مواد، می توانند به ایجاد ولع مصرف در  معتادان، بیانجامند (هیمن[۵]،۲۰۱۱؛ آبرامز[۶]، ۲۰۰۰؛ انستیتو ملی سوءمصرف مواد،۱۹۹۶؛ چایلدرس[۷]، اهرمن[۸]، روزنش[۹]، روبینز[۱۰] و اُبراین[۱۱]، ۱۹۹۲؛ آلترمن و همکاران،۱۹۹۰). در دسته اختلالات مربوط به مواد، محور اصلی مشکلات، ولع شدید و اجتناب ناپذیر بیمار به ادامه مصرف مواد است؛ عاملی که ریشه اصلی عود و شکست‌های درمانی شناخته شده است (کافمن،۲۰۰۱؛ به نقل از دهقانی و رستمی،۱۳۸۹). پس ضروری به نظر می‌رسد که به پدیده‌ی ولع مصرف بیشتر پرداخته شود. از ولع مصرف مواد تعاریف گوناگونی شده است، ولی به هر حال ولع مصرف مواد را می‌توان یک تجربه‌ی شخصی و یک پدیده‌ی چند بعدی آمیخته با میل و هوس به دست آوردن یک احساس خوشایند و یا غلبه بر یک احساس ناخوشایند دانست (اختیاری،۲۰۰۸). همچنین در بیماران وابسته به مواد اختلالات سلامت روانی از جمله افسردگی شایع است (سمپل[۱۲]، پترسون[۱۳] و گرانت[۱۴]،۲۰۰۵؛ وزارت بهداشت کانادا، ۱۳۸۴؛ حاجی حسنی، شفیع آبادی، پیر ساقی و کیانی پور، ۱۳۹۱). همچنین اگر ولع مصرف مواد برطرف نشود می‌تواند باعث رنج‌های روانشناختی مثل ضعف، بی اشتهایی، اضطراب، بی خوابی، پرخاشگری و افسردگی گردد (آدولوراتو[۱۵]، لگیو[۱۶]، آبن آولی[۱۷] و گاسبارینی[۱۸]،۲۰۰۵). اختلالات افسردگی[۱۹] در DSM-V  به عنوان دسته‌ی جداگانه قرار گرفته است. ویژگی مشترک همه این اختلالات وجود غم است، احساس تهی بودن، یا تحریک پذیری خلق و خوی، همراه با تغییرات جسمی و شناختی است که به طور قابل توجهی بر ظرفیت فرد برای عملکرد تاثیر می‌گذارد (DSM-V).

QEEG[20]، جهت تعیین مشکلات عملکرد مغز در شماری از اختلالات وابستگی به مواد، از جمله وابستگی به کوکایین و متاآمفتامین‌ها به کار رفته است. تحقیقات حاکی از افزایش موج بتا در حین انجام عملکردهای ذهنی بالا در افراد نرمال هشیار می‌باشد، در حالی که در بیماران وابسته به مواد شواهد نشان دهنده کاهش این امواج می‌باشد (آلپر و همکاران،۱۹۹۸).

QEEG، افراد وابسته به الکل الگوی غالب افزایش امواج بتا و دلتا و تتا و کاهش موج آلفا را نشان داده است. افزایش دامنه امواج غیرآلفا و کاهش آلفا با اضطراب همراه است. با مصرف الکل فرد در حالت فیزیولوزیکی آرامش و افزایش آلفا قرار می‌گیرد و در واقع با بهره گرفتن از این مواد دروازه فعالیت آلفا را می گشاید (ماروین[۲۱]،۱۹۹۵). این روش در تشخیص برخی از عوارض مغزی و وابستگی به کوکائین و بررسی روند تغییرات آنها نیز سودمند بوده است (آلپر[۲۲] و همکاران، ۱۹۹۸).

در حوزه درمان اختلالات روانشناختی نیز، پژوهش‌های نوروفیزیولوژیکی با بررسی ارتباط بین امواج مغزی، تشریح مکانیزم‌های زیربنایی تالاموکورتیکی مغز و حالات روانشناختی فرد، نشان داده اند که تغییرات بهینه در ریتم و فرکانس امواج مغزی، با بهره گرفتن از روش‌های عصب درمانی؛ می‌تواند منجر به تغییر در حالات روانشناختی افراد شود (استرمن[۲۳]، ۱۹۹۶).

هم اکنون این مسئله مطرح است که آیا می‌توان از این روش نوین در درمان اختلال وابستگی به مواد استفاده کرد؟ و آیا این روش می‌تواند نابهنجاری‌های عصب شناختی امواج مغز را برطرف سازد؟

بسیاری از محققان حوزه وابستگی به مواد بر این عقیده اند که وابستگی به مواد را باید به عنوان یک مشکل مغزی در نظر گرفت. همانطور که به طور مختصر اشاره شد تحقیقات علوم اعصاب جدید هم نشان داده است که وابستگی بر پایه توانایی مواد در تقلید از فعالیت انتقال دهنده‌های عصبی مغز و اثر بر مرکز لذت و در نهایت بروز اختلال در عملکرد مغز و فعالیت الکتریکی مغزی است. بر این اساس رویکرد این متخصصان در درمان وابستگی به مواد یاری گرفتن از درمان‌های عصب روانشناختی است. درمان‌هایی که قادر به اصلاح اختلالات موجود در عملکرد مغزی و به دنبال آن رفع عوارض منفی درباره مصرف مواد در مغز، رفتار و روان فرد می‌باشد. اخیراً تلاش‌های درمان در سوء‌مصرف مواد، گرایش به سوی درمان‌های عصبی و تلاش در جهت اصلاح سیستم مغزی است.

با وجود آمارهای ۸۰ درصد عود در دارودرمانی‌های وابستگی به مواد به نظر بهترین رویکرد جهت کاهش این خطر، تنظیم عمل لوب‌های مغزی به وسیله درمان‌های عصب روان شناختی، از جمله نوروفیدبک است (ریچارد[۲۴]، مونتویا[۲۵]، نلسون[۲۶] و اسپنس[۲۷]، ۱۹۹۵).

۱-۳. اهداف پژوهش

هدف اصلی این پژوهش بررسی اثربخشی روش آموزشی درمانی نوروفیدبک بر کاهش ولع مصرف مواد مخدر در بیماران وابسته به مواد مخدر تحت درمان نگهدارنده متادون است. اهداف فرعی عبارتند از:

۱- بررسی اثربخشی روش آموزشی درمانی نوروفیدبک بر بهبودی میزان افسردگی بیماران وابسته به مواد مخدر تحت درمان نگهدارنده است.

۱-۴. فرضیه‌های پژوهش

فرضیه اول: درمان نوروفیدبک باعث کاهش ولع مصرف در افراد وابسته به مواد مخدر می‌شود.

فرضیه دوم: درمان نوروفیدبک باعث بهبود میزان افسردگی افراد وابسته به مواد مخدر می‌شود.

۱-۵. اهمیت و ضرورت پژوهش

بدون درمان موثر، وابستگی به مواد، به ویژه مواد افیونی، هزینه‌های بالایی در رابطه با فعالیت‌های غیر قانونی، مراقبت‌های پزشکی، معامله دارو، از دست دادن توان تولید و بهره وری، افزایش انتقال HIV[28] و دیگر عوامل بیماری زای خونی به همراه دارد. همچنین اختلالات سلامت روانی مثلاً افسردگی و احساس کنترل کم برزندگی، اختلال شخصیت ضد اجتماعی یا فوبی[۲۹] یا هراس در میان بیماران وابسته به مواد و شایع است (وزارت بهداشت کانادا، ۱۳۸۴).

لذا سوء مصرف مواد و وابستگی به مواد امروزه معضل بزرگی برای جوامع بشری محسوب شده و تاکنون تلاش‌های بسیاری به ویژه در حوزه سبب شناسی و درمان آن انجام گرفته است.

اثربخشی روش آموزش پسخوراند عصبی مبتنی بر QEEG در بهبود عوارض برخی از اختلالات روانی (هاموند،۲۰۰۶)، همچنین کاربرد موفق روش QEEG در بررسی روند بهبود و تغییرات کارکرد مغزی (امواج مغزی[۳۰]) در اختلالات مختلف روانشناختی (آلپر و همکاران،۱۹۹۸)، از جمله سوء مصرف مواد (کارمودی،رادوانسکی، وادوانی[۳۱]، سابو[۳۲] و ورگارا،۲۰۰۱، نیوتن و همکاران،۲۰۰۳) ضرورت کاربرد نوروفیدبک را در بهبود مشکلات روانشناختی و بدکارکردی‌های مغزی ناشی از وابستگی به مواد نشان می‌دهد و پیش از کاربرد مطمئن این روش، انجام مطالعات بیش تر و دقیق تر ضروری به نظر می‌رسد.

از سوی دیگر با توجه به محدودیت مطالعات خارجی و مطالعات خیلی محدود داخلی، در زمینه کاربرد روش درمانی نوروفیدبک در بهبود اختلال وابستگی به مواد، و به شکل اختصاصی تر مواد افیونی، و همچنین در نظر گرفتن شیوع مصرف مواد در کشور و عوارض منفی این پدیده، ضرورت ارزیابی اثربخشی نوروفیدبک در بهبود وابستگی به مواد، و در مراحل بعدی استفاده از آن به عنوان روش درمانی مکمل، ایمن و بدون عوارض جانبی در داخل کشور بدیهی است.

تعداد صفحه :۱۵۸

قیمت :۳۷۵۰۰ تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت  [email protected]

پایان نامه مسوولیت کیفری مصرف کنندگان مواد مخدر

 پایان نامه  

دانشگاه آزاد اسلامی

عنوان :

مسوولیت کیفری مصرف کنندگان مواد مخدر (مستی خشک)

رشته : حقوق 

مقدمه

اراده و اختیار در ارتکاب جرم نقشی اساسی ایفا می کند و سلب اراده باعث عدم مسئولیت کیفری می شود ومصرف مواد مخدر و روان گردان اراده و اختیار که از عوامل مسئولیت کیفری است ،را تحت تاثیر قرار می دهد.

نرخ جرایمی که در ایران بر اثر سوء مصرف  مواد مخدر ارتکاب می یابد بالا است. بعضی از این مواد چنان تاثیری بر سیستم مغزی عصبی انسان اثر می گذارند، که اراده و اختیار (عنصر معنوی جرم ) را مختل نموده به گونه ای که اختیار را از انسان سلب می کند.

تاثیر مصرف مواد مخدر به ویژه از نوع شیمیایی آن روی سیستم عصبی فرد مصرف کننده بسیار مخرب و ویرانگر است گاهی آنها را دچار توهم می کند بطوری که به هر کسی که اطرافشان می بینند بدبین می شوند و این بدبینی بعضی اوقات منجر به وقوع حوادث ناگواری خواهد شد. (اعتماد, ۱۳۸۵, ص. ۷)

در بیشتر جنایت های خیابانی یکی از طرفین یا هر دو معتاد و مصرف کننده مواد مخدر هستند و در اعترافاتشان به این موضوع اشاره می کنند که هنگام ارتکاب جرم و جنایت چون مواد مصرف کرده بودند حالت طبیعی و عادی نداشته اند. زایل شدن عقل و تحریک اعصاب دو نمونه از تاثیرات مخرب و منفی مصرف مواد مخدر شیمیایی و صنعتی است که این روزها در جامعه به وفور یافت می شود . (اعتماد, ۱۳۸۵, ص. ۷)

بر طبق نظر فشار اجتماعی  ، افزایش سوء مصرف مواد ، در نرخ افزایش جرم  بازتاب داده می شود. در واقع مطالعات، همبستگی  قابل توجهی را بین جرم و سوء مصرف مواد مخدر  نشان می دهد.  این ، می رساند که در بعضی از موارد اعتیاد به مواد مخدر می تواند منجر به آشفتگی دائمی ذهنی  شود که  به طور ارگانیکی  شبیه به اختلال هایی روانی هستند که  در اثر بیماریهای مغزی ایجاد شده اند . (CARTER-YAMAUCHI, 1998, p. 13)

بنابر این مواد مخدر و روانگردان می توانند بر مسئولیت کیفری موثر واقع شوند.

  چکیده:

پیوند تنگاتنگی بین ماده مخدر و بزهکاری برقرار است. بسیاری از بزهکاران ، استعمال کنندگان منظم (معتادان ) مواد مخدرهستند . بزهکاران قطعی، در مقایسه با دیگران بیشتر مواد مخدر  مصرف می کنند تفاوت های رفتاری با توجه به محصولات مصرفی ، نیز می توانند مشخص شوند:  مجرمینی که مواد مانند کراک یا p c p  ( فن سیکلیدین ) مصرف می کنند ، گرایش بیشتری به اعمال خشنوت آمیز دارند ( قتل و. ) در حالی که استعمال کنندگان هروئین ، یا چند اعتیادی ها ، تمایل بیشتری به جرایم علیه مالکیت (سرقت و.) دارند.  بعضی از این مواد چنان تاثیری بر سیستم مغزی عصبی انسان اثر می گذارند که  اختیار را از انسان سلب می کند.در اصلاحات قانون مجازات اسلامی در سال ۱۳۹۰قانونگذار در ماده ۱۵۳ قانون مجازات اسلامی به این موضوع اشاره کرده است. در این ماده می خوانیم: مستی و بی ارادگی حاصل از مصرف اختیاری مسکرات ، مواد مخدر و روانگردان و نظایر آنها مانع مجازات نیست . مگر این که ثابت شود مرتکب در حین ارتکاب جرم به طور کلی مسلوب الاختیار بوده است . لکن چنانچه ثابت شود مصرف این مواد به منظور ارتکاب جرم یا با علم به تحقق آن بوده است و جرم مورد نظر واقع شود ، به مجازات هر دو جرم محکوم می شود .از مطالعات انجام شده این  نتایج به دست آمد:مواد مخدر و روانگردان باعث اخلال در سیستم مغزی – عصبی انسان می شوند. مواد مخدر و روانگردان  می توانند موجب زوال  مسئولیت کیفری شوند.از منظر فقه اسلامی مستی خشک مشمول احکام کلی مستی است.

واژگان کلیدی :

مواد مخدر ، مواد روانگردان ،جنون ، مستی ،مسئولیت کیفری.

 فصل اول : کلیات

بخش اول :

گفتار اول :

مسئله تحقیق :

با توجه به این که اراده و اختیار در ارتکاب جرم نقشی اساسی ایفا می کند و سلب اراده باعث عدم مسئولیت کیفری می شود ومصرف مواد مخدر و روان گردان اراده و اختیار ،یعنی عنصر معنوی جرم ،را تحت تاثیر قرار می دهد و ایران در کشورهای مثلث طلایی تولید ، عرضه و قاچاق مواد مخدر و روانگردان قرار دارد و کشت خشخاش که ماده اصلی انواع مواد مخدر سنتی و صنعتی است ، در افغانستان و قاچاق آن به ایران و ترانزیت آن به اروپاست ، افغانستان که منبع تولید تریاک ، هروئین و کراک جهان است در همسایگی ایران واقع شده است وبه همین علت توزیع ، عرضه و  سوء مصرف مواد مخدر و روانگردان  زیاد است ، در نتیجه نرخ جرایمی که در ایران بر اثر سوء مصرف این مواد ارتکاب می یابد بسیار بالا است و با توجه به این که  بعضی از این مواد چنان تاثیری بر سیستم مغزی عصبی انسان اثر می گذارند، که اراده و اختیار (عنصر معنوی جرم ) را مختل نموده به گونه ای که اختیار را از انسان سلب می کند ، اگر کسی بر اثر استعمال این مواد ، اختیار خود  را از دست داده و مرتکب جرم شود، آیا عمل او مشمول مسئولیت کیفری است یا خیر ؟

در قانون مجازات سال ۱۳۹۰در ماده ۱۵۳ به این موضوع به شرح زیر اشاره شده است:

مستی و بی ارادگی حاصل از مصرف اختیاری مسکرات ، مواد مخدر و روانگردان و نظایر آنها مانع مجازات نیست . مگر این که ثابت شود مرتکب در حین ارتکاب جرم به طور کلی مسلوب الاختیار بوده است . لکن چنانچه ثابت شود مصرف این مواد به منظور ارتکاب جرم یا با علم به تحقق آن بوده است و جرم مورد نظر واقع شود ، به مجازات هر دو جرم محکوم می شود .

در قانون ۱۳۷۰ به این موضوع هیچ اشاره ای نشده بود .در رویه قضایی نیز معتقد به عدم رفع مسئولیت کیفری با مصرف مواد مخدر بودند.  بعضی از  قضات به صراحت نظر داده بودند که مواد مخدر برمسئولیت کیفری موثر نیست .

در قانون ۱۳۹۰ این نقیصه اصلاح گردید و در ماده ۱۵۳ آن قانون این موضوع به صراحت قید شده است .

در کتب حقوقی نیز اساتید محترم حقوق جزا و جرم شناسی به این موضوع اشاره مختصری نموده اند و به صورت گذرا و مبهم از این موضوع گذشته اند  به طور مثال دکتر محمد علی اردبیلی در کتاب ارزشمند  خود ((حقوق جزای عمومی جلد دوم))و دکتر رضا نوربها در کتاب ((زمینه حقوق جزای عمومی )) تحت عنوان ((مستی خشک )) به این موضوع اشاره مختصری در حد چند سطر نموده اند.و از این موضوع مهم به صورت گذرا و مبهم گذشته اند . در صورتی که می توان با تشریح اثرات انواع مواد مخدر و روانگردان بر روی سیستم مغزی و عصبی و سپس بر روی اختیار انسان و مسئولیت کیفری نتیجه گرفت که  مصرف مواد مخدر و روانگردان بر مسئولیت کیفری موثر هستند و می توانند مانع اجرای مجازات شوند و یا از عوامل رافع مسئولیت کیفری قلمداد شوند در فقه نیز به این موضوع کم توجهی شده و فقهای ما زیاد به این موضوع نپرداخته اند اما نسبت به مصرف مشروبات الکلی واکنش شدیدتری نشان داده شده یعنی مجازات حد برای کسی است که مشروبات الکلی مصرف می کند .

اختلاف بین رویه قضایی و دکترین در این موضوع بالاست به صورتی که رویه قضایی نظرش بر عدم تاثیر مواد مخدر و روانگردان بر مسئولیت کیفری تا قبل از قانون مصوب ۱۳۹۰ بود ولی در این مورد دکترین نظرش بر این است که مواد مخدر و روانگردان می توانند بر مسئولیت کیفری موثر واقع شوند . اما بر طبق قانون سال ۱۳۹۰ مواد مخدر و روانگردان می توانند بر مسئولیت کیفری موثر واقع شوند .

گفتار دوم :

اهمیت و ضرورت انجام تحقیق :

در این مسئله اگر ثابت شود مواد مخدر و روان گردان بر مسئولیت کیفری موثرند  کسی که بر اثر استعمال مواد مخدرو روان گردان دچار توهم شده و اختیارش را از دست داده است و بر اثر توهم ناشی از مصرف مواد مخدر مرتکب جرم شده است  مسئولیت کیفری ندارد .

در کتب حقوقی به این موضوع اشاره مختصری شده و از این موضوع مهم به صورت گذرا رد شده اند.  و میزان نیاز به این موضوع با توجه به این که ایران  به علت قرار گرفتن در کشورهای  مثلث طلایی تولید , عرضه و  قاچاق  مواد مخدر ( افغانستان, ایران , پاکستان ) که  افغانستان منبع  اصلی تولید تریاک , هروئین و کراک  جهان است و به همین علت عرضه و سوء مصرف مواد مخدر و روانگردان در ایران بالاست و در نتیجه  آمار جرایم مورد ارتکاب در ایران که بر اثر استفاده از این مواد  ارتکاب می یابند  بسیار بالاست  بنابر این  مهم و قابل بررسی  به نظر رسید و به عنوان موضوع پایان نامه انتخاب گردید  .

اختلاف نظرها: تا سال۱۳۹۰ که در قانون به این موضوع پرداخته نشده بود  اساتید حقوق جزا و جرم شناسی معتقد به تاثیر این مواد بر مسئولیت کیفری بودند به طور مثال دکتر محمد علی اردبیلی و دکتر رضا نوربها این موضوع را تحت عنوان(( مستی  خشک )) مطرح کرده و معتقد بودند که مواد مخدر می تواند بر مسئولیت کیفری باشد اما در رویه قضایی  قضات معتقد به عدم تاثیر مواد مخدر بر مسئولیت کیفری بودند  برای نمونه  رئیس شعبه ۷۴ دادگاه کیفری استان تهران با بیان این مطلب که مواد مخدر بر مسئولیت کیفری موثر نیست اظهار داشته است  : متاسفانه در بین افکار عمومی این گونه القا شده است که اگر درحال نشئگی ناشی از استعمال مواد مخدر مرتکب جنایت شود، دیگر در رابطه با آن جرم، مسئولیتی ندارد. (tabnak, 1391)
رئیس شعبه ۷۴ دادگاه کیفری استان تهران، با بیان اینکه این تصور به هیچ وجه صحیح نیست، استعمال مواد مخدر و ارتکاب جنایت به واسطه آن را به هیچ وجه رافع مسئولیت ندانسته است . (tabnak, 1391)

او اضافه می کند: در بین متهمان نیز این موضوع به یک فرهنگ، تبدیل شده است و هر متهمی که از زندان به دادگاه می آید. می گوید من شیشه مصرف کرده بودم و درحال عادی نبودم. (tabnak, 1391)
قاضی دادگاه کیفری استان تهران درادامه می گوید : افکار عمومی و مخصوصاً متهمانی که مدعی می شوند در زمان ارتکاب قتل حالت عادی نداشته و یا هوشیار نبوده اند باید بدانند که طرح این موضوعات به هیچ وجه قابل قبول نیست. مصرف مواد مخدر، زمینه های ارتکاب قتل را فراهم می کند و موجب تجری می شود و به هیچ وجه موجبات سلب اختیار و عقل را مهیا نمی کند. (tabnak, 1391)

و بین رویه قضایی و دکترین در این باره اختلاف نظر فراوانی وجود داشت .

گفتار سوم :

هدف از  تحقیق  :

با توجه به این که مصرف مواد مخدر و روانگردان در سالهای اخیر بالا رفته است و جرایم در ارتباط با مصرف مواد مخدر و روان گردان افزایش بسیاری داشته است و بعضی از این مواد چنان تاثیری بر مغز انسان می گذارند که اثبات مسئولیت کیفری برای کسی که در زمان ارتکاب جرم غیر ممکن است کسی که بر اثر سوء مصرف این مواد  اراده اش را از دست داده و مرتکب جرم شده  است، اثبات مسئولیت کیفری برای مرتکب غیر ممکن خواهد بود .

گفتار چهارم :

پرسش های تحقیق:

پرسش های اصلی تحقیق عبارتند از :

  1. مواد مخدر و روان گردان چگونه بر سیستم مغزی-روانی انسان اثر می گذارند؟
  2. آیا مواد مخدر و روان گردان می توانند بر مسئولیت کیفری اثر گذاشته و موجب زوال مسئولیت کیفری شوند ؟
  3. آیا از منظر فقه اسلامی احکام مستی شامل مستی خشک نیز می گردد؟

گفتار پنجم :

فرضیه های تحقیق:

فرضیه های تحقیق عبارتند از :

  1. فرضیه شماره ۱ : مواد مخدر و روانگردان باعث اخلال در سیستم مغزی ، عصبی و روانی انسان می شوند .
  2. فرضیه شماره ۲ : مواد مخدر و روانگردان می توانند برمسئولیت کیفری موثر باشند و موجب زوال آن شوند.
  3. فرضیه شماره ۳ : از منظر فقه اسلامی مستی خشک مشمول احکام کلی مستی است.

گفتار ششم:

متغیر های تحقیق :

متغیرهای تحقیق عبارتند از  :

  • متغیر مستقل :مصرف مواد مخدر و روانگردان  ،
  • متغیر وابسته : عدم مسئولیت کیفری .

گفتار هفتم :

سوابق تحقیق در داخل کشور :

هر چند که هنوز تحقیقی بر طبق قانون سال ۱۳۹۰انجام نشده و این موضوعی دست نخورده است اما اساتید محترم حقوق جزا و جرم شناسی نظیر استاد دکتر محمد علی اردبیلی در کتاب ارزشمند خود ” حقوق جزای عمومی جلد دوم” و دکتررضا نوربها  درکتاب ” زمینه حقوق جزای عمومی”  تحت عنوان”مستی  خشک”  اشاره مختصری در حد چند سطر به این موضوع نموده اند و به صورت گذرا از این موضوع مهم رد شده اند  . بنابر این تصمیم گرفته شد با توجه به نیاز کشور به این موضوع مهم این موضوع تحت عنوان “بررسی تاثیر مواد مخدر و روانگردان بر مسئولیت کیفری” به صورت  پایان نامه ارائه  شود .

جنبه نوآوری وجدید بودن تحقیق :

باتوجه به تغییر قانون در این زمینه این تحقیق در نوع خود جدید است .

گفتار هشتم :

روش تحقیق ،گرد آوری اطلاعات و ابزار های گرد آوری آنان :

روش تحقیق :

روش پیش بینی شده برای انجام این پایان نامه کتابخانه ای و شامل مروری بر تعریف مسئولیت کیفری و نقش اراده و اختیار  در ارتکاب جرم  و بیان تاثیر انواع مواد مخدر و روانگردان و مواد توهم زا بر سیستم مغزی – عصبی و سپس  بیان تاثیر این مواد بر مسئولیت کیفری می باشد .

روش گردآوری اطلاعات در این پایان نامه عبارت است از :

کتابخانه ای

ابزارهای گردآوری اطلاعات در این پایان نامه عبارتند از :

کتاب های مربوطه ، بانکهای اطلاعاتی و شبکه های کامپیوتری .

گفتار نهم:

بررسی تحقیقات پیشین :

هر چند که تحقیاتی در این زمینه در گذشته شده است ، اما این تحقیقات ناقص و بی نتیجه رها شده و به هیچ نتیجه ای نرسیده است و به دلایل زیر ناقص بوده و در این مورد تحقیقات کامل انجام نشده است :

  • عدم توجه فقها به موضوع مواد مخدر : در زمان شارع مقدس مواد مخدر اصولا شناسایی نشده بودند تا فقها در مورد این مواد نظری بدهند . به نظر می رسد که موضوع مواد مخدر از دید شارع پنهان و مخفی مانده است . همان طور که می دانیم مصرف مشروبات الکلی در شرع ممنوع بوده ومجازات شرعی حد برای مصرف مشربات الکلی در نظر گرفته شده است . ( حد شرعی مصرف مشروبات الکلی ۸۰ تازیانه می باشد) .
  • به تبع فقها قانونگذاران ما نیز به این موضوع کم توجهی کرده اند و به آن کمتر پرداخته بودند تا برای آن قاعده و قانونی وضع کنند .بنابراین این موضوع از چشم قانونگذاران و به تبع آن حقوقدانان  مخفی مانده و کسانی هم که به این موضوع پرداخته اند، به طور سطحی و گذرا به این موضوع  پرداخته و به این موضوع مهم به طور عمقی و  واقعی نپرداخته اند.
  • حقوق دانان نیز به تبع قانونگذاران به این موضوع کم توجهی کرده و اغلب به صورت گذرا و سطحی به این موضوع اشاره کرده و از آن رد شده اند
  • اختلاف نظر بین رویه قضایی و دکترین در زمینه تاثیر یا عدم تاثیر مواد مخدر و روانگردان بر مسئولیت کیفری به همان دلایلی که در بالا به آن اشاره شد زیاد است . به طوری که دکترین معتقد به تاثیر مواد مخدر و روانگردان بر مسئولیت کیفری است اما رویه قضایی با این موضوع مخالفت کرده است .
  • در فقه اسلامی صرفا مصرف الکل بر مسئولیت کیفری اثر می گذارد . اما مصرف مواد مخدر نمی تواند بر مسئولیت کیفری اثر بگذارد ، اما با توجه به اثرات سوء مصرف مواد مخدر بر مغز انسان می توان گفت این مواد نیز می توانند بر مسئولیت موثر باشند .
  • در قانون مجازات جدید به این موضوع اشاره شده و در ماده ۱۵۳ قانون مجازات جدید این موضوع درج شده است . در این ماده می خوانیم : مستی و بی ارادگی حاصل از مصرف اختیاری مسکرات ، مواد مخدر و روانگردان و نظایر آنها مانع مجازات نیست . مگر این که ثابت شود مرتکب در حین ارتکاب جرم به طور کلی مسلوب الاختیار بوده است . لکن چنانچه ثابت شود مصرف این مواد به منظور ارتکاب جرم یا با علم به تحقق آن بوده است و جرم مورد نظر واقع شود ، به مجازات هر دو جرم محکوم می شود .

به دلایل پیش گفته به این موضوع بها داده نشده و اغلب اساتید حقوق از این موضوع مهم به صورت مبهم گذشته اند .

گفتار دهم: 

نظریه های مربوط به تحقیق وچهارچوب نظری آن :

نظریه های مربوط به موضوع تحقیق :

نظریه موافق  : که نظریه دکترین است که معتقد است مواد مخدر می تواند بر مسئولیت کیفری تاثیر گذار باشد. در این باره دکتر محمدعلی اردبیلی در جلد دوم کتاب خود ، حقوق جزای عمومی ، نوشته است :

به طور کلی اثر زداینده قصد و اختیار تنها مختص الکل نیست . مواد مخدری هم که به صورت داروهای خواب آور و آرام بخش در دسترس عموم است متناسب با میزان مصرف آنها دگرگونی های روانی همانند الکل در انسان پدید می آورد . مانند بربی توریک ها که همان حالات مستی الکلی را در بدن ایجاد می کنند و نشانه هایی مثل اغتشاش شعور ، قضاوت خطا و نقصان کنش های ذهنی به همراه می آورند این نوع مستی را در اصطلاح مستی خشک می گویند و مشمول حکم کلی و در صورتی که از فاعل سلب اختیار کند رافع مسئولیت کیفری است . (اردبیلی, ۱۳۸۳, ص. ۹۰)

نظریه مخالف :که در واقع نظریه رویه قضایی است که معتقد است مواد مخدر نمی تواند بر مسئولیت کیفری موثر باشد . در این باره ، رئیس شعبه ۷۴ دادگاه کیفری استان تهران با بیان این مطلب که مواد مخدر بر مسئولیت کیفری موثر نیست اظهار داشته است  : متاسفانه در بین افکار عمومی این گونه القا شده است که اگر درحال نشئگی ناشی از استعمال مواد مخدر مرتکب جنایت شود، دیگر در رابطه با آن جرم، مسئولیتی ندارد.

رئیس شعبه ۷۴ دادگاه کیفری استان تهران، با بیان اینکه این تصور به هیچ وجه صحیح نیست، استعمال مواد مخدر و ارتکاب جنایت به واسطه آن را به هیچ وجه رافع مسئولیت ندانسته است .

او اضافه می کند: در بین متهمان نیز این موضوع به یک فرهنگ، تبدیل شده است و هر متهمی که از زندان به دادگاه می آید. می گوید من شیشه مصرف کرده بودم و درحال عادی نبودم.

قاضی دادگاه کیفری استان تهران درادامه می گوید : افکار عمومی و مخصوصاً متهمانی که مدعی می شوند در زمان ارتکاب قتل حالت عادی نداشته و یا هوشیار نبوده اند باید بدانند که طرح این موضوعات به هیچ وجه قابل قبول نیست. مصرف مواد مخدر، زمینه های ارتکاب قتل را فراهم می کند و موجب تجری می شود و به هیچ وجه موجبات سلب اختیار و عقل را مهیا نمی کند. (tabnak, 1391)

چارچوب نظری تحقیق :

تاثیر مواد مخدر و روانگردان بر مسئولیت کیفری است که با توجه به مطالعات انجام شده می توان به این موضوع که بعضی از  مواد مخدر و روانگردان با توجه به تاثیر بر مغز و روان انسان که در مغز انسان  دگرگونی کامل ایجاد می کنند می توانند بر مسئولیت کیفری موثر باشند و باعث زوال مسئولیت کیفری شخصی انسان شوند .

بخش دوم :

گفتار اول :

مفهوم مواد مخدر و روانگردان :

ماده مخدر چیست:

اصطلاح « ماده مخدر » به ماده ای طبیعی یا ترکیبی اشاره می کند که استعداد تغییر حالات شناختی را داراست . برای مثال می توان از حشیش ، هروئین ، کوکائین ، تریاک ، الکل و داروهای روان درمان یاد کرد  امروزه  طبقه بندی مواد اعتیاد آور بر اساس DSM (کتاب تشخیص آماری اختلالات روانی ) در اکثر  کشورها مورد پذیرش است که به شرح زیر می باشد:

  • مواد مخدر شامل تریاک و مشتقات آن ( هروئین ،کدئین  شیره، تریاک و.)
  • خواب آور ها و تسکین بخش ها شامل بنزو دیازپین ها و باربیتورات ها
  • محرک ها شامل کوکائین ، آمفتامین ها و ترکیبات مشابه
  • فن سیکلیدین یا داروهای تجزیه کننده تفکر (C.P )
  • داروهای توهم زا (LSD و اکستازی )
  • کانابیس ها ( ماری جوانا ، حشیش ، گراس و ترکیبات مشابه )
  • مواد استنشاقی ( بنزین ، اتر ، تینر و .)
  • الکل (برژن،هانری, ۱۳۹۱, ص. ۱۴-۱۵)

لاروس پزشکی از این دیدگاه چهار گروه از مواد مخدر را متمایز می کند :

  • مواد مخدر درمان کننده افسردگی که با ویژگی های آرام کننده ، کسل کننده و مضطرب کننده مشخص می شوند مانند :الکل ، مواد افیونی ، آرام بخش ها  و حلال ها ( اتر و ترباتین )
  • مواد مخدر تحریک کننده روان مانند: کوکائین و مشتقاتش کراک ، آمفتامین ، اکستازی  ، ونیز کافئین , خط که در میان برخی از قبایل مکزیک  رایج است . و هم چنین نیکوتین.
  • مواد مخدر توهم زا که شامل LSD ، برخی از قارچ ها و حشیش
  • برخی از داروها با آثار روان درمانی (برژن،هانری, ۱۳۹۱, ص. ۱۴-۱۵)

آثار روان گردان مواد مخدر مختلف تنها از لحاظ سرشتی تغییر نمی کند  بلکه از ماده ای به ماده مخدر دیگر تغییرات وسیعی را به جای می گذارند .  برخی از این مواد ویژگی های سمی واضح و جدی دارند وحتی مصرف مقدار کمی از آنها ممکن است موجب از بین رفتن  یا نقص عضو فرد معتاد شود  اما برخی دیگر کمتر زیان بار هستند . (برژن،هانری, ۱۳۹۱, ص. ۱۴-۱۵)

در متون انگلیسی برای  ماده مخدر از لفظ Drug استفاده شده است . ولی باید دانست که این یک لفظ مطلق است و شامل تمام هر چیزی که این مفهوم را در برمی گیرد می شود . این لفظ می تواند کلیه چیزهایی که به عنوان دارو استفاده می شوند را در بر گیرد اعم از این که قانونی باشد یا غیر قانونی . (رحمدل،منصور, ۱۳۸۶, ص. ۱۸)

فرهنگ انگلیسی آکسفورد این لفظ را به یک ماده آلی یا غیر آلی پزشکی که ساده و اصلی باشد و  فی نفسه یا به عنوان یک عنصر در پزشکی مورد مصرف قرار گیرد یا به عنوان یک مخدر یا افیون تعریف کرده است.در مقابل ، این عبارت معنی مضیقی نیز دارد و به ماده ای اطلاق می شود که اگر بلعیده یا استنشاق شود ، یا به بدن تزریق شود ، ایجاد خواب آلودگی , گیجی یا بی هوشی می کند. (رحمدل،منصور, ۱۳۸۶, ص. ۱۸)

بر اساس تعریف  دارو شناسی که از این کلمه به عمل آمده است  این کلمه به این صورت معنا می شود :

هرماده ای غیر از غذا که به دلیل آثار شیمیایی اش ساختار یا کارکرد ارگانیسم موجود زنده ای را تحت تاثیر قرار دهد .  (رحمدل،منصور, ۱۳۸۶, ص. ۱۸)

بی شک این تعریف بسیار گسترده است . اما باید توجه داشته باشیم که این تعریف از نظر داروشناسی است و به هیچ عنوان تعریف قانونی از   drug   نیست از نظر قانونی illicit drugs  که به معنای مواد مخدر ممنوعه است موردنظر است که دلالت بر مواد مخدر ممنوعه دارد و نباید لفظ drug  را همه جا بر مواد ممنوعه مورد نظر قانونگذار  اطلاق کرد . و نیز نباید این دو لفظ را مترادف هم به شمار آورد. (رحمدل،منصور, ۱۳۸۶, ص. ۱۹)

گفتار دوم :

مفهوم حقوقی مواد مخدر

برخی معتقدند که در قانون گذاری ایران عنوان مواد مخدر از سال ۱۳۳۸ دیده می شود  ولی به نظر می رسد قبل از این تاریخ در قوانین و مقررات قبلی از جمله در ماده ۲ نظام نامه تجدید ساخت و تنظیم توزیع ادویه مخدره مصوب ۲۵/۴/۱۳۱۳ این اصطلاح به کار رفته و بعد از آن نیز در قوانین بعدی کاربرد آن معمول شده است. (رحمدل،منصور, ۱۳۸۶, ص. ۲۳)

قانون گذار ایران در قوانین مختلفی که در مورد مواد مخدر تصویب کرده است ، آنها را احصا کرده بود ، تا اینکه در تاریخ ۲/۵/۱۳۳۸ با « با تصویب نامه راجع به فهرست مواد مخدره » به وسیله هیئت وزیران ، کلیه مواد مخدر مورد نظر در این تصویب نامه احصا شدند . این تصویب نامه مواد مخدر را به دو دسته افیونی و حشیش و مانند آن و سایر ادویه مخدره تقسیم کرده و بین مواد مخدر طبیعی و صنعتی فرقی قائل نشده بود و همچنین مواد مخدر مذکور یکسان تلقی شده بود. (رحمدل،منصور, ۱۳۸۶, ص. ۲۳-۲۴)

از آن تاریخ به بعد و در قوانین مصوب بعدی متن این تصویب نامه از حیث تشخیص مواد مخدر ممنوعه ملاک عمل بوده است . از جمله در لایحه قانونی تشدید مجازات مرتکبین جرایم مواد مخدر مصوب ۱۳۵۹ ضمن ارجاع به مصوبه مذکور به فهرست سازمان ملل متحد که  کنوانسیون واحده ۱۹۶۱ پیش بینی شده اند  و سازمان بهداشت جهانی مراقبت در مصرف آنها را لازم می داند ، نیز ارجاع داده اند. تبصره ماده  ۱ حشیش و دیگر ترکیبات آن را از نظر قانون مذکور در ردیف مواد افیونی قرار داده است. (رحمدل،منصور, ۱۳۸۶, ص. ۲۴)

تبصره ماده  ۱ « مصوبه مبارزه با مواد مخدر ۱۳۶۷ » نیز منظور از مواد مخدر را کلیه مواد می داند که در تصویب نامه راجع به فهرست مواد مخدر مصوب ۱۳۳۸ و اصلاحات بعدی آن احصا شده یا توسط وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی به عنوان مخدر شناخته و اعلام شده است. (رحمدل،منصور, ۱۳۸۶, ص. ۲۴)

در باره مواد روانگردان شایان ذکر است که در سال ۱۹۷۱ کنوانسیونی در این مورد تصویب شده است و دولت ایران اخیرا به آن ملحق شده است . در حقوق داخلی ایران قانون خاصی تحت عنوان مواد روانگردان در سال ۱۳۵۴ به تصویب رسیده است و مواد مذکور غیر از مواد مخدر هستند. (رحمدل،منصور, ۱۳۸۶, ص. ۲۴)

 

تعداد صفحه :۱۵۷

قیمت :۳۷۵۰۰ تومان

 

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت  [email protected]

پایان نامه مهارتهای زندگی در کاهش گرایش به مصرف مواد مخدر

 پایان نامه رشته  روانشناسی

دانشگاه آزاد اسلامی
واحد علوم و تحقیقات کرمانشاه
پایان نامه بالینی   (M.A)
 
عنوان
اثر بخشی آموزش مهارتهای زندگی در کاهش گرایش به مصرف مواد مخدر در کارگران
 
 
تابستان ۱۳۹۳
فهرست مطالب
عنوان                                                                                                                                      صفحه
چکیده ۱
فصل یکم. ۲
مقدمه پژوهش. ۲
مقدمه. ۳
بیان مسأله. ۵
اهمیت و ضرورت پژوهش. ۷
اهداف پژوهش. ۹
هدف اصلی. ۹
اهداف فرعی. ۱۰
فرضیه ‏های تحقیق. ۱۰
تعاریف مفهومی وعملیاتی متغیرهای پژوهش. ۱۰
تعریف عملیاتی. ۱۰
فصل دوم. ۱۲
پیشینه پژوهش. ۱۲
مقدمه. ۱۳
طبقه بندی مواداعتیاد آور براساسDSM-IV-TR 15
ملاک های تشخیصی برای سومصرف مواد DSM-IV-TR 15
همه گیرشناسی. ۱۸
اعتیاد در ایران. ۲۰
سبب شناسی. ۲۱
سبب شناسی مصرف و وابستگی به مواد ۲۲
نظریه های ژنتیک ۲۳
نظریه های نورو و شیمیایی : ۲۳
عوامل فردی. ۲۷
قسمت اول پیشینه اعتیاد ۳۰
راهبردهای پیشگیری از سو مصرف مواد ازنظر محتوایی،بوتوین وهمکاران. ۳۱
تعریف مهارت های زندگی. ۳۳
مبانی نظری مهارت های زندگی. ۳۴
۱) نظریه یادگیری اجتماعی. ۳۵
۲) نظریه نفوذ اجتماعی. ۳۶
۳) نظریه حل مسأله شناختی. ۳۶
۴) نظریه هوش چند بعدی: شامل هوش عاطفی. ۳۷
۵) نظریه خطر و جهندگی. ۳۷
۶) نظریه ساخت گرایی روان شناسی. ۳۸
اهمیت یادگیری مهارت های زندگی. ۳۸
الف) افزایش سلامت روانی و جسمانی. ۳۹
اهداف آموزش مهارت های زندگی. ۴۰
از جمله مهمترین اهداف برنامه آموزش مهارت های زندگی شامل: ۴۰
اجزاء و ابعاد مهارت های زندگی. ۴۱
۱-مهارت خودآگاهی. ۴۳
مؤلفه های اصلی خودآگاهی. ۴۴
اهمیت خودآگاهی. ۴۴
۲-مهارت کنترل خشم. ۴۴
شیوه های مدیریت خشم. ۴۵
۳-مهارت مدیریت استرس ۴۵
مهارت های مقابله با استرس ۴۶
۴-مهارت  مدیریت زمان. ۴۷
۵-مهارت مقابله با خلق منفی. ۴۷
مهارت های مقابله با افسردگی. ۴۸
۶-مهارت تصمیم گیری. ۴۸
۷-مهارت حل مسأله. ۴۹
۸-مهارت همدلی کردن. ۵۰
۹- مهارت رفتار جرأت مندانه. ۵۰
انواع رفتار جرأت مندانه: ۵۱
۱۰-مهارت ارتباط بین فردی. ۵۱
مهارت های برقراری ارتباط. ۵۲
روش های آموزش مهارت های زندگی. ۵۲
برنامه پیشگیری آموزش مهارتهای زندگی. ۵۲
کشورهای پیشرفته چه کار کرده اند؟ ۵۲
وضعیت برنامه آموزش مهارت های زندگی در ایران. ۵۳
نگرش مثبت نسبت به اعتیاد ۵۴
عوامل موثر بر اعتیاد در محیط های کارگری. ۵۵
علل شغلی اعتیاد ۵۶
اعتیاد کارکنان. ۵۷
پیشینه پژوهش. ۵۷
پیشینه داخلی. ۵۷
پیشینه خارجی. ۶۳
فصل سوم. ۶۷
روش پژوهش. ۶۷
۳-۱-روش پژوهش. ۶۸
۳-۲-جامعه آماری. ۶۸
۳-۳-متغیر های پژوهش. ۶۸
۳-۴-نمونه و روش نمونه گیری. ۶۸
۳-۵-ابزار پژوهش. ۶۸
۳-۶-روش اجرای پژوهش. ۷۰
در این پژوهش پرسشنامه گرایش به مصرف مواد مخدر در بین ۱۰۰ نفر از کارگران به صورت تصادفی توزیع شد و تعداد ۴۰ نفر از کسانی که نمره بالایی در این پرسشنامه کسب کردند به صورت تصادفی ۲۰ نفر در گروه کنترل و ۲۰ نفر در گروه آزمایش انتخاب شدند از گروه آزمایش و کنترل پیش آزمون گرفته شد . و با توجه به اینکه گروه آزمایشی تحت تأثیر متغیر مستقل که در این پژوهش آموزشی مهارت های زندگی است ، قرار گرفتند تا تأثیر آن بر کاهش گرایش به مصرف مواد مخدر در کارگران مشخص شود. بعد از اتمام دوره ی آموزشی از گروه آزمایش و کنترل به طور جداگانه پس آزمون گرفته شد . ۷۰
۳-۷-روش تجزیه و تحلیل داده ها ۷۱
برای تجزیه و تحلیل داده ها از نرم افزار ۱۹-spss استفاده شد . روش آماری به کار گرفته شده در این پژوهش شامل آمار توصیفی(میانگین وانحراف استاندارد)و تحلیل کواریانس است. ۷۱
۳-۸-جلسات آموزشی مهارت های زندگی. ۷۱
فصل چهارم. ۷۴
تجزیه و تحلیل داده‫ها ۷۴
الف) یافته های توصیفی. ۷۵
جدول ۱- وضعیت تحصیلات آزمودنی ها در گروه های کنترل و آزمایش. ۷۵
جدول ۲- وضعیت سن آزمودنی ها در گروه های کنترل و آزمایش. ۷۶
جدول ۳- وضعیت گرایش به مواد آزمودنی ها در گروه های کنترل و آزمایش ( پیش آزمون و پس آزمون) ۷۶
یافته های استنباطی. ۷۷
فرضیه پژوهش. ۷۷
جدول ۴-  آزمون همگنی واریانسها ۷۷
جدول ۵- آزمون کوواریانس برای تاثیر آزمون آموزش مهارتهای زندگی در کاهش گرایش به مصرف مواد مخدر ۷۷
جدول ۶- میانگین های تعدیل شده پس از حذف اثر پیش آزمون. ۷۸
فصل پنجم. ۷۹
بحث و نتیجه‫گیری. ۷۹
محدودیت های پژوهش. ۸۲
پیشنهادات پژوهش. ۸۲
پیشهادات کاربردی. ۸۳
منابع. ۸۵
پیوست ۹۲
 

 

چکیده

هدف ازانجام این پژوهش تعیین اثربخشی آموزش مهارتهای زندگی درکاهش گرایش به مصرف موادمخدر در کارگران شهرستان کرمانشاه بود.بدین منظور با بهره گرفتن از روش نمونه گیری تصادفی، ۱۰۰پرسشنامه گرایش به موادمخدر بین کارگران توزیع واز میان این افراد ۴۰نفرکه نمره بالاتر از ۲۵  گرفته  انتخاب شدند. سپس به گروه  آزمایشی مهارتهای زندگی طی  ۸ جلسه ۲ ساعته آموزش داده شد. طی این مدت گروه کنترل هیچ مداخله ای دریافت نکرد. پس ازاتمام آموزش،‫ همان ابزار به عنوان پس آزمون برروی آزمودنی ها اجراگردید.برای تجزیه وتحلیل نتایج ازآزمون تجزیه وتحلیل کوواریانس استفاده شد. نتایج حاکی ازآن بودکه میزان گرایش به مصرف موادگروه آزمایش درمرحله پس آزمون به طورمعناداری پایین ترازگروه کنترل می باشد.
واژگان کلیدی:مهارتهای زندگی ،مصرف موادمخدر

 

فصل یکم

مقدمه پژوهش

 

مقدمه

باتوجه به افزایش روز افزون سومصرف مواد درسطح جامعه جهانی ازلحاظ تعداد مصرف کنندگان ،مقدار مصرف مواد وشدت نوع ماده مصرفی درمحیط های کاری ومتعاقب آن صدمات ولطماتی که صاحبان مشاغل ،کارکنان ،خانواده های کارکنان ،افراد خدمات گیرنده از آن حرفه یا صنعت ،مردم ونهایتا جامعه متحمل می شوند اهمیت استفاده ازبرنامه های پیشگیری از مواد درمحیط های کاری بیش ازپیش احساس می شود.(طاهری نخست۱۳۸۳)
آدلر وماتیوس(۱۹۹۴)معتقدندانسان برخی ازرویدادهای زندگی که برسلامت وبهزیستی اوتاثیر می گذارندرامی تواند کنترل کندوبرخی رانمی تواند.رویدادهای خارج ازکنترل ایجاب می کند که فردبرای حفظ شایستگی وخود کارآمدی اش ،مهارت های مقابله ای خودراافزایش دهد.ایجادبرنامه هایی به منظور ارتقاءمهارت های اجتماعی وحل مساله ،احتمالا باعث بهبود عملکردفردمی شود.عدم آشنایی باشیوه های مقابله بابحران می تواند سبب از پادرآمدن،خشم وپرخاشگری یا افسردگی آن ها شود ویا می تواند ایشان رابه سوی رفتارهای اجتنابی مثل سیگارکشیدن ،اعتیادوانواع بزه ها سوق دهد.(کاپ[۱]،۲۰۰۰)
درپژوهش که (مومنی ۱۳۸۹)درکرمانشاه انجام داده است این نتیجه حاصل شده که آموزش مهارتهای زندگی (مدیریت استرس وجرات آموزی ) درتغیرنگرش وپیشگیری ازمصرف وسومصرف مواد دربین دانش آموزان موثرمی باشد.
انسان اجتماعی به مهارت های حرفه ای برای زندگی نیازداردوآموزش مهارتهای زندگی یعنی نحوه ءدرست زیستن وگام برداشتن درزندگی .هدف اصلی برنامه آموزش مهارت های زندگی ارتقاءوبهداشت روانی وپیشگیری اولیه از آسیب اجتماعی مانند اعتیاد ،خودکشی ،بزهکاری وانواع مختلف بی بند وباری است.(عصمت پناه ،خاکشور۱۳۸۸)
افرادی که درجامعه عدم امنیت شغلی ،اقتصادی،اجتماعی وروانی می نمایند ویابه دلیل فقروناداری می توان برقراری روابط اجتماعی مطلوب ومناسب بااقوام وآشنایان ودیگران ندارند.آنان دیریازود خواسته یاناخواسته ممکن است اسیرموادمخدرشوند.(شیخاوندی۱۳۷۳)
هدف از این پژوهش مطالعه راه های پیشگیری از اعتیاد درمحیط کار (ادارات ،سازمانها،مراکز صنعتی ونظامی) است. یکی از مسائل ونگرانی های عمده درمحیط کار مسئله اعتیاد کارکنان است که طبق آمار سهم زیادی درایجاد تلفات وآسیب های صنعتی دارد.ضرورت مواجهه ومداخله دراعتیاد محیط های کاری با اقدام درجهت مبارزه با اعتیاد درمیان کارکنان ،می تواند بهره وری را افزایش داده وباعث افزایش کیفیت زندگی کارکنان شود (جویباری وهمکاران۱۳۸۹). مصرف موادنه تنها برعملکرد کاری افرادتاثیر می گذارد ،بلکه بسیاری از غیبت های کاری ،حوادث وتصادفات ،بیماری ها ومرگ ومیرها باهمه هزینه های مربوطه نیز درنتیجه آن است.درسال های اخیر مطالعات نشان دادند که :
۱-غیبت کاری مصرف کنندگان مواد درمحیط کاردو الی سه برابر سایرکارکنان است .
۲-افرادوابسته به مواد درمقایسه با باسایر کارکنان سه برابر بیشتر درخواست هزینه درمان مشکلات پزشکی می کنند و۵ برابربیشتر ازسایر کارکنان درخواست غرامت می کنند.
۳-درمحیط های کاری بین ۲۵تا۳۰ درصد حوادث کاری به علت کار تحت تاثیر مصرف مواد است .
۴-سومصرف مواد۵۰درصد ازکل علل کاهش تولید کارخانجات راتشکیل می دهند.
۵-معتادان کمتراز ۶۰درصدتوان خود رابرای کار اختصاص می دهند.
۶-استفاده ازبیمه وتسهیلات پزشکی درمصرف کنندگان ۵برابر سایر کارکنان است .
۷-مصرف کنندگان موادمسول ۵۰تا۸۰درصدازسرقت ها وخسارات درمحیط کارهستند.(طاهری نخست ۱۳۸۳)
 

 بیان مسأله

امروزه علی رغم ایجاد تغییرات عمیق فرهنگی وتغییر درشیوه زندگی ،بسیاری ازافراد دررویارویی بامسایل زندگی فاقدتوانایی های لازم واساسی هستند وهمین امر آنان رادرمواجهه بامسایل ومشکلات زندگی آسیب پذیرکرده است .پژوهشهای بی شمارنشان داده است که بسیاری ازمشکلات بهداشتی درزمینه اعتیاد وسومصرف نشان دهنده سه عامل مرتبط با سومصرف  مواد عبارتنداز :عزت نفس ضعیف،ناتوانی دربیان احساسات وفقدان مهارتهای ارتباطی.(مک دونالدو وهمکاران ۱۹۹۹به نقل ازخالدیان۱۳۹۱)
اعتیاد به مواد مخدر تهدیدی جدی برای ساختارهای فرهنگی ،بهداشتی،اجتماعی واقتصادی بوده وتعادل ،رشدوتوسعه جوامع رابرهم زده ومنابع بسیار انسانی ،اقتصادی واجتماعی رابه هدر می دهد.آمارهای منتشرشده ازسازمان های بین المللی ،بخصوص سازمان بهداشت  جهانی ،کمیته جهانی کنترل موادمخدر وسازمان یونسکو حاکی ازافزایش فزاینده مصرف این مواد درسطح جهان است .همه منابع مورد بررسی بدون استثنا ابعاد مسله را فا جعه آمیز نشان می دهند .(رحیمی موقر،۱۳۷۵)
افرادی که درجامعه احساس عدم امنیت شغلی ،اقتصادی ،اجتماعی وروانی می نمایند ویا به دلیل فقروناداری توان برقرای روابط اجتماعی مطلوب ومناسب بااقوام وآشنایان ودیگران ندارند،آنان دیریازود خواسته یا ناخواسته ممکن است .اسیر مواد مخدر می شوند .(شیخاوندی۱۳۷۳)
مطالعات زیادی دلالت برآن دارند که بین عزت نفس ضعیف وسومصرف الکل ودارو رابطه وجود دارد.(سینگ۱۹۹۴به نقل ازعصمت پناه ۱۳۹۱)
این اصل ثابت شده است که همواره پیش گیری بهتروآسان ترازدرمان است .بنابراین پیشگیری بایدفراگیرباشد.پیشگیری بایدمعطوف بربهبود سلامت همه اعضای جامعه موردنظرماباشد.مبارزات پیشگیری نه تنها  باید به کسانی که بیشترین آسیب پذیری رادارند بلکه بایدبه همه آن کسانی که بخشی ازمحدوده اجتماعی وهیجانی آنها نیزهستند توجه کند.(دهقانی،۱۳۷۲)
طبق آمارهای سازمان بهداشت جهانی انواع آسیب های روانی –اجتمایی ازجمله وابستگی های دارویی-اعتیاد)دراغلب جوامع به طور نگران کننده ای روبه افزایش می باشندکه باتوجه به اهمیت موضوع واقبال جامعه آموزشی نسبت به گسترش فرهنگ مواجهه منطقی بامشکلات ونیز تمرکزبرمداخلات پیشگیرانه ،درسالیان اخیر پژوهشهای متعددی درزمینه مهارتهای زندگی انجام گرفته است.ازطرفی دیگر مطالعات نشان می دهد که مداخله های درمانی مناسب می تواند به میزان بسیار بالایی،خطر رفتارهای پرخطر ازجمله اعتیاد پیش وپس از اقدام راکاهش دهد.(سازمان بهداشت جهانی ۲۰۰۶ترجمه طالبی) فراتحلیل پژوهش های انجام شده درحوزه مهارتهای زندگی درایران اثربخشی مهارتهای زندگی رانشان داده است.(کاکابرایی۱۳۹۱)گفته شده است که موثرترین برنامه پیشگیری ازمصرف دارو ومواد برنامه آموزش مهارت های زندگی است. با توجه به پژوهش(افشارنیا ،و همکاران ۱۳۸۰) می توان نتیجه گرفت که آموزش مهارتهای زندگی به عنوان یک عامل حفاظت کننده برای دانش آموزان در سالهای بعدی جهت پیشگیری از سؤمصرف مواد مخدر می باشد . (گرمن ۲۰۰۲)درپژوهشی اثربخشی آموزش مهارتهای زندگی برکاهش واسترس وافزایش پذیرش اجتماعی را نشان داده است.(بوتوین۱۹۹۷به نقل از رحمتی) درواقع آموزش مهارتهای زندگی نگرش مقابله ای به فرد می دهد که تاکنترل بیشتری برزندگی خودداشته باشد.(کینگه ۱۹۹۴،ترجمه محمد خانی ،۱۳۸۰)آموزش مهارتهای زندگی درپیشگیری ازمصرف مواد مخدر یک رویکرد تازه برای پیشگیری است که دروهله اول برعوامل عمده اجتماعی وروانی سوق دهنده به شروع مصرف مواد متمرکز است .تاکید عمده برنامه آموزش مهارتهای بررشد مهارتهای مهم شخصی واجتماعی است .برخی از مطالب این برنامه مربوط به آموختن مهارتهای عمومی زندگی نظیر ابرازوجود (مانندنه گفتن درخواست کردن وبیان قاطع حقوق اجتماعی خویشتن)وبرخی دیگرمستقیما مربوط به مساله مصرف مواد می باشد(عصمت پناه وهمکاران۱۳۹۱)
درتحقیقی که توسط خاکپور (۱۳۸۱)در رابطه با شیوه های نوین درپیشگیری ودرمان اعتیاد ازطریق آموزش مهارتهای زندگی ،برروی ۲۴۲نفر (۱۲۱نفر گروه آزمایش و۱۲۱نفر گروه کنترل )انجام شد ،نتایج تحقیق نشان داد که اجرای برنامه آموزش مهارتهای زندگی اثرات بلند مدتی درپیشگیری از شروع مصرف مواد مخدر ویا گرایش به مواد مخدر راتاییدکردنند.ازسوی دیگر نقش فقروعدم ارضای نیازها درشکل گیری اعتیاد وسومصرف مواد اثبات شده است وجامعه مورد آموزش(کارگران) جز اقشار کم درآمد وضعیف محسوب میشوند .این مساله باعث می شود تا آنان توان تفکرمنطقی وتصمیم گیری اصولی را از دست بدهند ونتوانند مطابق میل خود بادیگران روابط ورفتار داشته باشند ودرنهایت بابرخورد بامعضل ومساله ای نتواند بصورتی منطقی حل وفصل نماید ودرنتیجه نه تنها بامشکل مبارزه نمی کنند بلکه مسائل رانادیده گرفته وآنها راتوجیه می نماید .ودرنهایت فقر اقتصادی موجب از بین رفتن وپژمرده شدن استعدادهای انسانی می شود .(شیخاوندی۱۳۷۳) به طور کلی مطالعات نشان دادند که آموزش مهارتهای زندگی قدرت سازگاری افراد را افزایش می دهد وافراد بهتر موانع ومشکلات موقعیتی رادر زندگی کنار می زنند(جفری۲۰۰۲)
کارگران شرکتی یکی از هدف هایی هستند که امروزه آسیب پذیری نسبت به مصرف مواد مخدر درآن هاپیش بینی می شود .این تحقیق به منظور پیشگیری این گروه از افراد جامعه وآموزش آنها ودرنهایت افزایش بهداشت روانی  انجام خواهد گرفت که درپژوهشهای انجام شده دراین حیطه به این گروه از جامعه توجهی نشده است. به همین علت این پژوهش درپی این است که آیا آموزش مهارتهای زندگی درکاهش میزان گرایش به مواد می تواند اثربخش باشد.
[۱] -kop

تعداد صفحه:۱۰۷

قیمت : ۳۷۵۰۰ تومان

بلافاصله پس از پرداخت، لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار میگیرد و  همچنین فایل خریداری شده به ایمیل شما نیز ارسال می شود

پشتیبانی سایت :                 [email protected]

پایان نامه آموزش‌های مهارت زندگی بر کاهش گرایش به مواد مخدر

 پایان نامه رشته  علوم تربیتی

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد گرمسار

 

 

دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی

پایان‌نامه کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی

 

 

عنوان:

بررسی تأثیر آموزش‌های مهارت زندگی بر کاهش گرایش به مواد مخدر در دانش‌آموزان پسر دبیرستان‌های شهرستان پاکدشت

 

 

سال تحصیلی:

۱۳۸۸-۸۹

فصل اول: کلیات پژوهش

مقدمه .  ۳

بیان مسئله .  ۵

اهمیت و ضرورت مسئله .  ۸

اهداف تحقیق  ۱۰

چهارچوب نظری تحقیق .  ۱۱

تعاریف نظری و عملیاتی متغیرها .  ۱۱

سؤالات پژوهش  ۱۲

 

فصل دوم: مروری بر ادبیات و پیشینه پژوهش

مقدمه .  ۱۴

مهارت‌های زندگی چیست؟ .  ۱۴

مهارت‌های زندگی از دیدگاه سازمان بهداشت جهانی .  ۱۴

خود آگاهی و همدلی .  ۱۵

روش آموزش مهارت‌های زندگی برای ایجاد خود آگاهی و همدلی .  ۱۵

مهارت ارتباط مؤثر‌، روابط بین فردی .  ۱۶

مهارت تصمیم‌گیری / حل مسأله  ۱۷

مهارت حل مسأله  ۱۹

مهارت تفکر خلاق / تفکر انتقادی .  ۲۱

مهارت‌های مقابله با هیجانات و استرس  ۲۱

آموزش آرام‌سازی  ۲۳

آموزش گفتگوی درونی مثبت  ۲۳

اجرای مهارت‌های ده‌گانه زندگی .  ۲۴

خود آگاهی  ۲۴

مهارت‌های ارتباطی .  ۲۴

همدلی  ۲۴

مهارت‌های بین فردی .  ۲۵

مهارت‌های حل مسأله .  ۲۵

مهارت‌های تفکر خلاق  ۲۵

مهارت‌های مقابله با هیجانات  ۲۵

مهارت‌های تصمیم‌گیری  ۲۶

مهارت‌های تفکر انتقادی  ۲۶

مهارت‌های مقابله با استرس .  ۲۶

خودشناسی و مقابله با تنش‌های درونی و برونی .  ۲۶

همدلی: تخیل عاطفی .  ۲۸

توجه کردن  ۲۹

چک مجدد .  ۲۹

پاداش همدلی  ۲۹

روابط بین فردی  ۳۰

گوش دادن فعال .  ۳۰

الف) علایم کلامی .  ۳۱

ب) علایم غیرکلامی  ۳۲

مهارت گوش دادن چیست و چگونه آن را در خود تقویت کنیم؟ .  ۳۳

مزایای مهارت‌های زندگی  ۳۶

کنترل کارمندان  ۳۷

برخورد با افراد خارج از سازمان .  ۳۷

ایجاد اعتماد به نفس .  ۳۷

راه های پیشبرد مهارتهای زندگی  ۳۸

در مورد افسردگی چه می‌دانید؟  ۳۹

افسردگی چگونه احساسی است؟ .  ۳۹

عواملی که در بروز افسردگی نقش دارند  ۴۰

چه زمانی باید در جستجوی کمک بود؟  ۴۰

چگونه به خود کمک کنید؟  ۴۱

چه کمکی در دسترس شماست؟  ۴۱

روان درمانی / مشاوره  ۴۲

استفاده از داروهای ضد افسردگی و عوارض مربوط به آن .  ۴۲

چگونه می‌توان به فردی که افسرده است کمک کرد؟ .  ۴۲

استرس .  ۴۳

استرس‌ها چه اثری بر ما دارند؟ .  ۴۳

شش اشتباه رایج در مورد استرس .  ۴۴

انواع استرس .  ۴۵

استرس حاد .  ۴۵

استرس‌های حاد دوره‌ای .  ۴۶

استرس مزمن  ۴۸

استرس: چه وقت و چگونه می‌توانیم کمک بگیریم؟ .  ۴۹

اعتیاد چیست؟ .  ۴۹

مواد مخدر .  ۵۰

انواع مواد مخدر  ۵۰

سستی‌زا .  ۵۱

توهم‌زا .  ۵۵

توان‌افزا .  ۵۹

مراحل اعتیاد  ۶۱

توصیه پیشگیرانه (دوستانه) به جوانان و نوجوانان .  ۶۱

توصیه پیشگیرانه به والدین .  ۶۲

علل و انگیزه‌های گرایش به اعتیاد  ۶۵

اصولی‌ترین راه پیشگیری اعتیاد و درمان معتادان  ۶۷

چرا جوانان مواد مخدر مصرف می‌کنند؟ .  ۶۸

عوارض و خطرات مصرف مواد مخدر  ۷۴

عوارض و خطرات مصرف مواد مخدر (ویژه نوجوانان و جوانان) .  ۷۴

علل گرایش جوانان و نوجوانان به سوء مواد اعتیاد آور (ویژه جوان و نوجوانان)  ۷۸

نقش خانواده در آگاه سازی جوانان و نوجوانان .  ۸۱

نکاتی که باید در آموزش مهارت‌های زندگی مربوط به منع مواد مخدر باشد  ۸۵

حقایقی در مورد مواد مخدر .  ۸۶

تحقیقات انجام شده در مورد مهارت‌های زندگی  ۸۷

بررسی تحقیقات انجام شده در داخل ایران .  ۸۷

بررسی تحقیقات انجام شده در خارج کشور  ۹۰

 

فصل سوم: فرایند پژوهش

مقدمه .  ۱۰۰

روش تحقیق .  ۱۰۰

جامعه آماری‌، حجم نمونه و شیوه نمونه‌گیری  ۱۰۰

ابزارهای جمع‌آوری داده‌ها  ۱۰۱     روش‌های آماری .  ۱۰۲

 

فصل چهارم: یافته‌های پژوهش

آمار توصیفی  ۱۰۴

آمار استنباطی .  ۱۱۰

 

فصل پنجم: نتیجه‌گیری و پیشنهاد

بحث و نتیجه‌گیری .  ۱۲۶

جمع‌بندی کلی .  ۱۳۰

محدودیت‌ها  ۱۳۱

پیشنهادها .  ۱۳۱

پیوست  ۱۳۳

فهرست منابع. ۱۳۷

 

 

فهرست جداول

عنوان                                                                                                           صفحه

 

 

جدول ۴-۱: توزیع فراوانی و درصد گروه آزمایش و کنترل  ۱۰۴

جدول ۴-۲: توزیع فراوانی و درصد رشته تحصیلی  ۱۰۵

جدول ۴-۳: توزیع فراوانی و درصد رشته تحصیلی گروه آزمایش .  ۱۰۶

جدول ۴-۴: توزیع فراوانی و درصد رشته تحصیلی گروه کنترل .  ۱۰۶

جدول ۴-۵: جدول آماره‌های خلاصه  ۱۰۷

جدول ۴-۶: آماره‌های خلاصه گروه آزمایش .  ۱۰۸

جدول ۴-۷: آماره‌های خلاصه سن گروه کنترل  ۱۰۹

جدول ۴-۸: آزمون t دو نمونه‌ای مستقل  ۱۱۰

جدول ۴-۹: آماره‌های خلاصه  ۱۱۰

جدول ۴-۱۰: آزمون t تک نمونه‌ای .  ۱۱۱

جدول ۴-۱۱: آماره‌های خلاصه مربوط به خودآگاهی .  ۱۱۱

جدول ۴-۱۲: آزمون t دو گروه وابسته  ۱۱۲

جدول ۴-۱۳: آماره‌های خلاصه مربوط به روابط بین فردی .  ۱۱۲

جدول ۴-۱۴: آزمون t دو گروه وابسته  ۱۱۳

جدول ۴-۱۵: آماره‌های خلاصه مربوط به تصمیم‌گیری  ۱۱۳

جدول ۴-۱۶: آزمون t دو گروه وابسته  ۱۱۴

جدول ۴-۱۷: آماره‌های خلاصه مربوط به تفکر خلاق و تفکر انتقادی .  ۱۱۴

جدول ۴-۱۸: آزمون t دو گروه وابسته  ۱۱۵

جدول ۴-۱۹: آماره‌های خلاصه مربوط به مقابله با هیجان و استرس  ۱۱۵

جدول ۴-۲۰: آزمون t دو گروه وابسته  ۱۱۶

جدول ۴-۲۱: آماره‌های خلاصه  ۱۱۶

جدول ۴-۲۲: آزمون t دو گروه وابسته  ۱۱۷

جدول ۴-۲۳: آماره‌های خلاصه  .  ۱۱۷

جدول ۴-۲۴: ضریب همبستگی پیش آزمون .  ۱۱۸

جدول ۴-۲۵: ضریب همبستگی پس آزمون  ۱۲۱

 

فهرست نمودارها

عنوان                                                                                                           صفحه

 

 

نمودار ۴-۱: توزیع درصد گروه آزمایش و کنترل  ۱۰۴

نمودار ۴-۲: توزیع درصد رشته تحصیلی  ۱۰۵

نمودار ۴-۳: توزیع درصد رشته تحصیلی گروه کنترل  ۱۰۶

هیستوگرام ۴-۴: سن گروه کنترل و آزمایش .  ۱۰۷

هیستوگرام ۴-۵: سن گروه آزمایش  ۱۰۸

هیستوگرام ۴-۶: سن گروه کنترل. ۱۰۹

 

 

چکیده

از جمله پدیده‌هایی که در به وجود آمدن بزه‌ها موثر است اعتیاد به مواد مخدر است و از آنجا که پیشگیری مقدم بر درمان است طراحی دوه‌های آموزشی مهارت‌های زندگی جهت پیشگیری اولیه مناسب است.

هدف از این پژوهش تعیین تأثیر آموزش مهارت‌های زندگی بر پیشگیری از اعتیاد است.

روش‌ها: مطالعه حاضر نیمه تجربی بوده و نمونه‌های آن از بین دبیرستان‌های پسرانه شهر پاکدشت به ترتیب به تعداد ۳۰-۳۱ انتخاب شده‌اند. نمونه‌گیری پس از اطلاع رسانی بصورت تصادفی ساده صورت گرفت. دوره آموزش مهارت‌های زندگی با برنامه‌ریزی مجزا برای نوجوانان در هشت جلسه در نیمه دوم سال ۸۸ اجراگردید. اطلاعات مورد نیاز قبل و بعد از آموزش توسط دو پرسشنامه (پرسشنامه استاندارد نگرش سنج به اعتیاد – پرسشنامه پژوهشگر ساخته آموزش مهارت‌های زندگی) جمع‌آوری گردید و از طریق نرم‌افزارو آزمون آماری t زوج بوسیه نرم‌افزار SPSS مورد آنالیز قرار گرفت.

نتایج: یافته‌ها نشان داد میانگین نمره پس آزمون در دانش‌آموزان بالاتر از میانگین نمره پیش‌آزمون بوده و تحلیل داده‌ها بیانگر تفاوت معنی‌دار بین نتایج دو آزمون بود. بدین ترتیب آموزش مهارت‌های زندگی بر کاهش گرایش به سوء مصرف مواد مخدر تاثیر دارد.

واژه‌های کلیدی: آموزش، مهارت‌های زندگی، اعتیاد، پیشگیری.

 

 

مقدمه

بسیاری از افراد در روبرو شدن با مسائل زندگی‌، فاقد توانایی‌هایی لازم و اساسی هستند‌، و همین امر آنان را در مواجه با مسائل و مشکلات زندگی روزمره پریشان و آسیب‌پذیر می‌کند.امروزه در دنیایی زندگی می‌کنیم که سرعت‌، پیشرفت علمی به واسطه ارتباطات و تعامل‌ها به قدری زیاد شده که تا به حال نظیر نداشته و از سویی پیچیده و پیچیده‌تر شده آنچنان که دانشمندان علوم تربیتی نیز برای ارائه راه های طرحهایی جهت سازگاری با چنین محیطی نتوانسته‌اند همگام و همسو اظهار نظر و پیشنهاد داشته باشند در عین حال باید راه با سرعت و با دقت پیموده شود بی‌تردید طی طریق هرچه آگاهانه‌تر باشد آسیب‌پذیری کمتر خواهد بود. انسانها به ویژه نوجوانان بر دانش و مهارتهای فراوانی مسلط شوند. آنان لازم است دانش و مهارت‌های ضروری را از بزرگان بیاموزند و تمرین کنند. این علوم و فنون را درونی نمایند تا بتوانند به خوبی با چالش‌های اقتصادی‌، زیست محیطی و اجتماعی که فرا راه خود و توسعه جهان قرار دارد رویا رو شوند. تسلط بر مهارتهای زندگی‌، قدرت‌، یادگیری دانش و مهارت پیچیده‌ای را که در آینده مورد نیاز بشر است امکان پذیر می‌سازد. مهارت‌های اساسی زندگی انسان را قادر می‌سازد که دانش و نگرش و ارزش‌های خود را به عمل آورد و به افراد کمک می‌کند تا در وضعیت‌های مختلف با سایرین به نحو مطلوب و شایسته‌ای ارتباط برقرار کنند تا هم خود فرد و هم دیگران راحت زندگی نمایند. (امیرحسینی‌، ۱۳۸۳‌، ص۱۴)

مهارتهای زندگی عبارتند از: رفتار سازگار و مثبت که افراد را توانمند می‌سازد تا به طور مؤثر با نیازها و چالشهای زندگی روزمره برخورد نمایند (بهداشت جهانی – ۱۹۹۹) تمرین مهارتهای زندگی در جامعه کنونی ما ایرانیان به طور اجمال چنین می‌تواند باشد:

«توانایی‌هایی برای انجام رفتارهای مثبت و از ارزشی است تا فرد بتواند استعدادهای خدادادی خویش را متبلور سازد به ارزشها و جایگاهش در هستی پی ببرد و از طریق ارائه ی تفکر فردی و خدمات اجتماعی اهمیت در ارزش خویش بیابد و به سازگاری با خود و محیط اطرافش بر مبنای دانسته‌ها عمل کند. (امیرحسینی‌، ۱۳۸۳‌، ص ۱۵) در ایران هم بحث آموزش مهارتهای زندگی از چندین سال قبل شروع شده است اما هیچ وقت برنامه‌ی منسجم و سازمان متولی شخصی برای ارائه ی این آموزشها در نظر گرفته نشده آموزش و پرورش‌، وزارت علوم که بزرگ ترین متولی آموزش در ایران هستند هنوز تکلیف خود را با آموزش مهارت‌های زندگی» شخصی نکرده‌اند در حالی که عوارض بی‌توجهی به این موارد گریبان گیر دانش‌آموزان و جامعه ایرانی شده است.

کاهش سن اعتیاد و افزایش آسیب‌های روانی و اجتماعی‌، کاهش سن مبتلایان به ایدز‌، افزایش بزه‌های جنسی و. از این موارد است.مهارتهای زندگی در واقع یک برنامه‌ی پیشگیری است که برای اولین بار از سوی سازمان بهداشت جهانی در سال ۱۹۹۲ به صورت رسمی در سطح کشورهای جهان در حال توسعه مطرح شد. (صادق‌الحسینی ۸۵‌، ص ۴) با توجه به تحقیق حاضر آموزش مهارتهای زندگی بر کاهش مصرف مواد مخدر محققان زیادی تاثیر مثبت مهارتهای زندگی بر کاهش سوء مصرف مواد مخدر را تاکید می‌کند. افراد معتاد توانایی خود را برای مقاومت در برابر زندگی از دست می‌دهند و این مسئله اغلب در رفتارهای خود تخریبی در جمعیت  معتاد جامعه و اقشار آسیب‌پذیر که اغلب جوانان و نوجوانان هستند منجر می‌شوند. اعتیاد اختاپوس و شریان حیاتی یک ملت را آرام آرام قطع می‌کند. ملتی که دچار اعتیاد شود. هویت خویش را از دست می‌دهد و پر کاهی خواهد شد که تندباد حوادث به هر طرف که بخواهد می‌بردش. امروز جامعه شناسان برای تحلیل علل رویکرد جوانان به اعتیاد بیشتر از روی ناآگاهی آنان انگشت می‌گذارند‌، تربیت سوء‌، جهل و بی‌سوادی‌، فقدان ارزشهای اعتقادی‌، بی‌ایمانی‌، فقر فرهنگی و. نیز می‌تواند عامل رواج اعتیاد باشند. افرادی که از رشد فرهنگی با این برخوردار نباشند و آگاهی و مهارتهای زندگی را ندانند دچار از خود بیگانگی می‌شوند. و وقتی خودش نباشد آدمی از چه دفاع کند؟ وقتی خودش نباشد آدمی نیست به چه چیزی حمیت ورزد؟

طبق آمار تقریبی خوشبینانه تعداد معتادان به مواد مخدر در کشور ما حدود دو میلیون نفرتخمین زده می‌شود. چنانچه دایره ارتباطی هر فرد معتاد را فقط به چهار نفر محدود نماییم، غریب به هشت میلیون نفر از مردم مستقیم یا غیر مستقیم با مسئله اعتیاد در تماس و یا درگیر می‌باشند به همین جهت سعی همه‌ی خیراندیشان کشور در این است تا وفاق و یکدلی واقعی در امر مبارزه با این بلای خانمان‌سوز به دست آید. (آتشین‌، ۱۳۸۰‌، ص ۱۱-۱۳)

 

اهمیت و ضرورت مسئله

 مهارت‌های زندگی چیست؟

امروزه علی رغم ایجاد تغییرات عمیق فرهنگی و تغییر در شیوه‌های زندگی‌، بسیاری از افراد در رویارویی با مسائل زندگی فاقد توانایی لازم و اساسی هستند و همین امر آنان را در مواجهه با مسائل و مشکلات زندگی روزمره و مقتضایات آن آسیب‌پذیر نموده است پژوهش‌های بی‌شماری نشان داده‌اند که بسیاری از مشکلات و اختلالات روانی- عاطفی  ریشه‌های اجتماعی دارند.

در سال ۱۹۹۳ م. به منظور ارتقای سطح بهداشت روانی و W.H.O  با توجه به این امر سازمان بهداشت جهانی پیشگیری از آسیب‌های روانی اجتماعی‌، برنامه ای جامع را با عنوان «آموزش مهارت‌های زندگی» تدارک دید. از آن زمان به بعد این برنامه در کشورهای زیادی اجرا شده و مورد بررسی قرار گرفته و به نظر می‌رسد که یک برنامه جامع بین فرهنگی باشد. آموزش از کسب دانش شروع شده و تا تبدیل آن به یک نگرش و ظهور آن به صورت رفتار ادامه می‌یابد.

 

گرایش جوانان به سمت انواع مواد صنعتی و شیمیایی زنگ خطری است که جامعه را تهدید می‌کند.

کشف نمونه‌های زیادی از آمپولها‌، قرص‌ها و پودرهای مختلف با اسامی گوناگون اصلی و تجاری و معامله آنها در بازار غیر قانونی در تهران و شهرستانها بیانگر این واقعیت تلخ است که تا تقاضا وجود داشته باشد عرضه مواد نیز جریان خواهد داشت. و این در حالیست که اثرات این قبیل مواد‌، به مراتب خطرناک‌تر و ویرانگر‌تر از مصرف تریاک‌، شیره و . می‌باشد.

مصرف کاغذ‌های آغشته به LSD (معروف به اسید)‌، آمپولها به ویژه مور فین با نام‌های تمجیزک‌، جس نور و . و عرضه مواد مجهول و ناشناخته با عنوان قرص کوکائین در مناطق شمالی تهران‌، مصرف اکستازی (معروف به X) در پارتی‌های شبانه و انواع و اقسام آمفتامین‌ها تماماً از جمله تهدیدهای جدی تلقی می‌گردد که مستلزم عنایت ویژه توسط مسئولین سیاست گزاران و برنامه‌ریزان کشور می‌باشد. در همین راستا ضرورت آموزش‌های عمومی و تخصصی بیش از پیش احساس می‌شود. مسلماً جامعه آماری ما ۱۹ میلیون دانش آموز است که بنا به دلایل مختلف منجمله حس کنجکاوی‌، تعامل با دنیای خارج از طریق وسایل ارتباط جمعی و رسانه‌ای‌، فقدان شناخت لازم در خصوص مواد اعتیاد آور‌، ضعف در تصمیم گیری بالاخص در زمان تعارف از سوی دوستان‌، میل به کسب نتیجه از طریق تجربه شخصی در خصوص پدیده‌های مجهول و. بیشتر در معرض خطر هستند. (صرامی‌، ۱۳۸۲‌، ص ۸)

بنابراین ضرورت آموزش مهارتهای زندگی انکار ناپذیر است. پیشگیری از اعتیاد‌، یعنی به کارگیری اقداماتی که منجر به کاهش ابتلای افراد به اعتیاد می‌شود. پیشگیری شامل اقداماتی است برای کاهش عواملی که افراد را در معرض خطر قرار می‌دهد و افزایش عواملی که افراد را از مصرف مواد حفظ می‌کند. بنابراین‌، شناسایی کامل این عوامل در هر منطقه‌، به مؤثر بودن فعالیتهای پیشگیری کمک خواهد کرد.

مهم ترین شیوه‌های پیشگیری عبارتند از:

  • آموزش دادن و آگاه کردن جامعه از خطرات و مضرات مواد.
  • برنامه‌ریزی فعالیت‌های سالم و سازنده برای اوقات فراغت
  • تقویت دانش و توانایی افراد جامعه برای شناخت و حل مشکلات خود
  • کمک به حل مشکلات افرادی که دچار گرفتاری‌های حاد شده و در معرض خطر قرار دارند

عوامل مسبب اعتیاد متعدد می‌باشد. بنابراین نمی‌توان فقط با به کار گرفتن یک روش‌، بر تمام این عوامل تاثیر گذاشت و باید از شیوه‌های مختلف پیشگیری استفاده کرد. پس محقق در این تحقیق به دنبال بررسی تاثیر آموزش مهارتهای زندگی بر کاهش مصرف مواد مخدر می‌باشد و مسئولیت اصلی در پیشگیری از اعتیاد‌، آموزش  دانش‌آموزان در مورد خطرات و مضرات مصرف مواد است. اگر هر دانش‌آموز از تاثیر مطلوب مصرف مواد بر سلامت جسمی و روانی و کار کرد شغلی و اجتماعی خود و خانواده اش مطلع بوده و آن را باور داشته باشد کمتر احتمال دارد به این عمل دست بزند.

 

 

اهداف تحقیق

هدف کلی: بررسی تاثیر آموزش مهارتهای زندگی بر کاهش گرایش به مواد مخدر در دانش‌آموزان مقطع متوسطه.

اهداف جزیی:

  1. بررسی تاثیر آموزش خود آگاهی و همدلی بر کاهش گرایش به مواد مخدر در دانش‌آموزان پسر دبیرستان‌های شهرستان پاکدشت.
  2. بررسی تاثیر آموزش روابط بین فردی و ارتباط موثر بر کاهش گرایش به مواد مخدر در دانش‌آموزان پسر دبیرستان‌های شهرستان پاکدشت
  3. بررسی تاثیر آموزش حل مسأله و تصمیم‌گیری بر کاهش گرایش به مواد مخدر در دانش‌آموزان پسر دبیرستان های شهرستان پاکدشت
  4. بررسی تاثیر آموزش تفکر انتقادی و تفکر خلاق بر کاهش گرایش به مواد مخدر در دانش‌آموزان پسر دبیرستان های شهرستان پاکدشت
  5. بررسی تاثیر آموزش رهایی از استرس و مقابله با هیجانات بر کاهش گرایش به مواد مخدر در دانش‌آموزان پسر دبیرستان‌های شهرستان پاکدشت

 

 

تعاریف نظری و عملیاتی متغیرها

تعاریف نظری واژه‌ها:

– مهارتهای زندگی: مجموعه‌ای از توانایی‌های و مهارتهای خاص که شامل است از مهارت خود آگاهی همدلی‌، ارتباط موثر/ روابط بین فردی- تصمیم‌گیری / حل مسأله- تفکر خلاق / تفکر انتقادی- مقابله با هیجانات/ رهایی از استرس است که در مدت زمان مشخص و به روشی ویژه به افراد آموزش داده می‌شود.

 

– مواد مخدر: مواد مخدر موادی هستند که مردم از آنها در مواردی غیر از بیماری استفاده می‌کنند. برای رسیدن به حالت آرامش یا شادی کاذب یا فرونشاندن موقتی خشم. (زمانی سال ۸۴‌، ص ۱۳)

 

تعاریف عملیاتی:

– مهارتهای زندگی: مهارتهای زندگی‌، توانایی‌های روانی  اجتماعی برای رفتار انضباطی موثر هستند که افراد را قادر می‌سازد تا به طور موثر با مقتضیات و چالشهای زندگی روزمره مقابله کنند. آموزش این مهارتها موجب ارتقاء رشد شخصی و اجتماعی‌، محافظت از حقوق انسانها و پیشگیری از مشکلات روانی اجتماعی می‌شود (سازمان جهانی بهداشت‌، ۱۹۹۷)

– مواد مخدر: در این پژوهش منظور از مواد مخدر شامل: موادی از قبیل: حشیش‌، تریاک‌، هرویین‌، (اکستازی و .) غیر از سیگار می‌باشد.

 

تعداد صفحه:۱۴۸

قیمت : ۳۷۵۰۰ تومان

بلافاصله پس از پرداخت، لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار میگیرد و  همچنین فایل خریداری شده به ایمیل شما نیز ارسال می شود

پشتیبانی سایت :                 [email protected]